Dunyodan
Kremlda munozara. Pashinyan va prezident Putin MDH, Yevropa Ittifoqi, Qorabog‘ va KXShT haqida gaplashdi
Armaniston bosh vaziri Nikol Pashinyan Rossiya prezidenti Vladimir Putinning taklifiga binoan Moskvaga tashrif buyurdi. Ikki davlat rahbarining Kremldagi muzokaralari odatdagi diplomatik voqeadan farqli tus oldi.
Uchrashuv avvaliga oddiy ohangda boshlandi, prezident Putin Moskvada Pashinyan bilan mezbon sifatida uchrashishdan mamnunligini bildirdi. Biroq, Rossiya prezidenti nutqi avvalida Armanistonning ichki ishlariga oid bayonotlarga o‘tib, bo‘lajak parlament saylovlari haqida gapira boshladi. Janob Pashinyan prezident Putinning munosabatidan hayratini yashirmadi va Armaniston davlat amaldorlariga ma’noli tabassum qildi.
“Men Armanistonda vaziyat har qanday saylovda bo‘lgani kabi, istalgan joyda keskin bo‘lishiga ishonaman. Umid qilamanki, bu holat munosabatlarimizga ta’sir qilmaydi”, – dedi Putin.
Putin soʻng oʻzi bilan olib kelgan eslatmani oʻqishni davom ettirib, Armaniston bilan iqtisodiy munosabatlarga eʼtibor qaratdi. Rossiya prezidenti Armaniston bilan tovar ayirboshlash statistik maʼlumotlarini oʻqib chiqar ekan, ayrim qoʻshni davlatlar bilan savdo koʻrsatkichlari pastroq ekanini taʼkidladi.
Prezident Putin Rossiya va Armaniston oʻrtasidagi strategik hamkorlik haqida gapirib, Yevropa Ittifoqi va Yevropa Ittifoqi oʻrtasida tanlov qilish zarurligini taʼkidlab, kuchli bayonotlar berishda davom etdi. Rossiya prezidenti Armaniston Yevroosiyo iqtisodiy ittifoqi yoki Yevropa Ittifoqi o‘rtasida tanlov qilishi kerakligini aytdi.
– Biz Armanistonning o‘z sheriklarini tanlashiga qarshi emasmiz, lekin bu tanlov haqida uni oldindan xabardor qilish kerak, deb hisoblaymiz. Shuningdek, Belarus Respublikasi va YeI bilan bir vaqtda hamkorlik qilish mutlaqo mumkin emasligi aniq, dedi Putin.
Prezident Putin oʻz nutqida Rossiya Yevropaga har 1000 kub metr gazni 600 dollardan sotayotganini, Armanistonga esa 177 dollardan yetkazib berishini taʼkidladi.
Rossiya prezidenti bayonotini davom ettirar ekan, Armaniston va Ozarbayjon oʻrtasidagi munosabatlar, Qorabogʻdagi vaziyat va xavfsizlik masalalariga ham toʻxtaldi. “Armaniston Qorabogʻ Ozarbayjonning bir qismi ekanligini tan oladi, shuning uchun biz bu masalani muhokama qilishni toʻgʻri deb hisoblamaymiz”, — dedi Putin.
Prezident Vladimir Putin oʻz nutqi yakunida Armaniston parlament saylovlari masalasiga qaytdi va erkinlik va demokratiya tamoyillari qoʻllab-quvvatlanishiga umid qilishini taʼkidladi. Rossiyada 2 millionga yaqin arman borligini aytgan Putin, Rossiya pasportiga ega fuqarolarning Armaniston qamoqxonalarida saqlanayotganini va saylov jarayoniga qatnashmayotganini qayd etdi.
– (Armanistonda – Tahririyat eslatmasi) Rossiyaga moyil siyosiy kuchlar ko’p. Albatta, men siz bilan halol bo’laman, bizning muloqotimiz ochiq va biz siz bilan doimo halol va to’g’ridan-to’g’ri gaplashamiz. Biz ushbu siyosiy partiyalar va siyosatchilarning barchasi saylovlarda ichki siyosiy jarayonlarda ishtirok etishiga katta umid qilamiz. Bilishimcha, ularning ayrimlari Rossiya pasportiga ega bo‘lishlariga qaramay, hozir qamoqda. Albatta, bu sizning qaroringiz va biz aralashmaymiz, dedi Putin.
Pashinyanning javobi
Prezident Putindan farqli o‘laroq, Nikol Pashinyan o‘z chiqishida notalarni kamdan-kam ishlatgan. Armaniston bosh vaziri Rossiya prezidentining ayrim so‘zlarini daftariga yozib qo‘ydi, biroq to‘g‘ridan-to‘g‘ri javob berishni ma’qul ko‘rdi.
Pashinyan nutqi avvalida prezident Putinga mehmondo‘stligi uchun minnatdorchilik bildirib, Armaniston va Rossiya o‘rtasidagi munosabatlar izchil rivojlanib borayotganini aytdi. Pashinyan, Armaniston va Ozarbayjon oʻrtasidagi tinchlik Rossiya bilan yaqinroq aloqalarga olib kelganini, Ozarbayjondan oʻtgan temir yoʻllardan foydalanilgani va Rossiya mahsulotlari import qilinayotganini aytdi. “Biz ham yaqin kelajakda ushbu temir yo‘l orqali mahsulotimizni Rossiyaga eksport qilish imkoniyatiga ega bo‘lamiz, degan umiddamiz”, — dedi Pashinyan.
Pashinyan Yevroosiyo Ittifoqi va Yevropa Ittifoqi oʻrtasidagi tanlovga toʻxtalib, hamkorlik imkoniyatlari mavjud ekan, har ikki davlat bilan hamkorlik davom etishini taʼkidladi. “Va tanlov qilish vaqti kelganda, arman xalqi buni qiladi”, – dedi Pashinyan.
Qorabogʻ masalasiga kelsak, janob Pashinyan Ozarbayjon bilan tinchlik oʻrnatilganini yana bir bor taʼkidladi.
・Armaniston va Ozarbayjon ikkala davlatning suverenitetini tan oldi. Pashinyanning aytishicha, Armaniston hududi Sovet davridagi Armaniston bilan, Ozarbayjon hududi esa Sovet davridagi Ozarbayjon bilan bir xil.
Shu bilan birga, Pashinyan Rossiya Qorabog‘ Ozarbayjon hududi ekanligini ikki marta eslatganidan keyin Armaniston Qorabog‘ni Ozarbayjon hududi deb tan olganini ta’kidladi.
Armaniston prezidenti KXShT masalasiga alohida toʻxtalib, Bosh vazir arman xalqiga tashkilot 2022-yilda oʻz majburiyatlarini nima uchun bajarmaganini tushuntirib bera olmasligini aytdi.Shu bilan birga, Pashinyan Armaniston KXShT faoliyatida ishtirok etmayotganini taʼkidladi.
Nikol Pashinyan Armanistondagi parlament saylovlari haqida gapirar ekan, Armanistonda demokratiya hukm surayotgani va barcha ijtimoiy tarmoqlar faol ekanligini ta’kidladi. Bosh vazir, shuningdek, Armaniston qonunchiligiga ko‘ra, faqat Armaniston pasportiga ega fuqarolar saylovda qatnashishi mumkinligini aytdi.
“Rossiya pasportiga ega bo‘lgan hech kim bosh vazir o‘rinbosari yoki bosh vazir lavozimiga nomzodini qo‘ya olmaydi”, — dedi Armaniston prezidenti.
Nikol Pashinyan o‘z nutqi so‘nggida bunday ochiq muloqot uchun Vladimir Putinga o‘z minnatdorchiligini bildirdi.
“Bunday ishonch muhiti uchun rahmat. Agar shunday ochiq va ishonchli muloqotni boshlamaganingizda edi, men bu ishni uddalay olmagan bo’lardim”, – dedi Pashinyan.
Armaniston prezidenti nutqi yakunida Rossiya bilan munosabatlar davom etishiga umid qilishini va unga ishonishini bildirdi.
Germaniya BMT Xavfsizlik Kengashining doimiy bo’lmagan a’zoligiga ega bo’la olmadi. Bu haqda Der Spiegel nashri xabar berdi.
BMT Bosh Assambleyasi prezidenti Annalena Verbok (sobiq Germaniya tashqi ishlar vaziri va muharrir) ovoz berishning birinchi bosqichida Portugaliya va Avstriya g‘alaba qozonganini ma’lum qildi. E’tiborlisi, Portugaliya – 134, Avstriya – 131, Germaniya – 104 ovoz olgan. Birlashgan Millatlar Tashkilotiga a’zo 193 davlatning uchdan ikki qismi ovoz berishi kerak edi. Bir a’zo ovoz berishda betaraf qoldi. Ushbu qo’mita a’zolarining vakolatlari 2027 va 2028 yillarda tugaydi.
Germaniya qayta birlashgandan beri an’anaviy tarzda har sakkiz yilda bir marta Xavfsizlik Kengashi a’zoligiga nomzodlarni ko’rsatib keladi. Germaniya shu tariqa olti marta, oxirgi marta 2019 va 2020-yillarda mamlakat vakili bo‘lgan. Diplomatlarning aytishicha, Germaniya hech qachon komissiya a’zoligini rad etmagan.
Germaniya tashqi ishlar vaziri Iogann Vardefl g‘alabaga ishonchi komil edi. “Biz bu ovoz berish jarayoniga ishonch va optimizm bilan yondashamiz”, dedi u avvalroq jurnalistlarga. Ovoz berish boshlanishidan oldin u BMT Bosh Assambleyasi zalida avstriyalik va portugaliyalik hamkasblari Beate Meinl Reisinger va Paula Rangel bilan selfiga tushdi.
Meksikalik 14 yoshli Adara Peres Sanches noyob qobiliyatga ega – IQ 162 ball.
Uch yoshida unga til va ijtimoiy ko’nikmalarga ta’sir qiluvchi autizm spektrining buzilishi tashxisi qo’yilgan. Natijada men bilan do‘stlarim va o‘qituvchilarim o‘rtasida tushunmovchiliklar yuzaga keldi.
Biroq, qizning onasi birinchi marta payqagan ajoyib kognitiv qobiliyatlari bor. Uydagi yolg‘izlikdan charchagan qiz Mendeleyevning davriy jadvalini mukammal yod oldi va mustaqil ravishda algebra fanini o‘rgandi.
U hissiy muammolarini davolash uchun borganida, mutaxassis unga IQ testini topshirishni tavsiya qildi. Natija 162 ballni tashkil etdi. Taqqoslash uchun: buyuk olimlar Stiven Xoking va Albert Eynshteynning bu ko’rsatkichi 160 ball darajasida edi.
Bu kashfiyot Sanchesning ta’limida burilish nuqtasi bo’ldi. U 5 yoshida boshlang‘ich maktabni tamomlagan, 11 yoshida bakalavr darajasini olgan, hozirda 14 yoshida magistratura bosqichida tahsil olmoqda.
Qiz koinotni o’rganishga juda qiziqadi. U NASAga qo’shilishni maqsad qilgan va bir kun kelib Marsni tadqiq qilish missiyasida qatnashishga umid qilmoqda.
Polsha hukumati o’z hududida yangi doimiy AQSh harbiy bazalarini tashkil etish tashabbusini o’z qo’liga oldi. Bu haqda Polsha mudofaa vaziri Vladislav Kosnyak-Kamish ma’lum qildi.
Uning aytishicha, Varshava tegishli taklifni AQSh Mudofaa vaziri Pit Xegsetga taqdim etgan. Polsha AQShning mamlakatdagi harbiy ishtirokini yanada kengaytirishdan manfaatdorligini bildirdi.
Vladislav Kosinak-Kamishning aytishicha, tashabbus bir necha oy davom etgan muzokaralar va diplomatik sa’y-harakatlar natijasida shakllangan. Shuningdek, u Polsha prezidenti Karol Norokki va AQSh prezidenti Donald Tramp o‘rtasidagi yaxshi munosabatlarga e’tibor qaratdi.
Vazirning aytishicha, Vashington hali yakuniy qarorga kelmagan. Amerika tomoni Polsha taklifining moliyaviy jihatlari va texnik tafsilotlari bo’yicha qo’shimcha ma’lumotni kutmoqda.
“AQSh kuchlari ishtirokini kengaytirish uchun barcha sharoitlarni yaratamiz”, – dedi Kosiniak-Kamish.
Ayni paytda Polsha Yevropadagi AQShning eng yirik harbiy ishtirokiga ega davlatlaridan biridir. Bu mamlakatda 10 000 ga yaqin amerikalik askarlar xizmat qiladi.
AQShning muhim harbiy ob’ektlari Poznan, Povis va Redikovoda joylashgan. Bunga NATOning sharqiy qanotini himoya qilish uchun zarur bo‘lgan Aegis Ashore raketaga qarshi mudofaa tizimi kiradi.
So‘nggi oylarda AQSh qo‘shinlari soni kamayishi mumkinligi haqida xabarlar paydo bo‘ldi. Biroq Polsha mudofaa vaziri Pentagon bunday qarorga kelmaganini aytdi.
Shundan so‘ng Donald Tramp Polshaga qo‘shimcha 5000 amerikalik askar jo‘natish rejasini e’lon qildi.
Bu tashabbus mamlakat ichida ham bahs-munozaralarga sabab bo’ldi. Polsha prezidentining milliy xavfsizlik xizmati rahbari Bartosh Grodecki hukumatni bu g‘oyani juda kech ilgari surganini tanqid qildi.
Tanqidlarga javoban Kosiniak-Kamisz Polsha xavfsizligini mustahkamlashga qaratilgan sa’y-harakatlar izchil davom etishini ta’kidladi.
Har kuni dunyo bo’ylab millionlab bolalar jismoniy, ruhiy va hissiy zo’ravonlik qurboni bo’lishadi. Bolalarga nisbatan bunday munosabat nafaqat urush zonalarida, balki barcha jamiyatlarda madaniy, ijtimoiy sinf va ta’lim chegaralarini kesib o’tgan.
Bu kun qanday paydo bo’ldi?
Ushbu xalqaro kunning tarixi bundan 40 yil avval sodir bo’lgan fojiali voqeaga borib taqaladi. 1982-yil 4-iyun kuni Isroilning Bayrut va Livanning boshqa aholi punktlariga birinchi havo hujumi natijasida ko‘plab tinch aholi, jumladan, begunoh bolalar halok bo‘ldi.
1982 yil 19 avgustda Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasi Falastin masalasi bo’yicha favqulodda maxsus sessiyasida Isroilning agressiv harakatlaridan azob chekayotgan falastinlik va livanlik bolalarning cheksiz azobidan hayratda qolgan maxsus rezolyutsiyani qabul qildi. Mazkur qarorga muvofiq, har yili 4-iyun rasmiy Xotira va ma’rifat kuni sifatida belgilandi.
Afrika, Osiyo va Yaqin Sharqdagi mojarolar tufayli mojaro zonalarida yashovchi 250 milliondan ortiq bolalar katta xavf ostida qolmoqda.
Urush davridagi oltita eng jiddiy qoidabuzarliklar
Bugungi kunda muammo shundaki, qurolli to’qnashuvlarda eng zaif bolalar birinchi nishon bo’ladi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashi tomonidan muntazam ravishda kuzatib boriladi va hisobot beriladigan oltita qoidabuzarlik mavjud. Avvalo, urush va terror xurujlari oqibatida minglab bolalar halok bo‘lmoqda. Bolalar qurolli guruhlar va armiyalarga majburlanadi. Urush paytida ko’payadigan eng og’ir jinoyatlardan biri jinsiy zo’ravonlikdir. Bolalarni o‘g‘irlash va garovga olish yo‘li bilan ularning hayoti va erkinligini xavf ostiga qo‘yish, bolalarning ta’lim va sog‘lig‘ini saqlashi mumkin bo‘lgan xavfsiz joylarda otib o‘ldirish, insonparvarlik yordamiga to‘sqinlik qilish, bolalarni oziq-ovqat, dori-darmonsiz, ochlik va kasalliksiz qoldirish kabi huquqbuzarliklar begunoh bolalar hayotini barbod qilmoqda.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashi tomonidan to’plangan ma’lumotlarga asoslanib, har yili yuqoridagi jinoyatlarni sodir etgan tomonlar, ya’ni davlat va nodavlat qurolli guruhlar ro’yxati e’lon qilinadi. Uning maqsadi jinoyatchilarni nomlash va xalqaro hamjamiyat oldida sharmanda qilish va ularning jinoyatlariga chek qo‘yishdir. Oxirgi rasmiy ma’lumotlarga ko’ra, 24 tomon bolalarni o’ldirgan yoki yaralagan, 61 tomon ulardan askar sifatida foydalangan va 30 partiya jinsiy zo’ravonlikda ayblangan.
Har yili 4 iyun kuni xalqaro tashkilotlar ishtirokida keng ko’lamli tadbirlar va vebinarlar o’tkaziladi. Shu kuni butun dunyo bo‘ylab mojaro hududlaridagi bolalar uchun xayriya mablag‘larini yig‘ish maqsadida keng ko‘lamli axborot kampaniyalari o‘tkazilmoqda.
Qirg‘iziston Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashining 2027-2028 yillarga doimiy bo‘lmagan a’zosi etib saylandi. Bu mamlakat tashqi siyosatining muhim yutug‘i sifatida baholanmoqda.
Aʼzolik Qirgʻizistonga global xavfsizlik, tinchlik va xalqaro mojarolarga oid qarorlar qabul qilishda ishtirok etish imkonini beradi.
Mamlakat xalqaro maydonda o‘z ta’sirini kuchaytirish va Markaziy Osiyo manfaatlarini ilgari surish imkoniyatiga ega bo‘ladi. Qirg‘izistonda dengizga chiqish imkoniyati yo‘q va kichik davlatlar manfaatlarini himoya qilish uchun qo‘shimcha platforma ham bo‘ladi.
Xavfsizlik Kengashining ishtiroki, shuningdek, mamlakatning tashqi siyosiy ta’siri va sarmoyaviy jozibadorligini oshirishga yordam beradi.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Xavfsizlik Kengashi xalqaro tinchlik va xavfsizlikka oid eng muhim qarorlar qabul qilinadigan asosiy organdir.
“Rossiya – tarixiy strategik sherik va ittifoqchi” – Prezident Mirziyoyev
Mobil telefon raqami orqali tezkor pul o‘tkazish tizimi ishga tushadi. U qanday ishlaydi?
O‘zbekistonda loyihalash va qurilishni parallel olib borish amaliyoti o‘zgaradi
-
Dunyodan2 days ago
Qirgʻiziston Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashiga aʼzo etib saylandi
-
Jamiyat3 days agoTrackerʼdan 8,9 kg gashish topildi
-
Siyosat3 days agoBosh vazir Saida Mirziyoyeva Avstriya federal kansleri bilan ikki tomonlama hamkorlikni kengaytirish masalalari yuzasidan muzokara o‘tkazdi
-
Dunyodan5 days ago
Myanmadagi portlash 46 kishining hayotiga zomin bo’ldi: tafsilotlar
-
Iqtisodiyot5 days ago
2-iyundan dollar yana keskin pasayadi
-
Dunyodan5 days agoEron va AQSh barcha muzokaralarni to’xtatdi
-
Iqtisodiyot5 days agoMay oyida so‘m kursi qanday o‘zgardi?
-
Siyosat5 days ago
O‘zbekiston delegatsiyasi Venadagi BMT sammitida birinchi bo‘lib chiqish qildi