Connect with us

Jamiyat

Kalondimog‘ va takabbur «Robinzon»ning sarguzashtlari

Published

on


1847-yilda 24 yoshli shaharlik sovuqqon, takabbur yigit, nasldor dvoryan, iste’fodagi gusar Sergey Lisitsin Amerikaga yetib olish maqsadida Andreyev bayrog‘i ostidagi kemaga chiqdi. Ofitserlar kayut-kompaniyasida uni juda xushmuomalalik bilan kutib olishdi, biroq Lisitsin mast holatda kema kapitaniga haqoratli gaplar gapirib, matroslarni isyon ko‘tarishga unday boshladi. Ana shunda kapitan fitnachining qo‘l-oyog‘ini bog‘lab, ko‘zlarini bog‘lab, qo‘liga xat tutqazgan holda kimsasiz qirg‘oqqa tashlab ketishni buyurdi…

Mahbus kishanlardan xalos bo‘lib, ko‘zidagi bog‘ichni yechganida, ufqda uzoqlashib borayotgan kemani ko‘rdi. Olijanob kapitan unga kiyim-kechak to‘la jomadon, uch juft etik, po‘stin, bir juft to‘pponcha, qilich, xanjar, shakar va choy zaxirasi, tilla cho‘ntak soati, buklama pichoq, bir pud qotirilgan non, ikki flyaga aroq, toza daftarlar, soqol olish anjomlari, chaqmoqtosh, gugurt zaxirasi va hatto 200 ta Gavana sigarasini qoldirgan edi.

Bularning barchasiga 26 ta o‘q-doridan iborat ajoyib miltiq va kema komandirining quyidagi xati ilova qilingandi: «Muhtaram Sergey Petrovich! Dengiz ustaviga ko‘ra, sizni o‘lim jazosiga mahkum etish kerak edi. Ammo yoshligingiz, noyob iste’dodingiz va, eng muhimi, men payqagan mehribon qalbingiz hurmati sizga hayot baxsh etaman… Sizdagi bu baxtsiz fe’l-atvorni yolg‘izlik va muhtojlik tuzatishini chin dildan xohlardim. Vaqt va mulohazalar mening ushbu bag‘rikengligimni qadrlashga o‘rgatadi, agar taqdir bizni qachondir yana uchrashtirsa (buni chin qalbdan istayman), biz dushman sifatida uchrashmaymiz. A. M.».

Dvoryan Lisitsin umrida o‘z qo‘li bilan biror ish bajarib ko‘rmagan edi: mulkida unga krepostnoy dehqonlar, polkda esa xizmatkor askar g‘amxo‘rlik qilardi. Kema Oxota dengizi bo‘ylab suzib ketayotganini bilgani uchun, u o‘zini Aleut yoki Kuril orollari zanjiridagi quruqlik parchalaridan birida qoldirilgan, deb umid qildi. Biroq tez orada ahvoli juda ayanchli ekanini anglab yetdi. U taqdir taqozosi bilan ikki dengiz qurshovida qolgan edi. Qarshisida sovuq Oxota dengizi mavjlanib turar, ortida esa cheksiz va qalin «yashil tayga dengizi» shovullardi. U yerda esa – ayiqlar, bo‘rilar, silovsinlar, zaharli ilonlar bor edi.

Bir oy ichida «rus Robinzoni» o‘ziga pechkali uy qurib, mebellar yasab oldi. Patronlarni tejash maqsadida palaxmon, kamon va o‘qlar yasadi. Va juda to‘g‘ri qilgan ekan – qishda uning uyiga och bo‘rilar galasi yopirilib keldi. Lisitsin miltiq orqali yaqin masofadan 8 ta yirtqichni otib o‘ldirdi. Bundan oldin esa ayiqni otib, o‘zini issiq mo‘yna va ayiq go‘shti zaxirasi bilan ta’minlagan edi. U baliq tutdi, qo‘ziqorinlar yig‘ib, quritdi.

12 aprel kuni Sergey Lisitsin bahorgi bo‘ronlar oqibatini kuzatib, qirg‘oq bo‘ylab sayr qilib yurganida, yuztuban yotgan odamni ko‘rib qoldi. Notanish kimsa holsiz va hushsiz edi. Ma’lum bo‘lishicha, Vasiliy ismli bu baxtsiz odam Rus Amerikasiga ketayotgan transport kemasidan ekan. Kema teshilib, suv kira boshlagach, hamma qochib ketgan, uni esa o‘g‘li bilan unutib qoldirishgan ekan. Ko‘p o‘tmay, kemani uzoq bo‘lmagan joydan topishdi. Kemada 16 yoshli o‘smirdan tashqari ikkita ovcharka iti, mushuklar, 8 ta Xolmogor sigiri, bir buqa, 16 ta ho‘kiz, 26 ta qo‘y, oziq-ovqat zaxiralari, asbob-uskunalar, arpa va javdar urug‘lari, shuningdek, qurol-yarog‘, teleskop, ikkita durbin, samovar, qurilish va bog‘dorchilik anjomlari bor edi.

Yetti oylik yolg‘izlik «to‘ra»ning kalondimog‘ligi va dvoryanlik takabburligini butunlay uchirib yuborgandi. Bunday katta xo‘jalik va yana ikki juft chaqqon hamda mehnatkash qo‘llar bilan ular yoz davomida nafaqat uy va hammomni yangilashdi, balki sariyog‘, qaymoq, pishloq va tvorog tayyorlashni ham o‘rganishdi. Yer haydab, arpa va javdar hosilini yig‘ib olishdi. Dengiz va daryodan ko‘plab baliq ovlashni yo‘lga qo‘yishdi. Qo‘ziqorin, rezavorlar va shifobaxsh o‘tlarni yig‘ib, qayta ishlashni boshlashdi. Bir so‘z bilan aytganda, mehnat jamoasi bo‘lib yashay boshlashdi…

1857-yilda yozuvchi Aleksandr Sibiryakov Amur bo‘yidagi mis va oltin konining mehmondo‘st egasi Sergey Lisitsin bilan uchrashdi. Bu mis rudasi va oltin konlarini u bir vaqtlar yolg‘izlikda yurgan chog‘larida topgan edi. Hukumat Lisitsinni ushbu yerlarning boshqaruvchisi etib ham tayinlagandi. Uning «Jumavoy»i – Vasiliy ham yonida edi. Vasiliyning o‘g‘li Moskva universitetida tahsil olardi.

Peterburg universitetida esa bir paytlar isyonchi gusarni kimsasiz qirg‘oqqa tashlab ketgan o‘sha kema komandirining ikki o‘g‘li Lisitsinning hisobidan o‘qir edi. Sergey Lisitsin boy-badavlat insonga aylangach, keksa kapitanni izlab topdi, uni so‘nggi yo‘lga kuzatib, bolalarining barcha ta’minotini o‘z zimmasiga oldi.

Saidmurod Xolbekov



Source link

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Jamiyat

Namanganda qarzdorning qimmatbaho avtomashinasi xatlandi

Published

on


Majburiy ijro byurosi Namangan viloyati boshqarmasi tomonidan kredit qarzdorligini undirish bo‘yicha navbatdagi ijro harakati amalga oshirildi.

Byuro ish yurituvida qarzdor U.Bdan «Kapitalbank» ATB foydasiga 278 mln 132 ming 703 so‘m kredit qarzdorligini undirish haqidagi ijro hujjati mavjud bo‘lgan.

Ijro jarayonida mazkur kredit majburiyatini ta’minlash maqsadida garovga qo‘yilgan, qiymati 266 million so‘m bo‘lgan avtotransport vositasi qidiruvga berilgan.

Olib borilgan qidiruv tadbirlari natijasida avtomashinaning joylashgan manzili aniqlanib, u belgilangan tartibda xatlandi.

Ma’lum qilinishicha, amaldagi qonunchilikka muvofiq, xatlangan mol-mulk baholanib, qarzdorlikni qoplash maqsadida keyingi ijro harakatlari amalga oshiriladi.

Majburiy ijro byurosi sud hujjatlari hamda boshqa organlar qarorlarining o‘z vaqtida va to‘liq ijrosini ta’minlash, shuningdek, kreditorlarning qonuniy huquq va manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha ishlar izchil davom ettirilayotganini ta’kidladi.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Diabet va endokrin kasalligi bor bemorlar jaziramada nimalarga e’tibor berishi kerak?

Published

on


Sog‘liqni saqlash sohasi mutaxassislari yozning jazirama kunlarida qandli diabet va boshqa endokrin kasalliklarga chalingan bemorlarga salomatlikka alohida e’tibor qaratishni tavsiya etdi.

Qayd etilishicha, yuqori harorat organizmda suyuqlik yo‘qotilishini kuchaytiradi. Shu sababli bemorlarga kun davomida ehtiyojdan kelib chiqib, uch litrgacha toza ichimlik suvi iste’mol qilish tavsiya etiladi.

Shuningdek, issiq havoda qovurilgan va yog‘li taomlarni cheklab, qaynatilgan yoki dimlangan yengil ovqatlar hamda yangi sabzavotlardan tayyorlangan salatlarni ko‘proq iste’mol qilish tavsiya etilgan.

Mutaxassislarning ta’kidlashicha, jazirama qonda glyukoza miqdorining oshishi va qon quyuqlashishiga sabab bo‘lishi mumkin. Shu bois qand miqdorini pasaytiruvchi dori vositalarini shifokor tavsiyasiga muvofiq o‘z vaqtida qabul qilish, ularning dozasini o‘zboshimchalik bilan o‘zgartirmaslik hamda zarurat tug‘ilganda shifokorga murojaat qilish muhim.

Bundan tashqari, bemorlarga qondagi qand miqdorini haftasiga kamida ikki marta, arterial qon bosimini esa har kuni ertalab va kechqurun nazorat qilish tavsiya etildi.

Shifokorlar dori vositalarini maxsus sovituvchi idishlarda saqlash, ularni avtomobil salonida yoki quyosh nuri to‘g‘ridan-to‘g‘ri tushadigan joylarda qoldirmaslik kerakligini ham eslatdi. Chunki yuqori harorat dori vositalarining samaradorligini pasaytirishi mumkin.

Mutaxassislar, shuningdek, endokrin kasalligi bor bolalarning ota-onalariga jazirama kunlarda farzandlariga bosh kiyim kiydirish, yetarli miqdorda suyuqlik ichirish va muzdek emas, xona haroratidagi ichimliklarni berishni tavsiya qildi.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Olim 2027-yildagi jazirama bo‘yicha xavotirli prognozni e’lon qildi

Published

on



Olim 2027-yildagi jazirama bo‘yicha xavotirli prognozni e’lon qildi



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Alkogol ichimliklarni reklama qilgan bloger ma’muriy javobgarlikka tortildi

Published

on


Raqobat qo‘mitasi tomonidan ijtimoiy tarmoqlarda tarqatilayotgan reklama materiallarining qonunchilik talablariga muvofiqligi yuzasidan o‘tkazilgan monitoring davomida bloger N.Sobirovning sahifasida alkogolli ichimliklar reklamasi joylashtirilgani aniqlandi.

Qo‘mita ma’lumotiga ko‘ra, mazkur reklama amaldagi qonunchilik talablariga zid hisoblanadi.

O‘rganish natijalari asosida blogerga nisbatan belgilangan tartibda ma’muriy chora ko‘rildi.

«Reklama to‘g‘risida»gi Qonunning 38-moddasiga muvofiq, har qanday quvvatdagi alkogolli ichimliklarni reklama qilish taqiqlangan.

Qonunchilikda faqat pivo, tabiiy va ko‘piklanadigan vinolar reklamasiga belgilangan vaqt, shakl va auditoriya bo‘yicha cheklovlarga rioya etilgan holdagina ruxsat beriladi.

Shu bilan birga, ijtimoiy tarmoqlarda alkogolli ichimliklarni har qanday shaklda reklama qilishga yo‘l qo‘yilmaydi.

Raqobat qo‘mitasi bloger N.Sobirov reklama qilinishi qonun bilan taqiqlangan mahsulotni targ‘ib qilgani uchun ma’muriy javobgarlikka tortilganini ma’lum qildi.

Holat yuzasidan rasmiylashtirilgan tegishli hujjatlar qonunchilikda belgilangan tartibda sudga yuborilgan.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Jaziramada ochiq havodagi ishlar cheklanishi mumkin

Published

on


O‘zbekistonda anomal issiq va jazirama kuchayishi kutilmoqda. Shu munosabat bilan Davlat mehnat inspeksiyasi ish beruvchilarni ochiq havoda mehnat qilayotgan xodimlarning xavfsizligini ta’minlash bo‘yicha kechiktirib bo‘lmaydigan choralarni ko‘rishga chaqirdi.

Inspeksiya tavsiyasiga ko‘ra, kunning eng issiq vaqti — soat 11:00dan 16:00gacha tashqi ishlar qisqartirilishi yoki vaqtincha to‘xtatilishi lozim. Shuningdek, ushbu vaqtda og‘ir jismoniy mehnatni cheklash ham tavsiya etilmoqda.

Qayd etilishicha, yuqori harorat sharoitida ishlayotgan xodimlar issiq urishi, suvsizlanish, hushdan ketish hamda yurak-qon tomir kasalliklari xavfiga ko‘proq duch keladi.

Davlat mehnat inspeksiyasi ish beruvchilarga xodimlarni doimiy ravishda toza va salqin ichimlik suvi bilan ta’minlash, soya yoki sovutiladigan dam olish joylarini tashkil etish, yengil va issiqdan himoya qiluvchi maxsus kiyimlar berish, issiq urishi va suvsizlanish alomatlari bo‘yicha yo‘riqnoma o‘tkazish hamda sog‘lig‘i yomonlashgan xodimlarga zudlik bilan birinchi tibbiy yordam ko‘rsatishni tavsiya qildi.

Bundan tashqari, issiq sharoitida ishlaydigan xodimlar belgilangan tartibda tibbiy ko‘rikdan o‘tgan bo‘lishi shartligi eslatildi.

Inspeksiya mehnatni muhofaza qilish talablariga rioya etish faqat tavsiya emas, balki ish beruvchining qonunchilikda belgilangan majburiyati ekanini ta’kidladi. Ogohlantirilishicha, jazirama sharoitida zarur choralarni ko‘rmaslik xodimlar hayoti va sog‘lig‘iga jiddiy xavf tug‘dirishi, ish joyida baxtsiz hodisalarga sabab bo‘lishi mumkin.



Source link

Continue Reading

Trending

Copyright © 2025 Xabarlar. powered by Xabarlar.