Jamiyat
Koreya: Gapirilmaydigan haqiqatlar (2-qism) | SUBYEKTIV
Janubiy Koreyadagi o‘zbekistonliklar 100 ming nafardan oshadi. Ular orasida ofis, sanoat, xizmat ko‘rsatish sohalarida ishlaydiganlardan tashqari “Koreyaga turmushga chiqaman”, “o‘qishga borib ham ishlayman” deb reja qilayotganlar oxirgi paytlarda ko‘payib boryapti. Har o‘n beshinchi yurtdoshimiz u yerlarda noqonuniy muhojir maqomida yuribdi. Koreya – imkoniyatmi yoki illyuziya? Bu mamlakatda omad formulasini qanday tuzish kerak? SUBYEKTIVʼda “Kalmar o‘yini”. O‘yinda esa o‘zbeklar! Hali aytilmagan haqiqatlar bu ko‘rsatuvda yuzaga chiqadi.
{Yii::t(}
O’tkazib yuborish 6s
O’tkazib yuborish
Ular hayotini o‘zgartirish umidida Koreyaga kelishdi. Kimdir orzu bilan… Kimdir majburan… Bu yerning o‘z o‘yin qoidalari bor… Har bir kun — imtihon, har bir qaror — hayot-mamot masalasi, har bir qadam — sinov. Bugun Koreyadagi 100 minglab o‘zbekistonliklarning missiyasi bir – g‘olib bo‘lish… Qoidalar qattiq. G‘alaba esa kamchilikniki. Ulardan yo o‘rnak olamiz, yoki saboq chiqaramiz.
Ha, aytgancha, bilmaganlar uchun bu Janubiy Koreya haqidagi ko‘rsatuvimizning navbatdagi qismi. Hujjatli filmimizning oldingi sonida koreyslar davlatidagi eng qashshoq mahallalardan prezident yashaydigan saroygacha borgan tarixiy lahzalarimiz, tahlikali Shimoliy Koreya chegarasidan olingan eksklyuziv kadrlar, bir kunlik ishlarda ishlab ko‘rganimiz, koreyaliklardan olgan intervyularimiz, “kichik O‘zbekiston”ga aylangan mahallalar va boshqa ko‘plab ma’lumotlar bilan bo‘lishgan edik. Bizni hursand qilgani – ko‘rsatuv ostidagi minglab ijobiy izohlar orasida haqiqiy Koreyani ochib berolganimizni yozishgani bo‘ldi. Asl Janubiy Koreyani pushti ko‘zoynaklarsiz kashf qilmoqchi bo‘lganlarga 1-qismni ham ko‘rmasa bo‘lmasligini eslatib o‘tmoqchimiz.
Ofis: koreyalik kuyovlar
Bir ofis bor. Uning eshiklari ortida “Koreyaga erga berish” nomidagi tijorat avjida. Xaridor — koreyalik erkak. Mahsulot esa o‘zbekistonlik qiz. Har bir topilgan kelin uchun kuyovlar ofisga 25–35 ming dollar qoldiradi. Sharti – ular istaganidek qiz topish. Nomzodlar xuddi podshohga kanizak tanlagandek o‘ta shaxsiy gigiyenik tekshiruvlargacha o‘tishadi. Ularga inson emas, tovar sifatida qaraladi.
“Xorijlik kelinlar” sovchilik jamiyati Koreya metrolarida, mediasida ham keng targ‘ib qilinadi. Bo‘lg‘usi kuyovlar Koreya orzularidagi K-pop yulduzlaridek yigitlar emas, asosan, kattaroq yoshli, iqtisodiy ahvoli haminqadar bo‘lgan erkaklar. Bu haqda ko‘rsatuv davomida batafsil gaplashamiz. Yaxshisi, bunday taqdirlarni boshidan kechirganlarning o‘zlari gapirib berganlari ma’qulroq. Toki boshqa qizlar ofis eshigini taqillatib borishdan oldin ularga va’da qilinayotgan va asl hayot illyuziyalari o‘rtasidagi farqni anglab olishsin.
Seulda ko‘p o‘zbekistonliklar biladigan “Lazzat” kafesiga ovqatlanish uchun borganimizda ikki o‘zbek talaba yigiti shu kafedan ish so‘rab keldi. Kafe rahbari Mahmud aka ulardan koreys tili, hech bo‘lmasa ingliz tilini bilishlarini so‘radi. Ikkala yigit ham birorta ham xorijiy tilni bilmasligini aytishdi. Tasavvur qiling-a, begona yurtda til bilmasdan o‘qib yurishibdi. Shuning uchun ham o‘zbek kafesining eshigini taqillatib kelishibdi. Hammasi ko‘z oldimizda bo‘lgan voqea. Afsuski, kafeda bo‘sh ish o‘rni yo‘q edi. Talabalar boshqa joydan arzon haq evaziga qiyin ishlarda ishlashga ham rozi.
Biz ko‘pincha “surish kerak” deymiz-u, “Surmoqchi bo‘lgan davlatimizga biz qanchalik kerakmiz?” degan haqli savolni oldindan o‘zimizga bermaymiz. Azaldan ota-bobolarimiz ilmni shahardan shaharga yurib o‘zlashtirishgan. Bugungi zamonda ham butun dunyoda ota-onalar bolalari yaxshi ta’lim olishlari uchun ularga katta sarmoya tikishadi. Eng qashshoq oilalar ham, boylar ham ilm najotda ekanligi haqidagi oddiy formulani anglab yetishgan. Bu yer Koreya yoki boshqa davlat emas. O‘zimizning Toshkent. Ko‘p maktab yoki bog‘cha reklamalarida negadir zo‘r ovqat beramiz, deb maqtanishadi. Ovqatdanam eng muhimi sifatli ta’lim-ku, to‘g‘rimi? Maktab yoshidagi farzandingizni chet elga yuborolmasangiz, chet elning o‘zi sizning oldingizga keladi.
Noqonuniy muhojirlik
Ular yo pul topishlari kerak, yoki Koreyani tark etishlari shart. Ularning huquqlari, sog‘ligi, hayoti himoyada emas. Ular oilasining tirikchilik manbai, xolos. Ular – noqonuniy muhojirlar. Bugun Janubiy Koreyadagi har 14-15-o‘zbekistonlik noqonuniy shaklda ishlab yuribdi. Bunday migratsiyadan xabardor har qanday odam gapimni tasdiqlashi mumkin: ularga har tomonlama qiyin. Shunday maqomdagilar bilan suhbatlashib, aytadiganim shu bo‘ldi: iloji bo‘lsa, bu darajaga tushib qolmang. Yaqinlaringizga yordam qila olish uchun ham oldin o‘zingiz sog‘lom, kuchli va puldor bo‘lishingiz kerak. Shu uchun oiladan ham oldin bor sarmoyangizni o‘zingizga tiking.
Rahmatilla ham bugun shunday muhojirlikda. U Koreyaga o‘qish uchun kelib, shartnoma pulini to‘lashda bankning xatosi bilan o‘qishdan qolib ketadi. Vaqtida O‘zbekistonga qaytmasdan, noqonuniy maqomni tanlaydi. Shundan keyin Koreyada boshidan o‘tganlarini “Kalmar o‘yini”dagi ayovsiz shartlarga o‘xshatadi. Afsuslari ko‘pligidan o‘zini taqdir o‘yinlarida qisman mag‘lub sanaydi.
Aslida toki hayot ekanmiz, hech qaysimizning sinovimiz tugamaydi. Muhimi, bu o‘yinlardan doim g‘olib bo‘lib chiqishimiz. Qolganini ikki qismli ko‘rsatuvlarimiz orqali tomosha qiling.
Muallif: Sardorbek Usmoniy
Hammuallif: Ibrohim Samadov
Tasvirchi, montaj ustasi: Muhammadjon G‘aniyev
Yordamchi tasvirchilar: Ziyaddin Mammatjonov va Boburmirzo Anvarov
Prezident o‘z nutqida 7 milliy dastur haqida e’lon qildi.
Birinchi milliy dastur bilim va malakani kelgusi taraqqiyotning asosiy kapitaliga aylantirishdan iborat bo‘ladi.
Bolalarning 6 yoshli tayyorlov guruhlariga qamrov qisqa muddatda 100 foizga olib chiqiladi. Xususiy bog‘cha tashkil qilish bo‘yicha mavjud imtiyozlar saqlab qolinadi.
Barcha maktablar xalqaro baholash dasturlari bilan to‘liq qamrab olinadi.
Yurtimizdagi texnikumlarda xalqaro ta’lim standartlarini joriy etiladi. Ularda yoshlarimizni yuqori daromadli kasblarga o‘qitishni yo‘lga qo‘yib, qamrovni 1 millionga yetkaziladi. Bir so‘z bilan aytganda, Yangi O‘zbekistonda kasb egallamagan birorta yigit-qiz qolmaydi.
Ikkinchi milliy dastur xalqimizning sog‘lom bo‘lishi va uzoq umr ko‘rishini ta’minlashga xizmat qiladi.
Shu maqsadda aholi salomatligi bilan bog‘liq davlat xarajatlarini kelgusi besh yilda yalpi ichki mahsulotga nisbatan 5 foizga yetkaziladi.
Tibbiyotda profilaktikani kuchaytirish orqali salomatlikni asrash modeliga o‘tiladi. Davlat tibbiy sug‘urtasi mamlakatning barcha xonadonlariga kirib boradi
Ixtisoslashgan tibbiyotda raqobat muhitini kuchaytirish maqsadida dunyoning eng nufuzli kamida 5 ta klinikasi olib kelinadi.
Uchinchi milliy dastur – iqtisodiyotimizni yuqori texnologiya va mehnat unumdorligi modeliga o‘tkazish.
Buning uchun kelgusi o‘n yilda 450 milliard dollar xorijiy investitsiya jalb qilinadi. Iqtisodiyotda yuqori o‘sish sur’atini saqlagan holda, 2030 yilgacha yalpi ichki mahsulot hajmi 300 milliard dollarga yetkaziladi, sanoatda 2 millionta yuqori daromadli ish o‘rni yaratiladi.
Yoshlarimizning salohiyatini to‘liq ro‘yobga chiqarishda startap, venchur va sun’iy intellektni rivojlantirish ustuvor yo‘nalishga aylanadi.
Shuningdek, kichik biznes – o‘rta biznesga, o‘rta korxonalar esa yirik kompaniya va korporatsiyalarga aylanishi uchun yaxlit ekotizimni yo‘lga qo‘yamiz. Bularning hisobiga kelgusi o‘n yilda jon boshiga yalpi ichki mahsulot hajmi 10 ming dollarlik marradan oshadi.
Global iqlim o‘zgarishi sharoitida suv va ekologiya masalalari yanada dolzarb bo‘lib bormoqda.
Shu bois, to‘rtinchi milliy dastur suv va tabiatga munosabatni tubdan o‘zgartirishga qaratiladi.
Kelgusi besh yilda ekin maydonlarida suv tejaydigan texnologiyalar qamrovini 100 foizga olib chiqiladi. Bu – umummilliy marraga aylanadi.
Adolat qaror topgan joyda iqtisodiy o‘sish ham, ijtimoiy ishonch ham yuksaladi.
Bu borada beshinchi milliy dastur – sud mustaqilligini kuchaytirish va qonun ustuvorligini ta’minlashni umumiy qadriyatga aylantirishdan iborat.
“Buning uchun huquqiy tarbiyani maktabdan boshlab aniq tizim asosida yo‘lga qo‘yamiz. Fuqarolar va tadbirkorlarning qonuniy kafolatlarini kuchaytirish bo‘yicha islohotlarimizni qat’iy davom ettiramiz. Kiberjinoyatchilik, giyohvandlik va odam savdosining oldini olish bo‘yicha choralarni yanada kuchaytiramiz.
“Yashirin iqtisodiyot”, uyushgan jinoyatchilik, ayollar va bolalar huquqini kamsitishga qarshi kurashni yangi bosqichga ko‘taramiz.
Odamlarimizning kayfiyati, oilalarning farovonligi, yoshlarning orzu-istagi, tadbirkorlarning tashabbuskorligi, eng avvalo, mahallada namoyon bo‘ladi.
Shuning uchun oltinchi milliy dastur mahallani jamiyat taraqqiyotining asosiy buyurtmachisiga aylantirishga yo‘naltiriladi.
Endi davlat dasturlarini ishlab chiqish bo‘yicha yondashuv butkul o‘zgaradi. Tuman budjeti, investitsiya dasturi hamda infratuzilma loyihalari mahalla buyurtmasi asosida ishlab chiqiladi. Bunda fuqarolarning talab va ehtiyoji, mahallaning farovonligi – eng asosiy mezon sifatida belgilanadi”, dedi Prezident.
Yettinchi milliy dastur – O‘zbekistonning tinchlik va do‘stlik diyori, bag‘rikeng o‘lka sifatidagi nufuzini har tomonlama yuksaltirishdan iborat.
Bizning ochiq, pragmatik va tinchlikparvar siyosatimiz uzoq muddatli taraqqiyotimizni ta’minlashga qaratilgan.
Bu yilgi Mustaqillik bayrami ijtimoiy tarmoqlarda chin ma’noda portladi. Prezident Shavkat Mirziyoyevning nutqi, bayram ssenariysi va sahnadagi chiqishlarga foydalanuvchilardan juda katta, samimiy va kuchli reaksiya bo‘ldi.
Izohlarni o‘qib, bir narsa yaqqol ko‘rinadi: odamlar bayramni shunchaki tomosha qilmagan — his qilgan.
“Juda zo‘r!”, “Boshqacha bo‘ldi!”, “Ta’sirli!”, “Gap yo‘q!”, “Sahnadagi energiya va jonli ijro odamni lol qoldirdi, haqiqiy bayram kayfiyati!”, “Harbiylarning safdagi kelishgan va qat’iy qadamlari qalbimizni g‘ururga to‘ldiradi”, “Juda go‘zal bayram, betakror bayram”… — ijtimoiy tarmoqlardagi minglab fikrlarda bir xil kayfiyat.
Ayniqsa, Prezident nutqidagi fikrlar alohida muhokama qilindi. Vatan tarixi, bugungi islohotlar va kelajakka ishonch uyg‘unlashgan nutq ko‘pchilikda kuchli taassurot qoldirdi.
Bu yilgi Mustaqillik bayrami sahnada o‘zgacha bo‘ldi — ijtimoiy tarmoqlardagi reaksiya esa bundan ham kuchli!
Bu shunchaki izohlar emas. Bu — xalqning bayramga bo‘lgan kayfiyati.
BYD Central Asia mahalliy ishlab chiqarilayotgan BYD CHAZOR UzPride modelining rasmiy sotuvi boshlanganini e’lon qiladi. Mahalliylashtirish darajasi yuqori bo‘lgani tufayli 55 KM Luxe jamlanmasi 255 900 000 so‘m narxda taklif etilmoqda.
Modelning nomi uning mazmun-mohiyatini aks ettiradi: brend mahalliy bozorda izchil rivojlanib, texnik mutaxassislarni tayyorlash va mamlakat avtomobilsozlik sanoatini zamonaviylashtirishga ko‘maklashmoqda. Shu bilan birga, zamonaviy texnologiyalarni aholining tobora keng qatlamlari uchun qulay va hamyonbop qilmoqda. Shu sababli yangi talqin O‘zbekiston va uning xalqiga chuqur hurmat ramzi sifatida UzPride nomini oldi.
O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan xaridorlar uchun maxsus moliyalashtirish dasturi tayyorlandi:
– boshlang‘ich to‘lov – 35%;
– bo‘lib to‘lash muddati – 35 oy;
– foiz stavkasi – 0%;
– moliyalashtirishni rasmiylashtirish – faqat OFB hamkor banki orqali.
Mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan moliyalashtirish dasturi shartlari 2026 yil 29 avgustdan 1 sentyabrgacha amal qiladi.
Dastur shartlari qutlug‘ sana bilan ramziy tarzda uyg‘unlashtirilgan bo‘lib, yangi supergibrid sedanni O‘zbekiston bo‘ylab xaridorlar uchun yanada qulayroq shartlarda sotib olish imkonini beradi.
BYD CHAZOR UzPride haqida
BYD CHAZOR UzPride DM-i supergibrid tizimi bilan jihozlangan. Unda elektr yuritmaning afzalliklari 1,5 litr hajmli yuqori samarali benzin dvigatelining imkoniyatlari bilan uyg‘unlashtirilgan.
132 kVt quvvatga ega elektr dvigatelining eng yuqori burovchi kuchi 316 N·m ni tashkil etadi. Avtomobil 0 dan 100 km/soat tezlikka 7,9 soniyada chiqadi. NEDC o‘lchov tartibi bo‘yicha faqat elektr quvvatida yurish masofasi 55 kilometrgacha yetadi. Akkumulyator quvvati past bo‘lganda yoqilg‘i sarfining eng kam ko‘rsatkichi 100 kilometrga 3,8 litrni tashkil etadi.
55 KM Luxe jamlanmasiga aylantiriladigan 12,8 dyuymli multimedia ekrani, 8,8 dyuymli displeyga ega raqamli ko‘rsatkichlar paneli, o‘zbek tilidagi aqlli ovozli boshqaruv tizimi, 4G va Bluetooth ulanishi, shuningdek, OTA orqali masofadan yangilash imkoniyati kiradi.
Haydovchiga yanada ko‘proq qulaylik yaratish maqsadida avtomobil kalitsiz kirish tizimi, NFC-karta, masofadan ishga tushirish, o‘rindiqni elektr yordamida sozlash, elektr yuritmali tom tuynugi hamda orqa o‘rindiq yo‘lovchilari uchun havo yo‘naltirgichlarga ega iqlim tizimi bilan jihozlangan.
360° atrofni ko‘rsatuvchi panoramali HD-kamera hamda old va orqa to‘xtash datchiklari avtomobilni boshqarish va tor joylarda harakatlanishni osonlashtiradi.
Xavfsizlik tizimlari qatoriga tezlikni bir maromda saqlash tizimi, yo‘nalish barqarorligini nazorat qilish, g‘ildiraklarning sirpanishiga qarshi tizim, shinalardagi bosimni kuzatish, qiyalikda harakatni boshlashga ko‘maklashish, avtomobilni avtomatik ushlab turish, old va yon xavfsizlik yostiqchalari, shuningdek, parda turidagi xavfsizlik yostiqchalari kiradi.
BYD CHAZOR UzPride modelining mahalliy ishlab chiqarilishi yangi energiya manbalarida harakatlanuvchi zamonaviy avtomobillar tanlovini kengaytiradi hamda mamlakat avtomobilsozlik sanoatining rivojlanishiga hissa qo‘shadi.
BYD Central Asia kompaniyasining mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan dasturi – O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 35 yilligini mamlakatimizda ishlab chiqarilgan yangi avtomobil boshqaruvida kutib olish uchun ajoyib imkoniyatdir.
*Mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan moliyalashtirish dasturi 2026 yil 29 avgustdan 1 sentyabrgacha, 1 sentyabr kuni ham, amal qiladi. Dastur doirasidagi moliyalashtirish faqat OFB hamkor banki orqali rasmiylashtiriladi. Dastur bo‘yicha taklif etiladigan avtomobillar soni cheklangan. Texnik ko‘rsatkichlar ma’lumot berish maqsadida keltirilgan bo‘lib, yo‘l va ob-havo sharoiti, avtomobilning yuklanish darajasi hamda haydash uslubiga qarab farq qilishi mumkin. Avtomobilni sotib olish shartlari va jamlanmasi haqidagi batafsil ma’lumotni BYD kompaniyasining rasmiy dilerlaridan olishingiz mumkin.
BYD kompaniyasining O‘zbekistondagi aloqa ma’lumotlari
Rasmiy ishonch telefoni: 1811
Rasmiy veb-sayt: bydauto.uz
Instagram: @bydauto.uz
Telegram: t.me/bydautouz
Jamiyat
Yangi o‘quv yilida 806 mingdan ziyod 6 yoshli bola maktabga tayyorlov guruhlariga qamrab olinadi
E-qaror tizimida Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining maktabgacha ta’lim tashkilotlarini 2026/2027 o‘quv yiliga tayyorlash va bolalarni qabul qilish jarayonini samarali tashkil etishga oid buyrug‘i e’lon qilindi. Hujjatning ilovalari Maktabgacha va maktab ta’limi vazirining 2026-yil 18-avgustdagi 299-son buyrug‘i bilan tasdiqlangan.
Hujjatga ko‘ra, 2026/2027 o‘quv yilida respublika bo‘yicha 811 ming 586 nafar 6 yoshli bola hisobga olingan. Ularning 806 ming 290 nafarini maktabga tayyorlov guruhlariga qamrab olish rejalashtirilgan. Natijada qamrov darajasi 99,3 foizga yetkazilishi ko‘zda tutilmoqda.
Maktabga tayyorlov guruhlari bilan qamrab olinmagan 6 yoshli bolalar uchun 485 ta bir yillik bepul majburiy tayyorlov guruhi tashkil etiladi. Ularda jami 13 ming 104 nafar bolani qamrab olish rejalashtirilgan.
Shundan:
— umumiy o‘rta ta’lim maktablarida 413 ta guruh tashkil etilib, 11 ming 163 nafar bola;
— davlat maktabgacha ta’lim tashkilotlarida 65 ta guruh ochilib, 1 ming 766 nafar bola;
— boshqa mos binolarda 7 ta guruh tashkil qilinib, 175 nafar bola qamrab olinadi.
Chora-tadbirlar rejasiga muvofiq, avval hududlardagi 6 yoshli bolalar xatlovdan o‘tkaziladi. Xatlov natijasida tayyorlov bilan qamrab olinmagan bolalar mavjud bo‘sh guruh va o‘rinlarga joylashtiriladi.
Shundan keyin ham qamrovdan tashqarida qolgan bolalar uchun umumta’lim maktablari, davlat maktabgacha ta’lim tashkilotlari, «Kelajak markazlari» va boshqa obyektlarning bo‘sh xonalarida yangi tayyorlov guruhlari tashkil etiladi. Ularni sentyabr–oktyabr oylarida ishga tushirish belgilangan.
Prezident farmonida tadbirkorlik subyektlarining huquqiy himoyasini kuchaytirishga qaratilgan «tadbirkorlik subyektining haqlilik prezumpsiyasi» belgilandi.
Unga ko‘ra, davlat organi tomonidan aksi isbotlanmaguncha tadbirkorlik subyekti va uning mansabdor shaxsi qonunchilikka muvofiq harakat qilgan hamda o‘z majburiyatlarini lozim darajada bajargan deb hisoblanadi.
Sudda tadbirkorga nisbatan huquqiy ta’sir chorasi qo‘llash uchun uning asosli, qonuniy va mutanosib ekanini, shuningdek, huquqbuzarlik faktini isbotlash majburiyati davlat organiga yuklanadi.
Qonunchilikdagi bartaraf etib bo‘lmaydigan ziddiyatlar, noaniqlik va tushunmovchiliklar, shuningdek, dalillar yetarli emasligi tufayli yuzaga keladigan shubhalar tadbirkorlik subyekti foydasiga talqin qilinadi.
O‘zbekiston mahsulotlari AQShning eng yirik savdo tarmog‘i orqali Amerika bozoriga chiqishi mumkin
Prezident 7 milliy dastur haqida e’lon qildi
Prezidentning bojxona xizmatiga oid farmoni qabul qilindi
-
Sport5 days ago
EChL 2026/2027. Umumiy guruh bosqichi taqvimi e’lon qilindi
-
Siyosat2 days ago
Шавкат Мирзиёев Бишкекда кутиб олинди
-
Jamiyat4 days ago
Ko‘ksaroyda O‘zbekiston va Hindiston yetakchilariningg tarixiy muzokaralari bo‘lib o‘tdi
-
Sport4 days ago
Akademik eshkak eshish bo‘yicha O‘zbekiston terma jamoasi tarixda ilk bor jahon chempioni bo‘ldi
-
Jamiyat4 days ago
Qonunchilikdagi noaniqliklar tadbirkor foydasiga talqin qilinadi
-
Mahalliy2 days ago
«Enamdan qolgan dalalar» (Esse)
-
Siyosat4 days ago
Pokiston bosh vaziri bilan uchrashuv o‘tkazildi
-
Jamiyat2 days ago
BYD CHAZOR UzPride – O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan maxsus taklif