Jamiyat
30 dan ortiq mamlakatda O‘zbekiston sharafini himoya qilgan o‘zbek qizi hikoyasi
50 mingdan ortiq xotin-qizlarga bilim bergan, ularning shaxsiy rivojlanishiga, til o‘rganishlarida va hayotda o‘z o‘rnini topishiga munosib hissa qo‘shgan, 30 dan ortiq mamlakatda O‘zbekiston nomidan chiqish qilgan o‘zbek qizi – Shohida Yusupova Kun.uz bilan suhbatda o‘z muvaffaqiyatlari siri bilan bo‘lishdi.
Shohida Yusupova – Zulfiya nomidagi Davlat mukofoti sovrindori, Harvard universitetining “Leadership: Creating Public Value” kursini tamomlagan. Oksford universiteti va Buyuk Britaniya Lordlar palatasi tomonidan tashkil etilgan xalqaro tanlovlarda g‘oliblikni qo‘lga kiritgan. Ayni paytda Italiyadagi Siyena universitetida “Xalqaro madaniy diplomatiya” yo‘nalishida magistraturada tahsil olmoqda. U 4 tilda erkin so‘zlasha oladi, sayyohlik firmasi asoschisi, 30 dan ortiq xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikda faoliyat olib boradi va u yerda o‘zbek yoshlari manfaatlarini faol ilgari surib, xalqaro loyihalari bilan dunyoning ko‘plab mamlakatlarida shuhrat qozongan o‘zbek qizi.
Hayotimni o‘zgartirgan savol
“Hayotimning o‘zgarib ketishida bir savol jiddiy sabab bo‘ldi. 2019 yilda talabalar bilan Turkiyaga xalqaro konferensiyada ishtirok etish uchun borgan edik. Taqdimot tugagach, shahar aylanish uchun chiqib, bir do‘konga kirdik. Sotuvchi bizning qayerdan kelganimizni so‘radi – faxrlanib “O‘zbekistondan” dedim.
Lekin sotuvchining e’tiborsizlik bilan, ochig‘ini aytganda, hurmatsizlik bilan “ha, ishlagani kelganmisizlar?” degan savolini qalbimni ming bo‘lakka parchalab yubordi. Bunday qarash mening yuragimga juda og‘ir botgan edi. Chunki o‘zbek ayollariga u yerda sayohatchi yoki bilimli talaba sifatida emas, balki qora ishchi sifatida qarashar ekan. O‘shanda o‘ylab qolgan edim, millatimizda iste’dodli va ilmli ayollar ko‘p. Lekin nega chetda ularga oddiy ishchi sifatida qarash urf bo‘lgan ekan. Bu menga sira yoqmagan edi.
O‘shanda o‘zbek ayollari ham 3–4 ta tilni biladigan, jahon minbarlarida o‘z fikrini dadil va erkin ayta oladigan ishbilarmon, zukko shaxslar ekanini butun dunyo bilishini xohlagandim.
2021 yil Turkiyada huddi shu konferensiyada 50 ta adabiyot sohasida faoliyat olib borayotgan nihoyatda iste’dodli ayollarning ijod namunalarini saralab-jamlab, xalqaro antologiya tuzdik. U yerda ularning nafaqat ijod namunalari, balki o‘z faoliyatlari va yutuqlari haqida ham qiziqarli ma’lumotlar bor edi. Va o‘sha kitobning taqdimotini milliyligimizga mos bir tarzda o‘tkazdik. Zamonaviy turk jamoatchiligi tomonidan juda yaxshi qabul qilindi.
Ochig‘ini aytaman, juda ko‘p iqtidorli ayollarimiz oddiy uy bekasi qiyofasiga yashirinib olishgan. Men ularni butun dunyo bilishini, tan olishini va e’tirof etishini istaydim”.
“Shine Qizlar Akademiyasi” – har bir qiz uchun imkoniyat maydoni
“2022 yilda ko‘plab qizlarning istaklari, talablari bilan “Shine qizlar akademiyasi”ni tashkil etdik. Davlat ro‘yxatidan o‘tkazdik. Bugungi kunga qadar 50 mingga yaqin ayol-qizlarimiz loyihalarimizda qatnashdi.
O‘zim Yangibozor tumanidagi Qalandardo‘rmon qishlog‘ida tug‘ilib o‘sganim uchun u yerda juda ko‘plab, orzulari ulug‘vor, lekin ishni qayerdan boshlashni bilmayotgan, tushkunlikka tushgan, ammo g‘oyatda qobiliyatli ayol-qizlarni bilardim. Ularning hayotini yaxshi tomonga o‘zgartira oladigan nimadir qilgim kelardi. Vaqti kelib bu loyihaga aylandi. Shunday ayollar va qizlar uchun imtiyozli ravishda ingliz va turk tillarini o‘rgatadigan kurslar tashkil qildim.
Eng avvalo, o‘zim 4 ta tilni puxta o‘rgandim, ularda erkin so‘zlasha olganim uchun alohida xalqaro til kurslarida o‘qib, xalqaro metodlarni o‘zlashtirdim. Har bir yoshdagi insonga mos keladigan o‘z uslublarimni ishlab chiqdim. Bu yondashuv tez orada natijasini berdi.
Kurslarimizda 3 oy o‘qib, C1 darajadagi sertifikatni qo‘lga kiritgan qizlar ham bo‘ldi. Loyihalarimizda ishtirok etib, xalqaro forumlarda qatnashayotgan, grant va stipendiyalar yutib olayotgan qizlarimiz soni tobora ko‘payib bormoqda.
Bizda ota-onasi bo‘lmagan, ajrashgan, kam ta’minlangan oilalar qizlari imtiyozli ravishda o‘qishlari mumkin. Talabalik yillarimda til o‘rganish bilan birga yangi kasblar bo‘yicha bilim olishni xohlaganman. Harvard universitetining rahbarlik va boshqaruv yo‘nalishida, Germaniyaning Berlin-biznes xalqaro institutining marketing va kommunikatsiyalar yo‘nalishida qo‘shimcha masofaviy ta’lim oldim.
Har bir ayolning shaxsiy brendi bo‘lsa…
Bugungi kunda bu bilimlarning hayotimdagi foydasi juda katta. Har bir ayol uchun o‘z shaxsiy brendini yaratishda, salohiyatini to‘liq namoyon qilishida bu kabi ilmlarning o‘rni beqiyos. Biz xalqaro miqyosda ilmli, o‘z ustida to‘xtovsiz ishlaydigan, orzularidan sira voz kechmaydigan va har qanday qiyinchilikdan qo‘rqmaydigan betakror o‘zbek qizlarining kuchli obrazini yaratmoqdamiz. Bu faqat mening emas, butun jamiyatimizning umumiy yutug‘i.
Akademiyada 4 ta tildagi o‘quv dasturlar, xalqaro metodika asosida kurslar, imtiyozli dasturlar va C1 darajagacha bilim beriladigan mukammal tizim mavjud. Ko‘plab ishtirokchilar bu orqali xalqaro tanlovlar, konferensiyalar va stipendiyalar g‘olibiga aylanmoqda, dunyo ko‘rmoqda, dunyoqarashi o‘zgarmoqda.
24 yoshimda 30 davlatni ko‘rdim. Aytishim kerakki, men hamisha moliyaviy mustaqil bo‘lishni xohlaganman. Dadamga doim hali zo‘r bo‘lib ketaman, sizga mashinalar olib beraman der edim.
Shunday kun keldiki, men bu aytganlarimning barchasini uddaladim. 21 yoshimda dala bilan tillashgan, doim halol mehnat ortidan biz farzandlarni katta qilgan dadamga avtomobil sovg‘a qildim. Uy bekasi bo‘lgan, menga va ukamga faqat o‘qishimimiz kerakligini uqtirib yashagan onamga ham Turkiya, Amirliklar, Ozarboyjon, Saudiyaga yo‘llanmalar olib berdim.
Bir paytlar o‘zimning shaxsiy uyim bo‘lishini orzu qilar edim, bugun poytaxtdan tashqari Dubaydan ham xonadon sotib olish nasib qildi. Men bularni nega aytyapman? O‘zining katta hayot yo‘lini boshlashga ikkilanayotgan, baland marralar sari dastlabki qadamlarni tashlashga cho‘chiyotgan qizlar jur’atli bo‘lishi uchun ularga ilhom berishni asosiy vazifam deb bilaman”.
Dunyoni qalbimda mehr bilan aylanaman
Shohidaning orzusi hamisha katta bo‘lgan: Qaysi xorijiy davlatga bormasin ona yurtini iftixor bilan namoyon etdi, o‘sha yurtlar xalqlarida o‘zbek nomiga ehtirom uyg‘otishga intildi.
Uning tashabbuslari – Turkiyada “O‘zbekistonning umidli chechaklari”, Ozarboyjonda “Iste’dodli qizlar”, Misrda “Ilhomlantiruvchi ovozlar”, Xitoyda “O‘zbekiston adabiy antologiyasi” va “Amazon” platformasida “O‘zbekiston qo‘shig‘i” kabi xalqaro loyihalarda o‘z ifodasini topdi. Bu e’tiborli izlanishlar ayol-qizlarimizning yuksak ma’naviy kuchi va dilbar qiyofasini butun dunyoga yaqqol ko‘rsatdi.
Xalqaro maydondagi chiqishlari — O‘zbekiston imiji uchun xizmat
Shohida Yusupova so‘nggi yillarda dunyoning yetakchi telekanallari, xalqaro forumlari va media platformalari orqali Yangi O‘zbekiston va o‘zbek ayol-qizlari haqida turkum suhbatlar berib kelmoqda.
Bu chiqishlari orqali u yurtimizning boy tarixi, betakror go‘zalligi, turizm salohiyati, ta’lim va ma’rifat sohalaridani o‘zgarishlari haqida jahon ahlini tanitishga hissa qo‘shmoqda.
Yakun: bir yurak, bir el, bir missiya
Shohida uchun bu faqat shaxsiy muvaffaqiyatlar emas – bu bir umrlik missiya. Uning orzusi: 100 minglab qizlarimizning ko‘zlarida porlagan umid va ishonch uchqunlarini reallikka aylantirishga chin sababchi bo‘lishdir.
“Har bir ayol agar qo‘llab-quvvatlash va ishonch, mehr va e’tibor bo‘lsa, qalblarni yayratadigan go‘zal bo‘stonga o‘xshaydi.
Menga ishonishdi. Men esa ularning ishonchini yurakda saqlab, butun dunyoga o‘zbek qizining bilimda, iymonda va orzuda qanday qudratga ega ekanini ko‘rsataman.
Har bir xalqaro chiqish, har bir yozilgan kitob, har bir o‘tkazilayotgan loyiha bu aziz va mo‘tabar Vatanimiz imiji uchun qo‘yilgan xayrli qadamdir.
Qayerda bo‘lmaylik, O‘zbekistonning jahonga qanday tanilishi – aynan bizga, yurt farzandlariga bog‘liq”, – deydi u.
Gulmira Toshniyozova suhbatlashdi.
Jamiyat
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi
Raqobat qo‘mitasi tomonidan 2026 yilning dastlabki sakkiz oyida o‘tkazilgan tekshiruvlar davomida 73 nomdagi mahsulot sifat va xavfsizlik talablariga javob bermasligi aniqlandi. Bu haqda qo‘mita matbuot xizmati xabar berdi.
Ma’lum qilinishicha, qo‘mita hamkor tashkilotlar bilan birgalikda chakana savdo nuqtalarida sotilayotgan xalq iste’moli tovarlarining sifat va xavfsizlik talablariga muvofiqligini tekshirish uchun muntazam ravishda nazorat xaridlarini o‘tkazib kelmoqda. Xarid qilingan mahsulotlar akkreditatsiyadan o‘tgan laboratoriyalarda tekshirilib, ularning davlat standartlari hamda normativ-texnik hujjatlar talablariga mosligi baholanadi.
Xususan, 2026 yilning sakkiz oyida 60 turdagi jami 558 nomdagi mahsulot laboratoriya ekspertizasidan o‘tkazilgan. Natijada ulardan 73 nomdagisi belgilangan normativ-texnik talablarga javob bermasligi ma’lum bo‘lgan.
Ushbu mahsulotlarni savdo rastalaridan qaytarib olish va qonunchilikka muvofiq choralar ko‘rish uchun tegishli materiallar O‘zbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qo‘mitasiga yuborilgan.
Jamiyat
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
Qonunchilik palatasi deputatlari bugungi majlisida moliyaviy jarimalarni qo‘llash tartibini yengillashtirishga qaratilgan qonun loyihasini uchinchi o‘qishda qabul qilib, Senatga yubordi.
Hujjatga ko‘ra, tadbirkorlar jarima solish to‘g‘risidagi qaror topshirilgan kundan boshlab bir oy ichida jarimaning 50 foizini ixtiyoriy to‘lasa, qolgan qismini to‘lashdan ozod etilishi mumkin.
Shuningdek, jarimani 6 oy davomida bo‘lib-bo‘lib to‘lash imkoniyati nazarda tutilmoqda.
Agar jarima to‘g‘risidagi qaror bekor qilinsa yoki haqiqiy emas deb topilsa, noqonuniy undirilgan mablag‘ qaytariladi. Qaytarish kechiktirilgan taqdirda, Markaziy bank asosiy stavkasining uch yuzdan biri miqdorida foiz to‘lash tartibi joriy etiladi.
Hozircha bu qoidalar qonun loyihasida nazarda tutilgan, kuchga kirmagan.
Jamiyat
Toshkentda xalqaro moda akademiyasi tashkil etiladi
O‘zbekistonda moda va dizayn sohasi uchun malakali mutaxassislar tayyorlashga ixtisoslashgan yangi davlat oliy ta’lim muassasasi tashkil etiladi.
Prezidentning 2026-yil 16-oktyabrdagi PQ–378-son qaroriga muvofiq, Toshkent xalqaro moda akademiyasi tashkil etiladi. Akademiya Yengil sanoatni rivojlantirish agentligi tizimida faoliyat yuritadi.
Yangi oliygoh Toshkent to‘qimachilik va yengil sanoat instituti hamda Parij xalqaro moda akademiyasining qo‘shma ta’lim dasturi negizida tashkil etiladi.
Mazkur dasturda tahsil olayotgan barcha talabalar o‘qishini yangi akademiyada davom ettiradi. Bitiruvchilarga Toshkent xalqaro moda akademiyasining diplomi beriladi.
O‘quv jarayoni 2026/2027 o‘quv yilidan boshlanadi. Akademiyada xalqaro qo‘shma dasturlar bilan bir qatorda, mustaqil ta’lim dasturlari asosida bakalavr va magistrlar tayyorlashga ham ruxsat etiladi.
2027/2028 o‘quv yilidan boshlab to‘qimachilik, tikuvchilik, trikotaj va charm-poyabzal sohalarida korxonalar buyurtmasi asosida dual ta’lim joriy qilinadi. Bunda talabalar nazariy bilim olish bilan birga ishlab chiqarish jarayonlarida ham ishtirok etadi.
Shuningdek, yengil sanoat yo‘nalishidagi texnikumlarni muvaffaqiyatli tamomlagan, o‘rtacha bahosi akademiya belgilagan talabga javob beradigan bitiruvchilarga bakalavriatning uchinchi bosqichidan to‘lov-kontrakt asosida o‘qishni davom ettirish imkoniyati yaratiladi.
Akademiya bazasida davlat buyurtmasi asosida turli tashkilotlar uchun kiyim-bosh dizaynini ishlab chiqish va milliy brendlarni shakllantirish ham yo‘lga qo‘yiladi.
Qarorda xorijiy mutaxassislar va talabalarni jalb qilish uchun ko‘p martalik vizalar rasmiylashtirish tartibi ham nazarda tutilgan.
Bundan tashqari, 2028-yil yakuniga qadar davlat-xususiy sheriklik asosida 400 o‘rinli talabalar turar joyi quriladi. Ungacha akademiyaga o‘tkazilgan talabalar Toshkent to‘qimachilik va yengil sanoat instituti yotoqxonasidan belgilangan tartibda foydalanishi mumkin.
Jamiyat
Xorijda o‘zbek restorani ochgan tadbirkorga xarajatlari bir qismi qoplab beriladi
Xorijda o‘zbek milliy taomlariga ixtisoslashgan restoran yoki oshxona tashkil etgan mahalliy tadbirkorlar ayrim xarajatlarining 50 foizigacha bo‘lgan qismini subsidiya sifatida qaytarib olishi mumkin.
Ushbu xizmat Turizm qo‘mitasi tomonidan my.gov.uz Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali bepul ko‘rsatiladi.
Subsidiya O‘zbekistonda davlat ro‘yxatidan o‘tgan va xorijda milliy restoran tashkil etgan tadbirkorlik subyektlariga ajratiladi.
Ariza topshirishda restoranning xorijiy davlatda ro‘yxatdan o‘tganini va binodan foydalanish huquqini tasdiqlovchi hujjatlar, sanitariya va yong‘in xavfsizligi talablariga muvofiqlik bo‘yicha ma’lumotlar taqdim etilishi kerak.
Shuningdek, restoranni tashkil etish bilan bog‘liq amalga oshirilgan xarajatlarni tasdiqlovchi hujjatlar, zaruratga qarab O‘zbekistondan mahsulot yetkazib berilganini tasdiqlovchi ma’lumotlar va ularning rasmiy tarjimasi so‘ralishi mumkin.
Restoranning ichki va tashqi ko‘rinishini aks ettiruvchi fotosuratlar ham arizaga ilova qilinadi.
Ariza my.gov.uz portali orqali elektron shaklda yuboriladi va 18 ish kuni ichida ko‘rib chiqiladi. Ijobiy qaror qabul qilinsa, subsidiya mablag‘lari 7 ish kuni ichida tadbirkorning bank hisobvarag‘iga o‘tkaziladi.
Arizada kamchiliklar aniqlangan taqdirda, tadbirkorga ularni bartaraf etib, hujjatlarni qayta taqdim qilish imkoniyati beriladi.
Jamiyat
Ustyurtda sayg‘oqlar uchun beshta avtonom suv ichish tizimi o‘rnatildi
Qoraqalpog‘iston Respublikasidagi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi huzuridagi «Sayg‘ochiy» kompleks landshaft buyurtma qo‘riqxonasida yovvoyi hayvonlarni suv bilan ta’minlash maqsadida beshta avtonom suv ichish tizimi o‘rnatildi.
Tashabbus Ekologiya qo‘mitasi tomonidan BMT Taraqqiyot dasturi (BMTTD) va Global ekologik jamg‘arma (GEF) bilan hamkorlikda «Aral Sea Wetlands» loyihasi doirasida amalga oshirildi.
Suv resurslari cheklangan Ustyurt cho‘li sharoitida qo‘shimcha suv manbalarining mavjudligi sayg‘oqlar va mahalliy faunaning boshqa vakillarini saqlab qolishda muhim ahamiyatga ega.
Avtonom tizimlar quyosh energiyasida ishlaydi va to‘liq avtomatlashtirilgan. Ularning har biri 3 kub metr sig‘imga ega suv havzalari, nasoslar, datchiklar va hisoblagichlar bilan jihozlangan. Bu markazlashgan elektr energiyasi va suv ta’minoti manbalariga doimiy ulanish zaruratisiz suvni barqaror yetkazib berish imkonini beradi.
Suv ichish tizimlari bilan bir qatorda hududga 10 ta kamera va 10 ta fototuzoq ham o‘rnatildi. Ular hayvonlarni sutka davomida kuzatish, harakatlanishi va suv ichish joylaridan foydalanishini qayd etish, shuningdek, populyasiyalar holatini keyingi monitoring qilish uchun ma’lumot to‘plash imkonini beradi.
Ustyurtning og‘ir tabiiy sharoitida yashaydigan sayg‘oqlar uchun qo‘shimcha suv manbalarining yaratilishi yovvoyi hayvonlar populyasiyalarini saqlash va tiklashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Avtonom suv ichish tizimlarining o‘rnatilishi Ustyurtda bioxilma-xillikni asrash bo‘yicha amalga oshirilayotgan chora-tadbirlardan biri bo‘lib, zamonaviy kuzatuv vositalari orqali hayvonlar holatini monitoring qilish va zarur ma’lumotlarni to‘plash imkonini ham beradi.
-
Iqtisodiyot4 days ago
Saida Mirziyoyeva Gonkongning Henderson Land Group xoldingi boshqaruvi raisi bilan uchrashdi
-
Jamiyat4 days ago
Toshkentda xalqaro moda akademiyasi tashkil etiladi
-
Iqtisodiyot1 day ago
O‘zbekiston «Wabtec» kompaniyasi bilan lokomotivlar parkini yangilashni muhokama qildi
-
Jamiyat1 day ago
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
-
Jamiyat1 day ago
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi
