Iqtisodiyot
“QQSni oson qaytarib olish ta’minlanmasa, stavkani 6 foizga tushirishni taklif qilamiz” – Davron Vahobov
Savdo-sanoat palatasi QQSga o‘tish chegarasini oshirishni qo‘llab-quvvatlamaydi, lekin uni oson va tez qaytarib olish ta’minlanishi kerak, deb hisoblaydi. “Prezidentimiz o‘tkazgan katta yig‘ilishlarda QQSni oson qaytarish masalasi ko‘tarilgan edi, ammo amaliyotda hali to‘liq ishlamayapti. Shu sababli yana taklif kiritamiz: yo QQSni qaytarishni tubdan soddalashtirish, yoki QQS stavkasini pasaytirish kerak”, dedi SSP raisi.
Foto: Savdo-sanoat palatasi
21 aprel kuni umumiy ovqatlanish va gastronomiya sohasida faoliyat yuritayotgan tadbirkorlar ishtirokida ochiq muloqot o‘tkazildi. Unda Navoiy viloyatida faoliyat yuritayotgan tadbirkorlardan biri narxlar oshib borayotgani fonida qo‘shilgan qiymat solig‘iga o‘tish mezonini qayta ko‘rib chiqishni taklif qildi.
Uning aytishicha, so‘nggi paytlarda narxlar oshgani sababli korxonalarning aylanmasi ham yuqorilab boryapti. Bu esa ko‘plab kichik biznes sub’yektlarini QQS to‘lovchisiga aylanish chegarasiga olib kelib qo‘yyapti
“Narxlar oshyapti, aylanma ham shunga yarasha oshib ketyapti. Shu sababli QQSga o‘tish kriteriyasini oshirish kerak”, – dedi tadbirkor.
Amaldagi tartibga ko‘ra, yillik aylanmasi belgilangan chegaradan (hozirda 1 mlrd so‘m) oshgan tadbirkorlar majburiy tarzda QQS to‘lovchisiga aylanadi (ungacha aylanmadan olinadigan soliq amal qiladi). QQS – bu mahsulot yoki xizmat qiymatiga qo‘shiladigan bilvosita soliq bo‘lib, hozirgi stavkasi 12 foizni tashkil etadi. Tadbirkorlar bu soliqni iste’molchidan undirishadi, biroq ayrim holatlarda oldindan to‘langan QQSni qaytarib olish (zachet) mexanizmi mavjud.
Savolga javoban Savdo-sanoat palatasi raisi Davron Vahobov QQS mezonini oshirish masalasiga ehtiyotkorlik bilan yondashish kerakligini bildirdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, bu chora muammoni yengillashtirish o‘rniga yanada murakkablashtirishi mumkin.
“Kriteriyani oshirish masalasi aslida vaziyatni yanada qiyinlashtirishi mumkin. Shu sababli tadbirkorlar tomonidan boshqa muqobil taklif ilgari surilgan edi, ya’ni aylanmadan 6 foizlik soliq joriy etish va QQS mezoniga tegmaslik. Ya’ni korxona 10 mlrd yoki 100 mlrd so‘m aylanma qiladimi – farqi yo‘q, oddiy tartibda aylanmadan 6 foiz to‘lab ishlayveradi degan yondashuv taklif qilingan”, – dedi u.
Vahobovning aytishicha, bu taklif hukumat darajasida muhokama qilingan, biroq yakunda boshqa mexanizm ilgari surilgan.
“Biz bu taklifni hukumatga olib chiqqanimizda 6 foizlik modelni joriy qilish o‘rniga mavjud 12 foizlik QQSdan ma’lum qismini qaytarish mexanizmini takomillashtirish variantini taklif qildik. Ya’ni QQSning 40–50 foizini oson va tez qaytarib berish tizimini yaratish masalasi ko‘tarildi”, – dedi SSP raisi.
Uning ta’kidlashicha, agar QQSni qaytarib olish mexanizmi haqiqatan ham sodda va tez ishlaydigan bo‘lsa, tadbirkorlar uchun ancha qulaylik yaratiladi.
Shu bilan birga, u hozirgi amaliyotda QQSni qaytarish jarayoni kutilgan darajada samarali ishlamayotganini ham e’tirof etdi.
“Prezidentimiz tomonidan o‘tkazilgan katta yig‘ilishlarda QQSni oson qaytarish masalasi ko‘tarilgan edi. Ammo amaliyotda bu mexanizm hali to‘liq ishlamayapti. Shu sababli biz yana taklif kiritamiz: yoki QQSni qaytarish tizimini tubdan soddalashtirish kerak, yoki muqobil ravishda QQS stavkasini pasaytirish, masalan, 6 foizlik modelni joriy etish masalasini ko‘rib chiqish zarur”, – dedi Vahobov.
Uning qo‘shimcha qilishicha, QQS mezonini oshirish hozircha maqsadga muvofiq emas, chunki iqtisodiyotda QQS zanjiri keng qamrovli bo‘lib, u ko‘plab sohalarni qamrab oladi, jumladan, umumiy ovqatlanish sektorini ham.
Iqtisodiyot
Saida Mirziyoyeva Gonkongning Henderson Land Group xoldingi boshqaruvi raisi bilan uchrashdi
Prezident Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva XXRning Gonkong maxsus ma’muriy hududidagi eng yirik xoldinglardan biri — Henderson Land Group boshqaruvi raisi Piter Li bilan uchrashuv o‘tkazdi.
Tomonlar qayta tiklanuvchi energetika, Yangi Toshkent infratuzilmasini rivojlantirish va ta’lim sohalaridagi istiqbolli qo‘shma loyihalarni muhokama qildi.
«Mamlakatimiz investitsiyalar uchun ochiq va biz Gonkongning yetakchi biznes doiralari bilan hamkorlikdan manfaatdormiz. Sheriklikdagi tashabbuslarni, jumladan, yangi tashkil etilayotgan Toshkent xalqaro moliya markazi orqali ham qo‘llab-quvvatlashga tayyormiz», — deb yozdi Saida Mirziyoyeva.
Administratsiya rahbari O‘zbekiston va Gonkong o‘rtasida uzoq muddatli iqtisodiy hamkorlikni rivojlantirish uchun katta imkoniyatlar borligiga ishonch bildirdi.
Markaziy bank 2026-yil 9-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 37,38 so‘mga oshib, 11 846,57 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 34,69 so‘mga oshdi va 13 240,91 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 631,55 so‘mni tashkil qildi (29,25).
Rossiya rubli 138,95 so‘m etib belgilandi (+0,8).
Markaziy bank 2026-yil 6-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 5,5 so‘mga oshib, 11 778,45 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 25,62 so‘mga tushdi va 13 198,93 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 580,53 so‘mni tashkil qildi (+31,99).
Rossiya rubli 138,35 so‘m etib belgilandi (-2,79).
Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yil yanvar–iyul oylarida O‘zbekistonga 46 davlatdan qariyb 28,5 ming tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan.
Import qilingan mahsulotlarning umumiy qiymati 123,7 mln AQSh dollarini tashkil etgan. Bu o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 1,6 ming tonnaga yoki 6 foizga ko‘p.
Import hajmi bo‘yicha Rossiya keskin ustunlik qilgan. Yilning dastlabki yetti oyida Rossiyadan O‘zbekistonga 19,5 ming tonna shokolad mahsulotlari yetkazib berilgan.
Rossiyadan kelgan shokolad mahsulotlari umumiy importning qariyb 70 foizini tashkil etgan. Keyingi o‘rinda Ukraina bo‘lib, undan 2,2 ming tonna mahsulot import qilingan.
Qozog‘istondan 914 tonna, Belarusdan 805,2 tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan. Litvadan import 746,2 tonnani tashkil etgan.
Turkmaniston 715,2 tonna, Turkiya esa 569,5 tonna ko‘rsatkich bilan keyingi o‘rinlarda qayd etilgan. Qolgan davlatlar hisobiga 3 ming tonna mahsulot to‘g‘ri kelgan.
Prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida Andijon viloyatini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlash va aholi daromadlarini oshirish masalalari bo‘yicha yig‘ilish o‘tkazilmoqda.
Joriy yilning birinchi yarmida viloyat iqtisodiyoti 8,8 foiz, sanoat 9,2 foiz, xizmatlar 16,1 foiz, investitsiyalar 8,9 foizga o‘sgani qayd etildi.
– Bizga o‘sishdagi raqamlar emas, balki har bir ko‘rsatkich har bir oilaning kundalik hayotiga qanday o‘zgarish olib kirgani muhim,– dedi davlatimiz rahbari.
Andijonda yer va tabiiy boyliklar cheklangan bo‘lsa-da, harakatchan aholi, kuchli tadbirkorlik ruhi, ko‘p sonli yoshlar, sanoat maktabi va katta bozor kabi imkoniyatlar borligi ta’kidlandi.
So‘nggi o‘n yilda viloyatga respublika budjetidan 20 trillion so‘m, banklar tomonidan tadbirkorlik uchun 90 trillion so‘m yo‘naltirildi. Birgina joriy yilda aholi farovonligini oshirishga 6 trillion so‘m ajratildi.
Hokimlarga berilgan vakolatlar va yaratilgan moliyaviy imkoniyatlar shunga munosib natijaga aylanishi zarurligi ko‘rsatib o‘tildi.
