Dunyodan
Trump AQSh Kongressiga “katta” televidenie orqali nutq so’zladi
Seshanba kuni nutqidan oldin, Trump Kanada va Meksikaga tariflarni o’rnatdi va ular bilan muzokara qilish uchun “hech qanday joy” degan ma’noni anglatadi.
AQSh Prezidenti Donald Trump seshanba kuni kechqurun Kongressga nutq so’zladi va u erda AQShning yangi savdo tariflari va Ukrainadagi urushni muhokama qilishi kutilmoqda.
21:00 gacha (02:00 GMT) kechasi Oq uyga qaytib kelganidan beri Trumpning birinchi katta nutqi bo’ladi, ammo bu ittifoqning nutqining rasmiy holati emas.
Mavzu “Amerika orzusini yangilang”, deya xabar beradi Fox News to’rt qismida: Trumpning yutuqlari, iqtisodiyoti, chegara xavfsizligi va Trumpning dunyo tinchligi rejasi.
Bu Trump Kanada va Meksikada tozalash uchun to’lovni amalga oshirgandan so’ng, fond bozorlari pasayishi va barcha AQShning Ukrainaga yordam berish uchun birja bozorlarini qo’zg’atadi.
Trump dushanba kuni o’zining chiqish joyida o’z nutqini davom ettirib, “Ertaga kechqurun katta bo’ladi.
Oq uy matbuot kotibi Karoline Lewittning aytishicha, bu “ko’rilgan televizor” bo’ladi.
U Fox News “manzili muvaffaqiyatli birinchi oyda birinchi oyni nishonlaydi, kelajak uchun qarashni tasavvur qilishdi”.
Yanvar oyida Oq uyga qaytib kelganidan beri Trump asosiy xorijiy va savdo masalalari bo’yicha AQSh siyosatini sezilarli darajada to’xtatdi.
Shuningdek, u Titan Elon Mushk boshchiligidagi davlat samaradorligi byurosini (Doge), Federal hukumatning xarajatlari va qoldiqlarini qisqartirish uchun federal hukumat hajmini keskin kamaytirdi. Doge ushbu sektorda federal ishchi kuchida katta, munozarali ravishda ishdan bo’shatilgan.
Demokratlar seshanba kuni o’z nutqida Doge-ni qisqartirish natijasida ishdan bo’shatilishdi.
Ular orasida yaqinda faxriy ishlarida milliy bog’da xizmat qilish huquqi bo’limida o’q uzilgan nogiron va infratuzilma xavfsizlik agentligida nogiron faxriylar kiradi.
Demokratlar, shuningdek, umrbod tejaydigan tibbiyotni, AQSh hukumat tomonidan moliyalashtirilgan tibbiy yordam dasturi orqali hayotni tejash bilan davolanishni taklif qilishni rejalashtirishgan.
Oq uyning so’zlariga ko’ra, birinchi ayol Mellandia Trump o’z nutqida bir nechta mehmonlar ishtirok etadi.
Ular tarkibiga Texasdan kompyuter tomonidan ishlab chiqarilgan chuqurlikdagi videolar qurboni bo’lgan o’spirinni o’z ichiga oladi. 2024 yil iyul oyida prezident Trumpni otib o’ldirgan qurolli guruhning halokati va qizi koriamoning bevasi va qizi. Onasi va singlisi, qotillik ma’lum jinoyatlarda ayblanib, noqonuniy muhojirlarni hibsga olishni talab qiladigan qonunga ta’sir ko’rsatdi.
Trumpning mehmonlar ro’yxati, shuningdek, Transmender Ayol ayollar sport musobaqalari o’ynab, 14 yilga ozodlikdan mahrum qilingan o’qituvchilarni o’z ichiga oladi va Rossiyani tibbiy marixuanaga kiritgani uchun 14 yilga ozodlikdan mahrum qilingan o’qituvchiga kiradi.
Trumpning nutqi keyinchalik yangi saylangan Michigan Sen.olissa Sleotkin tomonidan etkazib beriladigan demokratlardan qaytariladi. Chak Schumer, Senat ozerli etakchi rahbari, dedi Slaykin “Umid, birlik va har kimning kelajakdagi boyliklari emas, balki umidli kelajakka umid qilamiz.”
Seshanba kuni nutqi birlashma birlashma davlatining (SOTU) nutqida ko’rinadi, ammo u biroz boshqacha bo’lishi kutilmoqda.
Sotu manzillari odatda prezident tomonidan har yili yanvar oyining oxirida yoki fevral oyining boshlarida beriladi va o’tgan yilgi voqealar va kelajak kun tartiblarida yangilanish bo’lib xizmat qiladi.
Ammo seshanba kuni aytgan gaplari Kongressga qo’shma nutq deb atashadi. Bu AQShning barcha qonun chiqaruvchilariga Prezident har doim xalqning ahamiyatini muhokama qilishini ta’minlaydigan rasmiy nutqdir.
Uning prezidentligi boshlanishida Kongressga qo’shma nutqni olish amaliyoti Ronald Reygan tomonidan kashshof bo’lib, bundan buyon AQShning barcha prezidentlari tomonidan qabul qilingan.
Dunyodan
Eron qaysi davlat rahbaridan qasos olmoqchi ekanligi oydinlashdi
AQSh prezidenti Donald Tramp va Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyaxu Eron oliy yetakchisi Ali Xomanaiyning o‘limi uchun “qasos oluvchi ro‘yxat”ning boshida turibdi.
Euronews telekanalining Eron hukumatiga yaqin ekani aytilayotgan Hamshahari gazetasiga tayanib xabar berishicha, roʻyxatga boshqa Gʻarb yetakchilari va AQSh rasmiylari ham kiritilgan.
Fransiya prezidenti Emmanuel Makron, Germaniya kansleri Fridrix Miers, Italiya bosh vaziri Giorgia Meloni, AQSh davlat kotibi Marko Rubio va mudofaa vaziri Pit Xegset ham Eron oliy rahbarining o‘ldirilishi uchun o‘z jonlari bilan javob berishga majbur bo‘ladi, deb yozadi o‘ta konservativ “Hamshahari” nashri.
Gazeta chop etgan suratlarda G‘arb yetakchilari qamoqxona kiyimida kiyganini ko‘rish mumkin. Tramp va Netanyaxuning peshonasida belgilar bor.
Hamshahariy tomonidan e’lon qilingan ro’yxat Eron hukumati tomonidan tasdiqlanganmi yoki yo’qmi, noma’lum. Biroq joriy yilning 11 iyulida amaldagi oliy rahnamo Mujtabo Xomanaiy otasidan o‘ch olish haqida bayonot berdi.
Mujtabo Xameneiy nomidan qilingan yozma bayonotda: “Bizni sharmanda qilgan qotillarni jazolash orqali sizning qoningiz va bu ikki urushdagi barcha shahidlar uchun qasos olishga va’da beramiz. Qasos xalqimizning talabidir va bu talab bajarilishi kerak” dedi.
Oliy rahbar shuningdek, nishonga olinadigan shaxslar ro‘yxati tuzilganini ham aytdi.
“Ushbu ro‘yxatga kiritilgan jinoyatchilar omonatlarini tinch yo‘l bilan o‘z uylarida – maysazorlarida topshirishni orzu qiladi”, — deyiladi xabarda.
Avval xabar qilinganidek, Isroil AQSh hukumatiga Eron prezident Trampga qarshi yangi suiqasd tayyorlayotgani haqida ma’lumot bergan. Isroilning ogohlantirishi o’tgan hafta Vashingtonga yetkazilgan, deydi rasmiylar.
Ayni paytda prezident Tramp, agar Eron suiqasd uyushtirishga urinsa, mamlakat vayron bo‘lishidan ogohlantirdi.
Eron rasmiylari 2020 yilgi AQSh zarbasida general Qosim Sulaymoniyning o‘ldirilishi uchun prezident Trampdan qasos olish haqida bir necha bor bayonotlar berishgan. Biroq tahlilchilar fikricha, Tehron hukumati AQSh prezidentiga suiqasd uyushtirishga uringan bo‘lishi dargumon. Dunyoning eng qattiq qo‘riqlanadigan davlatlaridan birining rahbarini muvaffaqiyatli o‘ldirish mumkin emas.
Isroilning suiqasd urinishlari haqidagi so‘nggi ogohlantirishlari ham AQShni Eronga qarshi harbiy harakatlarni kuchaytirishga undashga qaratilgan bo‘lishi mumkin.
Eron oliy rahbari Ali Xomanaiy joriy yilning 28 fevralida AQSh va Isroil o‘rtasidagi yirik urushning dastlabki bosqichida o‘ldirilgan edi.
Financial Times nashrining yozishicha, Isroil razvedkasi Xamanaiyning harakatlarini kuzatish uchun Tehrondagi yo‘l kameralaridan foydalanish imkoniga ega bo‘lgan.
Ali Xomanaiy Eronni qariyb 37 yil, 1989 yildan 2026 yilgacha boshqargan. Bu uni mamlakat tarixidagi eng uzoq muddat boshqargan rahbarlardan biriga aylantirgan.
2018-yil 8-mart kuni Eronlik ulamolardan tashkil topgan Ekspertlar kengashi Oyatulloh Xomanaiyning ikkinchi o‘g‘li Mujtabo Xomanaiyni mamlakat oliy rahbari etib sayladi.
56 yoshli Sayid Mujtabo Humayniy omma oldida ko‘rilmagan. Uning nomidan yozma bayonot tarqatildi. Bu uning sog’lig’i haqida turli mish-mishlarning tarqalishiga sabab bo’ladi.
Ma’lumot o‘rnida: Joriy yilning iyun oyida AQSh va Eron o‘rtasida imzolangan o‘t ochishni to‘xtatish to‘g‘risidagi kelishuv mo‘rt ekanligi isbotlangan. So‘nggi kunlarda har ikki tomon bir-biriga hujum qilmoqda.
13-iyulga o‘tar kechasi AQSh Eron hududiga hujum uyushtirdi. Bunga javoban Eron kuchlari AQShning Iordaniya, Quvayt, Bahrayn, Qatar va Ummondagi harbiy obektlariga raketa va uchuvchisiz uchoqlarni uchirdi.
Dunyodan
Rossiyada neftni qayta ishlash hajmi rekord darajaga tushdi – Bloomberg
2026 yil iyul holatiga ko’ra, Rossiyaning o’rtacha neftni qayta ishlash quvvati kuniga 3,91 million barrelni tashkil etdi. Bloomberg ma’lumotlariga ko’ra, bu 2005 yil martidan beri eng past ko’rsatkichdir.
Maʼlumotlarga koʻra, bu oʻtgan iyul oyidagi oʻrtacha koʻrsatkichdan 1,4 million barrelga kam.
Financial Times avvalroq Ukraina hujumi natijasida Rossiya neftni qayta ishlash quvvatining 20-40 foizini yo‘qotgan bo‘lishi mumkinligini yozgan edi.
OPEK ma’lumotlariga ko’ra, Rossiya xom neft ishlab chiqarish ham pasaygan. Iyun oyida mamlakatda xom neft qazib olish kuniga 8,928 million barrelni tashkil etdi, bu kamida 2024 yil fevralidan beri eng past ko’rsatkichdir.
Dunyodan
Mahmud Ahmadinejod atrofidagi sirli o’yin: “Mossad bilan hamkorlik”
The New York Times gazetasida chop etilgan tergov Eronning sobiq prezidenti Mahmud Ahmadinejod bilan bog‘liq eng shov-shuvli ayblovlardan birini fosh qildi. Gazetaga ko’ra, Isroilning Mossad tashqi razvedka agentligi bir necha yillardan beri Ahmadinejodni Eronda siyosiy o’zgarishlarga olib kelishi mumkin bo’lgan yetakchi sifatida ko’rib, u bilan bog’lanishga urinib keladi. Bu da’volar hali mustaqil ravishda tasdiqlanmagan va Ahmadinejod tomonidan butunlay rad etilgan.
Nashrning yozishicha, Vengriyaning Ludovitsa davlat xizmati universitetida o‘tkazilgan 2024-yilgi iqlim konferensiyasini aslida Mahmud Ahmadinajod Isroil razvedkasi vakillari bilan yashirin muloqot qilish uchun tashkil qilgan. Rektor Gergeli Deriga tadbirni tashkil etish yuzasidan yuqori martabali davlat amaldori murojaat qildi. Uning aytishicha, unga uchrashuv faqat rasmiy chiqishlar uchun o‘tkazilayotgani tushuntirilgan.
Manbalarning aytishicha, prezident Ahmadinejod Budapeshtga ikki marta, 2024 va 2025-yillarda tashrif buyurgan va bu tashriflar davomida Mossad vakillari bilan uchrashgan. Hatto o’sha paytda Mossad rahbari Devid Balneaning shaxsan Budapeshtga tashrif buyurgani qayd etilgan.
New York Times tadqiqotiga ko’ra, Isroil Eronda rejim o’zgargan taqdirda Ahmadinejodni o’zining yangi siyosiy rahbari sifatida targ’ib qilishni rejalashtirmoqda.
Gazetaning yozishicha, prezident Ahmadinejodga so‘nggi yillarda xorijda yashash va sayohat qilish uchun mablag‘ ajratilgan, hatto xorijdagi bir necha maxfiy uchrashuvlarda ham qatnashgan. Tergov maʼlumotlariga koʻra, 2026-yil fevralida AQSh, Isroil va Eron oʻrtasida harbiy mojaro boshlangan paytda Ahmadinejodni Tehrondan olib chiqish boʻyicha maxsus operatsiya ham rejalashtirilmoqda. Shu bois, uyi yaqinidagi havo hujumidan so‘ng, u Mossad xodimi boshqarayotgani aytilayotgan mashinada xavfsiz joyga olib ketilgani xabar qilingan. Biroq, reja muvaffaqiyatsizlikka uchradi.
Tergov, shuningdek, Ahmadinejodning lavozimini tark etganidan keyingi siyosiy imidjini ham tahlil qildi. Jurnal u asosan Isroilga qarshi keskin ritorikasidan voz kechganini, tashqi qiyofasini o‘zgartirganini, ingliz tilini o‘rganganini, korruptsiya va Eron xavfsizlik xizmatlari faoliyatini tanqid qilib, jamoatchilik bilan ochiq muloqotga ko‘proq e’tibor qarata boshlaganini ta’kidladi. Shu bilan birga, u Eron kelajagida muhim siyosiy rol o‘ynashi mumkinligini boshqalarga aytib, mamlakat rahbariyatiga qaytishga tayyor.
Prezident Ahmadinejod barcha ayblovlarni rad etadi
Ushbu nashrdan keyin Mahmud Ahmadinejodning matbuot xizmati rasmiy bayonot berib, New York Times tomonidan taqdim etilgan barcha ma’lumotlarni “butunlay yolg’on” deb atadi. Uning idorasi janob Ahmadinejodning uy qamog’ida ekanligi, Mossad bilan hamkorlik qilgani yoki Isroildan yordam olgani haqidagi iddaolar yolg’on ekanini aytdi.
Shu sababli, bugungi kunga qadar ushbu tadqiqotda aytilgan da’volar mustaqil manbalar tomonidan tasdiqlanmagan. Biroq, material Eron, Isroil va mintaqadagi geosiyosiy jarayonlar haqida bahs-munozaralarni kuchaytirdi.
Dunyodan
Anqarada NATO sammiti boshlandi
NATOning ikki kunlik sammiti Turkiyaning poytaxti Anqarada boshlandi. Yigʻilishda NATOga aʼzo 32 davlat rahbarlari, shuningdek, Ukraina, Yaponiya, Janubiy Koreya, Avstraliya, Yangi Zelandiya, Yevropa Ittifoqi vakillari ishtirok etdi. Sammitning ochilishi munosabati bilan Turkiya Prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘an prezidentlik saroyida ishtirokchilarni sharaflash uchun rasmiy kechki ziyofat uyushtirdi.
Sammitning asosiy ishchi sessiyasi bugun, 8-iyul kuni bo‘lib o‘tadi, unda Ukrainaga harbiy yordamni davom ettirish, Yevropaning mudofaa qobiliyatini mustahkamlash, NATO a’zolari o‘rtasida mudofaa xarajatlarini oshirish kabi masalalar muhokama qilinadi. Shuningdek, u kelgusi yillar uchun Alyansning ustuvor yo‘nalishlarini belgilaydi.
NATO Bosh kotibi Mark Rutte so‘nggi bir yarim yil ichida Yevropa davlatlari va Kanada mudofaa va xavfsizlik xarajatlarini sezilarli darajada oshirganini aytdi. Hozirda ularning mudofaa xarajatlari YaIMning 4 foizini tashkil qiladi.
Sammitdagi yana bir muhim mavzu – AQShning NATOdagi ishtiroki. AQSh prezidenti Donald Tramp Anqaraga yetib kelgach, ba’zi Yevropa davlatlarini AQShni Eronga qarshi amaliyotlarida qo’llab-quvvatlamagani uchun tanqid qildi va NATO harakatlaridan “juda hafsalasi pir bo’lganini” aytdi. Shu bilan birga, u Yevropa davlatlari mudofaa sohasiga ko‘proq mablag‘ ajratishi kerakligini yana bir bor ta’kidladi.
Dunyodan
Vengriya davlat televideniyesi ko’p yillik yolg’onlarni tarqatgani uchun uzr so’radi
Vengriyada hukumat almashganidan keyin davlat ommaviy axborot vositalarida katta islohot boshlandi. Yangi bosh vazir Piotr Madyar hukumati MTVA jamoat teleradiokompaniyasi qayta tuzilishini e’lon qildi.
Islohotlar doirasida M1 davlat telekanali direktori Zsolt Nemet ishdan bo‘shatildi.
7 iyul kuni telekanal oddiy eshittirish o‘rniga qora ekran ko‘rsatdi. Ekranda quyidagi murojaat e’lon qilindi:
“Davlat ommaviy axborot vositalarining yolgʻon tarqatishga haqqi yoʻq. Koʻp yillardan buyon shunday qilganimiz uchun uzr soʻraymiz. Hozirda OAV kelajakda mustaqil va ishonchli tizimga aylanishi uchun isloh qilinmoqda. Matbuot faoliyati vaqtincha toʻxtatildi”.
Piter Madyar voqeani “tarixiy kun” deb atadi.
“Bugungi kunda davlat ommaviy axborot vositalarining targʻibot-tashviqot koʻrsatuvlari toʻxtatildi. Ular har bir toʻlqinda kechayu kunduz yolgʻon tarqatishdi. Endi bu davr tugadi”, deb yozadi u X ijtimoiy tarmogʻida.
8-iyul kuni M1 telekanali o‘z faoliyatini qayta boshladi. Biroq bu kanal hozircha yangiliklar dasturlarini efirga uzatmayapti.
YXHT kuzatuvchilar guruhi aprel oyida boʻlib oʻtgan parlament saylovlari haqidagi hisobotida, shuningdek, Vengriya davlat matbuoti barcha siyosiy kuchlar uchun teng sharoit yaratmaganini taʼkidlab, MTVA oʻz yangiliklari orqali Viktor Orban va uning hukumatini ochiqdan-ochiq qoʻllab-quvvatlaganini taʼkidladi.
Eslatib o‘tamiz, Viktor Orban Vengriyani 16 yil boshqargan. Joriy yilning 12 aprelida boʻlib oʻtgan parlament saylovlarida uning partiyasi “Fidesz” magʻlub boʻlgan edi. Tisza partiyasi parlamentdagi ko‘pchilik o‘rinlarni qo‘lga kiritdi va uning rahbari Piter Madyar yangi bosh vazir bo‘ldi.
-
Sport4 days agoIspaniya Belgiyani yengib, yarimfinalga chiqdi
-
Sport5 days agoJCh anonsi. Belgiya hayron qoldira oladimi?
-
Sport4 days agoAngliya-Norvegiya bahsi boshlanish vaqti kechiktirilishi mumkin
-
Iqtisodiyot4 days ago
17 mlrd so‘mdan ortiq davlat xaridlaridagi qonunbuzilishlar aniqlandi
-
Dunyodan3 days ago
Frantsiyada ko’pchilik qo’rqqan narsa yuz berdi.
-
Sport3 days agoInfantino yana JCh ishtirokchilari sonini oshirish g‘oyasi haqida gapirdi
-
Siyosat5 days agoElchi Furqat Sidiqov Braziliya Prezidentiga ishonch yorliqlarini topshirmoqda
-
Jamiyat4 days agoDori narxini sun’iy oshirgan yuzlab dorixonalar aniqlandi
