Siyosat
Markaziy bank yirik xaridlar uchun depozit to’lovlarini cheklash bo’yicha “bozor raqobatini” himoya qiladi
O‘zbekiston 1 apreldan boshlab naqd pulsiz iqtisodiyotga o‘tishga tayyorlanar ekan, bank kartalariga naqd pul qo‘yishga talab ortishi kutilmoqda. Biroq, iste’molchilar bankomat va terminallardan foydalanishda to’lovlar 3% gacha yetishi mumkinligidan xavotir bildirishdi. Markaziy bank raisining birinchi o‘rinbosari Nodir Saydulaev 27-mart kuni bo‘lib o‘tgan matbuot anjumanida ushbu xavotirlarga to‘xtalib, tartibga soluvchi organ yig‘imlar tuzilishiga aralashmasligini aytib, bu bozor raqobati masalasi ekanligini tushuntirdi.
Kelajakdagi vakolatlar ayrim toifadagi operatsiyalarni faqat naqd pulsiz shaklda amalga oshirishni talab qiladi. Bularga kommunal to’lovlarni to’lash, davlat xizmatlari, alkogol va tamaki mahsulotlarini sotib olish kiradi. Bundan tashqari, so’nggi 10 yil ichida ishlab chiqarilgan ko’chmas mulk va avtotransport vositalari bilan bog’liq barcha operatsiyalar naqd pulsiz usullardan foydalangan holda amalga oshirilishi kerak. Rasmiylarning aytishicha, asosiy maqsad shaffof iqtisodiyotga o‘tish va fuqarolar uchun to‘lov jarayonini soddalashtirishdir.
Saydulayevning ta’kidlashicha, banklar iste’molchilarga tovar va xizmatlardan bank kartasisiz foydalanishlari uchun “instant kartalar”ni joriy qilmoqda. Misol uchun, yoqilg‘i quyish shoxobchalarida kartasi bo‘lmagan mijozlarga kartani joyida rasmiylashtirish mumkin. Maqsad atrof-muhitni moslashtirish, to’lov usuli tufayli hech bir fuqaro xizmatlarsiz qolmasligi.
Brifing sessiyasida ayrim xizmatlar uchun to‘lovlarni kamaytirish masalasi ham ko‘rib chiqildi. Davlat banki ko‘chmas mulk bilan bog‘liq operatsiyalar bo‘yicha komissiyalarni maksimal 206 000 so‘m, avtomashinalarni sotish bo‘yicha komissiyalarni esa ko‘pi bilan 103 000 so‘mgacha cheklaydi. Mutasaddilarning ta’sirini tushuntirar ekan, avvallari 400 million so‘mlik uy-joy sotib olish uchun o‘rtacha 0,5 foiz (2 million so‘m) to‘lov olinadigan bo‘lsa, bundan buyon bu to‘lov ancha past bo‘lishini ta’kidladi. 2025 yilda mamlakatda taxminan 600 000 ta avtomobil va 300 000 koʻchmas mulk bilan bogʻliq bitimlar amalga oshirilganligini hisobga olsak, bu oʻzgarishlar katta hajmdagi biznesni qamrab olishi kutilmoqda.
Soliq komissiyasi raisi o‘rinbosari Jahonjir Abdiyev yangi me’yoriy-huquqiy hujjatlarning qamrovi bo‘yicha aniq raqamlarni keltirdi. Uning tushuntirishicha, 28 mingta mahsulot yoki bozordagi barcha mahsulotlarning 7 foizi ushbu talabga to’g’ri keladi. Shu jumladan 22 mingdan ortiq alkogol va tamaki mahsulotlari, yana 5 mingtasi 25 million so‘mdan ortiq. 1 apreldan boshlab ushbu mahsulotlar uchun reestrdagi naqd pul to’lovi funksiyasi o’chirib qo’yiladi. Savatingizda sigaret bo’lsa, “Naqd pul” tugmasi ishlamaydi.
Kun.uz muxbiri ushbu o‘tishni qo‘llab-quvvatlash uchun zarur bo‘lgan infratuzilmaga to‘xtalib, naqd pul olish uchun bankomatlar yo‘qligi va boshqa bank terminalida kartaga pul o‘tkazishda ko‘p yig‘im olinishini ta’kidladi. Saydulaev yana bir bor ta’kidladiki, markaziy bank xususiy bozordagi ushbu to’lovlarni tartibga solmaydi, shuning uchun mijozlar eng qulay shartlarni taklif qiladigan bankni tanlashlari kerak. Rasmiylar infratuzilmani kengaytirish zarurligini eʼtirof etib, hozirda terminallar orqali depozit va yechib olish xizmatlarini taklif qiluvchi 17 990 ta agent punktlari mavjudligini taʼkidladilar.
Va nihoyat, P2P (insondan shaxsga) o’tkazmalari monitoringi ham muhokama qilindi. Garchi bunday ma’lumotlar bo’yicha banklarga yuborilgan oldingi xat majburiy emas, balki “ixtiyoriy” deb ta’riflangan bo’lsa-da, rasmiylar bunday ma’lumotlar iqtisodiy tahlil va norasmiy iqtisodiyotni pasaytirish uchun muhim ekanligini tan oldi. Hukumat, shuningdek, uy-joy sotib olish uchun naqd pul berish tizimi kabi o’tishni rag’batlantirish uchun qo’shimcha mexanizmlarni ishlab chiqmoqda.
Siyosat
Prezident Mirziyoyev va valiahd shahzoda Muhammad bin Salmon telefon orqali mintaqaviy barqarorlikni muhokama qildi
Prezident Shavkat Mirziyoyev Saudiya Arabistoni Podshohligi valiahd shahzodasi Muhammad bin Salmon Ol Saud bilan telefon orqali muloqot qilib, Yaqin Sharqdagi keskinlashib borayotgan vaziyat va ikki tomonlama munosabatlarning istiqboldagi yo‘nalishini muhokama qildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Suhbat chog‘ida ikki davlat rahbarlari Yaqin Sharq mintaqasida keskinlik kuchayib borayotgani va mojarolarning kuchayishidan chuqur xavotir bildirdi. Davlat rahbarlari ushbu jangovar harakatlarning yanada avj olishiga yo‘l qo‘ymaslik nafaqat mintaqa davlatlari manfaatlari, balki global barqarorlikni saqlash uchun ham muhim ekanligini ta’kidladilar. Prezident Mirziyoyev ushbu og‘ir davrda O‘zbekiston Saudiya Arabistoni rahbariyati va qardosh xalqi bilan to‘liq birdamligini tasdiqlab, mamlakat Saudiya Arabistonining vazmin va oqilona siyosatini har tomonlama qo‘llab-quvvatlashini ta’kidladi.
Uchrashuvda ayni paytda Saudiya Arabistonida bo‘lgan O‘zbekiston fuqarolarining farovonligi haqida ham so‘z yuritildi. Prezident Mirziyoyev Umra ziyoratini ado etayotgan o‘zbekistonlik ziyoratchilarga amaliy yordam ko‘rsatib, qulay sharoitlar yaratib bergani uchun Qirol Salmon bin Abdulaziz Ol Saud va valiahd shahzodaga samimiy minnatdorlik bildirdi.
Bunga javoban valiahd shahzoda Muhammad bin Salmon Ol Saud O‘zbekiston Prezidenti tomonidan bildirilgan samimiy xayrixohlik va do‘stona qo‘llab-quvvatlashni yuksak qadrlashini ta’kidladi. Ikki davlat rahbarlari ikki tomonlama va ko‘p tomonlama munosabatlarni yangi bosqichga ko‘tarishga intilishlarini yana bir bor tasdiqladilar. Bunga erishish uchun ikki davlat oliy darajadagi muloqotni kuchaytirish va oʻzaro manfaatli turli sohalarda muvofiqlashtirilgan qoʻshma saʼy-harakatlarni kuchaytirishga kelishib oldi.
Ikki davlat rahbarlari, shuningdek, yaqinda boʻlib oʻtgan Ramazon hayiti munosabati bilan yana bir bor samimiy tabriklar yoʻllab, oʻz mamlakatlariga tinchlik va farovonlik tilashdi.
29-mart kuni O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Saudiya Arabistoni Podshohligi Valiahdi, Vazirlar Mahkamasi Raisi Muhammad bin Salmon Ol Saud bilan telefon orqali muloqot qildi. Bu haqda prezident axborot xizmati xabar qildi.
Qayd etilishicha, suhbat avvalida ikki davlat rahbarlari bir-birlarini Ramazon hayiti – Iyd al-Fitr munosabati bilan samimiy qutladi. Bu muloqot do‘stona va ishonchli ruhda o‘tgani qayd etildi.
Muzokaralar davomida Yaqin Sharq mintaqasida kuzatilayotgan keskin vaziyat muhokama qilindi. Tomonlar qarama-qarshiliklar kuchayib borayotganidan xavotir bildirdi va bu holatni bartaraf etish zarurligini ta’kidladi.
Davlat rahbarlari ziddiyatlarning kengayib ketishiga yo‘l qo‘ymaslik muhim ekanini qayd etdi. Bunday harakatlar nafaqat mintaqadagi davlatlar, balki global barqarorlikka ham ta’sir ko‘rsatishi ta’kidlandi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev O‘zbekiston bunday sinovli davrda Saudiya Arabistoni rahbariyati va xalqi bilan birdam ekanini bildirdi. Shuningdek, Podshohlikning vazmin va oqilona siyosatini qo‘llab-quvvatlashini qayd etdi.
Shu bilan birga, Shavkat Mirziyoyev Umra amallarini bajarayotgan o‘zbekistonliklarga yaratilayotgan sharoitlar uchun Podshoh Salmon bin Abdulaziz Ol Saud va Valiahdga minnatdorlik izhor etdi.
Muhammad bin Salmon Ol Saud O‘zbekiston Prezidentining samimiy qo‘llab-quvvatlovini yuksak qadrlashini ta’kidladi. U ikki davlat o‘rtasidagi munosabatlarni yanada mustahkamlash muhimligini qayd etdi.
Tomonlar ikki va ko‘p tomonlama hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqish uchun oliy darajadagi muloqotlarni faollashtirishga kelishib oldi.
2026-yil 27-mart kuni Nyu-York shahrida O‘zbekiston va Lesoto o‘rtasida diplomatik munosabatlar o‘rnatish to‘g‘risida Qo‘shma kommyunike imzolandi.
«Dunyo» AA xabariga ko‘ra, Lesoto Qirolligi O‘zbekiston diplomatik aloqalar o‘rnatgan 166-mamlakat bo‘ldi. Ikki davlat hukumatlari nomidan hujjatni O‘zbekistonning BMTdagi doimiy vakili Ulug‘bek Lapasov va Lesotoning BMTdagi missiyasi rahbari Matete Nena imzoladi.
Bo‘lib o‘tgan suhbat chog‘ida xalqaro tashkilotlar, jumladan, BMT va uning ixtisoslashgan idoralari doirasida yaqin hamkorlikni mustahkamlash muhimligi qayd etildi. Ikki tomonlama aloqalarni davom ettirish, birinchi navbatda, siyosiy, savdo-iqtisodiy va madaniy-gumanitar sohalarda o‘zaro manfaatli hamkorlik yo‘nalishlarini izlab topish bo‘yicha kelishuvga erishildi.
Ushbu hujjatning imzolanishi O‘zbekistonning Afrika qit’asi mamlakatlari bilan har tomonlama hamkorligini kengaytirish yo‘lidagi navbatdagi qadam bo‘ldi.
Eslatib o‘tamiz, 2025-yil 26-sentyabr kuni O‘zbekiston tashqi ishlar vaziri Baxtiyor Saidov va Palau davlat vaziri Gustav Aytaro Nyu-York shahrida diplomatik munosabatlar o‘rnatish to‘g‘risida Qo‘shma kommyunike imzolagan edi. Tinch okeanining g‘arbiy qismida joylashgan ushbu arxipelag-davlat O‘zbekiston diplomatik aloqalar o‘rnatgan 165-mamlakat bo‘lgan edi.
O‘zbekiston Lesoto Qirolligi bilan rasman diplomatik munosabatlar o‘rnatdi.
27-mart kuni Nyu-Yorkda diplomatik munosabatlar o‘rnatish bo‘yicha qo‘shma kommyunike imzolandi, deb xabar bermoqda “Dunyo” axborot byurosi. Hujjat O‘zbekistonning BMTdagi doimiy vakili Ulug‘bek Lapasov va Lesotoning BMTdagi doimiy vakili Matete Nena tomonidan ma’qullandi.
Uchrashuvda tomonlar xalqaro tashkilotlar, xususan, Birlashgan Millatlar Tashkiloti va uning ixtisoslashgan muassasalari doirasidagi hamkorlikni mustahkamlash muhimligini ta’kidladilar. Muhokamalarda, shuningdek, global va mintaqaviy muammolar bo‘yicha konstruktiv hamkorlikni rivojlantirishdan o‘zaro manfaatdorlik ta’kidlandi.
Lesoto Qirolligi Afrikaning janubida joylashgan, butunlay Janubiy Afrika hududi bilan o’ralgan noyob anklav davlatidir. Shuningdek, u butun hududi dengiz sathidan 1400 metrdan ortiq balandlikda joylashgan dunyodagi yagona davlatdir.
Lesoto O‘zbekiston bilan rasmiy diplomatik munosabatlar o‘rnatgan 166-davlat bo‘ldi.
Siyosat
O‘zbekistonda 2026-yilda chekka hududlar uchun sun’iy yo‘ldoshli internet xizmati yo‘lga qo‘yiladi
O‘zbekiston 2026-yilda sun’iy yo‘ldosh internet xizmatlarini sinovdan o‘tkazishni rejalashtirmoqda, bu mamlakatning eng chekka va baland tog‘li hududlarini ulashda muhim qadamdir. Bu haqda bosh vazir Abdulla Alipov 27-mart kuni Chimkentda boʻlib oʻtgan “Digital Kazakhstan 2026” xalqaro forumida maʼlum qildi. Hukumat rahbarlarining aytishicha, ushbu sohaga sarmoya kiritishni ragʻbatlantirish maqsadida sunʼiy yoʻldosh operatorlari uchun keng qamrovli soliq imtiyozlari allaqachon oʻrnatilgan.
E’lon mamlakatni raqamlashtirish jadal sur’atlar bilan kengayayotgan bir paytda e’lon qilindi. So‘nggi to‘qqiz yil ichida O‘zbekistonning keng polosali internet qamrovi 41 foizdan 99,5 foizga o‘sdi, tarmoqning o‘tkazish qobiliyati esa 40 barobar oshdi. Bosh vazirning soʻzlariga koʻra, elektron hukumat tizimlarini yagona maʼlumotlar markaziga birlashtirish allaqachon byudjet xarajatlarini 30 foizga qisqartirgan. Hukumat hozirda mamlakatning sun’iy intellekt (AI) infratuzilmasini qo’llab-quvvatlash va pilot loyihalarni sanoat miqyosidagi operatsiyalarga o’tkazish uchun mo’ljallangan keng ko’lamli hisoblash klasterlarini joylashtirishni yakunlamoqda.
AI integratsiyasi sanoat sohasida allaqachon natijalarni ko’rsatmoqda. Bosh vazir Alipov “aqlli” yechimlarning yorqin namunasi sifatida Al-Malik kon-metallurgiya kombinatida (OKMK) yaqinda ishga tushirilgan 3-mis konsentrati zavodini alohida ta’kidladi. Ob’ektda 60 dan ortiq tizim va 20 000 datchiklarni birlashtiruvchi raqamli sxema mavjud bo’lib, butun ishlab chiqarish zanjirini real vaqt rejimida aqlli tahlil qilish imkonini beradi. Ushbu jadallikni yanada mustahkamlash uchun hukumat Sun’iy intellekt alyansini tuzmoqda va 19 ta ixtisoslashtirilgan tadqiqot va o’quv institutlarini ochmoqda.
O‘zbekiston startap ekotizimida ham jadal o‘sish kuzatilmoqda va o‘n yil avval qayd etilgan 1 million dollarlik bahodan keskin farq qilib, umumiy qiymati 4 milliard dollarga yetdi. Ayni paytda mamlakatimizda 800 ta startap loyihasi faol bo‘lib, 60 ta loyiha o‘z xizmatlarini eksport qilmoqda. Respublikada venchur fondlarining umumiy kapitali hozirda 350 million dollarga yaqinlashmoqda. Ushbu sa’y-harakatlar samarasida O‘zbekiston Jahon bankining davlat boshqaruvi organlarining raqamli etukligi reytingida dunyoda 9-o‘rinni egalladi.
Bosh vazirning bayonotida 2026-yildagi voqealarga alohida e’tibor qaratilgan bo‘lsa-da, bu harakat Prezident Shavkat Mirziyoyevning xalqaro sun’iy yo‘ldosh operatorlarining kirishiga oid oldingi bayonotlariga mos keladi. Chimkent manzilida aniq bir provayder nomi ko‘rsatilmagan bo‘lsa-da, Starlink’ning rasmiy qamrov xaritasida avvaldan rejalashtirishni hisobga olgan holda O‘zbekistonda 2026-yilda ishga tushirish sanasi ko‘rsatilgan edi.
Raqobat qo‘mitasi propan narxini sun’iy oshirgan 31 ta kompaniyani jarimaga tortdi
Prezident Mirziyoyev va valiahd shahzoda Muhammad bin Salmon telefon orqali mintaqaviy barqarorlikni muhokama qildi
O‘zbekistonda metallurgiya sanoati yil boshida 2,1 barobarga o‘sdi
-
Jamiyat4 days ago
O‘zbekistonliklar qaysi mamlakatlarga eng ko‘p safar qilmoqda (top-10)
-
Siyosat4 days agoOʻzbekiston ikkita toʻlaqonli islom bankini tashkil etadi, 2030-yilgacha 1 milliard dollar jalb etishni maqsad qilgan
-
Dunyodan1 day agoOrmuz boʻgʻozi taqdirini hal qiluvchi yetti orol
-
Dunyodan4 days ago
Maskat va Toshkent oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri reyslar yoʻlga qoʻyiladi.
-
Dunyodan1 day ago
Prezident Tramp Hormuz boʻgʻozini ochish haqidagi soʻrovni yana keyinga qoldirdi
-
Jamiyat4 days ago
«Ташаббусли бюджет» ғолиблари эълон қилинди
-
Dunyodan2 days ago
Eron Hormuz boʻgʻozida baʼzi davlatlar bilan koridor ochadi
-
Dunyodan2 days ago
Saudiya Arabistoni AQShni urushga chaqirmoqda