Prezident Shavkat Mirziyoyev Navoiy viloyatida investitsiya va sanoatni rivojlantirish bo‘yicha ulkan rejani belgilab berdi, unda mahalliy va xorijiy investitsiyalar hajmini 4,2 milliard dollarga, hududiy eksport hajmini esa 1,5 milliard dollarga yetkazish ko‘zda tutilgan. Bu haqdagi ko‘rsatma 11-fevralda viloyatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish masalalariga bag‘ishlangan yig‘ilishda e’lon qilindi.

Foto: Prezident matbuot xizmati

2025 yilda kuchli o’sish

2025-yilda Navoiy viloyatida yalpi hududiy mahsulot hajmi 7,7 foizga o‘sib, 168 trillion so‘mga yetdi. Sanoat ishlab chiqarishi 8,3 foizga, xizmatlar hajmi 13,7 foizga oshdi. Jami 161 mingta yangi ish o‘rni yaratildi, ishsizlik va qashshoqlik darajasi 4,2 foizga kamaydi.

O‘tgan yili investitsiyalar hajmi NKMK va “NavoiyAzot” kabi yirik kompaniyalarni hisobga olmaganda 1,4 milliard dollarni tashkil etdi. Vakolat 2026-yilda bu ko‘rsatkichni 2 milliard dollarga yetkazishni maqsad qilgan, bunda mintaqaning qiyosiy ustunliklariga muvofiq mintaqaviy rivojlanishga e’tibor qaratiladi.

Nurota va Gazgon: Turizm va dekorativ tosh qazib olish Ushquduq: Konchilik Kanimek: Chorvachilik Navbahor: Toʻqimachilik va bogʻdorchilik Zarafshon: Zargarlik va IT Karmana: Kimyo sanoati va madaniy turizm Navoiy shahri: Mashinasozlik va xizmat koʻrsatish

Aholi jon boshiga sanoat ishlab chiqarishi 177 million so‘mga yetganiga qaramay, iqtisodiy rivojlanish notekisligicha qolmoqda, beshta tuman respublika bo‘yicha o‘rtacha ko‘rsatkichdan ortda qolmoqda.

Yangi tarmoqlardagi tashabbuslar

Prezident Nurota tumanida 50 gektar maydonda granitni qayta ishlash klasteri va dekorativ tosh bozori tashkil etishni ma’qulladi. Shuningdek, Xatirchi tumanida qiymati 100 million dollarlik yuqori rentabelli loyihalar uchun kichik sanoat zonasi tashkil etiladi.

Ushbu yangi loyihalarni malakali kadrlar bilan ta’minlash maqsadida Navoiy raqamli texnologiyalar universitetida konchilik va kimyo sanoati mutaxassislarini tayyorlash markazi ochiladi. Tashabbus, shuningdek, dekorativ tosh ishlab chiqarishni kengaytirish, mahalliylashtirish va mahalliy kompaniyalarni yetkazib berish tarmog‘iga integratsiyalashuviga e’tibor qaratgan holda kichik va o‘rta korxonalarni qo‘llab-quvvatlash rejalarini ham o‘z ichiga oladi.

Hukumat rejasida har bir hududning o‘ziga xos kuchli tomonlaridan unumli foydalangan holda xorijiy sarmoyani jalb qilish, mintaqaviy eksport hajmini oshirish va yangi ish o‘rinlari yaratishga alohida e’tibor qaratilgan.

Source link

Qirg‘iziston prezidenti Sadir Japarov Qamchibek Tashiyevning Davlat xavfsizlik qo‘mitasi (DQM) raisi lavozimidagi vakolatini tugatish to‘g‘risidagi farmonni imzoladi, mamlakatning eng nufuzli amaldorlaridan biri va davlat rahbarining uzoq yillik siyosiy ittifoqchisi bo‘lgan prezidentlik vakolati tugatildi.

Tasiyev 10-fevral kuni muddatidan avval ishdan bo‘shatilgan va Vazirlar Mahkamasi raisi o‘rinbosari lavozimidan ham ayrilgan. Xuddi shu farmonda janob Japarov janob Tasiyevning uchta delegati Daniel Risaliyev, Qurbombek Avazov va Elizar Sumanovni hamda Xavfsizlik kengashi kotibi Rustam Mamasadiqovni lavozimidan ozod qildi.

Prezident bu qaror jamiyat ichidagi, jumladan, davlat institutlari o‘rtasidagi bo‘linishlarning oldini olish, aksincha, birdamlikni mustahkamlash maqsadida “milliy manfaatlarni ko‘zlab” qabul qilinganini aytdi. Bu haqda prezident matbuot kotibi Askat Alagozov bayonot berdi.

Xavfsizlik qoʻmitasi raisi vazifasini bajaruvchi va Vazirlar Mahkamasi raisi oʻrinbosari lavozimiga Davlat qoʻriqlash xizmati rahbari, avval MXX raisi oʻrinbosari lavozimida ishlab kelgan Jumgarbek Shavdanbekov tayinlandi. 55 yoshli bu shaxs 2020-yildan buyon MXX boshlig‘i o‘rinbosari lavozimida ishlab kelgan va 2022-yilda general-mayor unvoni bilan taqdirlangan.

Foto: Dzhumgarbek Shabdanbekov

“Kutilmagan qaror”

Ijtimoiy tarmoqlarda tarafdorlari tarqatgan bayonotda Tasiyev ishdan boʻshatilishi “kutilmagan” boʻlganini aytdi. U 2021-yilda yuragi operatsiya qilingan va hozirda Germaniyada davolanmoqda. Tasiyev tibbiy ko‘rikdan o‘tish uchun prezident ruxsati bilan xorijga borganini va ishdan bo‘shatilishini kutmaganligini aytdi.

“Har qanday holatda ham davlatimiz rahbarining qarori ijrosi shart”, – deya vatanga, xalqqa, prezidentga sadoqat bilan xizmat qilganini, o‘z mehnati bilan faxrlanishini ta’kidladi. U qo‘mita xodimlari bilan xayrlashish imkoni berilmaganidan afsusda bo‘lib, MXX xodimlariga mashaqqatli mehnati uchun o‘z minnatdorchiligini bildirdi. Shuningdek, janob Tasiyev xalqni qonunga rioya qilishga, noqonuniy ishlardan tiyilishga, mamlakat tinchligi va barqarorligini saqlashga chaqirdi.

Prezident Japarov lavozimidan ozod etilganidan so‘ng MXX tuzilmaviy islohotlarni joriy etish to‘g‘risidagi farmonni imzoladi. Islohotlar rejasiga ko‘ra, Chegara agentligi Komissiya tarkibidan ajratilib, mustaqil idora sifatida tashkil etiladi, Komissiyaning 9-bo‘limi esa bevosita prezidentga bo‘ysunadigan Milliy himoya agentligiga aylantiriladi.

kuchli siyosiy ittifoq

2020-yil 16-oktabrda MXX rahbari etib tayinlangan Tasiyev uzoq vaqtdan beri prezident Japarovning eng yaqin siyosiy safdoshi sanalib kelgan. Ularning hamkorligi 2010-yillar boshidan boshlangan, o‘shanda ikkalasi ham muxolifat siyosatida faol bo‘lgan. 2012-yil oktabr oyida ular Bishkekda Qumtor oltin qazib olish kelishuviga qarshi norozilik namoyishini olib borishdi va hibsga olinib, keyinroq sudlanmasidan oldin parlamentga bostirib kirishga urinishdi, bu ularning shaxsiy rishtalarini yanada mustahkamladi.

2020-yil oktabrdagi norozilik namoyishlari o‘sha paytdagi prezident Souronbay Jeenbekovni iste’foga chiqishga majbur qilgan va Japarov hokimiyat tepasiga kelganidan so‘ng, Tashiyev xavfsizlik xizmati rahbari etib tayinlandi va qisqa vaqt ichida mamlakat xavfsizlik va huquq-tartibot idoralarida markaziy shaxsga aylandi. Tahlilchilar tez-tez Japarov va Tashiyevni mamlakatning eng kuchli siyosiy dueti, Tashiyev esa Qirg‘izistonning ikkinchi nufuzli arbobi sifatida ko‘rishadi.

Korrupsiyaga qarshi qat’iy kurash olib borishni va’da qilgan Prezident Japarov davrida MXXga keng vakolatlar berildi. Tasiyev qo‘mitasi yuqori lavozimli amaldorlarga nisbatan katta tekshiruv o‘tkazdi va davlat byudjetiga milliardlab so‘m undirilganini ma’lum qildi.

Tashiyev o‘tgan yilning dekabrida bergan intervyusida MXX besh yillik saylovoldi tashviqoti davomida 300 milliard so‘m (taxminan 34 million dollar) budjetni qaytarganini aytgan edi. Shuningdek, u 1000 dan ortiq mulk va 30 000 gektar yer davlat mulkiga qaytarilganini aytib, avvalgi xususiylashtirishlar qonunbuzarlik boʻlganini, korruptsiyaga botgan idoralar 2020 yilgacha davlat mulkini shaxsiy manfaatlar yoʻlida buzib, sotganini iddao qildi.

Janob Tasiyev qo‘shni davlatlar bilan chegara muammolarini, jumladan, O‘zbekiston bilan muzokaralar olib borishda ham muhim rol o‘ynadi. Yaqinda bergan hujjatli intervyusida u Oʻzbekiston bilan muzokaralar baʼzida qiyin kechganini, natijada Oʻzbekiston bosh vaziri Abdulla Alipov bilan qarama-qarshilikka olib kelganini, biroq har ikki davlat prezidentlari aralashib, muzokaralar qayta boshlanganini aytdi.

Saylovlar va siyosiy spekulyatsiyalar foni

Japarovning prezidentlik muddati 2027 yilning yanvarida tugaydi, navbatdagi saylov esa kelasi yanvar oyining to‘rtinchi haftasiga belgilangan. Prezident qayta saylanishga intilishini rasman e’lon qilmagan, biroq yaqinda qilgan chiqishida u saylovda qatnashsa, 2021-yilda, taxminan 80% ovoz bilan g‘alaba qozonganidan ko‘ra kuchliroq qo‘llab-quvvatlashga ega bo‘lishiga ishonch bildirdi.

So‘nggi haftalarda prezidentlik saylovlarini muddatidan oldin o‘tkazish kerakmi yoki yo‘qmi, degan savolga jamoatchilik muhokamasi kuchaydi. 9-fevral kuni, Tasiyev hokimiyatdan chetlatilganidan bir kun oldin Japarov va parlament spikeri Nurlanbek Turg‘unbek Uluga 75 kishi, jumladan, sobiq bosh vazirlar, sobiq deputatlar va jamoat arboblari imzolagan petitsiya kelib tushgani xabar qilinganidek, bu yil favqulodda saylovlar o‘tkazilishini talab qilgan.

Imzolovchilar Japarov 2021-yilda eski konstitutsiya bo‘yicha saylanganini, biroq 2021-yil aprelida qabul qilingan yangi konstitutsiyada prezidentlik muddati 5 yilga belgilanganini da‘vo qilmoqda. Biroq 2021-yil 5-maydan kuchga kirgan Konstitutsiyaviy qonunga ko‘ra, 2021-yilda olti yil muddatga saylangan prezident yangi konstitutsiyaga muvofiq o‘z vakolatlarini amalga oshirishda davom etadi va bu muddat uning birinchi muddati sifatida hisobga olinadi.

Jamoatchilik fikri ikkiga bo‘linib, ba’zilar huquqiy noaniqlikdan qochish uchun muddatidan oldin saylov o‘tkazishni ta’kidlasa, boshqalar joriy olti yillik muddat tugashi kerak, deydi.

Shu fonda Tasiyevning iste’foga chiqishi uning prezidentlik ambitsiyalari haqidagi taxminlarni kuchaytirdi. U saylovda qatnashish niyati yo‘qligini va Japarovni qo‘llab-quvvatlashini bir necha bor ta’kidlagan bo‘lsa-da, siyosiy doiralarda uning unga qarshi o‘z nomzodini qo‘yishi mumkinligi haqida mish-mishlar tarqaldi.

Xalqaro Respublikachilar Assotsiatsiyasi o‘tkazgan so‘rov natijalariga ko‘ra, so‘nggi yillarda Tasiyevning reytingi 14 foizdan 22 foizga oshgan, biroq aholining Prezident Japarovga ishonchi nisbatan barqaror bo‘lib, 35 foizdan 38 foizgacha bo‘lgan.

Source link

Pokistonda o‘tkazilgan IX xalqaro “Team Spirit” musobaqasida O‘zbekiston Mudofaa vazirligi harbiy xizmatchilari 97,3 foizlik rekord natija bilan g‘olib chiqdi.

Nufuzli musobaqa 19 mamlakatdan 34 ta jamoani birlashtirib, bir qator mashaqqatli chidamlilik va taktik sinovlarda bellashdi. Ishtirokchilar bir qator amaliy imtihon topshiriqlarini bajarishdan tashqari, 31 ta murakkab va kutilmagan to‘siqlardan o‘tib, 90 kilometrlik yo‘lni bosib o‘tishlari kerak edi.

O‘zbekiston jamoasi 33 soatu 34 daqiqada kursni yakunlab, musobaqa davomida ham jismoniy chidamlilik, ham operativ muvofiqlashtirishni namoyish etdi.

O‘zbekistonlik harbiy xizmatchilar o‘zining ajoyib ko‘rsatkichlari bilan 80 kg og‘irlikdagi simulyatsiya qilingan “yarador”ni 5 kilometr masofaga olib o‘tish bo‘yicha ham mutlaq rekord o‘rnatdi. Jamoa bu vazifani atigi 27 daqiqada bajardi. Bu turnir tarixidagi eng tezkor rekorddir.

Yakuniy natijalarga ko‘ra, O‘zbekiston 97,3% umumiy ko‘rsatkich bilan birinchi o‘rinni egalladi. Ikkinchi o‘rinni 82,1 foiz bilan Malayziya, uchinchi o‘rinni 76,4 foiz bilan AQSh egalladi.

Bu bilan O‘zbekiston “Team Spirit” musobaqasida ketma-ket ikkinchi g‘alabasini qo‘lga kiritdi. O‘tgan turnirda ham O‘zbekiston harbiylari Xitoy (74 foiz) va Bahrayn (65 foiz) jamoalarini ortda qoldirib, 95 foizlik natija bilan birinchi o‘rinni egalladi.

Source link

Yaqinda ichki qonunchilikka kiritilgan o‘zgartirishga ko‘ra, xorijda mehnat qilib halok bo‘lgan O‘zbekiston fuqarolarining jasadlarini vatanga olib kelish xarajatlarini endi davlat o‘z zimmasiga oladi.

7-fevral kuni “Dafn etish va dafn etish to‘g‘risida”gi qonunga yangi modda qo‘shildi, unda vafot etgan mehnat muhojirlarining jasadlarini O‘zbekistonga olib o‘tish xarajatlari muhojirlik jamg‘armasi hisobidan qoplanishi belgilandi.

Qayta ko‘rib chiqilgan nizomga muvofiq, mehnat migratsiyasi davrida vafot etgan fuqarolarni vataniga qaytarishni tashkil etish bilan bog‘liq barcha xarajatlar Jamg‘arma mablag‘lari hisobidan qoplanadi. Kredit berish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Migratsiya agentligi orqali amalga oshiriladi.

Ushbu chora mehnat muhojirlarining oilalari zimmasiga tushadigan moliyaviy yukni kamaytirish va bunday holatlarga qarshi kurashda davlat yordamining standartlashtirilgan mexanizmini ta’minlashga qaratilgan. O‘zbekistonda xorijda mehnat qilayotgan fuqarolarning soni ko‘p va yangi qoidalar mehnat migratsiyasi vaqtida o‘lim bilan bog‘liq vaziyatlarda davlatning javobgarligini rasmiylashtiradi.

Source link

Prezident Shavkat Mirziyoyev Markaziy Osiyo va Janubiy Osiyoni bog‘lovchi yangi mintaqaviy transport koridorini barpo etish yo‘lidagi muhim qadam bo‘lgan Transafg‘on temir yo‘li loyihasining texnik-iqtisodiy asoslarini tayyorlash to‘g‘risidagi xalqaro shartnomani ratifikatsiya qildi.

Prezident O‘zbekiston Transport vazirligi, Afg‘oniston Jamoat ishlari vazirligi va Pokiston Temir yo‘llari vazirligi o‘rtasidagi Hukumatlararo bazaviy bitimni tasdiqlash to‘g‘risidagi farmonni imzoladi. Bitim Naiboboddan Kallachigacha bo‘lgan temir yo‘l liniyasining texnik-iqtisodiy asoslarini birgalikda ishlab chiqishni nazarda tutadi.

Oʻzbekiston Transport vazirligi kelishuvni amalga oshirish uchun masʼul vakolatli organ etib belgilandi. Tashqi ishlar vazirligiga Afgʻoniston va Pokiston tomonlarini kelishuv kuchga kirishi uchun Oʻzbekistonda zarur boʻlgan davlat ichki tartib-qoidalari bajarilganligi toʻgʻrisida xabardor qilish, shuningdek, masʼul organ tayinlanishini rasman yetkazish topshirildi.

Ramkaviy bitim dastlab O‘zbekiston, Afg‘oniston va Pokiston tomonidan 2025-yil 17-iyulda imzolangan bo‘lib, Termiz va Harrachini bog‘lovchi keng ko‘lamli temir yo‘l loyihasining texnik-iqtisodiy asoslarini tayyorlashni o‘z ichiga oladi. Rejalashtirilgan yoʻnalish Termiz, Naibobod, Maydanshahr, Logar va Harrachi shaharlaridan oʻtadi.

Texnik-iqtisodiy asoslashning buyurtmachisi “O‘zbekiston temir yo‘llari” aksiyadorlik jamiyati qoshidagi Xalqaro transport yo‘laklarini rivojlantirish strategiyasi bo‘yicha uch tomonlama loyiha idorasi bo‘ladi. Firma 2023-yil may oyida Toshkentda tashkil etilgan boʻlib, Kobul va Islomobodda filiallarini boshqaradi.

Trans-Afg‘oniston temir yo‘li kontseptsiyasi ilk bor 2018-yilda taklif qilingan edi. O‘shanda loyiha yiliga 20 million tonnagacha yuk tashishga mo‘ljallangan va taxminan 5 milliard dollarga baholangan edi.

2022-yil iyul oyida “O‘zbekiston temir yo‘llari” Bostransloxa instituti tomonidan tayyorlangan so‘nggi hisob-kitoblar bilan o‘rtoqlashdi, unda temir yo‘lning smeta qiymati 4,6 milliard dollar, qurilish muddati esa besh yilgacha bo‘lishi taxmin qilinmoqda. Biroq o‘tgan yilning dekabr oyida Pokiston temir yo‘llari vazirligi xarajatni 8,2 milliard dollarga baholagan, bu O‘zbekiston taxminidan qariyb 80 foizga yuqori.

2023 yilning kuzida Trans-Afg‘on temir yo‘li loyihasining umumiy qiymati taxminan 7 milliard dollarga qayta ko‘rib chiqildi. Ko’rib chiqilayotgan potentsial amalga oshirish modellaridan biri bu qurish-ishlash-topshirish (BOT) tizimiga asoslangan davlat-xususiy sheriklikdir.

Source link