Iqtisodiyot
Qirg‘iziston ilk marta Yevropa Ittifoqining sanksiyalarni chetlab o‘tishga qarshi kurashish mexanizmiga tushdi
Yevropa Ittifoqi Qirg‘iziston ikkimaqsadli tovarlarni Rossiyaga reeksport qilishning tizimli kanaliga aylanganini va Bishkek bilan texnik muzokaralar chegaralarda nazoratni kuchaytirishga olib kelmaganini ta’kidlamoqda.
Yevropa Ittifoqi elchilari 22 aprel kuni Bryusselda bo‘lib o‘tgan yig‘ilishda Rossiyaga qarshi yangi sanksiyalar paketini ma’qulladi. Bu haqda Bloomberg xabar berdi.
Dastlab Yevrokomissiya 20-paketni fevral oyida qabul qilishni rejalashtirgan edi, biroq uni kelishish Vengriya va Slovakiya qarshiligi tufayli kechikdi.
Yangi sanksiyalar paketi Rossiya energiya daromadlarini yanada qisqartirish va uning harbiy-sanoat majmuasini cheklashga qaratilgan. Xususan, chora-tadbirlar dronlar ishlab chiqarish, «soya floti»ga ta’sir qiladi, Rossiya suyultirilgan tabiiy gazi bilan bog‘liq xizmatlarni bosqichma-bosqich taqiqlaydi.
Yangi paketda uchinchi davlatlarga alohida e’tibor qaratilgan.
Yevropa Ittifoqi birinchi marta Qirg‘izistonga nisbatan sanksiyalarni chetlab o‘tishga qarshi maxsus mexanizmni qo‘llamoqda.
Qarorga ko‘ra, bir qator ikkimaqsadli tovarlarni Yevropadan respublikaga yetkazib berishga taqiq joriy etildi. Cheklovlar quyidagilarga ta’sir qiladi:
– yuqori aniqlikdagi metall kesish stanoklari, shu jumladan raqamli dasturiy boshqaruvga (RDB) ega uskunalar;
– aloqa uskunalari – modemlar, routerlar, radiostansiyalar va boshqa ma’lumot uzatish qurilmalari.
Yevropa Ittifoqi Qirg‘iziston ushbu tovarlarni Rossiyaga reeksport qilishning tizimli kanaliga aylanganini va Bishkek bilan texnik muzokaralar chegaralarda nazoratni kuchaytirishga olib kelmaganini ta’kidlamoqda.
Bundan tashqari, Qirg‘izistonning bir qator logistika kompaniyalari Yevropa Ittifoqining transport infratuzilmasidan foydalanish imkoniyatidan mahrum qilindi.
Shu paytgacha Yevropa Ittifoqi faqat uchinchi davlatlardagi (masalan, Xitoy, O‘zbekiston yoki Qirg‘izistonning o‘zida) aniq kompaniyalarga nisbatan sanksiyalar qo‘llagan. Endi esa cheklovlar davlat bilan butun bir savdo yo‘nalishi darajasida joriy etilmoqda.
Avvalroq, Rossiyaga qarshi cheklovlarni chetlab o‘tishda gumonlar tufayli Yevropa Ittifoqi Qirg‘izistonning bir necha bankiga nisbatan sanksiyalar qo‘llagan edi. Masalan, Markaziy Osiyo Kapital Banki, Tolubay, Yevroosiyo jamg‘arma banki, Kapital Bank, Keremet Bank va boshqalar.
Qirg‘iziston banklarga qarshi sanksiyalar asossiz ekanini bir necha bor ta’kidlagan. Prezident Sadir Japarov 2025 yilda BMT minbaridan G‘arbni respublikaga nisbatan cheklovlari uchun tanqid qilgan edi. U asossiz sanksiyalarni mamlakat ichki ishlariga aralashish va endigina shakllanayotgan iqtisodiyotning rivojlanishiga to‘sqinlik qiluvchi bosim deb atadi.
O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev «Wabtec» kompaniyasi direktorlar kengashi raisi va bosh ijrochi direktori Rafael Santanani qabul qildi. Bu haqda Prezident matbuot xizmati xabar berdi.
Uchrashuvda mamlakatda temir yo‘l infratuzilmasi va tranzit salohiyati rivojlanayotganini hisobga olib, lokomotivlar parkini yangilash va kengaytirish masalalari ko‘rib chiqildi.
AQSh moliya institutlari ishtirokida lokomotivlarni uzoq muddatli servis xizmati bilan birga yetkazib berish imkoniyatlari muhokama qilindi.
Shuningdek, O‘zbekistonda texnik xizmat ko‘rsatishni yo‘lga qo‘yish, butlovchi qismlar ishlab chiqarish va mutaxassislar tayyorlash masalalari ko‘rib chiqildi.
Tog‘-kon korxonalari karer texnikasiga xizmat ko‘rsatuvchi servis markazini tashkil etish hamda dizel-generator qurilmalari bo‘yicha hamkorlik qilishga ham e’tibor qaratildi.
«Wabtec» lokomotivlar, temir yo‘l texnikasi, raqamli va servis yechimlarini ishlab chiqarish bo‘yicha jahondagi yetakchi kompaniyalardan biri hisoblanadi. Kompaniya Markaziy Osiyo mamlakatlarida ham loyihalarni amalga oshirmoqda.
Iqtisodiyot
Saida Mirziyoyeva Gonkongning Henderson Land Group xoldingi boshqaruvi raisi bilan uchrashdi
Prezident Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva XXRning Gonkong maxsus ma’muriy hududidagi eng yirik xoldinglardan biri — Henderson Land Group boshqaruvi raisi Piter Li bilan uchrashuv o‘tkazdi.
Tomonlar qayta tiklanuvchi energetika, Yangi Toshkent infratuzilmasini rivojlantirish va ta’lim sohalaridagi istiqbolli qo‘shma loyihalarni muhokama qildi.
«Mamlakatimiz investitsiyalar uchun ochiq va biz Gonkongning yetakchi biznes doiralari bilan hamkorlikdan manfaatdormiz. Sheriklikdagi tashabbuslarni, jumladan, yangi tashkil etilayotgan Toshkent xalqaro moliya markazi orqali ham qo‘llab-quvvatlashga tayyormiz», — deb yozdi Saida Mirziyoyeva.
Administratsiya rahbari O‘zbekiston va Gonkong o‘rtasida uzoq muddatli iqtisodiy hamkorlikni rivojlantirish uchun katta imkoniyatlar borligiga ishonch bildirdi.
Markaziy bank 2026-yil 9-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 37,38 so‘mga oshib, 11 846,57 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 34,69 so‘mga oshdi va 13 240,91 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 631,55 so‘mni tashkil qildi (29,25).
Rossiya rubli 138,95 so‘m etib belgilandi (+0,8).
Markaziy bank 2026-yil 6-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 5,5 so‘mga oshib, 11 778,45 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 25,62 so‘mga tushdi va 13 198,93 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 580,53 so‘mni tashkil qildi (+31,99).
Rossiya rubli 138,35 so‘m etib belgilandi (-2,79).
Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yil yanvar–iyul oylarida O‘zbekistonga 46 davlatdan qariyb 28,5 ming tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan.
Import qilingan mahsulotlarning umumiy qiymati 123,7 mln AQSh dollarini tashkil etgan. Bu o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 1,6 ming tonnaga yoki 6 foizga ko‘p.
Import hajmi bo‘yicha Rossiya keskin ustunlik qilgan. Yilning dastlabki yetti oyida Rossiyadan O‘zbekistonga 19,5 ming tonna shokolad mahsulotlari yetkazib berilgan.
Rossiyadan kelgan shokolad mahsulotlari umumiy importning qariyb 70 foizini tashkil etgan. Keyingi o‘rinda Ukraina bo‘lib, undan 2,2 ming tonna mahsulot import qilingan.
Qozog‘istondan 914 tonna, Belarusdan 805,2 tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan. Litvadan import 746,2 tonnani tashkil etgan.
Turkmaniston 715,2 tonna, Turkiya esa 569,5 tonna ko‘rsatkich bilan keyingi o‘rinlarda qayd etilgan. Qolgan davlatlar hisobiga 3 ming tonna mahsulot to‘g‘ri kelgan.
