Connect with us

Iqtisodiyot

Xitoy qarzi YeIni ortda qoldirdi

Published

on


Xitoy davlat qarzi ilk bor Yevropa Ittifoqining jami davlat qarzidan oshib ketdi. Bu jahon qarz tuzilmasidagi jiddiy o‘zgarishni anglatadi.

2008 yilgi jahon moliyaviy inqirozidan keyin AQSh, Xitoy va Yevropa qarz olish borasida mutlaqo turlicha yo‘ldan bordi. Yevropa qarz o‘sishini nisbatan cheklangan doirada ushlab turgan bir paytda, AQSh va Xitoy, ayniqsa 2020 yildan keyin, uni juda tez sur’atlarda oshirdi.

Yangi grafika Xalqaro valuta jamg‘armasi ma’lumotlari asosida 1995 yildan 2025 yilgacha bo‘lgan davrda AQSh, Yevropa Ittifoqi va Xitoyning yillik davlat qarzi hajmi dinamikasini joriy AQSh dollarida (inflatsiya hisobga olinmagan holda) aks ettiradi.

2025 yilga kelib, Xitoyning davlat qarzi 18,7 trillion dollarga yetdi va ilk bor Yevropa Ittifoqining 17,6 trillion dollarlik ko‘rsatkichidan oshib ketdi. Bu burilish nuqtasi Xitoy qarzining so‘nggi yigirma yilda naqadar tez o‘sganini yaqqol ko‘rsatadi.


Visual Capitalist

2008 yilda AQShning davlat qarzi 10,9 trillion dollar bo‘lgan edi — bu YeIning 10,7 trillion dollarlik ko‘rsatkichiga deyarli teng edi. 2025 yilga kelib esa u 38,3 trillion dollargacha o‘sdi va Yevropa ko‘rsatkichidan 20,7 trillion dollarga oshib ketdi.

Xitoy qarzi 2008 yildagi 1,2 trillion dollardan boshlab o‘rtacha yillik taxminan 17 foiz sur’atda o‘sdi — bu esa unga yigirma yilga yetmay Yevropa Ittifoqini ortda qoldirish imkonini berdi.

2008 yildan beri AQSh davlat qarzi o‘rtacha yillik 7,7 foizga oshgan bo‘lsa, Yevropa Ittifoqida bu o‘sish sur’ati taxminan 3 foizni tashkil etgan.

Yevropa Ittifoqida qarzning nisbatan sekin o‘sishi qisman AQSh va Xitoyga nisbatan iqtisodiyotning nominal o‘sish sur’ati pastroq bo‘lgani bilan izohlanadi. Biroq bu, shuningdek, 2010–2012 yillarga to‘g‘ri kelgan Yevropa qarz inqirozidan keyin joriy etilgan ancha qat’iy budjet cheklovlari natijasi hamdir.

Bundan farqli o‘laroq, Xitoyda qarzning o‘sishi kreditlash hajmini kengaytirish, keng ko‘lamli infratuzilma sarmoyalari va davlatning iqtisodiyotdagi rag‘batlantiruvchi roli bilan bog‘liq bo‘ldi.

AQSh esa inqiroz davrlaridagi qarz olishni, ayniqsa 2020 yildan keyin, barqaror budjet taqchilliklari bilan uyg‘unlashtirdi. Bu esa davlat qarzining Yevropa darajasidan ancha oshib ketishiga olib keldi. Federal darajada fiskal cheklovlar kamroq bo‘lgani sababli, Vashington xarajatlarni yuqori darajada saqlab qoldi — aynan shuning uchun ham AQShning davlat qarzi bugungi kunda Xitoy va Yevropa Ittifoqi ko‘rsatkichlaridan sezilarli darajada yuqori.



Source link

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Iqtisodiyot

Chet elliklar O‘zbekistonda maxsus soliq rejimiga o‘tish uchun 50 ming dollar to‘laydi

Published

on


Maxsus soliq rejimi belgilangan talablarni bajargan chet el fuqarolari va ularning voyaga yetgan yaqin qarindoshlariga arizada ko‘rsatilgan soliq davri uchun, biroq 5 yildan ko‘p bo‘lmagan muddatga beriladi. 

Hukumat qarori bilan “Chet el fuqarolariga maxsus soliq rejimini taqdim etish tartibi to‘g‘risida”gi nizom tasdiqlandi.

Nizomga ko‘ra, chet el fuqarosi maxsus soliq rejimini taqdim etish bo‘yicha YaIDXP (my.gov.uz), Elektron soliq xizmatlari portali orqali yoxud Davlat xizmatlari markazlari orqali ariza taqdim etadi.

Arizaga chet el pasportining nusxasi va O‘zbekistonda bo‘lish muddatini tasdiqlovchi hujjat (viza yoki boshqa hujjatlar) ilova qilinadi.

Soliq qo‘mitasi Maxsus soliq rejimini taqdim etish komissiyasining arizani ko‘rib chiqish natijasi bo‘yicha xulosasi yuzasidan 1 ish kunida chet el fuqarosiga xabarnoma yuboradi.

Ijobiy xulosa bo‘yicha xabarnoma olgan chet el fuqarosi bank hisobvarag‘i yoki kripto-hamyon ochadi hamda 50 ming AQSh dollari miqdorida maxsus yig‘imni to‘laydi.

Maxsus soliq rejimi belgilangan talablarni bajargan chet el fuqarolari va ularning voyaga yetgan yaqin qarindoshlariga arizada ko‘rsatilgan soliq davri uchun, biroq 5 yildan ko‘p bo‘lmagan muddatga beriladi.



Source link

Continue Reading

Iqtisodiyot

Chet elliklar uchun maxsus soliq rejimi taqdim etiladi

Published

on


Chet el fuqarolariga maxsus soliq rejimini taqdim etish tartibi belgilandi. 

Hukumat qarori (270-son, 21.05.2026 y.) bilan «Chet el fuqarolariga maxsus soliq rejimini taqdim etish tartibi to‘g‘risida»gi nizom tasdiqlandi.

Nizomga ko‘ra, chet el fuqarosi maxsus soliq rejimini taqdim etish bo‘yicha YaIDXP (my.gov.uz), Elektron soliq xizmatlari portali orqali yoxud Davlat xizmatlari markazlari orqali ariza taqdim etadi.

Arizaga quyidagi hujjatlar ilova qilinadi:

– chet el pasportining nusxasi ;

– O‘zbekistonda bo‘lish muddatini tasdiqlovchi hujjat (viza yoki boshqa hujjatlar).

Soliq qo‘mitasi Maxsus soliq rejimini taqdim etish komissiyasining arizani ko‘rib chiqish natijasi bo‘yicha xulosasi yuzasidan 1 ish kunida chet el fuqarosiga xabarnoma yuboradi.

 Ijobiy xulosa bo‘yicha xabarnoma olgan chet el fuqarosi bank hisobvarag‘i yoki kripto-hamyon ochadi hamda 50 ming AQSh dollari miqdorida maxsus yig‘imni to‘laydi.

Maxsus soliq rejimi belgilangan talablarni bajargan chet el fuqarolari va ularning voyaga yetgan yaqin qarindoshlariga arizada ko‘rsatilgan soliq davri uchun, biroq 5 yildan ko‘p bo‘lmagan muddatga beriladi.



Source link

Continue Reading

Iqtisodiyot

O‘zbekistonda moliyaviy xizmatlar 46 trln so‘mdan oshdi

Published

on


Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning yanvar–mart oylarida O‘zbekistonda moliyaviy xizmatlar hajmi 46,8 trln so‘mni tashkil qildi.

Bu ko‘rsatkich 2025-yilning mos davriga nisbatan 22,4 foizga oshgan. Tahlillarga ko‘ra, bank, kredit, to‘lov va boshqa moliyaviy xizmatlarga talab yuqori sur’atlarda o‘sishda davom etmoqda.

Hududlar kesimida eng katta hajm Toshkent shahrida qayd etildi. Poytaxtda uch oy davomida 27,5 trln so‘mlik moliyaviy xizmatlar ko‘rsatilgan.

Shu tariqa, respublikadagi umumiy moliyaviy xizmatlarning katta qismi aynan Toshkent shahri hissasiga to‘g‘ri kelmoqda.

Statistikaga ko‘ra, Toshkent shahridan keyingi o‘rinlarni Farg‘ona, Andijon va Toshkent viloyati egallagan. Farg‘ona viloyatida moliyaviy xizmatlar hajmi 2,4 trln so‘mni tashkil etgan. Andijon va Toshkent viloyatida esa bu ko‘rsatkich 2 trln so‘mdan qayd etildi.

Samarqand viloyatida 1,8 trln so‘mlik, Qashqadaryo viloyatida 1,6 trln so‘mlik moliyaviy xizmatlar ko‘rsatilgan. Buxoro va Xorazm viloyatlarida 1,4 trln so‘mdan, Surxondaryo va Namanganda 1,3 trln so‘mdan xizmatlar amalga oshirilgan.

Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Jizzax va Navoiy viloyatlarida moliyaviy xizmatlar hajmi 1,1 trln so‘m atrofida shakllangan. Eng past ko‘rsatkich Sirdaryo viloyatida qayd etilib, hududda 694,6 mlrd so‘mlik moliyaviy xizmatlar ko‘rsatilgan.



Source link

Continue Reading

Iqtisodiyot

PREMIER – Qurbon Hayiti munosabati bilan sovitkich narxlari pasaytirildi

Published

on


Maishiy texnika ishlab chiqaruvchisi PREMIER brendi Qurbon Hayiti arafasida iste’molchilar uchun qulay imkoniyat yaratdi. 2026-yil 22-maydan 24-may kunigacha bo‘lgan uch kunlik aksiya doirasida yettita sovitkich modeli maxsus narxlarda 1 899 000 so‘mdan boshlab xaridorlarga taqdim etiladi.

Aksiyada ishtirok etuvchi modellar qatoriga PRM-211TFDF/DI, PRM-211TFDF/I, PRM-211TFDF/W, PRM-222TFDF/DI, PRM-222TFDF/I, PRM-222TFDF/W va PRM-261TFDF/W kiradi. Narx modelning rang variantiga bog‘liq holda farqlanadi.

PREMIER brendi O‘zbekiston bozorida zamonaviy texnologiyalari bilan tanilgan. Kompaniyaning sovitkichlari yuqori sovutish samaradorligi, keng ichki hajm va uzoq muddatli ishonchlilik bilan ajralib turadi. PREMIER Electronics bugun 20 turdagi mahsulotni 400 dan ortiq modelda ishlab chiqarmoqda:

– Smart televizorlar;

– Energiya tejamkor muzlatkichlar;

– Invertor konditsionerlar;

– Zamonaviy kir yuvish mashinalari va boshqa maishiy texnikalar.

Qurbon Hayiti arafasi an’anaviy ravishda maishiy texnikaga bo‘lgan talabning oshishi bilan kuzatiladi. PREMIER aksiyasi aynan shu davrda xaridorlarga haqiqiy tejash imkoniyatini taqdim etmoqda.

Aksiya muddati cheklangan — faqat 22, 23 va 24-may kunlari amal qiladi. Shoshiling hoziroq buyurtma bering. Xarid qilish uchun Respublika maishiy do‘konlaridan so‘rang!

Murojaat uchun: 📞 71 200-41-00

Premier.uz



Source link

Continue Reading

Iqtisodiyot

O‘zbekistonda har 100 ta uyga nechta kompyuter to‘g‘ri kelishi ma’lum bo‘ldi

Published

on


Milliy statistika qo‘mitasining uy xo‘jaliklari tanlanma kuzatuvlari ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilda O‘zbekistonda har 100 ta uy xo‘jaligiga o‘rtacha 76 ta shaxsiy kompyuter to‘g‘ri kelgan.

Tahlillar mamlakatda raqamli texnologiyalardan foydalanish darajasi izchil o‘sib borayotganini ko‘rsatmoqda. Jumladan, 2010-yilda har 100 ta uy xo‘jaligi hissasiga atigi 12 ta kompyuter to‘g‘ri kelgan bo‘lsa, 2015-yilga kelib bu ko‘rsatkich 47 taga yetgan.

Shuningdek, 2020-yilda esa uy xo‘jaliklaridagi kompyuterlar soni o‘rtacha 60 tani tashkil etgan.

Hisobotga ko‘ra, keyingi besh yilda ham o‘sish davom etgan va 2025-yilda ko‘rsatkich 76 tagacha ko‘tarilgan.

Eslatib o‘tamiz, avvalroq 2025-yilda O‘zbekistonda har 100 ta uy xo‘jaligi hisobiga o‘rtacha 67 ta konditsioner to‘g‘ri kelgani haqida xabar bergandik.



Source link

Continue Reading

Trending

Copyright © 2025 Xabarlar. powered by Xabarlar.