Jamiyat
status-kvoni kuch bilan o‘zgartirishga urinish xavotirli deb baholanmoqda
Xitoy tomonidan Senkaku orollari tegrasidagi status-kvoni, ya’ni mavjud vaziyatni kuch bilan o‘zgartirishga urinish jiddiy xavotir uyg‘otmoqda. Bu haqda Yaponiya tashqi ishlar vazirligi mulozimi Xabar.uz muxbiri bilan muloqotda ma’lum qildi.
Suhbatdoshga ko‘ra, Xitoy sohilni qo‘riqlash xizmati kemalarining Yaponiyaning Senkaku orollari tegrasidagi hududiy suvlariga daxl etishi tez-tez kuzatilmoqda.
So‘nggi yillarda orolga tutash hududda Xitoy sohilni qo‘riqlash xizmati kemalarining faolligi ham deyarli har kuni qayd etilmoqda. Xususan, 2025 yilda sohilni qo‘riqlash xizmati kemalarining Senkaku orollariga tutash zonada bo‘lishi rekord darajaga – 357 kunga yetgan.
“2025 yil may oyida Xitoy sohilni qo‘riqlash xizmati kemalari Yaponiyaning Senkaku orollari tegrasidagi hududiy suvlariga kirdi. Sohilni qo‘riqlash xizmatiga tegishli kemadan uchirilgan vertolyot esa ushbu orollar havo hududiga daxl etdi. Umuman, 2025 yilda Xitoy sohilni qo‘riqlash xizmati kemalarining hududiy suvlarga bostirib kirishi bilan bog‘liq 27 ta va yapon baliq ovlovchi kemalariga yaqinlashishi bilan bog‘liq 8 ta holat qayd etildiki, bu vaziyat jiddiy qolayotganidan dalolat beradi”, – deydi suhbatdosh.
Qolaversa, Xitoy harbiy dengiz kemalarining Senkaku orollariga tutash zonaga kirishi holatlari ham tashvishli deb baholanmoqda.
Ayni choqda, Pekinning Yapon dengizi va Tinch okeanidagi doimiy faolligi savollar tug‘dirmoqda.
So‘nggi vaqtlarda Pekin Janubiy Xitoy dengizidagi tabiiy resurslarni o‘zlashtirish bo‘yicha faoliyatni ham jadallashtirgani aytiladi.
Tokiodagi Hududlar va suverenitet milliy muzeyi. Senkaku orollariga oid stend. Foto: Xabar.uz
“Yaponiya qat’iy ravishda Xitoyni bir tomonlama harakatlarni to‘xtatish va imkon qadar tez muddatda 2008 yilgi shartnomani amalga tatbiq etish bo‘yicha muzokaralarni qayta boshlashga chaqiradi”, – deydi TIV vakili.
Senkaku orollari muhim jug‘rofiy nuqtada – Janubiy Xitoy dengizida joylashgan. Yaponiyaning Okinava prefekturasiga tegishli ushbu arxipelagga Xitoy Xalq Respublikasi va Tayvan ham da’vo qiladi.
Yaponiya Vazirlar Mahkamasi kotibiyati huzuridagi Hududlar va suverenitet bo‘yicha siyosatni rejalashtirish hamda muvofiqlashtirish idorasi yetakchi koordinatori Sayto Koheyning hikoya qilishicha, Yaponiya 1895 yilda Senkaku orollari hech kimning nazoratida emasligiga ishonch hosil qilgan holda, xalqaro huquq me’yorlari doirasida uni o‘z tarkibini qo‘shgan.
Ikkinchi jahon urushidan so‘ng, 1951 yilda imzolangan San-Fransisko tinchlik bitimida mazkur orollarning Yaponiya hududi sifatidagi maqomi tasdiqlangan. 1972 yilda Vashington va Tokio o‘rtasida tuzilgan Okinavani qaytarish to‘g‘risidagi hujjatda ham Senkaku orollari Yaponiyaga tegishli ekani e’tirof etilgan.
Xitoy orollar Yaponiya tarkibiga kirgandan keyingi 75 yil mobaynida mazkur hududga egalik da’vosi bilan chiqmagan. 1970-yillarda Janubiy Xitoy dengizida neft qatlamlari borligi haqidagi xabarlar ortidan vaziyat o‘zgargan.
“Tarixiy faktlar va xalqaro huquq Senkaku orollari azaliy ravishda Yaponiyaning hududi ekanini shubhasiz tasdiqlaydi. Amalda ham orollar Yaponiyaning ishonchli nazorati ostidadir. Yaponiya o‘z hududiy yaxlitligini saqlash yo‘lida qat’iy va vazmin ravishda ish tutadi. Yaponiya mintaqada tinchlik va barqarorlik yo‘lidagi sa’y-harakatlarini davom ettiradi. Bu esa xalqaro huquqqa rioya etish orqali ro‘yobga chiqadi”, – deb xulosa qiladi Hududlar va suverenitet bo‘yicha siyosatni rejalashtirish hamda muvofiqlashtirish idorasi yetakchi koordinatori Sayto Kohey.
Jamiyat
Tahlilchi iPhone 18 narxlari qancha bo‘lishi mumkinligini aytdi
Apple iPhone 18 Pro narxini hozirgi smartfonlar bilan bir xil darajada ushlab turishga harakat qiladi, deb xabar berdi Mac Rumors tahlilchisi Jeff Pu.
Tadqiqotchi Apple ta’minot zanjirlarini tahlil qildi va smartfon komponentlari bozorining holatini baholadi. Pu tezkor xotira yetishmovchiligi va apparat narxlarining o‘sishi sharoitida ham Apple kelajakdagi smartfonlar uchun narxlarni saqlab qolish uchun kurashadi degan xulosaga keldi.
Maxfiy ma’lumotlar shuni ko‘rsatadiki, Apple Samsung va SK Hynix yetkazib beruvchilari bilan yanada qulayroq shartnomalar bo‘yicha muzokaralar olib bormoqda. Shuning uchun Pu kompaniya narxlarni oshirmaydi, deb hisoblaydi. Jurnalistlar AQShDA iPhone 17 Pro 1100 dollardan, iPhone 17 Pro Max esa 1199 dollardan boshlanishini ta’kidladilar.
Tahlilchi shuningdek, Apple smartfonning asosiy komponentlari, birinchi navbatda displey va kamera narxini pasaytirish yo‘llarini izlayotganini aytdi.
Jamiyat
Texnikum o‘qituvchilari 200 foizgacha ustama olishi mumkin
Texnikum o‘qituvchilari va xodimlariga 200 foizgacha ustama to‘lanadi. Hukumatning 2026-yil 11-fevraldagi VMQ-51-son qarori bilan xalqaro ta’lim dasturlari joriy etilgan texnikumlar xodimlarining mehnatiga haq to‘lashning yangi tartibi tasdiqlandi.
Qarorga muvofiq quyidagi yangiliklar joriy etildi.
100 foizlik ustama:
Xalqaro ta’lim dasturlariga jalb qilingan direktorlar, bosh buxgalterlar, o‘qituvchilar va ishlab chiqarish ta’limi ustalariga har oylik majburiy 100 foizlik ustama belgilandi.
Rag‘batlantirish jamg‘armasi:
Texnikumlarda mehnatga haq to‘lash jamg‘armasining 50 foizi miqdorida maxsus rag‘batlantirish jamg‘armasi tashkil etiladi.
Natijaga qarab mukofot:
Yuqori reyting ko‘rsatkichlariga ega bo‘lgan pedagog xodimlarga bazaviy stavkasiga nisbatan 200 foizgacha qo‘shimcha rag‘batlantirish to‘lanadi.
Texnikumlarda xalqaro ta’lim dasturlarini o‘qitishga jalb etilgan o‘qituvchilar va ishlab chiqarish ta’limi ustalariga rag‘batlantirish miqdorini belgilash bo‘yicha texnikumda doimiy faoliyat yurituvchi ishchi guruh tuziladi.
Ishchi guruhlarning qarori ochiq ovoz berish orqali ishchi guruhlar yig‘ilishlarida ishtirok etayotgan a’zolarning ko‘pchilik ovozi bilan qabul qilinadi va ishchi guruhlar rahbarlari tomonidan tasdiqlangan bayonnomalar bilan rasmiylashtiriladi.
Jamiyat
«Novza» bekati yaqinidagi majmuada yong‘in yuz berdi
«Novza» metrosi yaqinidagi savdo majmuasida yong‘in kuzatildi.Bu haqda poytaxt IIBB xabar berdi.
Toshkent shahar «Novza» metro yaqinidagi savdo majmuasining tom qismida yong‘in sodir bo‘lganligi to‘g‘risida poytaxt FVBga xabar qilingan.
Shunga ko‘ra, qutqaruv bo‘linmalari voqea joyiga yetib borib, binodan barcha fuqarolar evakuatsiya qilingan va yong‘in soat 18:19 da o‘chirilgan. Hodisa sabab jarohatlanganlar yo‘q.
Eslatib o‘tamiz, 31 yanvar kuni «Aviator» majmuasida ham yong‘in sodir bo‘lgandi.
Jamiyat
Toshkent elektr sohasida 17 rahbar lavozimiga noloyiq deb topildi
Toshkent shahar hududiy elektr tarmoqlari korxonalarida 16 nafar rahbar lavozimiga loyiq, 22 nafari qayta attestatsiya sharti bilan loyiq, 17 nafari esa lavozimiga noloyiq deb topildi.
Energetika vazirligi hamda mutasaddi idora va tashkilotlar ishtirokida «Hududiy elektr tarmoqlari» aksiyadorlik jamiyati tarkibiga kiruvchi «Toshkent shahar elektr tarmoqlari» MChJ hamda «Energosavdo» filialining Toshkent shahri hamda uning tuman bo‘linmalari rahbar xodimlari attestatsiyadan o‘tkazildi.
Mazkur attestatsiya rahbar kadrlarning kasbiy malakasi va amaliy ko‘nikmalarini baholash, shuningdek, ularning egallab turgan lavozimiga muvofiqligini aniqlash maqsadida tashkil etildi.
Attestatsiya jarayonlari, ochiqlik va shaffoflik tamoyillari asosida o‘tkazilib, 55 nafar rahbar xodimning kasbiy bilimi, shaxsiy va kasbiy kompetensiyasi, boshqaruv qobiliyati, strategik fikrlashi, umumiy dunyoqarashi hamda qonunchilik va sohaga oid me’yoriy hujjatlarni bilish darajasi atroflicha baholandi.
Ma’lumot uchun: 2025 yilda Energetika vazirligi va Yoqilg‘i-energetika sohasi kadrlarini qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish markazi hamkorligida Toshkent shahar elektr tarmoqlari korxonalarining rahbar, o‘rinbosar hamda bosh muhandislari uchun malaka oshirish o‘quv-kurslari tashkil etilgan.
Natijaga ko‘ra, 16 nafar rahbar xodim (29 foiz) lavozimiga loyiq deb topildi, 22 nafari (40 foiz) 6 oydan so‘ng qayta attestatsiyadan o‘tish sharti bilan lavozimiga loyiq deb hisoblandi. Shuningdek, 17 nafar rahbar xodim (31 foiz) egallab turgan lavozimiga noloyiq deb topilib, ularning o‘rniga yuqori salohiyatga, yetarli bilim va zamonaviy boshqaruv qobiliyatiga ega bo‘lgan eng munosib kadrlarni tanlab olish bo‘yicha tegishli chora-tadbirlar belgilandi.
Attestatsiya komissiyasi takliflariga asosan, rahbar xodimlar malakasini oshirish uchun asosiy yo‘nalishlar qayta ko‘rib chiqildi. Jumladan, soha uchun kadrlar tayyorlash va ularning malakasini oshirish tizimini tubdan takomillashtirish, istiqbolli kadrlar zaxirasini shakllantirish, shuningdek, har bir rahbar nomzod uchun alohida shaxsiy rivojlanish rejalarini ishlab chiqish asosiy vazifalar sifatida belgilandi.
Mazkur chora-tadbirlar elektr ta’minoti sohasida samarali boshqaruvni ta’minlash, xizmat sifati va ishonchliligini oshirishga xizmat qiladi.
Jamiyat
Yuk ko‘tarish qurilmalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish tartibi belgilandi
Yuk ko‘tarish qurilmalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish tartibi belgilandi.
Hukumat qarori (53-son, 11.02.2026-y.) bilan «Yuk ko‘tarish qurilmalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish tartibi to‘g‘risida»gi nizom tasdiqlandi.
Ushbu Nizom yuk ko‘tarish qurilmalarini texnik ko‘rikdan o‘tkazish tartibini belgilaydi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qo‘mitasi mazkur sohada vakolatli davlat organi etib belgilandi.
Nizomga ko‘ra, yangi o‘rnatilgan, modernizatsiya (rekonstruksiya) qilingan yoki mukammal ta’mirlangan yuk ko‘tarish qurilmalari foydalanishga topshirilgunga qadar to‘liq texnik ko‘rikdan o‘tkazilishi shart.
Foydalanishda bo‘lgan yuk ko‘tarish qurilmalari 1 yilda kamida 1 marta qisman texnik ko‘rikdan va 3 yilda 1 marta to‘liq texnik ko‘rikdan o‘tkazilishi kerak.
Yuk ko‘tarish qurilmalarining texnik ko‘rigi mulkdorning yozma yoki elektron tarzdagi murojaatiga asosan, ixtisoslashgan tashkilot tomonidan o‘tkaziladi.
Yuk ko‘tarish qurilmalari dastlabki, davriy va navbatdan tashqari texnik ko‘rikdan o‘tkaziladi.
Texnik ko‘riklar mulkdorning yozma yoki elektron tarzdagi murojaati asosida ixtisoslashgan tashkilot tomonidan mulkdor bilan tuzilgan shartnomaga muvofiq o‘tkaziladi.
-
Dunyodan4 days agoInternetda xitoyliklar bilan bog’liq 8,7 milliard yozuv tarqaldi
-
Sport4 days agoHumoyun Sultonov Nigeriyada Devis kubogida g‘alaba qozondi
-
Dunyodan2 days agoDubayda rossiyalik generalga suiqasd uyushtirgan shaxs hibsga olindi
-
Jamiyat3 days agoNyu Yorkda 11 yoshli o‘zbekistonlik maktab avtobusi urib yuborishi oqibatida halok bo‘ldi
-
Jamiyat3 days agoAjabtovur psixologiya: yaxshiga rostdan ham kun yo‘qmi?
-
Iqtisodiyot3 days agoDavlat xaridlarida elektron-skoring tizimi joriy etiladi
-
Dunyodan3 days agoExit-poll natijalariga ko’ra, kim g’alaba qozonganini bilamiz.
-
Iqtisodiyot2 days agoUsta dehqonlarga 75 mln so‘mgacha subsidiya beriladi
