Iqtisodiyot
O‘zbekiston aksiyalarining London fond birjasiga joylashtirilishi. Bu nima uchun ahamiyatli?
UzNIF aksiyalarining ilk ommaviy joylashtirilishi O‘zbekistonning global moliyaviy tizimga integratsiyalashuvi yo‘lidagi eng muhim qadamlardan biri sifatida baholanyapti. Aksiyalarga bo‘lgan talab joylashtirish hajmiga nisbatan to‘rt baravardan ko‘proqqa oshdi, arizalarning umumiy hajmi esa 3 milliard dollarga yaqinlashdi.
2026 yil 18 mayda O‘zbekiston iqtisodiy tarixida yangi sahifa ochildi. London fond birjasida (London Stock Exchange) O‘zbekiston Milliy investitsiya fondi (UzNIF) aksiyalarining birlamchi jamoatchilikka joylashtirilishi (IPO) muvaffaqiyatli o‘tkazildi. Bu —mamlakatning global moliyaviy tizimga integratsiyalashuvi yo‘lidagi eng muhim qadamlardan biridir.
Davlat aktivlarining birinchi marta dunyoning eng yirik va nufuzli birjalaridan biriga chiqishi O‘zbekistonga bo‘lgan xalqaro investitsiya hamjamiyatining o‘sib borayotgan ishonchini ko‘rsatib berdi.
UzNIF aksiyalariga bo‘lgan talab joylashtirish hajmiga nisbatan to‘rt baravardan ko‘proqqa oshdi, arizalarning umumiy hajmi esa 3 milliard dollarga yaqinlashdi. Global institutsional investorlarning bunday qiziqish darajasi xalqaro kapital O‘zbekistonga uzoq muddatli o‘sishning istiqbolli yo‘nalishi va Markaziy Osiyodagi ishonchli hamkor sifatida qarayotganining ishonchli tasdig‘i bo‘ldi.
UzNIF aksiyalarining London fond birjasida joylashtirilishi mamlakatning investitsiyaviy imijini sezilarli darajada mustahkamladi, uning jahon miqyosidagi tanilishini oshirdi va O‘zbekistonning yangi xalqaro iqtisodiy brendini shakllantirdi.
Ushbu voqea mamlakatda amalga oshirilayotgan o‘zgarishlarga xalqaro hamjamiyatning yuqori va barqaror ishonchining tasdig‘i bo‘ldi. Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida O‘zbekiston iqtisodiyotni liberallashtirish, investitsiyaviy iqlimni yaxshilash, bozor mexanizmlarini rivojlantirish, raqamlashtirish va davlat boshqaruvi tizimini chuqur modernizatsiya qilish yo‘nalishida izchil siyosat yuritmoqda.
So‘nggi yillarda O‘zbekiston ulkan transformatsiyani boshdan kechirdi va bu mamlakatning dunyodagi imijini tubdan o‘zgartirdi. Agar yaqin o‘tmishda O‘zbekiston yopiq iqtisodiyot sifatida ko‘rilgan bo‘lsa, bugungi kunda mintaqadagi eng jadal rivojlanayotgan va investitsiyalar uchun jozibali davlatlardan biriga aylanmoqda.
UzNIF’ning nufuzli global maydonga chiqishi korporativ boshqaruvni takomillashtirish, davlat aktivlarining shaffofligini oshirish, kapital bozorini rivojlantirish va milliy iqtisodiyotni jahon moliyaviy bozorlariga integratsiyalash bo‘yicha ko‘p yillik ishlarning mantiqiy natijasi bo‘ldi.
Ma’lumot uchun, London fond birjasi 1801 yildan beri faoliyat yuritib kelayotgan dunyodagi eng qadimiy va nufuzli moliyaviy institutlardan biridir. Ushbu birjada 60 dan ortiq mamlakatdan 2000 dan ortiq kompaniya mavjud bo‘lib, uning umumiy kapitallashuvi trillionlab dollarga baholanmoqda. O‘zbekistonning ushbu maydonda paydo bo‘lishi mamlakatni xalqaro miqyosda tan olishning sifat jihatidan yangi darajasini anglatadi.
UzNIF’ning tuzilishi alohida ahamiyatga ega. Fond mamlakatning 13 ta yirik davlat korxonasi, jumladan, Uzbekistan Airways, O‘zbektelekom, O‘zbekgidroenergo, Hududiy elektr tarmoqlari, O‘zbekiston respublika tovar-xomashyo birjasi va boshqa strategik kompaniyalarning aktivlarini birlashtirdi.
Fondning xalqaro kapital bozoriga chiqishi ushbu korxonalar uchun yangi moliyaviy resurslar, zamonaviy texnologiyalar va global investitsiya imkoniyatlaridan foydalanish imkonini beradi.
O‘zbekistonning davlat aktivlari ilk bor shaffoflik, ESG yondashuvlari va korporativ boshqaruvning xalqaro standartlariga muvofiq ishlay boshlagani ham prinsipial ahamiyatga ega. Kompaniyalarning kuzatuv kengashlariga allaqachon mustaqil xalqaro direktorlar va global investitsiya institutlari vakillari kiritilgan.
Iqtisodiyot
Saida Mirziyoyeva Gonkongning Henderson Land Group xoldingi boshqaruvi raisi bilan uchrashdi
Prezident Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva XXRning Gonkong maxsus ma’muriy hududidagi eng yirik xoldinglardan biri — Henderson Land Group boshqaruvi raisi Piter Li bilan uchrashuv o‘tkazdi.
Tomonlar qayta tiklanuvchi energetika, Yangi Toshkent infratuzilmasini rivojlantirish va ta’lim sohalaridagi istiqbolli qo‘shma loyihalarni muhokama qildi.
«Mamlakatimiz investitsiyalar uchun ochiq va biz Gonkongning yetakchi biznes doiralari bilan hamkorlikdan manfaatdormiz. Sheriklikdagi tashabbuslarni, jumladan, yangi tashkil etilayotgan Toshkent xalqaro moliya markazi orqali ham qo‘llab-quvvatlashga tayyormiz», — deb yozdi Saida Mirziyoyeva.
Administratsiya rahbari O‘zbekiston va Gonkong o‘rtasida uzoq muddatli iqtisodiy hamkorlikni rivojlantirish uchun katta imkoniyatlar borligiga ishonch bildirdi.
Markaziy bank 2026-yil 9-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 37,38 so‘mga oshib, 11 846,57 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 34,69 so‘mga oshdi va 13 240,91 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 631,55 so‘mni tashkil qildi (29,25).
Rossiya rubli 138,95 so‘m etib belgilandi (+0,8).
Markaziy bank 2026-yil 6-oktyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 5,5 so‘mga oshib, 11 778,45 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 25,62 so‘mga tushdi va 13 198,93 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 580,53 so‘mni tashkil qildi (+31,99).
Rossiya rubli 138,35 so‘m etib belgilandi (-2,79).
Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yil yanvar–iyul oylarida O‘zbekistonga 46 davlatdan qariyb 28,5 ming tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan.
Import qilingan mahsulotlarning umumiy qiymati 123,7 mln AQSh dollarini tashkil etgan. Bu o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 1,6 ming tonnaga yoki 6 foizga ko‘p.
Import hajmi bo‘yicha Rossiya keskin ustunlik qilgan. Yilning dastlabki yetti oyida Rossiyadan O‘zbekistonga 19,5 ming tonna shokolad mahsulotlari yetkazib berilgan.
Rossiyadan kelgan shokolad mahsulotlari umumiy importning qariyb 70 foizini tashkil etgan. Keyingi o‘rinda Ukraina bo‘lib, undan 2,2 ming tonna mahsulot import qilingan.
Qozog‘istondan 914 tonna, Belarusdan 805,2 tonna shokolad mahsulotlari olib kirilgan. Litvadan import 746,2 tonnani tashkil etgan.
Turkmaniston 715,2 tonna, Turkiya esa 569,5 tonna ko‘rsatkich bilan keyingi o‘rinlarda qayd etilgan. Qolgan davlatlar hisobiga 3 ming tonna mahsulot to‘g‘ri kelgan.
Prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida Andijon viloyatini ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish, tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlash va aholi daromadlarini oshirish masalalari bo‘yicha yig‘ilish o‘tkazilmoqda.
Joriy yilning birinchi yarmida viloyat iqtisodiyoti 8,8 foiz, sanoat 9,2 foiz, xizmatlar 16,1 foiz, investitsiyalar 8,9 foizga o‘sgani qayd etildi.
– Bizga o‘sishdagi raqamlar emas, balki har bir ko‘rsatkich har bir oilaning kundalik hayotiga qanday o‘zgarish olib kirgani muhim,– dedi davlatimiz rahbari.
Andijonda yer va tabiiy boyliklar cheklangan bo‘lsa-da, harakatchan aholi, kuchli tadbirkorlik ruhi, ko‘p sonli yoshlar, sanoat maktabi va katta bozor kabi imkoniyatlar borligi ta’kidlandi.
So‘nggi o‘n yilda viloyatga respublika budjetidan 20 trillion so‘m, banklar tomonidan tadbirkorlik uchun 90 trillion so‘m yo‘naltirildi. Birgina joriy yilda aholi farovonligini oshirishga 6 trillion so‘m ajratildi.
Hokimlarga berilgan vakolatlar va yaratilgan moliyaviy imkoniyatlar shunga munosib natijaga aylanishi zarurligi ko‘rsatib o‘tildi.
