Iqtisodiyot
Tabiiy suv havzalari auksionga chiqariladi, davlat xarajatlarga sherik bo‘ladi
Mamlakatimiz baliqchilik tarmog‘ini tizimli rivojlantirish, sohaga zamonaviy innovatsion texnologiyalarni joriy etish hamda ichki bozorni sifatli mahsulotlar bilan ta’minlash maqsadida tub islohotlar bosqichi boshlandi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tomonidan imzolangan “Baliqchilik tarmog‘ini rivojlantirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi farmon bu boradagi huquqiy va iqtisodiy o‘zgarishlarning bosh omili bo‘ldi. Markaziy hujjatga muvofiq, 2026–2027-yillar mamlakatda baliqchilik sohasini rivojlantirishning ustuvor davri etib belgilandi.
Yangi strategiyaning bosh maqsadi aholini sifatli va arzon oqsil mahsuloti bilan ta’minlash hamda eksportni oshirishdir. Farmon bilan mamlakatda baliq yetishtirish hajmini 500 ming tonnaga, yuqori qiymatli sovuq suv baliqchiligini (forel, osyotr va boshqalar) esa 20 ming tonnaga yetkazish bo‘yicha qat’iy vazifa qo‘yildi.
Bu marralarga erishish uchun sohaga mutlaqo yangi boshqaruv tizimi kirib kelmoqda. Baliqchilikni rivojlantirish markazi hamda uni moliyaviy qo‘llab-quvvatlovchi maxsus jamg‘arma tashkil etiladi. Bu esa loyihalarni to‘g‘ridan-to‘g‘ri va byurokratiyasiz moliyalashtirish imkonini beradi.
Sohadagi eng katta korrupsion xavflardan biri bo‘lgan suv havzalarining nohaq taqsimlanishiga chek qo‘yilmoqda. 2027-yildan boshlab barcha suv omborlari va tabiiy suv havzalari faqat va faqat ochiq elektron auksionlar orqali ijaraga beriladi. Bu har bir intiluvchan tadbirkor uchun teng imkoniyat, sog‘lom raqobat va xavfsiz investitsiya muhitini kafolatlaydi.
Yangi davrda davlat baliqchilarni shunchaki kuzatib turmaydi, balki ularning xarajatlariga sherik bo‘ladi. Endilikda tadbirkorlarga quyidagi yo‘nalishlar uchun subsidiyalar va kompensatsiyalar ajratilishi belgilandi:
Suv havzalariga o‘rnatiladigan quyosh panellari;
Aeratorlar va intensiv baliq yetishtirish uchun yopiq suv aylanish tizimlari;
Xorijdan keltiriladigan nasliy ona baliqlar importi;
Omuxta yem ishlab chiqarish uchun zamonaviy uskunalar.
Ushbu chora-tadbirlar baliq yetishtirish tannarxini kamida 25-30 foizga kamaytirish va yil davomida uzluksiz mahsulot olish imkonini beradi.
Baliqchilik endi shunchaki havzaga chovoq tashlash emas, bu yuqori texnologik ilm. Shu bois, soha vakillari uchun qisqa muddatli professional o‘quv kurslari yo‘lga qo‘yiladi. Eng e’tiborlisi, jarayonga xorijiy yetakchi mutaxassislarni jalb etish xarajatlari davlat tomonidan qoplab beriladi.
Ushbu keng ko‘lamli islohotlar zanjiri baliqchilikni an’anaviy usullardan voz kechib, zamonaviy, raqobatbardosh va yuqori daromadli sanoatga aylantirishga qaratilgan. Natijada bozorda mahsulot ko‘payadi, narxlar barqarorlashadi va eng muhimi minglab yangi ish o‘rinlari yaratiladi. Investitsiya kiritish va sohada o‘z o‘rnini topishni istagan tadbirkorlar uchun ayni muddao, fursatni boy bermaslik kerak.
2026-yil yanvar–iyun oylarida O‘zbekistonda yirik korxonalar tomonidan 19 trln so‘mlik kiyimlar ishlab chiqarilgan. Bu haqda Milliy statistika qo‘mitasi xabar berdi.
Qayd etilishicha, hududlar kesimida eng yuqori ko‘rsatkich Andijon viloyatida qayd etilgan — 7,1 trln so‘m. Bu ko‘rsatkich ikkinchi o‘rindagi Toshkent viloyati natijasidan 3 barobardan ko‘proq yuqori.
Toshkent viloyatida kiyim ishlab chiqarish hajmi 2,1 trln so‘m, Namanganda 1,8 trln so‘m, Toshkent shahrida esa 1,7 trln so‘mni tashkil etgan. Farg‘ona viloyatida ham 1,4 trln so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Samarqand viloyatida yirik korxonalar 1 trln so‘mlik kiyim mahsulotlari ishlab chiqargan. Qashqadaryoda bu ko‘rsatkich 897,9 mlrd so‘m, Buxoroda 659,8 mlrd so‘m, Xorazmda 620,1 mlrd so‘m bo‘lgan.
Navoiy viloyatida kiyim ishlab chiqarish hajmi 578 mlrd so‘m, Sirdaryoda 324,7 mlrd so‘m, Qoraqalpog‘iston Respublikasida 307,8 mlrd so‘mni tashkil etgan.
Bulardan tashqari, Surxondaryoda 227,1 mlrd so‘m, Jizzax viloyatida esa 203 mlrd so‘mlik kiyim mahsulotlari ishlab chiqarilgan.
Dushanbadan dollar bilan bog‘liq vaziyat qanday bo‘ladi?
Source link
Milliy statistika qo‘mitasiga ko‘ra, 2026-yil 1-avgust holatida O‘zbekistonda xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi 20 973 ta korxona faoliyat yuritmoqda.
Ularning 4 685 tasi qo‘shma korxona, 16 288 tasi esa xorijiy korxona hisoblanadi. Bu mamlakatda xorijiy kapital ishtirokidagi biznes subyektlari soni sezilarli ko‘payganini ko‘rsatmoqda.
So‘nggi besh yilda xorijiy investitsiyalar ishtirokida faoliyat yuritayotgan korxonalarning umumiy soni 1,7 barobarga oshgan. Korxonalar soni bo‘yicha Xitoy yetakchilik qilmoqda.
Xitoyga tegishli xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi 6 241 ta korxona faoliyat yuritmoqda. Bu ko‘rsatkich bilan mamlakatlar reytingida Xitoy birinchi o‘rinni egallagan.
Rossiya 3 512 ta korxona bilan ikkinchi o‘rinda, Turkiya esa 2 327 ta korxona bilan uchinchi o‘rinda qayd etilgan. Keyingi o‘rinlarni Qozog‘iston — 1 321 ta va Janubiy Koreya — 730 ta korxona bilan egallagan.
Shuningdek, Afg‘onistonda 706 ta, Ozarbayjonda 492 ta, Tojikistonda 467 ta, Birlashgan Arab Amirliklarida 453 ta va Hindistonda 439 ta korxona qayd etilgan.
Milliy statistika qo‘mitasiga ko‘ra, 2026-yilning yanvar–iyun oylarida O‘zbekistonda yirik korxonalar tomonidan qariyb 3 trln so‘mlik asosiy farmatsevtika mahsulotlari va preparatlari ishlab chiqarilgan.
Bu ko‘rsatkich 2025-yilning mos davriga nisbatan 22,3 foizga oshgan. Yarim yillik natijalar farmatsevtika sanoatida ishlab chiqarish hajmi o‘sganini ko‘rsatmoqda.
Hududlar kesimida eng katta ishlab chiqarish hajmi Toshkent shahriga to‘g‘ri kelgan. Poytaxtda 1,8 trln so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan.
Sirdaryo viloyati 443,6 mlrd so‘mlik ishlab chiqarish bilan ikkinchi o‘rinni egallagan. Toshkent viloyatida 226,4 mlrd so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Namangan viloyatida ishlab chiqarish hajmi 169,1 mlrd so‘mni tashkil etgan. Samarqand viloyatida 116,9 mlrd so‘m, Andijonda 71,4 mlrd so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan.
Farg‘onada 53,4 mlrd so‘m, Surxondaryoda 49,3 mlrd so‘m, Qashqadaryoda 15,4 mlrd so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Xorazm viloyatida 12,1 mlrd so‘m, Buxoroda 7,8 mlrd so‘m, Qoraqalpog‘iston Respublikasida 3,5 mlrd so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan. Jizzax va Navoiy viloyatlarida esa ishlab chiqarish hajmi 0,1 mlrd so‘mdan qayd etilgan.
Iqtisodiyot
Yangi boshlayotgan tadbirkorlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin
Prezident Shavkat Mirziyoyevning tadbirkorlar bilan VI ochiq muloqotida biznes uchun barqaror o‘sish trayektoriyasini ta’minlashga qaratilgan yangi tashabbuslar e’lon qilindi.
Qayd etilishicha, banklar kredit portfelida kichik biznes ulushi 45 foizdan 63 foizga oshgan. 2026-yilning birinchi yarmida kichik va o‘rta biznesga 76,5 trln so‘m resurs ajratilgan.
Tadbirkorlar uchun «kredit xizmatlari yagona raqamli portali» ham ishga tushirildi. U orqali tadbirkor bitta ariza topshiradi, banklar esa mijoz uchun raqobat qiladi. Biznesni endi boshlayotganlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin bo‘ladi.
Yangi tizimda biznesning turli bosqichlariga mos dasturlar joriy etiladi. Yangi tadbirkorlar uchun «Biznes start», ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yganlar uchun «Biznes lift», yangi o‘sish bosqichiga o‘tayotganlar uchun «Biznes yuksalish» dasturlari ishlaydi.
«Biznes start» doirasida tadbirkorlarga sun’iy intellekt yordamida loyiha ishlab chiqish, kredit hujjatlari va hisobotlarni yuritish o‘rgatiladi.
Bu maqsadlar uchun 100 mlrd so‘m ajratiladi. Dastur doirasida tadbirkorlarga tayyor biznes-reja hamda 200 mln so‘mgacha garovsiz kredit berish nazarda tutilmoqda.
Yangi yondashuvda tadbirkorlikni faqat kredit bilan ta’minlash emas, balki biznesning keyingi bosqichlarida ham qo‘llab-quvvatlash maqsad qilingan.
Prezident Shavkat Mirziyoyev bu tizimning maqsadini shunday ifodaladi: «Tadbirkorga kredit berish emas, uni birinchi qadamidan katta biznesga aylangunicha boshidan oxirigacha qo‘llab-quvvatlaydigan kompleks tizim yaratamiz».
O‘zbek tilini o‘qitish bo‘yicha muhim tadbir tashkil etildi
Buxoro viloyati hokimiga birinchi o‘rinbosar tayinlandi
Илҳом Алиев Тошкентда тантанали кутиб олинди
-
Iqtisodiyot4 days ago
O‘zbekiston qaysi davlatlarga ko‘proq eksport qilmoqda?
-
Iqtisodiyot5 days ago
Mikro GESlarni loyihalash va qurish tartibi soddalashtiriladi
-
Siyosat14 hours ago
Илҳом Алиев Тошкентда тантанали кутиб олинди
-
Mahalliy2 days ago
O‘zbekistonda 10-sinf o‘quvchilari o‘qishini texnikumga ko‘chirishi mumkin bo‘ladi
-
Iqtisodiyot4 days ago
Yangi boshlayotgan tadbirkorlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin
-
Jamiyat3 days ago
O‘zbekistonda endi uylarni «rassrochka»ga olib bo‘lmaydimi?
-
Iqtisodiyot5 days agoO‘zbekistonning kuzatilmaydigan iqtisodiyoti 245,5 trln so‘mga yetdi
-
Mahalliy5 days ago
Talabalar uchun o‘quv yili qachon boshlanishi aniq bo‘ldi