Connect with us

Jamiyat

«Men borman, chunki biz bormiz» yoxud nima uchun afrikalik bolalar ovqat talashmaydi?

Published

on


Bir antropolog Afrika qabilasidagi bolalarni o‘yin o‘ynashga taklif qildi. U meva solingan savatni daraxtning yoniga qo‘yib, e’lon qildi: «Kim birinchi bo‘lib daraxtga yetib kelsa, meva solingan savatga ega bo‘ladi». U yugurishga ishora qilganida, bolalar bir-birining qo‘lidan ushlab yugurishdi va keyin birgalashib shirin mevalardan zavqlanishdi. Ajablangan olim bolalardan nega bunday qilganlarini so‘radi, chunki ularning har biri sovg‘ani yolg‘iz o‘zi olishi mumkin edi. Bunga bolalar javob berishdi: «Obonato!» yoki «Ubuntu» – hamma xafa joyda, bir kishi baxtli bo‘lishi mumkinmi?  Ya’ni ularning tilida bu «Hamma borligi uchun men borman» degan ma’noni anglatadi. Ubuntu – bu Afrika axloqiy ta’limoti, odamlarning ishonchiga va ularning munosabatlariga asoslangan o‘ziga xos gumanistik falsafa.

«Ubuntu» so‘zi afrikaning zulu va xosa tillariga tegishli bo‘lib «boshqalarga nisbatan insonparvarlik» va «butun insoniyatni birlashtiruvchi jamoaviy harakat kuchiga ishonish» deb tarjima qilinishi mumkin. Shunga o‘xshash atamalar ko‘plab Afrika dialektlarida mavjud, ular boshqalarga nisbatan saxiylik, xushmuomalalik va insoniylikni ham anglatadi. Afrikada kimnidir maqtamoqchi bo‘lsangiz, oddiygina aytishingiz mumkin: «Falon odamning ubuntusi bor». Bu uning saxovatli, mehmondo‘st, do‘stona, g‘amxo‘r va rahm-shafqatga to‘la ekanligini anglatadi. Va u boshqalar bilan bor narsasini baham ko‘radi.

1980 yilda Zimbabvelik tarixchi, jurnalist va yozuvchi J. T. Samkange ubuntu tamoyillarini tizimlashtirishga harakat qildi. U uchta asosiy narsani aniqladi. Birinchisi inson bo‘lish – o‘zgalardagi insoniylikni tan olish orqali o‘zining insoniyligini tasdiqlash va shu asosda boshqalar bilan hurmatli munosabatlar o‘rnatishdir. Ikkinchisi agar kimdir boylik va boshqaning hayotini saqlab qolish o‘rtasidagi yakuniy tanlovga duch kelsa, u holda hayotni saqlab qolishni tanlov qilish kerak. Uchinchisi podshoh o‘z maqomi, shu jumladan, u bilan bog‘liq barcha vakolatlar uchun xalqining irodasiga qarzdor.

Liberiyalik tinchlik faoli Leyma Roberta Gbovi Ubuntu prinsipining eng mashhur ta’rifini berdi: «Men borman, chunki biz bormiz». Ushbu qisqa va aforistik ta’rif chuqur ma’noga to‘la: men yakka holda mavjud emasman. Va mening mavjudligim men tomonidan belgilanmagan (yoki faqat men emas). Biz bir-birimiz bilan shunchalik bog‘liqmizki, biz ulkan tirik butunning tirik qismimiz. Va har birimiz qanday bo‘lsak, har birimiz mavjudmiz, chunki biz bir butunmiz. Mening shaxsiy mavjudligim butunning mavjudligi bilan shartlangan, men uning bir kichik bo‘lakchasi lekin ajralmas qismiman. Tan olishingiz kerak, bunday fikrni darhol qabul qilish oson emas!

Tinchlik uchun Nobel mukofoti laureati, arxiyepiskop Desmond Tutu «Kechirimsiz kelajak yo‘q» kitobida shunday deb yozgan edi: «Ubuntuga ega odam boshqalar uchun ochiq va sodiq, boshqalarga o‘zining ajralib turgan qobiliyati bilan tahdid qilmaydi va boshqalarni kamsitish yoki qiynoqqa solishdan chekinadi.»

Keyinchalik, 2008-yilda, o‘z nutqlaridan birida, Tutu shunday dedi: «Mamlakatimizdagi tushunchalardan biri ubuntu – inson bo‘lishning mohiyatidir. Ubuntu, xususan, siz alohida holda inson sifatida mavjud bo‘lolmasligingizni aytadi, biz bir-birimiz bilan bog‘liq ekanligimizni aytadi. Aslida biz bir-birimiz bilan bog‘langanimizda qilayotgan ishimiz butun dunyoga ta’sir qiladi.»

Nelson Mandela, Janubiy Afrikaning birinchi qora tanli prezidenti, quyidagi misolni keltiradi: «Mamlakat bo‘ylab sayohat qilgan sayohatchi qishloqda to‘xtaydi va ovqat yoki ichimlik so‘rashga hojat qolmaydi. U to‘xtashi bilan odamlar unga ovqat beradilar, unga g‘amxo‘rlik qiladilar.   Yana bir jihati ubuntu odamlar yakka holda boyib ketish kerak emasligini aytadi. Atrofingizdagi jamoadan yaxshiroq bo‘lishingiz mumkinmi? Ya’ni  savol shundaki, siz atrofingizdagi jamiyatni yaxshilash uchun o‘zingizni boyitasizmi, yoki faqat o‘zingiz uchung boyiysizmi?»

Ubuntusi bor odam: «Axir men qanday qilib baxtli bo‘la olaman, agar boshqalar baxtsiz bo‘lsa?» Go‘yoki bu qabilalar shunday bir baxt sirini biladiki – bu sirni o‘zini «rivojlangan», «sivilizatsiyalashgan» deb hisoblovchi jamiyatlar allaqachon yo‘qotib qo‘ygan.

Keniyalik adabiyotshunos Jeyms Ogudening fikricha, ubuntu zamonaviy dunyoda keng tarqalgan individualizmga qarshi kurashuvchi vosita bo‘lib xizmat qilishi mumkin. Ubuntu tiklovchi adolat va jamiyatga yo‘naltirilgan axloqni targ‘ib qiladi. «Odamlar sifatida biz insoniy qadriyatlarimizni chuqur o‘rganishimiz, shifo berish va bo‘shliqni bartaraf etish uchun ulardan eng yaxshisiga intilish qobiliyatiga egamiz», deydi Ogude. Bu g‘oya nafaqat insonga, balki daryolar, o‘simliklar va hayvonlar dunyosi bilan munosabatlarimizga ham taalluqlidir. Tabiatning markaziy ustunini tan olganimizda va ifodalaganimizda, uning ma’nosi yanada kengayadi: men – biz borligimiz uchun, biz – yer borligi uchun bormiz. Tabiatning farovonligini bizning farovonligimizdan ajratib bo‘lmaydi.  

Ubuntu konsepsiyasining yagona ta’rifi yo‘q, lekin uning yadrosi insoniyat atrofida aylanadi. Bu g‘oya shundan iboratki, inson faqat boshqalar baxtli bo‘lsagina baxtli bo‘ladi, boshqa birovning azobini ko‘rsa, o‘zi ham azob chekadi. Shunday qilib, biz hammamiz bir-biriga bog‘langanmiz va hech kimga hasad qilish yoki hech kimdan qasos olish kerak emas. Ubuntu yordamida moddiy va nomoddiy narsalar bilan bo‘lishish, kechirish va boshqalarga nisbatan adolatsizlik qilmaslikdir. Shaxsiy rivojlanishga erishish uchun avvalo, boshqalarning rivojlanishiga yordam berishingiz kerak.

Ilk odamlar Afrikada yashaganligini hisobga olsak, bu Ubuntu biz kabi eski ekanligini anglatadi. Aslida ubuntu tamoyillari butun insoniyat genining bir qismi. Ajdodlarimizda hamdardlik, mehr-oqibat va hamjihatlik yuksak darajada bo‘lgan.

Ubuntuni shunday o‘xshatish bilan umumlashtirish mumkin: «Menda sigir va sizda  idish bor, demak ikkalamiz ham sut ichishimiz mumkin». Bu oddiy misol bo‘lsa-da, uning qamrovi juda katta. Bu mo‘l-ko‘llik, qadrlash va hamkorlikda birga yashashimiz mumkinligini ko‘rsatadi.

Ehtimol, ubuntu nima uchun Afrikadagi qishloqlarda ochlik va tanlov yetishmasligiga qaramay, o‘zlarini baxtli his qilishlarini, ko‘pincha tabassum qilishlarini tushuntiradi. Afrika qishloqlariga sayohat qilgan har bir kishi bu jamoalarning donoligi, hamdardligi, kamtarligi, g‘amxo‘rligi va quvnoqligidan hayratda qoladi.

Aksincha qulay turmush tarziga qaramay, har kuni ko‘plab tanlovlar mavjud bo‘lsa-da, ba’zi odamlar kulishni unutganini ko‘ramiz. Har bir insonning borlig‘ida bo‘shliq bordek.  

Afrikaning qishloqlarida insoniylik yuzasidan har kimga qalbini, uyini ochadi, borini birga baham ko‘radi. Ular o‘zlariga yordam kerak bo‘lsa, yordam berilishiga ishonishadi. Bu so‘ramasdan, iltifotsiz va evaziga hech narsa kutmasdan sodir bo‘ladi. Ubuntu e’tibor yoki tanlov emas. Bu go‘zal, ilhomlantiruvchi va chuqur bog‘langan jarayon. Qabul qiluvchilar beruvchiga aylanadi va aksincha. Ishonch asosni tashkil qiladi.

Afrikadagi bolalarning boshqa joylardan jo‘natilgan yordam, oziq-ovqatlarga navbatda turishi yangilik emas. Bu holat ko‘p sayyohlar va antropologlarni hayratga solgan. Bolalar har qanday holatda – oziq-ovqat, o‘yinchoqlar va hatto suhbatlashishda ham navbat bilan harakat qilishadi. Ularda «men birinchi» degan da’vo kam uchraydi.

Masalan butun dunyoda kuzatayotganimiz kiyimlar yoki oziq ovqatlarga aksiya ketayotgan joyda talash-talashni ko‘ramiz. Afrika xalqi esa o‘z ubuntusi bilan bizga o‘rnak bo‘layotgandek. 

Ubuntu aslida biz unutgan qadriyat emasmi?

Ubuntu go‘yoki bizga «birinchi bo‘lish shart emas» deb o‘rgatayotgandek. U «yolg‘iz g‘olib bo‘lish» emas, «birga baham ko‘rib quvonish» muhim ekanini esga soladi. Ya’ni bir inson baxti boshqalar baxti bilan bog‘liq.
Men baxtli bo‘lishim uchun sen ham baxtli bo‘lishing kerak. Va men borligim sen bor bo‘lganing uchundir.

Ubuntu insoniyatga nima uchun kerak? Bu dunyodagi har xil vaziyatlarda omon qolish uchun kerak. Ochlik va yo‘qchilik, urush, tabiiy ofatlar boshimizga kulfat keltirganida yanada jipslashish uchun kerak. Afrikani qiyin ahvoldan saqlayotgan narsa ham shu ubuntudir.

Afrikada odamlar ko‘p narsadan mahrum – toza suv, barqaror ish, tinchlik, hatto oddiy dori-darmon. Lekin ularda bir narsa bor: ubuntu. Va ehtimol, aynan shu ubuntu ularni hamon inson qilib turibdi.

Ubuntu insoniylikni eslashning, inson bo‘lib qolishning so‘nggi imkoniyatidir.
Sizning-chi, sizning ubuntungiz bormi?

Barno Sultonova



Source link

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Jamiyat

Prezident 7 milliy dastur haqida e’lon qildi

Published

on


Prezident o‘z nutqida 7 milliy dastur haqida e’lon qildi. 

Birinchi milliy dastur bilim va malakani kelgusi taraqqiyotning asosiy kapitaliga aylantirishdan iborat bo‘ladi.

Bolalarning 6 yoshli tayyorlov guruhlariga qamrov qisqa muddatda 100 foizga olib chiqiladi. Xususiy bog‘cha tashkil qilish bo‘yicha mavjud imtiyozlar saqlab qolinadi.

Barcha maktablar xalqaro baholash dasturlari bilan to‘liq qamrab olinadi.

Yurtimizdagi texnikumlarda xalqaro ta’lim standartlarini joriy etiladi. Ularda yoshlarimizni yuqori daromadli kasblarga o‘qitishni yo‘lga qo‘yib, qamrovni 1 millionga yetkaziladi. Bir so‘z bilan aytganda, Yangi O‘zbekistonda kasb egallamagan birorta yigit-qiz qolmaydi.

Ikkinchi milliy dastur xalqimizning sog‘lom bo‘lishi va uzoq umr ko‘rishini ta’minlashga xizmat qiladi.

Shu maqsadda aholi salomatligi bilan bog‘liq davlat xarajatlarini kelgusi besh yilda yalpi ichki mahsulotga nisbatan 5 foizga yetkaziladi.

Tibbiyotda profilaktikani kuchaytirish orqali salomatlikni asrash modeliga o‘tiladi. Davlat tibbiy sug‘urtasi mamlakatning barcha xonadonlariga kirib boradi

Ixtisoslashgan tibbiyotda raqobat muhitini kuchaytirish maqsadida dunyoning eng nufuzli kamida 5 ta klinikasi olib kelinadi.

Uchinchi milliy dastur – iqtisodiyotimizni yuqori texnologiya va mehnat unumdorligi modeliga o‘tkazish.

Buning uchun kelgusi o‘n yilda 450 milliard dollar xorijiy investitsiya jalb qilinadi. Iqtisodiyotda yuqori o‘sish sur’atini saqlagan holda, 2030 yilgacha yalpi ichki mahsulot hajmi 300 milliard dollarga yetkaziladi, sanoatda 2 millionta yuqori daromadli ish o‘rni yaratiladi.

Yoshlarimizning salohiyatini to‘liq ro‘yobga chiqarishda startap, venchur va sun’iy intellektni rivojlantirish ustuvor yo‘nalishga aylanadi.

Shuningdek, kichik biznes – o‘rta biznesga, o‘rta korxonalar esa yirik kompaniya va korporatsiyalarga aylanishi uchun yaxlit ekotizimni yo‘lga qo‘yamiz. Bularning hisobiga kelgusi o‘n yilda jon boshiga yalpi ichki mahsulot hajmi 10 ming dollarlik marradan oshadi.

Global iqlim o‘zgarishi sharoitida suv va ekologiya masalalari yanada dolzarb bo‘lib bormoqda.

Shu bois, to‘rtinchi milliy dastur suv va tabiatga munosabatni tubdan o‘zgartirishga qaratiladi.

Kelgusi besh yilda ekin maydonlarida suv tejaydigan texnologiyalar qamrovini 100 foizga olib chiqiladi. Bu – umummilliy marraga aylanadi.

Adolat qaror topgan joyda iqtisodiy o‘sish ham, ijtimoiy ishonch ham yuksaladi.

Bu borada beshinchi milliy dastur – sud mustaqilligini kuchaytirish va qonun ustuvorligini ta’minlashni umumiy qadriyatga aylantirishdan iborat.

“Buning uchun huquqiy tarbiyani maktabdan boshlab aniq tizim asosida yo‘lga qo‘yamiz. Fuqarolar va tadbirkorlarning qonuniy kafolatlarini kuchaytirish bo‘yicha islohotlarimizni qat’iy davom ettiramiz. Kiberjinoyatchilik, giyohvandlik va odam savdosining oldini olish bo‘yicha choralarni yanada kuchaytiramiz.

“Yashirin iqtisodiyot”, uyushgan jinoyatchilik, ayollar va bolalar huquqini kamsitishga qarshi kurashni yangi bosqichga ko‘taramiz.

Odamlarimizning kayfiyati, oilalarning farovonligi, yoshlarning orzu-istagi, tadbirkorlarning tashabbuskorligi, eng avvalo, mahallada namoyon bo‘ladi.

Shuning uchun oltinchi milliy dastur mahallani jamiyat taraqqiyotining asosiy buyurtmachisiga aylantirishga yo‘naltiriladi.

Endi davlat dasturlarini ishlab chiqish bo‘yicha yondashuv butkul o‘zgaradi. Tuman budjeti, investitsiya dasturi hamda infratuzilma loyihalari mahalla buyurtmasi asosida ishlab chiqiladi. Bunda fuqarolarning talab va ehtiyoji, mahallaning farovonligi – eng asosiy mezon sifatida belgilanadi”, dedi Prezident.  

Yettinchi milliy dastur – O‘zbekistonning tinchlik va do‘stlik diyori, bag‘rikeng o‘lka sifatidagi nufuzini har tomonlama yuksaltirishdan iborat.

Bizning ochiq, pragmatik va tinchlikparvar siyosatimiz uzoq muddatli taraqqiyotimizni ta’minlashga qaratilgan.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Bu yilgi Mustaqillik bayrami ijtimoiy tarmoqlarda chin ma’noda portladi!

Published

on


Bu yilgi Mustaqillik bayrami ijtimoiy tarmoqlarda chin ma’noda portladi. Prezident Shavkat Mirziyoyevning nutqi, bayram ssenariysi va sahnadagi chiqishlarga foydalanuvchilardan juda katta, samimiy va kuchli reaksiya bo‘ldi.

Izohlarni o‘qib, bir narsa yaqqol ko‘rinadi: odamlar bayramni shunchaki tomosha qilmagan — his qilgan.

“Juda zo‘r!”, “Boshqacha bo‘ldi!”, “Ta’sirli!”, “Gap yo‘q!”, “Sahnadagi energiya va jonli ijro odamni lol qoldirdi, haqiqiy bayram kayfiyati!”, “Harbiylarning safdagi kelishgan va qat’iy qadamlari qalbimizni g‘ururga to‘ldiradi”, “Juda go‘zal bayram, betakror bayram”… — ijtimoiy tarmoqlardagi minglab fikrlarda bir xil kayfiyat.

Ayniqsa, Prezident nutqidagi fikrlar alohida muhokama qilindi. Vatan tarixi, bugungi islohotlar va kelajakka ishonch uyg‘unlashgan nutq ko‘pchilikda kuchli taassurot qoldirdi.

Bu yilgi Mustaqillik bayrami sahnada o‘zgacha bo‘ldi — ijtimoiy tarmoqlardagi reaksiya esa bundan ham kuchli!

Bu shunchaki izohlar emas. Bu — xalqning bayramga bo‘lgan kayfiyati.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

BYD CHAZOR UzPride – O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan maxsus taklif

Published

on


BYD Central Asia mahalliy ishlab chiqarilayotgan BYD CHAZOR UzPride modelining rasmiy sotuvi boshlanganini e’lon qiladi. Mahalliylashtirish darajasi yuqori bo‘lgani tufayli 55 KM Luxe jamlanmasi 255 900 000 so‘m narxda taklif etilmoqda.

Modelning nomi uning mazmun-mohiyatini aks ettiradi: brend mahalliy bozorda izchil rivojlanib, texnik mutaxassislarni tayyorlash va mamlakat avtomobilsozlik sanoatini zamonaviylashtirishga ko‘maklashmoqda. Shu bilan birga, zamonaviy texnologiyalarni aholining tobora keng qatlamlari uchun qulay va hamyonbop qilmoqda. Shu sababli yangi talqin O‘zbekiston va uning xalqiga chuqur hurmat ramzi sifatida UzPride nomini oldi.

O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan xaridorlar uchun maxsus moliyalashtirish dasturi tayyorlandi:

– boshlang‘ich to‘lov – 35%;

– bo‘lib to‘lash muddati – 35 oy;

– foiz stavkasi – 0%;

– moliyalashtirishni rasmiylashtirish – faqat OFB hamkor banki orqali.

Mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan moliyalashtirish dasturi shartlari 2026 yil 29 avgustdan 1 sentyabrgacha amal qiladi.

Dastur shartlari qutlug‘ sana bilan ramziy tarzda uyg‘unlashtirilgan bo‘lib, yangi supergibrid sedanni O‘zbekiston bo‘ylab xaridorlar uchun yanada qulayroq shartlarda sotib olish imkonini beradi.

BYD CHAZOR UzPride haqida

BYD CHAZOR UzPride DM-i supergibrid tizimi bilan jihozlangan. Unda elektr yuritmaning afzalliklari 1,5 litr hajmli yuqori samarali benzin dvigatelining imkoniyatlari bilan uyg‘unlashtirilgan.

132 kVt quvvatga ega elektr dvigatelining eng yuqori burovchi kuchi 316 N·m ni tashkil etadi. Avtomobil 0 dan 100 km/soat tezlikka 7,9 soniyada chiqadi. NEDC o‘lchov tartibi bo‘yicha faqat elektr quvvatida yurish masofasi 55 kilometrgacha yetadi. Akkumulyator quvvati past bo‘lganda yoqilg‘i sarfining eng kam ko‘rsatkichi 100 kilometrga 3,8 litrni tashkil etadi.

55 KM Luxe jamlanmasiga aylantiriladigan 12,8 dyuymli multimedia ekrani, 8,8 dyuymli displeyga ega raqamli ko‘rsatkichlar paneli, o‘zbek tilidagi aqlli ovozli boshqaruv tizimi, 4G va Bluetooth ulanishi, shuningdek, OTA orqali masofadan yangilash imkoniyati kiradi.

Haydovchiga yanada ko‘proq qulaylik yaratish maqsadida avtomobil kalitsiz kirish tizimi, NFC-karta, masofadan ishga tushirish, o‘rindiqni elektr yordamida sozlash, elektr yuritmali tom tuynugi hamda orqa o‘rindiq yo‘lovchilari uchun havo yo‘naltirgichlarga ega iqlim tizimi bilan jihozlangan.

360° atrofni ko‘rsatuvchi panoramali HD-kamera hamda old va orqa to‘xtash datchiklari avtomobilni boshqarish va tor joylarda harakatlanishni osonlashtiradi.

Xavfsizlik tizimlari qatoriga tezlikni bir maromda saqlash tizimi, yo‘nalish barqarorligini nazorat qilish, g‘ildiraklarning sirpanishiga qarshi tizim, shinalardagi bosimni kuzatish, qiyalikda harakatni boshlashga ko‘maklashish, avtomobilni avtomatik ushlab turish, old va yon xavfsizlik yostiqchalari, shuningdek, parda turidagi xavfsizlik yostiqchalari kiradi.

BYD CHAZOR UzPride modelining mahalliy ishlab chiqarilishi yangi energiya manbalarida harakatlanuvchi zamonaviy avtomobillar tanlovini kengaytiradi hamda mamlakat avtomobilsozlik sanoatining rivojlanishiga hissa qo‘shadi.

BYD Central Asia kompaniyasining mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan dasturi – O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining 35 yilligini mamlakatimizda ishlab chiqarilgan yangi avtomobil boshqaruvida kutib olish uchun ajoyib imkoniyatdir.

*Mustaqillikning 35 yilligiga bag‘ishlangan moliyalashtirish dasturi 2026 yil 29 avgustdan 1 sentyabrgacha, 1 sentyabr kuni ham, amal qiladi. Dastur doirasidagi moliyalashtirish faqat OFB hamkor banki orqali rasmiylashtiriladi. Dastur bo‘yicha taklif etiladigan avtomobillar soni cheklangan. Texnik ko‘rsatkichlar ma’lumot berish maqsadida keltirilgan bo‘lib, yo‘l va ob-havo sharoiti, avtomobilning yuklanish darajasi hamda haydash uslubiga qarab farq qilishi mumkin. Avtomobilni sotib olish shartlari va jamlanmasi haqidagi batafsil ma’lumotni BYD kompaniyasining rasmiy dilerlaridan olishingiz mumkin.

BYD kompaniyasining O‘zbekistondagi aloqa ma’lumotlari

Rasmiy ishonch telefoni: 1811

Rasmiy veb-sayt: bydauto.uz

Instagram: @bydauto.uz

Telegram: t.me/bydautouz





Source link

Continue Reading

Jamiyat

Yangi o‘quv yilida 806 mingdan ziyod 6 yoshli bola maktabga tayyorlov guruhlariga qamrab olinadi

Published

on


E-qaror tizimida Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining maktabgacha ta’lim tashkilotlarini 2026/2027 o‘quv yiliga tayyorlash va bolalarni qabul qilish jarayonini samarali tashkil etishga oid buyrug‘i e’lon qilindi. Hujjatning ilovalari Maktabgacha va maktab ta’limi vazirining 2026-yil 18-avgustdagi 299-son buyrug‘i bilan tasdiqlangan.  

Hujjatga ko‘ra, 2026/2027 o‘quv yilida respublika bo‘yicha 811 ming 586 nafar 6 yoshli bola hisobga olingan. Ularning 806 ming 290 nafarini maktabga tayyorlov guruhlariga qamrab olish rejalashtirilgan. Natijada qamrov darajasi 99,3 foizga yetkazilishi ko‘zda tutilmoqda.

Maktabga tayyorlov guruhlari bilan qamrab olinmagan 6 yoshli bolalar uchun 485 ta bir yillik bepul majburiy tayyorlov guruhi tashkil etiladi. Ularda jami 13 ming 104 nafar bolani qamrab olish rejalashtirilgan.

Shundan:

— umumiy o‘rta ta’lim maktablarida 413 ta guruh tashkil etilib, 11 ming 163 nafar bola;

— davlat maktabgacha ta’lim tashkilotlarida 65 ta guruh ochilib, 1 ming 766 nafar bola;

— boshqa mos binolarda 7 ta guruh tashkil qilinib, 175 nafar bola qamrab olinadi.

Chora-tadbirlar rejasiga muvofiq, avval hududlardagi 6 yoshli bolalar xatlovdan o‘tkaziladi. Xatlov natijasida tayyorlov bilan qamrab olinmagan bolalar mavjud bo‘sh guruh va o‘rinlarga joylashtiriladi.

Shundan keyin ham qamrovdan tashqarida qolgan bolalar uchun umumta’lim maktablari, davlat maktabgacha ta’lim tashkilotlari, «Kelajak markazlari» va boshqa obyektlarning bo‘sh xonalarida yangi tayyorlov guruhlari tashkil etiladi. Ularni sentyabr–oktyabr oylarida ishga tushirish belgilangan.



Source link

Continue Reading

Jamiyat

Qonunchilikdagi noaniqliklar tadbirkor foydasiga talqin qilinadi

Published

on


Prezident farmonida tadbirkorlik subyektlarining huquqiy himoyasini kuchaytirishga qaratilgan «tadbirkorlik subyektining haqlilik prezumpsiyasi» belgilandi.

Unga ko‘ra, davlat organi tomonidan aksi isbotlanmaguncha tadbirkorlik subyekti va uning mansabdor shaxsi qonunchilikka muvofiq harakat qilgan hamda o‘z majburiyatlarini lozim darajada bajargan deb hisoblanadi.

Sudda tadbirkorga nisbatan huquqiy ta’sir chorasi qo‘llash uchun uning asosli, qonuniy va mutanosib ekanini, shuningdek, huquqbuzarlik faktini isbotlash majburiyati davlat organiga yuklanadi.

Qonunchilikdagi bartaraf etib bo‘lmaydigan ziddiyatlar, noaniqlik va tushunmovchiliklar, shuningdek, dalillar yetarli emasligi tufayli yuzaga keladigan shubhalar tadbirkorlik subyekti foydasiga talqin qilinadi.



Source link

Continue Reading

Trending

Copyright © 2025 Xabarlar. powered by Xabarlar.