Dunyodan
Xitoy endi Pentagonning xavfsizlik ustuvorligi emas
Pentagonning yangi Milliy mudofaa strategiyasiga ko‘ra, Xitoy endi Qo‘shma Shtatlar uchun xavfsizlikning ustuvor yo‘nalishi emas.
To’rt yillik hujjatda o’rniga AQSh vatani va G’arbiy yarim sharning xavfsizligi departamentning asosiy tashvishi ekanligi ta’kidlanib, AQSh hukumati uzoq vaqtdan beri amerikaliklarning “aniq manfaatlari”ni e’tiborsiz qoldirgani qo’shimcha qilinadi.
Pentagon, shuningdek, AQSh ittifoqchilariga “cheklanganroq” yordam berishini aytdi.
Bu o’tgan yili AQShning Milliy xavfsizlik strategiyasi e’lon qilinganidan so’ng, Yevropa “tsivilizatsiya inqirozi” oldida turgani va Rossiya endi AQSh uchun tahdid deb hisoblanmaydi. O‘shanda Rossiya hukumati mazkur hujjat ushbu ko‘rinishga “asosan mos” ekanini aytgan edi.
Bunga javoban, 2022 yilgi Milliy mudofaa strategiyasida Xitoy tomonidan yuzaga keladigan “ko‘p domenli tahdid” mudofaa sohasidagi ustuvor yo‘nalish sifatida qayd etilgan. 2018 yilgi hujjatda aytilishicha, Xitoy va Rossiya kabi “revizionistik kuchlar” AQSh xavfsizligi uchun “markaziy muammo”dir.
Juma kuni e’lon qilingan 34 betlik hujjat Tramp ma’muriyati o’zining birinchi yilida tutgan siyosiy pozitsiyalarini ko’p jihatdan mustahkamlaydi.
Ayni paytda AQSh prezidenti Donald Tramp Venesuela prezidenti Nikolas Maduroni hibsga oldi, Sharqiy Tinch okeani va Karib dengizida giyohvand moddalar kontrabandasida gumon qilingan kemalarga hujum qildi va yaqinda AQSh ittifoqchilariga Grenlandiyani qo‘lga kiritish uchun bosim o‘tkazdi.
Strategiyada yana bir bor taʼkidlanishicha, Pentagon “AQSh harbiylari va tijoriy kuchlarining muhim hududlarga, xususan, Panama kanali, Amerika koʻrfazi va Grenlandiyaga kirishini kafolatlaydi”.
Hujjatda, shuningdek, Tramp maʼmuriyatining yondashuvi “sovuq urushdan keyingi oʻtmishdagi maʼmuriyatlarning buyuk strategiyalaridan tubdan farq qilishi” aytiladi.
U qo’shimcha qildi: “Utopik idealizmdan voz keching va qattiq realizmni qabul qiling”.
Xitoy bilan munosabatlarga “qarama-qarshilik emas, kuch” orqali yondashish kerak. Maqsad “Xitoyda hukmronlik qilmaslik, Xitoyni bo‘g‘ib o‘ldirish yoki kamsitish emas”, deyiladi hujjatda.
Oldingi strategiyalardan farqli o’laroq, Xitoy da’vo qilgan avtonom orol Tayvan haqida hech qanday gap yo’q. Ammo hujjatda aytilishicha, Qo‘shma Shtatlar “hech kim, jumladan, Xitoy ham mamlakatimiz yoki ittifoqchilarimizni nazorat qila olmasligini ta’minlash”ni maqsad qilgan.
O’tgan yil oxirida AQSh Tayvanga 11 milliard dollarlik (8,2 milliard funt sterling) yirik qurol sotishni e’lon qildi va Xitoy bunga javoban orol atrofida harbiy mashqlar o’tkazdi.
Strategiya, shuningdek, Amerikaning “mudofaa subsidiyalari” dan “qoniqarli” bo’lgan Amerika ittifoqchilarining “yukni taqsimlashni” ko’proq talab qiladi.
Biroq, bu “izolyatsionizm” sari intilishdan dalolat berishini inkor etadi.
“Aksincha, bu bizning mamlakatimiz duch kelayotgan tahdidlarga yoʻnaltirilgan, chinakam strategik yondashuvni bildiradi”, deya qoʻshimcha qilib, biz AQSh manfaatlarini “dunyoning qolgan qismi manfaatlari” bilan aralashtirib yubormoqchi emasmiz.
Buning o’rniga, ittifoqchilar, xususan, Evropada “biz uchun unchalik jiddiy bo’lmagan, ammo ular uchun jiddiyroq bo’lgan tahdidlar bo’yicha etakchilik qiladi”.
Qariyb to‘rt yil avval Ukrainaga keng ko‘lamli bosqinni boshlagan Rossiya “NATOning sharqiy a’zolari uchun doimiy, ammo boshqarilishi mumkin bo‘lgan tahdid” sifatida ta’riflangan.
Strategiyada, shuningdek, Shimoliy Koreyani to‘xtatib turishda Qo‘shma Shtatlarning “ko‘proq cheklangan” roli belgilab berilgan. Janubiy Koreya ushbu missiya uchun “asosiy mas’uliyatni o’z zimmasiga olishga qodir”, deya qo’shimcha qildi u.
Kanada Bosh vaziri Mark Karni shu hafta boshida Jahon Iqtisodiy Forumida qilgan chiqishida eski dunyo tartibi “orqaga qaytmaydi” va Janubiy Koreya, Kanada va Avstraliya kabi oʻrta davlatlarni birlashishga chaqirdi.
“O’rta kuchlar birgalikda ishlashi kerak, chunki stolda o’rinimiz bo’lmasa, biz menyuda bo’lamiz”, dedi Karni Davosda.
Bu Frantsiya prezidenti Emmanuel Makron ham “qoidalarsiz dunyoga harakat” haqida ogohlantirgan paytga to’g’ri keldi.
Serbiyada 2027-yil martidan majburiy harbiy xizmat qayta tiklanadi.Bu haqda mamlakat prezidenti Aleksandr Vuchich Belgrad yaqinidagi Batanitsa aerodromida qurol va harbiy texnika namoyishi chog‘ida bayonot berdi.
Qamoq muddati 75 kun, bu 30 yoshgacha bo’lgan erkaklar uchun majburiydir.
Vuchich buni amalga oshirishdan oldin “hujjatlarni tugatish” zarurligini ta’kidladi. Majburiy harbiy xizmatni tiklash uchun mamlakat parlamenti tegishli qonun hujjatlarini qabul qilishi kerak edi.
Serbiya armiyasi 2011-yil 1-yanvardan parlamentning harbiy xizmatga chaqirishni to‘xtatib turish to‘g‘risidagi qarori kuchga kirganidan beri professional armiya sifatida faoliyat yuritmoqda.
“Jim, ko’rinmas qotil” Yevropani dahshatga solmoqda
Source link
Dunyodan
Kaliforniyadagi Jahon chempionati muxlislar zonasi yaqinida sodir bo’lgan otishmada bir kishi halok bo’ldi
AQShning Kaliforniya shtatida jahon chempionati muxlislari yig‘iladigan fan-zonasi yaqinida otishma sodir bo‘ldi, natijada bir kishi halok bo‘ldi, yana biri og‘ir yaralandi.
San-Xose politsiyasi voqea San-Pedro Plazada sodir bo’lganini aytdi. Bu hudud San-Fransisko ko’rfazi atrofidagi asosiy joylardan biri bo’lib, u erda jahon chempionati o’yinlari katta ekranlarda namoyish etiladi.
Biroq politsiyaning ta’kidlashicha, otishma vaqtida hududda futbol o‘yinlari translyatsiya qilinmagan.
Rasmiy maʼlumotlarga koʻra, qurbonlardan biri voqea joyida vafot etgan. Ikkinchi fuqaro hayoti uchun xavfli holatda kasalxonaga yetkazilgan.
Huquq-tartibot organlari hodisani qotillik sifatida tekshirmoqda. Voqea joyi atrofidagi bir qancha ko‘chalar vaqtincha yopilgan.
Hozircha gumonlanuvchi yoki otishma sabablari haqida rasmiy ma’lumot berilmagan.
Ukraina bilan urushda muvaffaqiyat qozona olmagan Rossiya Federatsiyasi NATO davlatlariga qarshi provokatsiyalar uyushtirib, vaziyatni izdan chiqarishi mumkin. Bu haqda Polsha razvedka xizmati rahbari Pavel Shota ma’lum qildi.
“Biz Ukrainada nimalar bo‘layotganini, jumladan, urush Rossiya uchun barbod bo‘layotganini ko‘rib turibmiz. Bu Rossiya tomonidan yanada avj olishi ehtimolidan xavotir uyg‘otmoqda”, – dedi polkovnik Pavel Shota.
Polsha razvedka xizmati rahbariga ko’ra, Rossiyaning Boltiqbo’yi davlatlariga kichik miqyosdagi hujumi “yashil odam” desantini ko’rinishida bo’lishi mumkin. Bu ibora 2014-yilda Qrim anneksiya qilinganidan keyin paydo bo‘lgan Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlari bilan bog‘liq holda qo‘llaniladi va rossiyalik harbiy xizmatchilarning ajralib turmagan kiyim-kechaklarini nazarda tutadi.
Polsha tashqi ishlar vaziri Radoslav Sikorski bir necha kun avval Rossiya qo‘shinlari xorijiy bayroqlar ostida operatsiya o‘tkazishi mumkinligi haqida ogohlantirgan edi.
“Biz (Rossiya prezidenti Vladimir) Putinga uning rejalaridan xabardor ekanimizni, tuzoqqa tushmasligimizni, bu mutlaqo qabul qilib bo‘lmaydigan holat ekanligini va NATO hududining har bir qarichini himoya qilishimizni aytishimiz kerak”, — dedi polshalik diplomat CBS telekanaliga bergan intervyusida.
So’nggi paytlarda Rossiya va NATO o’rtasida keskinlik kuchaygan.
Kreml Rossiya Shimoliy Atlantika ittifoqchilariga hujum qilish niyatida emasligini bir necha bor ta’kidlagan. Ammo NATOning ko‘plab mamlakatlari rasmiylari va razvedka xizmatlari Rossiya hukumati hujumga tayyorlanayotganini aytadi.
2025-yil 12-16-sentabr kunlari Rossiya Belarus bilan hamkorlikda “Zapad-2025” strategik harbiy mashg‘ulotlarini o‘tkazdi. Harbiy razvedka bo’yicha tahlilchi Rebekka Kofflerning aytishicha, rus harbiylari ham bu mashg’ulotlar davomida taktik yadro qurolidan foydalanishni mashq qilgan. Harbiy kiyimdagi prezident Putin jarayonni boshqargan.
Shunisi e’tiborga loyiqki, na Rossiya, na G’arb yadroviy urushni xohlamaydi, ammo tobora beqaror vaziyat yadro urushi har qachongidan ham ko’proq ehtimoli borligini ko’rsatmoqda.
Myunxen xalqaro xavfsizlik kengashi raisi Kristof Xoysgenning fikricha, agar Putin jang maydonida Ukrainani mag‘lub etsa, NATO bilan urush boshlaydi.
Avvalroq Amerika urushni o‘rganish instituti (ISW) Boltiqbo‘yi davlatlari Ukrainadan keyin Kremlning navbatdagi nishoniga aylanishini taxmin qilgan edi.
Avval xabar berganimizdek, Estoniya, Latviya va Litva Rossiya hujumi sodir bo‘lgan taqdirda o‘z fuqarolarini evakuatsiya qilish rejalarini ishlab chiqmoqda.
Pokiston xavfsizlik kuchlarining ma’lum qilishicha, Afg‘oniston bilan chegaradosh hududlarda quruqlik va havo amaliyotlari chog‘ida kamida 29 jangari yo‘q qilingan. Tolibon havo hujumida kamida 38 nafar tinch aholi vakili halok bo‘lganini ma’lum qildi.
Pokiston Axborot vaziri Aturo Tarar 29-iyun kuni Afg‘onistonning Paktiya, Paktika va Kunar viloyatlaridagi uchta nishonga berilgan aviazarbalar natijasida 25 nafar jangari o‘ldirilgani, katta miqdordagi qurol-yarog‘ va o‘q-dorilar yo‘q qilinganini aytdi.
Shuningdek, Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatining Bajaur tumanida o‘tkazilgan quruqlik amaliyotida “Jamoat-ul-Ahror” guruhiga mansub yana to‘rt nafar jangari yo‘q qilingani qayd etildi.
Afg‘oniston Tolibon hukumati rahbari Hamdulloh Fitratning aytishicha, Pokiston havo hujumlarida kamida 38 nafar tinch aholi halok bo‘lgan, 163 nafari, jumladan, ayollar va bolalar yaralangan.
Uning so‘zlariga ko‘ra, qurbonlarning aksariyati Paktiya viloyatidagi uylarga berilgan aviazarbalar tufayli sodir bo‘lgan. Mahalliy ma’muriyatning xabar berishicha, qutqaruv ishlari davom etayotgan paytda hudud ikkinchi havo hujumiga uchragan.
Pokiston rasmiylari bu amaliyotlar so‘nggi teraktlarga javoban amalga oshirilganini da‘vo qilmoqda. Xususan, 28-iyun kuni Karachi shahridagi chegara qo‘riqlash postiga uyushtirilgan hujumda uch askar halok bo‘ldi, to‘rt nafari yaralandi.
“Zarafshon daryosida suv sarfi keskin oshgani sabab bo‘ldi” – Samarqandda temiryo‘l o‘tkazilgan damba o‘pirilganiga izoh berildi
Messi JChning «abadiy» rekordini yangilay oladimi?
Oliy sud Plenumida inson huquqlari va sud amaliyotiga oid muhim qarorlar qabul qilindi
-
Dunyodan5 days agoEron Hormuz boʻgʻozi orqali oʻtayotgan kemalarni ogohlantirdi
-
Iqtisodiyot5 days ago
24-iyunda dollar yana ko‘tariladi
-
Mahalliy5 days ago
Birov bildi, birov bilmadi…
-
Turk dunyosi4 days agoAsaddan keyin Suriya: Turkiya yuksaladi, Eron chidaydi
-
Dunyodan2 days ago
NATO davlatlari Rossiyadan xavotirda…
-
Jamiyat1 day agoToshkentda Malibu qahvaxonaga borib urildi
-
Dunyodan2 days ago
Tojikistonning Togri-Badaxshon muxtor viloyati raisining jasadi topildi.
-
Jamiyat3 days agoNavoiyda 7 yoshli bolaga yuk mashinasi boshqaruvini bergan shaxsga chora ko‘rildi