O‘zbekistonda sog‘liqni saqlash va ijtimoiy xizmatlar sohasida faoliyat yuritayotgan korxona va tashkilotlar soni sezilarli darajada oshdi. 2026-yil 1-may holatiga ushbu tarmoqda jami 14 732 ta korxona va tashkilot faoliyat ko‘rsatmoqda. Bu ko‘rsatkich o‘tgan yilning mos davriga nisbatan qariyb 2,4 mingtaga ko‘paygan.

Hududlar kesimida eng ko‘p sog‘liqni saqlash va ijtimoiy xizmat ko‘rsatish subyektlari Toshkent shahrida qayd etilgan. Poytaxtda bu sohada 2 439 ta korxona va tashkilot faoliyat yuritmoqda.

Keyingi o‘rinlarda Farg‘ona viloyati 1 590 ta, Samarqand viloyati 1 546 ta va Andijon viloyati 1 264 ta korxona bilan joylashgan. Toshkent viloyatida esa mazkur ko‘rsatkich 1 132 tani tashkil etgan.

Shuningdek, Qashqadaryo viloyatida 1 107 ta, Buxoro viloyatida 1 028 ta va Namangan viloyatida 989 ta korxona faoliyat ko‘rsatmoqda.

Reytingning quyi qismida Sirdaryo viloyati 323 ta, Jizzax viloyati 463 ta va Navoiy viloyati 533 ta korxona bilan qayd etilgan. Qoraqalpog‘iston Respublikasida 727 ta, Surxondaryo viloyatida esa 751 ta tashkilot faoliyat olib bormoqda.

Source link

Joriy yil 10–12 mart kunlari ayrim hududlarda havo harorati minus 6 daraja atrofida kuzatilgan edi. O‘shanda sovuq erta pishar mevalar hosiliga ta’sir qilishi aytilgandi. Oradan 3 oy o‘tib, bozor rastalari mavsumiy mevalar bilan to‘la boshladi. Xo‘sh buy il meva narxlari qanday bo‘lyapti? Kun.uz muxbiri Chorsu bozorida bo‘ldi.

Kun.uz Chorsu bozorida mevalar narx-navosini o‘rgandi. Narxlar sotuvchilarning o‘zidan so‘raldi va ular narxlarni aytayotgan payt videoga olindi.

Kuzatuvlarga ko‘ra, bozorda shaftoli 50 ming so‘mdan 60 ming so‘mgacha sotilmoqda. O‘rik narxi 55 ming so‘mdan boshlanadi. Gilos 90 ming so‘mdan 110 ming so‘mgacha, nok esa 80 ming so‘m atrofida taklif qilinmoqda. Qulupnay narxi 200 ming so‘mdan 300 ming so‘mgacha aytildi. Olma esa 35 ming so‘mdan sotilmoqda.

Bozorda meva bor. Tanlov ham bor. Ammo narxlar ko‘pchilik xaridor uchun hali ham baland. Ayniqsa, gilos, o‘rik va shaftoli kabi mavsumiy mevalarning narxi oddiy oila budjeti uchun yengil emas. Bir kilogramm gilos 100 ming so‘m atrofida bo‘lsa, bu ko‘pchilik uchun kundalik xarid emas, balki o‘ylab qilinadigan xarajatga aylanadi.

Taqqoslash uchun, Iqtisodiyot va moliya vazirligi 10 iyun kuni ayrim turdagi qishloq xo‘jaligi mahsulotlarining ulgurji bozor narxlari haqida ma’lumot e’lon qilgan edi. Vazirlik ma’lumotida Qo‘yliq ulgurji dehqon bozorida olma narxi 7 ming so‘mdan 25 ming so‘mgacha, nok 13 ming so‘mdan 40 ming so‘mgacha ko‘rsatilgan.

Chorsu bozoridagi kuzatuvlarda esa olma 35 ming so‘mdan, nok 80 ming so‘m atrofida sotilmoqda. Bu yerda bir muhim farq bor: vazirlik ma’lumotlari ulgurji bozor narxlari, Chorsudagi narxlar esa chakana savdodagi real holat asosida olingan. Shunday bo‘lsa-da, rasmiy jadvaldagi raqamlar bilan xaridor duch kelayotgan narxlar o‘rtasidagi tafovut sezilarli.

Vazirlik shuningdek, “Eski juva” — “Chorsu” dehqon bozorida mol va qo‘y go‘shti narxlari bo‘yicha ma’lumotlar kechki soat 22:00 dan tungi 2:00 gacha bo‘lgan vaqt oralig‘ida to‘planishini bildirgan.

Mart oyidagi sovuq hosilga ta’sir qilgan bo‘lishi mumkin. Ammo bugungi narxlarni faqat sovuq bilan izohlab bo‘lmaydi. Narxga hosil hajmi, yetkazib berish xarajatlari, ulgurji va chakana savdo o‘rtasidagi farq, mavsum boshidagi talab va bozordagi umumiy narx muhiti ham ta’sir qiladi.

Hozircha Chorsu rastalarida meva ko‘p, ammo narxlar ko‘pchilik xaridorning cho‘ntagiga mos emas. Bozordagi asosiy manzara shunday: meva pishgan, lekin narxlar hali ham balandligicha qolmoqda.

Source link

11:55

Namanganda “chempion” tadbirkorlar va yirik investitsiya loyihalari qo‘llab-quvvatlanadi



Source link

Amerikalik milliarder Ilon Maskka tegishli bo‘lgan SpaceX kompaniyasi tarixiy moliyaviy natijaga erishdi. Kompaniya o‘zining ilk ommaviy aksiyalar joylashtirish jarayoni (IPO) doirasida 555,6 million dona aksiyani har biri 135 dollardan sotib, jami 75 milliard dollar mablag‘ jalb qildi. Bu ko‘rsatkich IPO tarixidagi eng yirik natija sifatida qayd etilmoqda.

12 iyun kuni kompaniya aksiyalari Nasdaq birjasida rasman savdoga chiqariladi. Investorlar tomonidan berilgan baholashga ko‘ra, SpaceXʼning bozor qiymati dastlabki bosqichda 1,77 trillion dollarga teng bo‘ladi.

Bu natija Ilon Maskni dunyodagi birinchi «trillioner»ga aylantirishi mumkin. Mutaxassislar hisob-kitoblariga ko‘ra, SpaceX va Tesla kompaniyalaridagi ulushlarining bozor qiymati asosida uning umumiy boyligi 1 trillion dollarlik marradan oshib ketadi. Albatta, bu mablag‘ asosan aksiyalar qiymatiga bog‘liq bo‘lib, «qog‘ozdagi boylik» hisoblanadi.

Taqqoslash uchun, avvalgi eng yirik IPO 2019 yilda Saudiya Arabistonining Saudi Aramco neft kompaniyasi tomonidan amalga oshirilgan bo‘lib, u vaqtda kompaniya qariyb 29 milliard dollar jalb qilgan edi.

Investorlarga keng imkoniyat

NBC News ma’lumotlariga ko‘ra, SpaceX aksiyalarning qariyb 30 foizini oddiy investorlarga taklif qilishni rejalashtirgan. Bu AQSh fond bozoridagi an’anaviy 10 foizlik ulushdan ancha yuqori hisoblanadi.

Kompaniyaning 2026 yil may oyida taqdim etgan IPO hujjatlarida uzoq muddatli strategiyasi ham ochib berilgan. Unda Oyni o‘zlashtirish va Marsni koloniyalashtirish asosiy maqsadlardan biri sifatida ko‘rsatilgan. Shuningdek, asteroidlardan foydali qazilmalar qazib olish, Oyda energiya ishlab chiqarish va Yer orbitasida sanoat ishlab chiqarishini yo‘lga qo‘yish kabi loyihalar ham tilga olingan.

Katta daromadlarga qaramay milliardlab zarar

SpaceX hozircha yuqori daromad bilan birga katta xarajatlarni ham boshdan kechirmoqda. 2025 yil yakunlariga ko‘ra kompaniya 18,67 milliard dollar tushum olgan bo‘lsa-da, sof zarari 4,94 milliard dollarga yetgan.

2026 yilning birinchi choragida ham vaziyat shunga o‘xshash bo‘lgan: kompaniya taxminan 4,7 milliard dollar daromad qilgan, ammo 4,28 milliard dollar zarar qayd etgan.

Buning asosiy sabablaridan biri — Starship superog‘ir raketa dasturiga yo‘naltirilayotgan ulkan investitsiyalardir. Hozirgacha mazkur loyihaga 15 milliard dollardan ziyod mablag‘ sarflangan.

Starship kelajakni o‘zgartirishi mumkin

SpaceX rahbariyatining ta’kidlashicha, barcha sinovlar muvaffaqiyatli yakunlansa, Starship raketa tizimi yilning ikkinchi yarmida tijoriy parvozlarni boshlashi mumkin.

Mutaxassislar fikricha, ushbu raketa kosmosga odamlar va yuklarni yetkazish xarajatlarini keskin arzonlashtiradi. Shuningdek, Starlink sun’iy yo‘ldoshlarini orbitaga chiqarishda ham asosiy vositaga aylanadi.

Kompaniya kelajakda sun’iy yo‘ldosh internetini bevosita smartfonlarga yetkazish texnologiyasini kengaytirishni rejalashtirmoqda.

Starlink — SpaceXʼning asosiy daromad manbai

IPOʻdan keyin ham Ilon Mask kompaniya ustidan to‘liq nazoratni saqlab qoladi. Uning qo‘lida aksiyalarning 80 foizdan ortig‘i qoladi.

Hozirgi kunda SpaceXʼning eng katta daromad manbai Starlink hisoblanadi. 2026 yilning birinchi choragida ushbu xizmat 3,26 milliard dollar tushum keltirgan. Starlink xizmatidan dunyoning 164 ta mamlakatida 10,3 milliondan ortiq mijoz foydalanmoqda.

SpaceXʼning birjaga chiqishi nafaqat kosmik industriya, balki global moliya bozorlari uchun ham muhim voqea sifatida baholanmoqda. Kompaniyaning kelajakdagi muvaffaqiyati Starship dasturi va Marsni o‘zlashtirish bo‘yicha rejalarning qay darajada amalga oshishiga bog‘liq bo‘ladi.

Source link

Xalqaro valuta jamg‘armasining 2026 yil uchun prognozlariga ko‘ra, Venesuela dunyodagi eng yuqori inflatsiyaga ega mamlakat bo‘lib qolmoqda. Kosta-Rika esa narxlar pasayishi – deflyatsiya kuzatilishi kutilgan yagona davlat sifatida qayd etildi.

XVJning 2026 yil aprel oyida e’lon qilingan World Economic Outlook hisobotiga ko‘ra, Venesuelada yillik o‘rtacha inflatsiya 387,4 foizga yetishi mumkin. Bu dunyodagi eng yuqori ko‘rsatkich hisoblanadi.

Mutaxassislar bu holatni mamlakatda uzoq yillardan beri davom etayotgan siyosiy inqiroz, iqtisodiy boshqaruvdagi muammolar va aholining ommaviy emigratsiyasi bilan izohlamoqda. Dunyodagi eng yirik neft zaxiralaridan biriga ega bo‘lishiga qaramay, 2014 yilda neft narxlarining keskin pasayishi Venesuela iqtisodiyotiga jiddiy zarba bergan.

Yuqori inflatsiya qayd etilayotgan neft eksport qiluvchi davlatlar qatorida Eron (68,9 foiz), Nigeriya (16 foiz) va Liviya (10,5 foiz) ham bor.

Reytingning ikkinchi tomonida esa Karib havzasi mamlakatlari joylashgan. Aruba, Beliz, Grenada, Panama, Sent-Vinsent va Grenadin orollari hamda Bagama orollarida inflatsiya darajasi taxminan 1 foiz atrofida bo‘lishi kutilmoqda.

Kosta-Rikada esa 2026 yil yakunida narxlar o‘rtacha 0,4 foizga pasayishi prognoz qilingan. Iqtisodchilarning ta’kidlashicha, deflyatsiya iste’molchilar uchun ijobiy ko‘rinsa-da, uzoq muddatli davrda talabning pasayishi, biznes daromadlarining qisqarishi va ish haqlariga bosim o‘tkazishi mumkin.

Shu bilan birga, Argentina ham yuqori inflatsiyadan chiqish uchun kurashni davom ettirmoqda. Prezident Xaver Miley hukumati davlat xarajatlarini qisqartirish va subsidiyalarni kamaytirish orqali inflatsiyani pasaytirishga erishgan bo‘lsa-da, mamlakatda 2026 yil uchun inflatsiya 30,4 foiz darajasida prognoz qilinmoqda.

Mileyning eng bahsli g‘oyalaridan biri iqtisodiyotni dollarlashtirish — milliy valutani AQSh dollari bilan almashtirish taklifi bo‘lgan. Biroq 2026 yil holatiga ko‘ra, Argentina hanuz o‘z milliy valutasi — pesodan foydalanmoqda.

XVJ prognozlariga ko‘ra, jahon iqtisodiyoti 2026 yilda o‘sishda davom etadi, ammo o‘sish sur’ati 3,1 foizgacha sekinlashadi. Shu bilan birga, inflatsiya rivojlanayotgan mamlakatlar uchun asosiy iqtisodiy muammolardan biri bo‘lib qolmoqda.

Tahlilchilarning fikricha, Kosta-Rikadagi deflyatsiyadan tortib Venesueladagi qariyb 400 foizlik inflatsiyagacha bo‘lgan ulkan farq bugungi kunda mamlakatlar iqtisodiyoti turlicha rivojlanayotganini yaqqol namoyon etadi.

Source link