Connect with us

Mahalliy

Oxirgi 7 yilda mamlakat bo‘yicha 8 mingdan ortiq mahallaning elektr ta’minoti yaxshilandi – tahlil

Published

on


2017-yildan buyon O‘zbekistonda energetika sohasida samaradorlikni oshirish, infratuzilmani modernizatsiya qilish va bozor mexanizmlariga o‘tishga qaratilgan keng ko‘lamli islohotlar amalga oshirilmoqda. 2017-yildan 2024-yilgacha bo‘lgan davrda sohasining normativ-huquqiy bazasini mustahkamlashga qaratilgan keng qamrovli islohotlar amalga oshirildi, jumladan, 8 ta qonun, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va Vazirlar Mahkamasining 90 tadan ortiq hujjatlari qabul qilindi.

Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi tahlillariga ko‘ra, mamlakatda elektr energiyasi ishlab chiqarish 38 foizga oshib, 2016-yildagi 59 mlrd kVt/soatdan 2024 yilda 81,5 milliard kVt/soatga yetdi. Shu bilan birga, aholi jon boshiga to‘g‘ri keluvchi elektr energiyasi ishlab chiqarish hajmi 18 foizga oshib, 2200 kVt/soatga yetdi. Oxirgi yetti yilda 11 ming MVt yangi ishlab chiqarish quvvatlari ishga tushirildi, bu o‘tgan 25 yildagi energiya hajmidan 3 barobar ko‘p.

Iqtisodiyotning jadal sur’atlarda o‘sib borayotganiga qaramay, O‘zbekiston ishlab chiqarilgan mahsulot yoki xizmat uchun kam energiya sarflashga muvaffaq bo‘ldi. 2017-yildan 2024-yilgacha mamlakatning yalpi ichki mahsuloti 55 foizga oshdi, shu bilan birga ishlab chiqarish birligiga energiyasi sarfi 7,4 foizga kamaydi. Iqtisodiyot kamroq energiya xarajatlari bilan ishlay boshladi. Sanoat, xizmat ko‘rsatish va qishloq xo‘jaligi resurslardan yanada oqilona foydalanishga o‘tdi.

Bunday dinamika iqtisodiyotning yanada samarali ishlayotganini ko‘rsatmoqda, ya’ni har bir qo‘shilgan qiymat uchun kamroq energiya sarflab, ko‘proq mahsulot ishlab chiqarishga erishildi, bu joriy iste’mol darajasi bir million so‘mga 56,8 kVt/soatni tashkil etishini anglatadi.

Shuningdek, 54,8 ming kilometrdan ortiq elektr uzatish tarmoqlari va 17,2 mingta transformator stansiyalari modernizatsiya qilindi. Natijada, mamlakat bo‘yicha 8 mingdan ortiq mahallaning elektr ta’minoti yaxshilandi. Taqqoslash uchun, 1991-yildan 2016-yilgacha atigi 9,3 ming km elektr uzatish tarmoqlari va 4,8 mingta transformator yangilangan.

Qayta tiklanadigan energetikani rivojlantirishga alohida e’tibor qaratilmoqda. 2024-yil yakuniga qadar O‘zbekistonning 10 ta viloyatida umumiy quvvati 4,1 ming MVt bo‘lgan 14 ta quyosh va 3 ta shamol elektr stansiyasi ishga tushirildi. 2024-yilda ishlab chiqarilgan “yashil” elektr energiyasi hajmi 4,9 milliard kVt/soatni tashkil etdi.



Source link

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Mahalliy

Eng ko‘p kitob o‘qigan xodimga pul beriladi

Published

on


O‘zbekistonda kitobxonlik madaniyatini rivojlantirish va aholi o‘rtasida kitob o‘qishga qiziqishni oshirishga qaratilgan qaror qabul qilindi.

2026 yil 15 yanvar kuni “Kitobxonlik madaniyatini rivojlantirish va aholi o‘rtasida kitob o‘qishga qiziqishni oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Prezident qarori (PQ–9-son) imzolandi.

Qarorga muvofiq, barcha vazirlik va idoralarda qator yangi tashabbuslar joriy etiladi. Jumladan, 2026 yil 1 martga qadar har bir soha bo‘yicha tavsiya etiladigan kasbiy faoliyatga oid adabiyotlar ro‘yxati shakllantiriladi.

Shuningdek, har yili kamida uchtadan kasbiy faoliyatga oid xorijiy adabiyotlar mahalliy nashriyotlar orqali o‘zbek tiliga tarjima qilinib, malakali mutaxassislar ishtirokida izohlar, lug‘at va misollar bilan boyitiladi.

Qarorda 2026 yil 1 aprelga qadar barcha vazirlik va idoralarda, shuningdek, ular tizimidagi tashkilotlarda “Kitob burchagi” tashkil etish hamda xodimlar uchun har oyda “Kitob o‘qish soati”ni yo‘lga qo‘yish belgilangan.

Bundan tashqari, tashkilotlarda kitobxonlik bo‘yicha ichki reyting tizimi joriy etiladi. Tanlov asosida eng ko‘p kitob o‘qigan xodimga bir oylik ish haqi miqdorida pul mukofoti beriladi.

Yoshlar kitobxonligini rag‘batlantirish maqsadida eng ko‘p kitob o‘qigan o‘quvchi va talabalardan iborat top-100 talikka kirgan har bir ishtirokchiga bazaviy hisoblash miqdorining 25 baravari miqdorida pul mukofoti taqdim etilishi ham nazarda tutilgan.



Source link

Continue Reading

Mahalliy

Nogironlik nafaqasini «narxlagan» shifokorga sud hukmi o‘qildi

Published

on


— Yordamga muhtojman. Sog‘ligimni tiklash uchun yetarlicha mablag‘im yo‘q. Nogironlik nafaqasini olishimga ko‘maklashsangiz…

— Tibbiy-ijtimoiy ekspertiza komissiyasida yaxshigina tanishlarim bor. Ammo, ularning bari mansabdor. Bilasiz, mansabdorlar «katta og‘iz» bo‘lishadi…

Buxoro viloyati, Qorako‘l tuman ko‘p tarmoqli markaziy poliklinikasida uzoq yillardan buyon oila shifokori vazifasida ishlab kelayotgan H.J. qabuliga og‘ir ahvolda kelgan bemordan pul undirish maqsadida qasddan jinoyat sodir etgan. Jinoyat ishlari bo‘yicha Qorako‘l tuman sudi raisi Boborahim Ochilovning «Xabar.uz»ga bildirishicha, H.J.ning xatti-harakatlariga sud tomonidan huquqiy baho berilgan.

34 yoshli, oliy ma’lumotli, oilali, uch nafar farzandning onasi bo‘lgan shifokor bemor T.H.ning og‘ir ahvolda ekanini bila turib, uning ishonchi va umididan shaxsiy manfaat yo‘lida foydalangan. Natijada bemor bir necha oy davomida ushbu idora ostonasida sarson-ovora bo‘lib yurishiga sabab bo‘lgan. Bemorga «poliartrit» kasalligi bo‘yicha nogironlik nafaqasini tanishlari orqali hal qilib berishni va’da qilgan. U o‘z va’dasining bahosini avvaliga 100 AQSh dollari biln o‘lchagan va keyinchalik uni 250 AQSh dollariga «oshirgan».

Shifokor o‘z xizmat mavqeidan foydalanib, T.H.ga tibbiy-ijtimoiy ekspertiza komissiyasida vakolatli tanishlari borligini aytgan. Go‘yoki, pul, aynan, o‘sha mansabdorlarga uzatilishini ta’kidlab, bemorni ishontirgan. Bemor esa kasalligi, og‘ir moddiy ahvoli va tibbiyot tizimidagi murakkab «tartiblar» oldida ojiz qolgan. U sarsonu-ovoragarliklardan charchab, so‘nggi umid bilan yaqin qarindoshlaridan 100 AQSh dollari topib kelgan. Afsuski, oraadan vaqt o‘tishiga qaramay, hech qanday nafaqa ham, hujjat ham tayyor bo‘lmagan. Yetmaganiga, shifokor T.H.ga nogironlik nafaqasini olish «narxi» vakolatli mansabdor tanishlari orqali 250 AQSh dollariga «ko‘tarilgani»ni bildirgan.

Hafsalasi pir bo‘lib, sabr kosasi to‘lgan bemor huquqni muhofaza qiluvchi organlarga murojaat qilishga majbur bo‘lgan. T.H.ning arizasi asosida tezkor tadbir uyushtirilgan. Maxsus kimyoviy ishlov bilan belgilangan 250 AQSh dollari T.H.ga berilgan. Shifokor H.J. shaxsiy manfaatini o‘z lavozimi va obro‘yidan ustun kelib, hech qanday shubhalarsiz qabuliga kelgan bemor T.H.dan pulni keltirgan-keltirmaganini talab qilgan. Va shaxsan o‘z ish joyida bemor tomonidan tutqazilgan pullarni «ambulator karta» orasiga joylashtirgan.

Oradan daqiqalar o‘tib, pul bilan birga jinoyat ham fosh etilgan.

Sud-tergov jarayonlarida komissiya a’zolari bu shaxsni, umuman, tanishmasligi, hatto, bemor T.H.ga oid hujjatlar ularga hech qachon kelib tushmagani ochiqlangan. Aybi to‘liq isbotlangan shifokorga sud hukmi o‘qildi. U 3 yilu 6 oy muddatga ozodlikni cheklash jazosini oldi. Bundan tashqari, 2 yil muddatga tibbiyot muassasalarida shifokor bo‘lib ishlash huquqidan mahrum qilish jazosiga ham hukm qilindi.



Source link

Continue Reading

Mahalliy

Tibbiyot sohasining rivojiga IT mutaxassisi sifatida hissa qo‘shmoqchiman!

Published

on


“IT-Woman“ loyihasining navbatdagi mehmoni dasturchi, “Women in Tech Summit 2025“ mukofoti sovrindori Dildoraxon Ganiyeva.

Dildora shifokorlar oilasida dunyoga kelgan bo‘lsada, qiziqishlari uni dasturchilik tomon yetakladi.

Qisqa vaqt ichida sohada ko‘plab yutuqlarga erishishga muvaffaq bo‘ldi. Xorijning nufuzli kompaniyalarida ham faoliyat olib bordi.

Ammo u bu bilan chegaralanib qolmadi, ota kasbiga muhabbat tufayli o‘z sohasi orqali ham insonlar salomatligiga hissa qo‘shish fikri uni tark etmadi.

“COVID-19“ga chalingach, o‘zi duch kelgan muammolar uning bu boradagi fikrlarini yanada teranlashtirdi va jiddiy kasalliklarni erta aniqlab, bemorlarga aniq tashxis qo‘yishda yordam beradigan yangi texnologiya ustida ishlashga kirishdi…



Source link

Continue Reading

Mahalliy

 Boshlang‘ichdagi o‘qituvchilarga milliy sertifikat berish yo‘lga qo‘yiladi – loyiha

Published

on


Boshlang‘ich ta’lim o‘qituvchilari uchun 2026/2027 o‘quv yilidan boshlab milliy sertifikat berish tizimi amaliyotga joriy etilishi mumkin.

Bu borada ishlab chiqilgan hujjat loyihasiga ko‘ra, malaka imtihoni natijalariga qarab, ushbu toifa o‘qituvchilarga uch yil muddatga amal qiladigan A+, A, B+, B, C+, C, darajali elektron sertifikat beriladi.

O‘qituvchilar uchun milliy sertifikat berishda malaka imtihoni boshlang‘ich sinflarda ona tili o‘qitish metodikasi, matematika o‘qitish metodikasi fanlari hamda o‘qituvchining pedagogik mahoratini baholash bo‘yicha o‘tkaziladi.

Reja qilinishicha, 2026/2027 o‘quv yilidan boshlab V+ va undan yuqori darajadagi milliy sertifikatga ega bo‘lgan boshlang‘ich sinflarda dars beruvchi boshlang‘ich ta’lim mutaxassisligiga ega o‘qituvchilarga davlat budjeti mablag‘lari hisobidan, sertifikatning amal qilish muddati davomida, tegishli ta’lim tiliga mos ravishda barcha fanlar bo‘yicha lavozim maoshiga har oyda 15 foiz miqdorida qo‘shimcha ustama to‘lab boriladi.

Bundan tashqari, 2026/2027 o‘quv yilidan boshlab V+ va undan yuqori darajadagi milliy sertifikatga  ega boshlang‘ich sinflarda dars beruvchi boshlang‘ich ta’lim mutaxassisligiga ega o‘qituvchilar pedagogik kadrlarni kasbiy sertifikatlashdan to‘g‘ridan-to‘g‘ri o‘tgan deb hisoblanadi.

 



Source link

Continue Reading

Mahalliy

harbiy bo‘lishga chorlagan sehrli navo

Published

on


«O‘tmasangiz, ko‘cham sizni so‘roqlar,

O‘tsangiz, dil quyosh misol charaqlar…»

Shu top ichimda bir ajib xohish uyg‘ondi, harbiylarimiz, Vatan himoyachilari uchun chiroyli, yurakka yaqin nimadir yozgim keldi. Odatda bunday paytda kinolardan yoki kitoblardan ilhom olinadi. Men esa xayolimda o‘zim bilgan qo‘shiqlarni saralay boshladim. Ular ko‘p emas, lekin sanoqlilari borki, yillar o‘tsa-da qalb to‘rida yashaydi. Yulduz Abdullayevaning «Leytenant» qo‘shig‘ini eshitishni boshladimu, sehrli olamga tushib qoldim.

Qiziq, faqat men edimmi bayram shukuhini his qilmoqchi bo‘lgan? Yo‘q, ijtimoiy tarmoqlardagi izohlarni o‘qib bugun ko‘pchilik 14 yanvar — Vatan himoyachilari kunini o‘zgacha tuyg‘u bilan his qilayotganini, nishonlashayotganini angladim. Yulduz Abdullayevaning ijtimoiy tarmoqlar orqali yangragan ushbu taronasiga odamlar tong sahardanoq o‘z qalb so‘zlarini qoldirishgan edi. Yaxshi tomoni internetga ushbu qo‘shiq nomini izlab yozsangiz juda ko‘plab kanallar orqali tinglash imkoni borligi.

      

Demak, bunday qo‘shiqlar har bir insonda harbiylarga, Vatanga bo‘lgan cheksiz mehrni shakllantirishga xizmat qilar ekan. Qo‘shiqni qayta-qayta eshitarkanman, uning satrlari yuragimga muhrlanib borardi:

Boqmasangiz, zorman, agar boqsangiz…

Shod ko‘zlarim tugmangizdek yaraqlar.

Bir qarab o‘ting bizga, leytenant,

Zor-u intizor qizga, leytenant…

Ayniqsa, qo‘shiq uchun ishlangan klip o‘ta samimiy edi. Leytenant yigitning har bir harakati, yordamga shoshishi haqiqiy mardlik timsoli. Izohlarni o‘qishda davom etarkanman, qalbimda yurt posbonlariga, armiyamizga bo‘lgan o‘zgacha bir shukuh, o‘zgacha faxr tuyg‘ulari toshib chiqa boshladi.

Agar meni chetdan birov kuzatsa, kulguli va zavqli holatga guvoh bo‘lardi: qulog‘imda quloqchin, kompyuter tugmalarini tez-tez bosib maqola yozayapman -u, beixtiyor musiqa ohangiga mos raqsga ham tushyapman — qalbimga kirib kelayotgan ohang bilan birga so‘zlarni tutib qolgim keldimi bilmayman. Chunki maqolani shunchaki yozib bo‘lmasdi, qo‘shiqni shunchaki eshitib bo‘lmasdi.

Bu qo‘shiq shunday, sizni befarq qoldirmaydi, zavqlanmaslikning iloji yo‘q! Ayniqsa, askarlarimizning jiddiy qiyofalari, shaxdam qadamlari kishini ruhlantirib yuboradi.

Uyqum buzar nag‘alingiz tovushi,

 Bir kuyganning qiyin ekan sovushi…

Izohlar orasida bir onaxonning yozganlariga ko‘zim tushadi, shoshgancha izohni keyin yo‘qotib  qo‘ymaslik uchun yozib olaman: «O‘g‘lim uch yoshligidan sizning qo‘shig‘ingizni aytardi, shu qo‘shiq bilan katta bo‘ldi. «Ytinat (leytenant demoqchi)» deb menga chest berardi, shu o‘g‘lim  bugun leytenant, sizni  to‘yga chaqiraman…» Qarang, bir qo‘shiqning kuchi inson taqdiriga qanchalik ta’sir qiladi! Mana shunday qo‘shiqlar ta’sirida bugun qancha o‘g‘lonlarimiz harbiylikni tanladi, ruhi, qalbi yuksaldi ekan…

«Hozir eshitayotganlar bormi? Qalban birgamiz!», deb yozadi yana bir ixlosmand. Men ham beixtiyor «Men ham shu yerdaman!» deb yozib qo‘ydim. Safimiz tobora kengayib borardi…

Xaloskorsiz ofat kelsa bog‘imga,

Dashtda lochin, burgutimsiz tog‘imda.

Intizorman, beqarorman,  mushtoqman,

Yashnab boqing peshvoz chiqqan chog‘imda.

Shu asnoda musiqa avtomatik ravishda yangilanar, «Leytenant» haqidagi qo‘shiq lentada ketma-ket bir-biriga ulanib borardi. Menga qo‘shiq tugamagani yaxshi edi. Uning ta’sirida yozayotganlarimni o‘quvchiga tiniqroq yetkazishimga ishongandirman ehtimol.   

Birdaniga xuddi o‘sha sehrli musiqa sadolari ostida erkak ovozi yangrab qoldi. Yulduz Abdullayeva «kutgan» o‘sha leytenant qo‘shiq aytib chiqishini kim ham o‘ylabdi deysiz?

Shahriyorbek Ostonbekov ijrosidagi bu javob taronasi xuddi yillar davomida kutilgan maktubdek yangradi:

Ko‘changni to‘ldirib o‘tsam har kuni, 

Olifta yigit deb o‘ylama meni. 

Termulsam ranjima, senga boqmasam, 

Aytchi, ko‘r bo‘lmasmi ko‘zlarim meni?

Bu satrlarni eshitarkanman, ko‘z oldimda nafaqat san’atkor, balki Vatan himoyachisining haqiqiy qiyofasi gavdalandi. U faqatgina qizning ko‘ziga yaqin bo‘lishni emas, balki uning hayotiga mazmun bo‘lib kirishni istaydi:

Bir qarab o‘tay senga, yulduzim, 

Zor-u intizor, tanho yulduzim. 

Senga yoqarmikan javob qo‘shig‘im, 

Sen kutgan leytenant menman, yulduzim!

Albatta faqatgina mard insonlargina mehrga mehr bilan javob berish kerakligini qalban anglaydilar…

Olg‘a yurdim shaxdam qadamlar bilan, 

Ko‘nglingdan joy olsam, chekinadi g‘am. 

Qanday kirgan bo‘lsam tushlaringga ham, 

Shunday kirib borgim hayotingga ham…

Ha, bu qo‘shiqlar bizning hayotimizga ana shunday ko‘tarinki ruhni olib kirdi. Bu satrlar shunchaki musiqa emas, bu taqdirlar qissasi. Qanchadan-qancha oilalarda shu qo‘shiqlarni eshitib ulg‘aygan bolakaylar, ota-onasining oldiga haqiqiy leytenant bo‘lib kirib bordi. Bir paytlar qo‘shiqdagi askarga havas qilgan jajji bolalar bugun el tinchligini qo‘riqlamoqda.

Bu satrlarni eshitganda, kimningdir yodiga chegaradagi hushyor nigohlar, kimningdir ko‘z oldiga tinch-osoyishta hayotimiz keladi. Aslida vatanparvarlik bu baland minbarlarda aytiladigan nutqlar emas, balki ruhiyatimizga singib ketgan mana shunday samimiy ohanglardir.

Bu kun nafaqat harbiylarning, balki har bir mard o‘g‘lonning, har bir suyanish mumkin bo‘lgan keng yelkali himoyachilarning bayrami. Biz bugun ikki xil davrning, ikki xil qissasini kuylagan qo‘shiqlar orqali bayramga nazar tashladik. Biri intizorlik bilan kutgan, ikkinchisi esa «Men keldim» deb javob bergan ikki qalbning ovozi bugun armiyamizning kuch-qudrati va oilalarimizning mehr-muhabbatiga qo‘shilgan ehtiromdir.

 … Siz ham eshityapsizmi bu qo‘shiqni? Uning har bir notasida mardlik va sadoqat bor.

 «Leytenant» qo‘shig‘ini tinglang, uning ohangidagi shaxdam qadamlarni his qiling! Armiyamizdan, jasur harbiylarimizdan chin dildan faxrlaning. Izohlarda «Men shu yerdaman!» deganlar safiga siz ham qo‘shiling, toki askarlar safi kengaygan sari, shaxdam qadamlarning zalvori ortgani kabi yuraklar duk-duki qo‘shilib olamni tutsin…

Askarlarimizning shaxt bilan tashlagan har bir qadamida Vatan himoyasi mujassam. Bugun shunday kun — bizning har bir osuda tongimizni, tinch kunlarimizni ta’minlaydigan mardlar bayrami. Ular bilan birga bugungi kunning shukuhini, g‘ururini his qiling…

Eshityapsizmi qo‘shiqni? U sizning qalbingizga, sizning uyingizga tinchlik va faxr olib kirmoqda. Bayramingiz muborak bo‘lsin, Vatan posbonlari!

Barno Sultonova



Source link

Continue Reading

Trending

Copyright © 2025 Xabarlar. powered by Xabarlar.