Dunyodan
Maxfiy fayllar o’tkazib yuborilgan jurnalistlar Suriya tomonidan qamalganmiz
Josh Baker va Sara Obeidutt
BBC News
Fort Star Stare Telegram / Tribune News Xizmatlari Getty Images tomonidan
2012 yil avgust oyida Ostinning og’zi Damashq yaqinida g’oyib bo’ldi
Bi-bi-si tomonidan ochilgan eng yashirin razvedka fayli birinchi marta, yo’qolgan Amerikalik jurnalist Ostar Asad rejimi bo’lgan Suriya prezidenti Bashar Asad rejimi tomonidan qamalgan.
Suriyaning sobiq mansabdor mulozxonasi TicVingning Bi-bi-si hududida hibsga olinganligini tasdiqladi.
AQSh hukumati ilgari Suriya hukumati tomonidan hibsga olinganiga ishonganini aytgan, ammo Asad rejimi buni rad etishda davom etdi va uning hibsga olinishi haqida hech qanday tafsilot ma’lum emas.
Aqlli fayli, tinglashdan keyin jurnalistlar bilan bir qatorda, sobiq ma’muriy mansabdor shaxslarning guvohliklari bilan bir qatorda nima sodir bo’lganligini aniqlamoqda.
Ostin Teis 2012 yil avgust oyida, 31-yil avgust kuni Suriya poytaxti Damashq yaqinida g’oyib bo’ldi. U mustaqil jurnalist bo’lib ishlagan.
Taxminan etti hafta o’tgach, onlayn tarzda e’lon qilingan videoni ko’r qilib qo’ydi va qo’llari bir guruh qurolli odamlar tomonidan imonning islomiy bayonini tilovat qilishga majbur bo’ldi.
Biroq, jihodchi guruhlar tomonidan chivinlar ayblanganligi haqidagi taassurot qoldirgan taassurotshunoslar va AQSh rasmiylari tomonidan so’roq qilingan.
Guruh yoki hukumat hech qachon uning yo’qolishi uchun javobgarlikni o’z zimmasiga olmagan va u eshitilmagan, uning qaerdaligi haqida keng tarqalgan mish-mishlarni targ’ib qilish.
Bi-bi-si davom etayotgan tergovning bir qismi sifatida, 4 ta podkast radioeshituvchilari tomonidan razvedka hisobotida 4 ta podkast radioeshittirish markazida boshlangan.
Aql-razvedka hisobotlari fayli janob Ticesning yuzida birinchi bo’lib, Bashar al-Assadning 2024 yil fevral oyining boshida Bashar al-Assadning qulashidan keyin qidiruv ishlari olib borilmoqda.
“Ostin tics” deb belgilangan fayl Suriya razvedka agentligining turli filiallarining aloqalaridan iborat. Ularning ishonchliligi BBC va huquqni muhofaza qilish idoralari tomonidan tasdiqlandi.
“Top sir” deb belgilangan bitta muloqot 2012 yildagi poytaxt Damashqda hibsxonada hibsga olinganligini anglatadi.
Qo’shimcha manbalar bu Tahoune shahrida ekanligini tasdiqladi va Suriya razvedka xodimi, shuningdek, Damashqda Chievsni parallitar guruh bilan ushlab turishini tasdiqladi.
Yiqilgan ma’muriyat uning qaerdaligini izchil rad etdi. Bi-bi-si tergovi bu noto’g’ri ekanligini isbotlaydi.
Ostin Tayce Dalaya shahridagi Damashqning chekkasida hibsga olingan va shu vaqtdan beri milliy mudofaa kuchlari (NDF) deb nomlanuvchi prezident Assadga sodiq bo’lgan holda hibsga olingan.
Suriya rasmiylari Bi-bi-si bilan tasdiqlangan, jurnalistlar kamida 2013 yil fevralgacha bo’lgan.
O’sha paytda u oshqozon muammolarini rivojlantirdi va kamida ikki marta shifokor tomonidan davolandi. Qon testi shuni aniqlayotganini aytganidek, bu vaqtning o’zida virusdan aziyat chekayotganligi aniqlandi.
Bi-bi-siga ko’ra, u Bi-bi-siga ko’ra, uni ushlab turilgan ob’ektga tashrif buyurgan kishi, u Suriyadagi mahbuslardan ko’ra yaxshiroq munosabatda bo’lgan, ammo “u uning yuzidan qayg’u va quvonch ketdi”, dedi BBC.
Royters orqali tarqatish materiallari
Ostin Taycining onasi, debra Tayce bu yil boshida Ahmad Ahmad Ahmad al-Sharoga uchradi.
Ayniqsa, Ostin THCning hibsga olinishi bilan alohida NDFning sobiq a’zosi BBCga “Ostin qadriyatlari tushunildi”, dedi va u AQSh bilan diplomatik muzokaralarda o’tkaziladi.
Xabar qilinishicha, qisqa vaqt ichida mahbusni o’z hujra bo’yida siqib, derazalarini siqib, keyinchalik qaytarib olingan. Shuningdek, u Suriya hukumati razvedka xodimi tomonidan ikki marta so’roq qilindi. Voqea 2012 yilning ikkinchi yarmida va 2013 yil boshlarida ro’y bergan deb taxmin qilinadi.
2024 yil dekabrda Assad musodara qilinganida, AQSh prezidenti Jo Baydeni Taii tirik ekanligiga ishonishini aytdi. Ikki kun oldin, onasi Debra Tiss, o’g’li tirik ekanligi va “yaxshi muomala qilishini” tasdiqlagan.
Ammo qamoqxona qulaganidan keyin qamoqxona bo’sh bo’lganida, janob tice, uning qaerdaligi hali ham noma’lum.
AQSh rasmiylari kabi g’alati oila, BBC tomonidan ko’rilgan ushbu axborot fayllarining, shuningdek, Asad rejimi tomonidan sodir etilgan jinoyatlar to’g’risida ma’lumot to’plash uchun ishlayotgan Suriya guruhining mavjudligini tan oladi.
Ostin Teis eng uzoq amerikalik garovga olinganlardan biri hisoblanadi. Onasi o’g’li Debra va Otasining Mark o’g’lining yo’qolishini ta’kidlash uchun tinimsiz kampaniyani boshqaradi.
AQShning sobiq sardori Estin Teiss Iroq va Afg’onistonda ishladi va Vashingtondagi nufuzli Jorjtaun universitetida yuridik talaba bo’lib, D.C.
2012 yilda u Suriyaga bordi va fuqarolar urushi mustaqil jurnalist sifatida xabar berdi.
U ulkan va murakkab qamoqxona tizimiga g’oyib bo’ldi. Buyuk Britaniyada joylashgan qo’riqchi guruhi Suriyadagi Inson huquqlari tarmog’iga ko’ra, Asad ma’muriyati ostida 100000 kishi g’oyib bo’lganligi sababli yo’qolgan.
Dunyodan
Global isish va muzliklarning erishi bilan bog’liq yangi xavflar e’lon qilindi
Global isish va permafrostning erishi noma’lum viruslarning paydo bo’lishiga olib kelishi mumkin. Bu oldindan aytib bo’lmaydigan oqibatlarga olib kelishi va insoniyatga tahdid solishi mumkin. Bu haqda Nobel mukofoti sovrindori Ley Kvon Chung RIA Novosti agentligiga bergan intervyusida ma’lum qildi.
Nobel mukofoti sovrindori Ley Kvon Chong muzlik virusi tahdidi haqida ogohlantirdi.
“Menimcha, biz qanday viruslar borligini ham bilmaymiz. Kuydirgi bilan bog’liq vaziyat faqat bir misol, ammo u yanada yomonlashishi mumkin”, deb tushuntirdi olim.
Uning aytishicha, bu viruslar Rossiya shimoli, Kanada va Grenlandiyadagi muzliklarda uchraydi.
Ilmiy ma’lumotlar yuzlab viruslarning, jumladan, odamlar uchun xavf tug’diradigan viruslarning tarqalishini qo’llab-quvvatlaydi. Professor Chong bir necha yil avval chop etilgan ilmiy hisobotga ishora qilib, unda yuzlab viruslar tundra bo‘ylab abadiy muzlik erishi natijasida tarqalishi mumkinligi, ularning ba’zilari odamlar uchun jiddiy xavf tug‘dirishi mumkinligi haqida gapirdi.
Dunyodan
Prezident Tramp Eron rahbariyati bilan uchrashishga tayyorligini ma’lum qildi
AQSh prezidenti Donald Tramp Eron rahbariyati bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri muzokaralar o‘tkazishga tayyor ekanini ma’lum qildi. Bu haqda u New York Post gazetasiga bergan intervyusida aytdi.
“Men ular bilan uchrashishda muammo ko‘rmayapman. Agar yetakchilar uchrashishni istasa, men tayyorman”, – dedi Tramp. Muloqotning muhim sharti sifatida u Eron yadroviy qurol dasturidan voz kechganini tilga oldi.
AQSh yetakchilari o‘t ochishni to‘xtatish muddati tugagach, muzokaralarning to‘liq to‘xtatilishi oqibatlari haqida ma’lumot berishdan bosh tortdi. U Eron kemalari bilan bog‘liq vaziyat haqida so‘ralganda, “Bu yaxshi vaziyat bo‘lmaydi”, dedi.
Shu bilan birga, prezident Tramp Qo‘shma Shtatlar Eron rahbariyatida “to‘g‘ri odamlar bilan ishlamoqda”ligiga ishonch bildirdi.
Avvalroq prezident Tramp AQSh delegatsiyasi, jumladan AQSh vitse-prezidenti J.D.Vens Eron bilan muzokaralar o‘tkazish uchun 20 aprel kuni Islomobodga kelishini ma’lum qilgandi. Uning aytishicha, har ikki tomon jiddiy muzokaralar olib bormoqda. Prezident delegatsiya tarkibida maxsus elchi Stiv Uitkoff va maxsus elchi Jared Kushner borligini ta’kidladi.
Dunyodan
Yaponiyada 7,4 magnitudali zilzila yuz berdi
Bugun, 20-aprel kuni Yaponiya shimoli-sharqiy sohillari yaqinida 7,4 magnitudali kuchli zilzila qayd etildi. Mamlakat meteorologiya agentligi zudlik bilan qirg‘oqbo‘yi hududlarida sunami xavfi haqida ogohlantirdi.
Zilzila bizning vaqt bilan soat 12:53 da Tinch okeanida Ivate prefekturasi qirg’oqlari yaqinida 10 km chuqurlikda sodir bo’lgan.
Tsunami balandligi 3 metrgacha yetishi mumkinligi haqida ogohlantirildi. Tsunami xavfi asosan Ivate, Aomori, Miyagi va Xokkaydo janubida.
Kuchli silkinishlar poytaxt Tokioda ham sezilgan.
Yaponiya hukumati xavfli hududlarda yashovchi odamlarni zudlik bilan balandroq joyga ko‘chishga chaqirdi. Bu hududlarda tezyurar temir yo‘l qatnovi vaqtincha to‘xtatilgan. Qurbonlar haqida hozircha rasmiy ma’lumot yo’q.
Dunyodan
Kolumbiya va Ekvador prezidentlari sudlanmoqda
Kolumbiya prezidenti Gustavo Petro Ekvador prezidenti Daniel Novoaga nisbatan tuhmat yuzasidan rasmiy sudga murojaat qildi. Ikki qo‘shni davlat rahbarlari o‘rtasidagi ziddiyatlar xalqaro hamjamiyat e’tiborini tortdi.
Mojaro Daniel Novoaning so‘zlaridan keyin boshlangan. U Kolumbiya rahbarini 2025 yilda Ekvadorning Manta shahriga tashrifi chog‘ida kuchli narkobaron Fito bilan yashirin aloqada bo‘lganlikda aybladi. Gustavo Petro bu ayblovlarni qat’iyan rad etib, buni o’zining siyosiy obro’siga “qasddan qilingan zarba” deb atadi.
Petro, shuningdek, Ekvador sobiq vitse-prezidenti Xorxe Grasni ozod qilishga chaqirdi. Uning so’zlariga ko’ra, Novoa so’rovga “o’ta qo’pol” bo’lgan.
Kolumbiya prezidenti Mantaga tashrifi chog‘ida Ekvador harbiylari uning xavfsizligini Novoaning shaxsiy buyrug‘i bilan ta’minlaganini aytdi.
Bu da’vo ikki davlat o‘rtasidagi diplomatik munosabatlarni inqiroz yoqasiga olib keldi. Kuzatuvchilarga ko‘ra, mojaro mintaqaviy xavfsizlik va narkotiklarga qarshi hamkorlikka salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Dunyodan
Eron Hurmuz boʻgʻozini bloklagani sababli muzokaralarni rad etmoqda
Eron hukumati Hormuz bo‘g‘ozi portini blokada davom etayotgani sababli Pokistonda AQSh bilan muzokaralarda ishtirok etishni rejalashtirmayapti. Bu haqda 19 aprel kuni Eronning Tasnim davlat axborot agentligi xabar berdi.
11-12 aprel kunlari Islomobodda AQSh va Eron hukumatlari oʻrtasidagi muzokaralarning birinchi raundi boʻlib oʻtgan, biroq hech qanday natija bermagan.
Uchrashuvdan so‘ng tomonlar vositachi orqali muloqotni davom ettirdi, dedi Tasnim. Biroq Eron delegatsiyasiga ko‘ra, AQShning “ortiqcha talab va qat’iyligi” tufayli muzokaralar to‘xtab qolgan.
Avvalroq AQSh prezidenti Donald Tramp “Truth” ijtimoiy tarmog‘ida AQSh delegatsiyasi muzokaralarning yangi bosqichi uchun 20 aprel kuni Islomobodga borishini ma’lum qilgandi.
Uning aytishicha, Vashington Tehronga “adolatli va maqbul kelishuv” taklif qilmoqda.
“Umid qilamanki, ular qabul qiladilar, aks holda AQSh Erondagi har bir elektr stansiya va ko‘priklarni yo‘q qiladi”, — dedi Tramp.
Shuningdek, u yakshanba kuni AQSh harbiy-dengiz kuchlari Ummon dengizida blokadadan qochishga urinayotgan Eron yuk kemasini urib tushirganini va qo‘lga olganini aytdi.
Keyinroq AQSh Markaziy qo‘mondonligi (CENTCOM) bu ma’lumotni tasdiqladi. Uning so‘zlariga ko‘ra, bir necha ogohlantirishlardan so‘ng Spruance harbiy kemasi to‘xtab, Arab dengizi shimolidagi Bandar Abbos portiga yo‘l olgan M/V Tuskani qo‘lga olgan.
Voqeaga javoban Eron Qoʻshma kuchlari qoʻmondonligi Qoʻshma Shtatlarni oʻt ochishni toʻxtatish boʻyicha kelishuvni buzganlikda ayblab, “qaroqchilik harakatlarini” qoraladi va javob choralarini koʻrishini aytdi.
Eron hukumati prezident Trampning muzokaralarni davom ettirish haqidagi so‘zlarini ochiqchasiga izohlamadi. Ayni vaqtda IRNA davlat axborot agentligi Pokistonda yangi muzokaralar o‘tkazilishi haqidagi xabarlarni rad etdi.
Axiosning so‘zlariga ko‘ra, Eron bu uchrashuv AQSh tomonidan kutilmagan hujum ehtimolini yashirish uchun qilingan hiyla bo‘lishi mumkinligidan xavotirda.
-
Siyosat3 days ago
«Muruvvat» internat uylari «G‘amxo‘rlik» markazlariga aylantiriladi
-
Iqtisodiyot5 days ago21 mlrd so‘mdan ortiq davlat xaridlarida qonunbuzilishlar aniqlandi
-
Dunyodan3 days ago
Eron nega Hurmuzni yana qamal qildi?
-
Jamiyat5 days ago
Reklama qonunchiligini buzgan qurilish kompaniyalari jarimaga tortildi
-
Siyosat3 days agoO‘zbekistonda bolalar va nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash va himoya qilishni kuchaytirmoqda
-
Dunyodan2 days ago
Ukraina Turkiyaga Zelenskiy-Putin uchrashuvi boʻyicha soʻrov yubordi
-
Siyosat3 days agoTurk kompaniyalari Farg‘ona xalqaro aeroportini modernizatsiya qilish bo‘yicha hamkorlik qilmoqda
-
Jamiyat1 day ago
Самарқандда МЧЖ раҳбарларининг кирдикорлари ошкор бўлди: тафсилотлар
