Dunyodan
Nobel mukofoti Venesuela muxolifati lideriga o’tadi, ammo Venesuelaga yordam berish uchun qancha masofada?
Mariya Kolina Machadoning Nobel mukofoti mukofotiga “Venesuela” muxolifati kutib oldi.
Umid qilamanki, bu yangi xalqaro e’tibor ularning ishlariga katta e’tibor qaratadi.
Mukofotni qabul qilgandan so’ng, Macado to’g’ridan-to’g’ri mukofotni olishga umid qilgan odamdan yordam so’radi.
– Bugun har qachongidan ham, biz prezident Trumpga ishonamiz “, dedi Macado.
U, Amerika Qo’shma Shtatlari, Lotin Amerikasidagi boshqa davlatlar va “Dunyoning demokratiklari”, deb umid qilib, Venesuela “erkinlik va demokratiyaga erishadi”.
Savol shundaki, Donald Trump boradi.
Venesuela hozirda ko’plab inqirozlarga duch kelmoqda.
Million odamlar qashshoqlikda yashaydigan mamlakatni tasavvur qiling. Elektr energiyasi kabi asosiy xizmatlar ko’p sohalarda ishonchsizdir. Sog’liqni saqlash tizimi inqiroz va shoshilinch dori-darmonlar bilan ajralib turadi. So’nggi yillarda millionlab odamlar AQSh va qo’shni davlatlarga qochib ketishgan.
So’nggi saylovlar xalqaro miqyosda xalqaro miqyosda erkin va na adolatli deb topildi. Ovoz bergandan keyin xavfsizlik kuchlari norozilik namoyishlarida yorilishdi va ko’p odamlar hibsga olingan. Inson huquqlari guruhlariga ko’ra, yuzlab siyosiy mahbuslar bor.
Yaqinda, Qo’shma Shtatlar mamlakat sohilidan giyohvand moddalar savdogarlarini olib borayotgan xalqaro suvlarda bombalash boshlandi. Advokatlarning ta’kidlashicha, hujum xalqaro huquqni buzishi mumkin.
Bu Venesueladagi va atrofidagi hozirgi vaziyatning bir turi. Dunyoning qolgan qismida bu katta hikoya bo’ladi.
Ammo haqiqiy o’zgarishlarga, ayniqsa, Amerika Qo’shma Shtatlari so’nggi saylovda g’alaba qozongan muxolifat partiyalari uchun juda aniq yo’l qolmoqda.
Fakto rahbari Macado, Venesuelada yashiringan. Qo’shma Shtatlar va boshqa davlatlar tomonidan keyingi prezident sifatida tan olingan muxolifatdan nomzod Edmunddo Gonsalz surgunda yashaydi. Ikkalasi ham hukumat tomonidan “xiyonat” da ayblashdi.
RACado yanvar oyida Prezident Nikolas Maduroning inauguratsiyasi oldidan norozilik namoyishlarida qisqa vaqt ichida paydo bo’ldi, ammo keyinchalik hibsga olindi va keyinchalik ozod qilindi.
So’nggi saylovlardan keyin tarqaladigan keng ko’lamli norozilik namoyishlarining chastotasi namoyishchilarga ta’siri tufayli saqlanib qolgan.
Isyonchilar harbiy va xavfsizlik kuchlarini Maduroga olib ketishga chaqirdilar, ammo shu paytgacha hech qanday jiddiy nuqsonlar bo’lmagan. Ular va boshqa yirik militsioner guruhlari prezidentga sodiq qolishadi.
Ammo muxolifatdagi ittifoqchilar, shu jumladan AQSh aralashishga tayyor ekanliklari haqida savollar mavjud.
So’nggi haftalarda, AQSh Venesuela sohilida Karib dengizi sohasida xalqaro suvlarda kamida to’rtta qayiqni bombardimon qildi, kamida 21 kishi halok bo’ldi. Amerika Qo’shma Shtatlari bularni giyohvand moddalar savdosi bilan shug’ullanadigan kemalar, ammo ekipaj haqida tafsilotlarni taqdim etmagan.
Garchi ba’zi advokatlar havo hujumi xalqaro huquqni buzadi, chunki yaqinda Kongressga yuborilgan nutq so’zlashi, bu “xalqaro qurolli nizolar” ga qarshi kurashda, bu “xalqaro qurolli nizolar” dagi gumondorlardan foydalanishni oqlayapti.
TRUS, Torren de Aragua kabi kartetalar mintaqada mavjud bo’lgan, bu kemalarning ba’zilari Venesueladan kelgan deb aytilgan. Venesuela hech qanday Lotin Amerikaning odam savdosi bilan shug’ullanadigan eng katta issiqlik nuqtali emas.
Bu mintaqadagi ko’pchilikni prezident Donald Trumpning mintaqadagi harbiy vazifalarini tashkil etish bilan birlashganda, Prezident Maduroga harbiy bosim o’tkazish va uni hokimiyatdan olib tashlashga qaratilgan.
Xabarlarga ko’ra, hozirgi vaqtda mintaqaga minglab qo’shin qo’shilgan va potentsial harbiy operatsiyalarni rejalashtirishgan. Maxsus operatsiya kuchlari, shuningdek, Trinidad va Tobago kabi Karib dengiz orollarida ham alohida e’tiborga olingan.
Grenada Tashqi ishlar vazirligi AQSh hukumatining aeroportida radar uskunalari va texniklarini vaqtincha o’rnatishni talab qilayotganini aytdi.
Venesuela mudofaa vaziri Vladimir Padrino López “tanlangan suiqasdlar” ni amalga oshiruvchi maxsus kuchlar tomonidan AQShning uchastkalari va hujumlari. Karib dengizida qo’shni Kolumbiyalik Gustavo Petro “Karib dengizi” ni “yangi urush stsenariysi ochgan” deb ta’kidladi.
Venesuelada fuqarolik zaxiralarchilari AQSh tomonidan qilingan hujumga tayyorlanmoqda.
AQSh rasmiylari janob Maduro Venesuelaning kartel tarmog’ining tepasida, u buni rad etadi va AQSh uni hokimiyatdan olib tashlashning ta’kidlashicha, uni hokimiyatdan olib tashlashning “giyohvand moddalarga qarshi kurash” operatsiyasi hisoblanadi.
Avgust oyida Amerika Qo’shma Shtatlari 50 million dollarga olib boradigan ma’lumot uchun mukofotni ikki baravar oshirdi va uni “dunyoning eng yirik giyohvand moddalar savdogarlaridan biri” deb tan oldi.
Venesuela Qo’shma Shtatlardagi ba’zi muhojirlarning vataniga qaytarilishi bilan hamkorlik qilmoqda, ammo bu prezident Maduro tomon prezident Trumpning g’azabini buzmagan.
Juma kuni Nyu-York Times Venesuela rasmiylari Trump ma’muriyatiga mamlakatning kuchli ruxsat etilgan neft, oltin va mineral boylikning nazorati bilan bog’liq qiziqishini taklif qilishdi, ammo Trump ma’muriyati taklifni rad etdi.
Trump ma’muriyati uni AQSh prezidentiga mukofot bermaslik uchun “siyosatshunoslik” deb hisoblamagan Nobel Tinchlik mukofotini “siyosatshunos” deb rad etgan bo’lishi mumkin. Ammo hozircha u Venesuela isyonchilarining ittifoqchisi bo’lib, Prezident Maduroning ashaddiy raqibi bo’lib qolmoqda.
Amerika Qo’shma Shtatlari Karib dengizidagi ushbu kichik tomirlarni mo’ljalga olishni davom ettirishini yoki Maduroning rejimidagi yuqori martabali raqamlarni yo’naltirishni kengroq rejalashtirishini aniq emas.
Venesuela dunyo bosqichida ko’plab ittifoqchilar bo’lmasligi mumkin, ammo Xitoy, Rossiya, Eron va Kuba kabi muhim istaklar mavjud.
Agar Amerika Qo’shma Shtatlari Venesuela hududida aralashishga qaror qilsa, vaziyat jadal yanada kuchayishi mumkin.
Dunyodan
Rossiyada muhojirlar uchun patent olish va ularni uzaytirish uchun yangi shartlar belgilandi.
Rossiya prezidenti Vladimir Putin mehnat muhojirlari Rossiyada yashovchi o‘zlari va qaramog‘ida bo‘lgan shaxslarni hech bo‘lmaganda kunlik ish haqi bilan ta’minlashni talab qiluvchi qonunni imzoladi.
Qonunga ko‘ra, chet el fuqarosi patent olganida, u nafaqat o‘zi, balki voyaga yetmagan barcha farzandlari uchun ham belgilangan miqdorda shaxsiy daromad solig‘ini (NDFL) oldindan to‘lashi kerak.
Ushbu talab tadbirkorlik faoliyatidan qat’i nazar, jismoniy shaxslarga mahalliy yoki shaxsiy xizmatlar ko’rsatadigan chet el fuqarolariga ham tegishli.
Agar bu talablar bajarilmasa, immigrantning patenti yoki ishlash uchun ruxsatnomasi uzaytirilmaydi. Shundan so’ng, agar Rossiyada vaqtincha qolish uchun boshqa qonuniy asos bo’lmasa, ular 15 kun ichida voyaga etmagan bolalari bilan mamlakatni tark etishlari kerak.
Shuningdek, qonunga ko’ra, chet ellik voyaga etmagan bolaning Rossiyada vaqtincha bo’lish muddati uning ota-onasiga berilgan patentning amal qilish muddatidan (uzaytirish yoki qayta rasmiylashtirish) oshmasligi kerak. Biroq, bu muddat 18 yoshga to’lgunga qadar amal qiladi, buning uchun siz NDFL uchun ma’lum miqdorni oldindan to’lashingiz kerak.
Bola 18 yoshga to’lganda va Rossiyada qolish uchun boshqa qonuniy sabab bo’lmasa, u 30 kun ichida mamlakatni tark etishi yoki ushbu muddat ichida patent olish uchun ariza topshirishi va tegishli avans to’lovini amalga oshirishi kerak.
Yangi qonunga ko’ra, Rossiya Ichki ishlar vazirligiga chet elliklarning daromadlari va NDFLning belgilangan avans to’lovlari amalga oshirilganligini tekshirish vakolati berildi. Shuningdek, vaqtinchalik propiska yoki propiska olgan xorijliklarning davlat migratsiya axborot tizimi orqali soliq organlarida ro‘yxatdan o‘tganligini nazorat qilish mumkin bo‘ladi.
Kyushu yaqinida kuchli zilzila sodir bo’ldi. Bu haqda Osiyo OAVlari mamlakatning Yaponiya meteorologiya agentligiga asoslanib xabar berdi.
Zilzila magnitudasi: 7,1 Sana va vaqt: Bugun, 28-iyul, mahalliy vaqt bilan 16:27 atrofida Joylashuvi: Kumamoto prefekturasi yaqinida Zilzila o‘chog‘ining chuqurligi 10 km.
NHK telekanali zilziladan keyin sunami xavfi e’lon qilinganini ma’lum qildi.
Isroil atrof-muhitni muhofaza qilish vaziri Yidit Shirman Nil timsohini ko’payuvchi yovvoyi hayvon deb e’lon qildi. Bu chora Isroil qamoqxona maʼmuriyatiga falastinlik mahbuslar saqlanayotgan qamoqxonalarni qoʻriqlash uchun timsohlardan foydalanish imkonini beradi.
Euronews xabariga ko‘ra, vazirlik huquqshunoslari bu qarorga qarshi chiqishgan.
Mamlakat Tabiat va milliy bog‘lar vazirligi ham yovvoyi hayvonlarni faqat ilmiy va o‘quv maqsadlarida saqlash mumkinligi haqida bayonot berdi.
2025-yil dekabrida Isroil hukumatining radikal aʼzosi va Davlat xavfsizlik vaziri Itamar Ben Gvir falastinlik mahbuslar saqlanayotgan qamoqxonalarni qoʻriqlash uchun timsohlardan foydalanishni taklif qildi.
Tashabbus egalari timsohlardan AQSh va Janubiy Amerika mamlakatlaridagi qamoqxonalarni qo‘riqlashda foydalanilayotganini da’vo qilishdi. Biroq huquqshunoslarning aytishicha, amaliyot vaqti-vaqti bilan kuzatilgan bo‘lsa-da, muntazam ravishda amalga oshirilmagan.
Inson huquqlari tashkilotlari Isroilni xavfsizlik nuqtai nazaridan falastinliklarni aybsiz qamoqqa tashlaganlikda tanqid qilmoqda. Bu amaliyot, ayniqsa, 2023-yil 7-oktabrdan keyin kuchaydi.
BBC maʼlumotlariga koʻra, Gʻarbiy Sohildagi deyarli har bir oila vakillari Isroil qamoqxonalarida vaqt oʻtkazgan. Harbiy asirlar Isroilning ichki qismida saqlanayotganligi sababli, ularning qarindoshlari ularning qayerda ekanligi haqidagi xabarlarga ega emaslar.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti hisobotiga ko’ra, 1967 yildan beri Isroil 800 mingdan ortiq falastinlikni sababsiz yoki mayda ayblar bilan hibsga olgan.
“Isroil harbiy bosqinchi rejimi bosib olingan Falastin hududlarini ochiq qamoqxonalarga aylantirdi”, – dedi BMT maxsus ma’ruzachisi Francheska Albanese.
Hibsga olingan falastinliklarning ko‘pchiligining bolalar bo‘lishi xavotirga sabab bo‘lmoqda.
Xalqaro Amnistiya inson huquqlari tashkiloti Isroil qamoqxonalarida falastinlik mahbuslarga nisbatan qiynoqlar, jismoniy va jinsiy zo‘ravonliklardan xavotir bildirdi.
Tashkilotning Yaqin Sharq va Shimoliy Afrika boʻyicha direktor oʻrinbosari Sara Xasash Negev choʻlidagi Sde Teyman qamoqxonasida falastinlik mahbuslarga nisbatan gʻayriinsoniy muomala va qiynoqlarga oid dalillar borligini aytdi.
Mart oyida Isroil parlamenti (Knesset) terrorchilik hujumlarida ayblangan falastinliklar uchun o‘lim jazosini standart jazo sifatida belgilovchi qonunni qabul qildi.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Falastinlik qochqinlar agentligi rahbari va Yevropa davlatlari, jumladan, Buyuk Britaniya, Fransiya, Germaniya va Italiya vakillari qonunni demokratik tamoyillarga zid deb qoraladi.
Yaponiya ayollarning uzoq umr ko‘rishi bo‘yicha yana dunyoda birinchi o‘rinni egalladi
Yaponiya ayollarning umr ko‘rish davomiyligi bo‘yicha dunyoda yetakchi bo‘lib qolmoqda. Yaponiya Sogʻliqni saqlash vazirligi maʼlumotlariga koʻra, yapon ayollarining oʻrtacha umr koʻrishi 2025-yilda 87,33 yoshni tashkil qiladi.
Shunisi e’tiborga loyiqki, Yaponiya 41 yil davomida ayollarning o’rtacha umr ko’rish davomiyligi bo’yicha dunyoda yetakchilik qilmoqda.
Yaponiyalik erkaklarning o‘rtacha umri 81,35 yoshni tashkil qilgan. Bu borada Shvetsiya, Norvegiya, Italiya va boshqa bir qancha davlatlarni ortda qoldirib, dunyoda ettinchi o‘rinda turadi.
Bir necha yil oldin, COVID-19 pandemiyasi Yaponiyada o’rtacha umr ko’rishning biroz qisqarishiga olib keldi. Biroq, 2023 yildan boshlab bu ko’rsatkich yana o’sish nuqtasiga yetdi va pandemiyadan oldingi darajadan ham yuqori.
Suriya hukumati Isroil bilan ziddiyatni istamaydi va Isroil bilan xavfsizlik kelishuviga erishmoqchi, dedi Suriya prezidenti Ahmad al-Sharah Al-Jazira telekanaliga.
“Biz Isroil bilan to’qnashuvni istamaymiz va bundan manfaatdor ham emasmiz. Isroil bilan muvaffaqiyatli xavfsizlik kelishuvi Suriya bosib olingan Golan tepaliklariga bo’lgan huquqidan voz kechmasdan turib, dunyo tinchligiga yo’l ochadi”, – dedi al-Sharah.
Prezident Suriya va Isroildan tashqari barcha davlatlar kelishuv imzolashni taklif qilib, Damashq Livan ishlariga harbiy aralashuvni istamasligini aytdi. “Biz mintaqada urush zonasining kuchayishidan xavotirdamiz. “Biz Livanga harbiy aralashish niyatimiz yo’q”, dedi u.
Janob Al-Sharah Damashq Livan hukumatining kuch ishlatish va harbiy harakatlar bo‘yicha o‘z ixtiyori bilan foydalanish huquqini qo‘llab-quvvatlashini ta’kidladi. Prezident “Livandagi har qanday tartibsizlik Suriyaga bevosita ta’sir qiladi”, deya qo‘shimcha qildi.
Aprel oyi o‘rtalarida al-Shara Turkiyaning Antaliya shahrida bo‘lib o‘tgan diplomatik forumda Damashq Isroil bilan Suriya janubidan Isroil qo‘shinlarini olib chiqishni o‘z ichiga olgan xavfsizlik bo‘yicha kelishuvga erishish niyatida ekanini aytdi. Uning aytishicha, bunday kelishuv Suriya hukumatiga Isroil bilan bosib olingan Golan tepaliklari yuzasidan muzokaralarni boshlash imkonini beradi.
Oziq-ovqat ishlab chiqarishda qaysi hududlar yetakchi?
Prezident ishtirokida umumiy qiymati 50 trln so‘mlik loyihalar ishga tushirildi
«Milliy manfaatlarni himoya qilish dunyodan yopilish degani emas» — Sherzod Asadov
-
Siyosat3 days ago
Илҳом Алиев Тошкентда тантанали кутиб олинди
-
Siyosat3 days ago
Shavkat Mirziyoyev «Haydar Aliyev» ordeni bilan taqdirlandi
-
Mahalliy4 days ago
O‘zbekistonda 10-sinf o‘quvchilari o‘qishini texnikumga ko‘chirishi mumkin bo‘ladi
-
Siyosat3 days ago
O‘zbekiston va Ozarbayjon o‘rtasida Abadiy do‘stlik shartnomasi imzolandi
-
Jamiyat5 days ago
O‘zbekistonda endi uylarni «rassrochka»ga olib bo‘lmaydimi?
-
Iqtisodiyot4 days ago
O‘zbekistonda kiyim ishlab chiqarish bo‘yicha qaysi hududlar yetakchi?
-
Siyosat3 days ago
To‘qayev prezidentlikka qayta nomzod qo‘yishi haqidagi savolga javob berdi
-
Siyosat2 days ago
Ўзбекистон ва Озарбайжон раҳбарлари Бухоронинг машҳур обидаларини зиёрат қилдилар (фото)