Iqtisodiyot
AQSh mehnat bozoridagi vaziyat kutilganidan ancha yomonroq bo‘lib chiqdi
Avgust oyida ish o‘rinlari yaratish sur’ati kutilganidan ko‘ra keskinroq pasayib, ishsizlik darajasi yanada oshdi. Bu mehnat bozorining sustlashayotganidan dalolat berib, Federal zaxira foiz stavkalarini yanada agressiv tarzda pasaytirishi kerakligi haqidagi kutilmalarni kuchaytirdi. Bunga sabab – kompaniyalar bojlar borasida noaniqlikdan xavotirda va yangi xodimlar yollashdan tiyilmoqda.
AQSh Mehnat vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, avgustda qishloq xo‘jaligidan tashqari sohalarda atigi 22 mingta yangi ish o‘rni yaratilgan. Iyul oyidagi ko‘rsatkich esa qayta hisob-kitoblardan so‘ng 73 mingtadan 79 mingtagacha oshirildi.
Reuters o‘tkazgan so‘rovnomaga ko‘ra, iqtisodchilar avgust oyida kamida 75 mingta ish o‘rni yaratilishini kutgandi. Haqiqiy vaziyat esa bundan ancha yomonroq bo‘lib chiqdi.
Ishsizlik darajasi esa iyuldagi 4,2 foizdan 4,3 foizgacha oshdi – bu 2021 yil oktyabrdan keyingi eng yomon ko‘rsatkich.
Bozor reaksiyasi:
Aksiyalar: S&P E-mini indeksi 0,45 foizga ko‘tarildi.
Obligatsiyalar: AQShning 10 yillik davlat obligatsiyalari rentabelligi 10,6 bazis punktga pasayib, 4,06 foizni tashkil etdi. 2 yillik obligatsiyalar rentabelligi esa 12 punktga tushib, 3,472 foizga yetdi.
Valuta bozori: AQSh dollari indeksi 0,64 foizga zaiflashib, 97,61 darajasida savdoga chiqdi.
SimCorp investitsiya qarorlarini tadqiq qilish bo‘yicha boshqaruvchi direktori Melissa Brounning aytishicha, yangi ish o‘rinlari sonining kutilganidan past bo‘lishi va oldingi oylar ko‘rsatkichlarining [qayta hisob-kitobdan keyin] past chiqishi iqtisodiyotning sekinlashayotganini yaqqol ko‘rsatmoqda.
“Ish o‘rinlari sonining kamayishi deyarli barcha tarmoqlarda kuzatilmoqda. Bu esa ajablanarli emas, chunki kompaniyalar bojlar borasida noaniqlikdan xavotirda va yangi xodimlar yollashni kechiktirmoqda.
Federal rezerv tomonidan bir emas, balki bir necha marotaba foiz stavkalarini pasaytirish ehtimoli ortib bormoqda. Shu bilan birga, stagflyatsiya xavfi ham saqlanib qolmoqda, chunki inflatsiya hanuz jiddiy muammo bo‘lib qolmoqda va iqtisodiy o‘sishning sekinlashuvi uni jilovlay olmayapti. Agar bojlar qat’iy joriy etilganda, narxlar bir marotabalik sakrash bilan chegaralanishi mumkin edi. Ammo ular “bo‘ldi – bo‘lmadi” shaklida davom etayotgani sababli, inflatsiyani yuqori darajada ushlab turadigan surunkali ta’sir yuzaga kelmoqda”, – deydi ekspert.
The Economic Times nashrining yozishicha, Amerika iqtisodiyotidagi bu holat prezident Donald Trampning agressiv savdo, immigratsiya va federal ishdan bo‘shatish siyosati mehnat bozoriga ta’sir qilgani sababli yuz bermoqda.
Ishsizlik darajasi qariyb to‘rt yil ichida eng yuqori darajaga yetdi va bu AQSh mehnat bozorining turg‘unligini ko‘rsatdi. Avgust oyidagi ish o‘rinlari to‘g‘risidagi hisobotda iyun-iyul oylaridagi raqamlar ham qayta ko‘rib chiqildi; natijada AQSh iqtisodiyoti iyunda 13 mingta ish joyini yo‘qotganini ko‘rsatdi. Bu – 2020 yil dekabr oyidan beri eng baland oylik yo‘qotish bo‘ldi.
“Mehnat bozori umuman sekinlashmoqda. Ish o‘rinlarining kamayishi, ish haqining sekin o‘sishi va ish qidirishning uzoq davom etishi sekinlashuv belgisidir. Bu yil boshlangan ishga qabul qilish sur’ati noaniqlik tufayli pasaygan”, – dedi ManpowerGroup mintaqaviy prezidenti Ger Doyl CNN nashriga.
ClearBridge Investmens kompaniyasining iqtisodiy va bozor strategiyasi rahbari Jyeff Shulzenning ta’kidlashicha, avgust oyida bo‘sh ish o‘rinlari hisobotida ish beruvchilar bor-yo‘g‘i 22 ming ishchini yollagani ko‘rsatilgan. “Ish o‘rinlari yaratilishi sekinlashishda davom etsa, retsessiya mehnat bozori qo‘rquvini yo‘qota olmaydi,” – dedi u.
FwdBonds bosh iqtisodchisi Kristofer Rapki juma kuni chop etilgan sharhida “Amerikaning ulkan bandlik mashinasi to‘xtab qoldi”, deb yozdi.
Bir necha oydan beri AQSh mehnat bozori ishdan chiqib ketayotgani haqida ogohlantiruvchi belgilar mavjud. O‘tgan oyda ish o‘rinlari haqidagi hisobot e’lon qilinganidan bir necha soat o‘tgach, Tramp Mehnat statistikasi byurosining komissari Erika MakEntarferni ishdan bo‘shatgan edi. Prezident uning o‘rniga Mehnat statistikasi byurosining ashaddiy tanqidchisi, konservativ Heritage Foundation bosh iqtisodchisi E.J.Entoni nomzodini ilgari surgan – nomzod Senat tasdig‘idan o‘tishi kerak.
Dollar qimmatladi, yevroda ham ko‘tarilish kuzatildi
Source link
Davlat bojxona xizmati organlari faoliyatini takomillashtirish va bojxona ma’murchiligida zamonaviy yondashuvlarni joriy etishga qaratilgan Prezident farmoni qabul qilindi.
Unga ko‘ra, bojxona sohasida bir qator yangi tartiblar belgilandi.
Jumladan, 2026 yil 1 oktyabrdan xavf darajasi past hamda QQS guvohnomasi faol bo‘lgan tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilariga tovarlarni import qilishda to‘lanadigan QQS summalarini o‘zaro hisobga olish imkoniyati yaratiladi.
Shuningdek, tovarlar eksportida nazorat jarayonlarining raqamlashtirilishi va takomillashtirilishi natijasida bojxona rasmiylashtiruvi, fitosanitariya sertifikati, fumigatsiya hamda tovarning kelib chiqish sertifikati uchun yig‘im va to‘lovlar miqdori 30 foizga kamaytiriladi.
2027 yil 1 yanvardan tovarlarning bojxona qiymatini nazorat qilish tartibi ham soddalashtiriladi. Xususan, xavf darajasi past bo‘lgan tashqi iqtisodiy faoliyat ishtirokchilari olib kirayotgan tovarlarning bojxona qiymati tovarlar erkin muomalaga chiqarilgandan keyin nazorat qilinadi.
Bundan tashqari, bojxona qiymatini nazorat qilish maqsadida tovarlar uchun qat’iy bojxona qiymatini belgilash taqiqlanadi. Bojxona qiymati bo‘yicha dastlabki qaror qabul qilish amaliyoti joriy etiladi hamda nazorat jarayonida rasmiy diller va distribyutorlarning narx ma’lumotlaridan foydalanish yo‘lga qo‘yiladi.
2027 yil 1 iyundan esa jismoniy shaxslar tomonidan notijorat maqsadlarda olib o‘tiladigan tovarlar bo‘yicha yagona bojxona to‘lovi miqdori to‘lanishi lozim bo‘lgan bojxona yig‘imlaridan kam bo‘lsa, ushbu yig‘imlar undirilmaydi.
Markaziy bank 2026-yil 7-sentyabrdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 9,7 so‘mga tushib, 11 785,30 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 3,01 so‘mga tushdi va 13 695,70 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 15 949,95 so‘mni tashkil qildi (+31,7).
Rossiya rubli 136,13 so‘m etib belgilandi (+0,33).
Iqtisodiyot
O‘zbekiston mahsulotlari AQShning eng yirik savdo tarmog‘i orqali Amerika bozoriga chiqishi mumkin
O‘zbekiston bosh konsuli Axror Burxanov «Costco Wholesale» kompaniyasi rahbariyati bilan uchrashuv o‘tkazdi, deb xabar bermoqda «Dunyo» AA muxbiri.
Muloqot avvalida O‘zbekistonning qishloq xo‘jaligi, to‘qimachilik va hunarmandchilik sohalaridagi eksport salohiyati haqida ma’lumot berildi. Kompaniya vakillariga AQSh bozoriga olib kirishga ruxsat etilgan oliy navli o‘zbek mayizi va quritilgan o‘rik namunalari ham taqdim etildi.
O‘z navbatida, «Costco» vakillari o‘zbek mayizining sifati va tashqi ko‘rinishini yuqori baholab, uni savdo tarmog‘ida sotuvga chiqarish bo‘yicha zarur choralarni ko‘rishga tayyorligini bildirdi.
Suhbat davomida pista, grek yong‘og‘i, bodom, golubika, gilos, uzum, anor va boshqa yangi hamda quritilgan mevalarni yetkazib berish istiqbollari yuzasidan fikr almashildi.
Shuningdek, uchrashuvda o‘zbekistonlik eksportchilarni AQShdagi qadoqlash va markirovkalash korxonalari bilan bog‘lash, shuningdek, kelgusi yil fevral oyida o‘tkaziladigan mahsulotlar taqdimotida ishtirok etishga ko‘maklashish masalalari ham muhokama qilindi.
Bundan tashqari, o‘zbek tekstili, milliy kulolchilik buyumlari, idish-tovoq va qo‘l mehnati asosida tayyorlangan dekorativ mahsulotlarni «Costco» orqali sotish imkoniyatlari ko‘rib chiqildi.
Kompaniya vakillari raqobatbardosh mahsulotlar aniqlangan taqdirda, ularni global xarid jamoalariga taqdim etishdan manfaatdor ekanini qayd etdi.
Davlat bojxona xizmati organlari faoliyati takomillashtiriladi. «Davlat bojxona xizmati organlari faoliyatini takomillashtirish va bojxona ma’murchiligida zamonaviy yondashuvlarni joriy etish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi Prezident Farmoni (PF–174-son, 27.08.2026-y.) qabul qilindi.
Farmonga ko‘ra, 2026–2030-yillarga mo‘ljallangan «Yangi O‘zbekiston bojxonasi – 2030» strategiyasi (Strategiya) tasdiqlandi hamda quyidagilar Strategiyaning ustuvor yo‘nalishlari etib belgilandi:
– bojxona jarayonlarida tadbirkorlik subyektlariga va jismoniy shaxslarga qulay shart-sharoitlar yaratish;
– bojxona organlari infratuzilmasini yaxshilash va sun’iy intellekt texnologiyalarini keng joriy etish orqali raqamlashtirish darajasini yuqori bosqichga olib chiqish;
– bojxona ma’murchiligini yanada takomillashtirish va boshqalar.
2026 yil 1 sentyabrdan quyidagi talablar bekor qilinadi:
– tashqi savdo shartnomasini tuzmasdan invoys asosida importni amalga oshirishda xorijiy hamkorga oldindan to‘lov o‘tkazish cheklovi;
– tashqi savdo shartnomasini tuzmasdan invoys asosida eksportni amalga oshirishda oldindan 50 foiz tushumni ta’minlash;
– tovarlar eksportini milliy valyutada amalga oshirishda oldindan to‘lovni ta’minlash yoki to‘lovning kafolatli shakllarini (akkreditiv, bank kafolati, sug‘urta polisi) taqdim etish;
– oziq-ovqat mahsulotlarini sinovdan o‘tkazish uchun mahsulot namunasi yetarli bo‘lmaganda, sanitariya-epidemiologik xulosani rasmiylashtirish;
– bojxona rasmiylashtiruvi jarayonida biologik aktiv va yangi kimyoviy moddalar, oziq-ovqat qo‘shimchalari, polimer, parfyumeriya-kosmetika mahsulotlarini olib kirish uchun ruxsatnoma, shuningdek, dori vositalari hamda tibbiy jihozlar davlat ro‘yxatidan o‘tkazilganligi to‘g‘risidagi guvohnomani taqdim etish.
Yamanda nimalar bo‘lmoqda? Xusiylar jiddiy bayonot berdi
Shavkat Mirziyoyev Nikol Pashinyan bilan muloqot o‘tkazdi: tafsilotlar
Messi Ispaniya futbol klubini sotib oladi — OAV
-
Jamiyat4 days ago
Prezidentning xususiylashtirishga oid farmoni e’lon qilindi
-
Jamiyat4 days ago
Sudyalikka nomzodlar uchun yosh senzi 30 yoshga tushirilishi mumkin
-
Jamiyat5 days ago
Toshkentda yana bir BRT yo‘lagi foydalanishga topshirildi
-
Jamiyat2 days ago
Hokim yordamchilarining 9 ta asosiy vazifasi belgilab berildi
-
Siyosat4 days ago
Shavkat Mirziyoyev Serbiyaga yetib bordi
-
Sport4 days ago
Husan Botirov Biatlon federatsiyasi raisi etib saylandi
-
Iqtisodiyot4 days agoDollar qimmatladi, yevroda ham ko‘tarilish kuzatildi
-
Siyosat3 days ago
O‘zbekiston hukumati Suriyaga yangi elchisini jo‘natdi