Iqtisodiyot
Samarqandda 15 davlat Markaziy banklari rahbarlari moliyaviy inklyuzivlik va “yashil moliya” bo‘yicha muloqot o‘tkazdi
Samarqand shahrida 26-28 may kunlari Sharqiy Yevropa va Markaziy Osiyo siyosat tashabbusi (ECAPI)ning 15-yig‘ilishi bo‘lib o‘tdi. Moliyaviy inklyuzivlik bo‘yicha alyans (AFI) tomonidan O‘zbekiston Markaziy banki hamkorligida tashkil etilgan yig‘ilishda 15 ta mamlakatdan davlat regulyatorlari, xalqaro tashkilotlar, rivojlanish institutlari va mutaxassislar ishtirok etib, moliyaviy inklyuzivlik va yashil moliya mavzularini muhokama qilishdi.
Samarqand 26-28 may kunlari Sharqiy Yevropa va Markaziy Osiyo siyosat tashabbusi (ECAPI)ning 15-yig‘ilishiga mezbonlik qildi. Bu haqda Kun.uz’ga Markaziy bank matbuot xizmati xabar berdi.
Yig‘ilishning asosiy maqsadi — moliyaviy inklyuzivlik, barqaror rivojlanish va inklyuziv “yashil moliya” sohalarida mintaqaviy hamkorlikni mustahkamlash, shuningdek, samarali siyosatlarni ishlab chiqish va amalga oshirishda regulyatorlar rolini kuchaytirishdir.
Uch kunlik yig‘ilish yo‘nalishi bilim va tajriba almashish, yechimlar ishlab chiqish, “Reguton” shaklidagi amaliy tadqiqotlar va xalqaro tashkilotlar bilan muloqotdan iborat bo‘ldi.
Tadbirda O‘zbekiston, Qozog‘iston, Armaniston, Tojikiston, Mongoliya, Shimoliy Makedoniya, Misr, Fiji va boshqa mamlakatlardan 100 nafardan ortiq ishtirokchi qatnashdi.
Birinchi kunda kichik va o‘rta biznesni moliyalashtirish masalasi muhokama qilindi. Qatnashchilar KO’B uchun an’anaviy va muqobil moliya manbalari (kraudfanding, faktoring va boshqalar) orqali moliyaviy imkoniyatlarni kengaytirish bo‘yicha tajriba almashdi.
Shuningdek, yashil moliya mahsulotlari va moliyaviy savodxonlik, moliyaviy bilimlarning KO‘B va aholi o‘rtasida inklyuziv “yashil moliya”ni (IGF) ilgari surishdagi ahamiyati muhokama qilindi.
ECAPIʼning IGF bo‘yicha deklaratsiyasi loyihasini ishlab chiqish doirasida mintaqaviy ustuvorliklarga asoslangan ko‘p tomonlama hujjatni tayyorlash ishlari boshlandi.
Tadbirda mamlakatlar raqamli transformatsiya, iste’molchilar huquqlarini himoya qilish va iqlim moliyasi bo‘yicha amalga oshirilayotgan hamda rejalashtirilayotgan tashabbuslarini taqdim etdi.
Nutq so‘zlaydiganlar qatorida Misr, Armaniston, Qozog‘iston, Mongoliya, Shimoliy Makedoniya va O‘zbekiston Markaziy banklari vakillari bor.
Ikkinchi kun to‘liq “Reguton” — regulyatorlar marafoni shaklida o‘tdi. Unda ishtirokchilar agrosanoat, axborot texnologiyalari, turizm va hunarmandchilik sohalaridagi kichik korxonalarga tashrif buyurib, O‘zbekistonda KO’B bilan moliyaviy muassasalar o‘rtasidagi hamkorlik tajribasini o‘rgandi.
Yakunlovchi kun xalqaro moliyaviy institutlar bilan strategik muloqotga bag‘ishlandi. Unda mavjud tashabbuslar ko‘rib chiqilib, moliyaviy inklyuziya va iqlim moliyasi sohalaridagi hamkorlik yo‘nalishlari muhokama qilindi.
Mintaqa va O‘zbekiston uchun ahamiyati
O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki 2018 yildan beri Moliyaviy inklyuziya bo‘yicha alyans (AFI) a’zosi hisoblanadi. ECAPIʼning 15-yig‘ilishiga O‘zbekiston mezbonlik qilishi mamlakatning mintaqaviy moliyaviy islohotlardagi faol ishtirokini ko‘rsatadi. 2025 yildan boshlab O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki ECAPIʼda raislikni o‘z zimmasiga oladi va mintaqada moliyaviy inklyuziya sohasidagi sa’y-harakatlarni muvofiqlashtirishni davom ettiradi.
Ma’lumot uchun: ECAPI a’zo mamlakat va tashkilotlariga O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki, Armaniston Markaziy banki, Qozog‘iston Respublikasi Moliya bozorini rivojlantirish va tartibga solish agentligi (uyushgan a’zo), Mongoliya Moliyaviy nazorat komissiyasi, Shimoliy Makedoniya Respublikasi Milliy banki, Tojikiston Milliy banki kiradi.
O‘zbekiston Markaziy banki 2026-yil mart oyidagi xizmatlar narxi yillik o‘zgarishiga oid ma’lumotlarni e’lon qildi. Unga ko‘ra, eng katta narx o‘sishi 281,8 foiz bilan shaxsiy transport vositalarini sug‘urtalashda qayd etildi.
Trolleybusda yo‘l haqi bir yilda 100 foizga, tarmoq gaz 39,2 foizga, sovuq suv 35,1 foizga qimmatladi. Haydovchilik kurslari narxi ham 35,8 foizga oshdi.
Shuningdek, chiqindi tashlash xizmati 28,7 foiz, suyultirilgan gaz 25 foiz, tramvayda yo‘l haqi 23,3 foiz, muzey xizmatlari esa 21,1 foizga qimmatladi.
Arzonlashgan xizmatlar ro‘yxatida ichki yo‘lovchi havo transporti birinchi o‘rinda — yillik 10,9 foizga tushdi. Pul o‘tkazmalari uchun haq to‘lash 6,7 foizga, xalqaro yo‘lovchi havo transporti 5,5 foizga arzonladi.
Shu jumladan, nodavlat oliy ta’lim muassasalarida o‘qish narxi 0,5 foizga, mikromoliyaviy xizmatlar esa 0,02 foizga pasaydi. Metroda yo‘l haqi, mobil internet, davlat maktabgacha ta’lim va davlat OTMlarida o‘qish narxlari o‘zgarmadi.
Markaziy bank ma’lumotiga ko‘ra, iste’mol narxlari indeksi savatidagi jami 98 turdagi xizmatdan 68 tasining, ya’ni 69 foizining yillik narx o‘sishi 10 foizdan past bo‘ldi.
Markaziy bank 2026-yil 16-apreldan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 49,05 so‘mga oshib, 12 190,43 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 49,29 so‘mga oshdi va 14 362,76 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 16 526,57 so‘m bo‘ldi (+83,5).
Rossiya rubli 162,09 so‘m etib belgilandi (+1,83).
2026-yil yanvar–fevral oylarida O‘zbekistonga 20 ta xorijiy davlatdan 136,2 tonna kofe import qilindi. Uning umumiy qiymati 1,6 mln AQSh dollarini tashkil etgan, deya xabar berdi Milliy statistika qo‘mitasi.
Qayd etilishicha, bu ko‘rsatkich 2025-yilning mos davriga nisbatan 65,4 tonnaga yoki 32,4 foizga kamaygan. Shu tariqa, mamlakatga kofe yetkazib berish hajmida sezilarli pasayish qayd etilgan.
2026-yilning dastlabki ikki oyida O‘zbekistonga eng ko‘p kofe yetkazib bergan davlat 46,3 tonna bilan Italiya bo‘ldi.
Shuningdek, Efiopiya 26,7 tonna, Vetnam 15 tonna, Germaniya 14,8 tonna va Rossiya 14,2 tonna hajmda kofe eksport qilgan.
Qolgan 19,2 tonna kofe esa boshqa davlatlar hissasiga to‘g‘ri kelgan. Bu esa import bozorida bir nechta asosiy yetkazib beruvchilar ustunligini ko‘rsatadi.
18:01
O‘zbekistonga smartfon va noutbuklar importining yangicha kanali ochiladi
Source link
UzAuto Motors 1-chorakda sotuvlarni 12 foizga oshirishga erishdi, lekin boshqalar undan ancha tezroq o‘syapti. Masalan, BYD Uzbekistan hozir o‘tgan yilga qaraganda 2 barobar ko‘proq avtomobil sotmoqda. O‘tgan bir yil davomida Yuan Up’ga talab 5 barobarga oshdi. Song Plus sotuvlari esa 2 karraga ko‘paydi.
O‘zbekiston avtomobil sanoati korxonalari 2026 yil 1-choragida 91 088 ta avtomobil sotdi, deya xabar berdi “O‘zavtosanoat” AJ. Bu ko‘rsatkich – o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 15 735 taga yoki 21 foizga ko‘p.
Bir yillik dinamikaga qaralsa, BYD Uzbekistan sotuvlarni qariyb 2 barobarga oshirgani e’tiborli. Kompaniya o‘tgan yili yanvar-mart oylarida 4045 ta avtomobil sotgan bo‘lsa, joriy yilning shu davrida sotuvlari 93 foizga oshgan va 7799 taga yetgan.
Shuningdek, 1-chorakda ADM Jizzakh sotuvlari 26 foizga (8623 tadan 10 886 taga), Khorezm Auto sotuvlari 24 foizga (21 275 tadan 26 348 taga) oshgan.
Bozor yetakchisi UzAuto Motors esa 12 foizlik o‘sishga erishgan: 1-chorakda sotilgan avtomobillar soni 40 985 tadan 45 881 taga yetgan.
Avtomobil brendlari kesimidagi raqamlarga kelsak, Chevrolet brendining bozordagi ulushi 80 foizdan pasayganini ko‘rish mumkin: o‘tgan yili 1-chorakda bu brendga mansub avtomobillar bozorning 82,6 foizini tashkil etgan bo‘lsa, hozir bu ko‘rsatkich 79,3 foizgacha tushgan.
Shu bilan birga, Chevrolet sotuvlari 16 foizga oshganini ham qayd etish lozim. Lekin boshqa brendlar, aniqrog‘i BYD (+93%) va Kia (+65%) sotuvlari bozor yetakchisiga qaraganda tezroq o‘sgani natijasida, o‘tgan bir yil davomida Chevrolet’ning bozordagi dominant ulushi 3,3 foiz punktga qisqargan.
Avtomobil modellari qatori yetakchisi – Chevrolet Cobalt sotuvi joriy yil birinchi chorakda 24 mingtaga yetmagan, bu – 17 foizlik pasayishni ko‘rsatadi.
Damas, Tracker va Onix’ga talab esa sezilarli oshgan: Damas sotuvi 22 foizga (18,8 mingta sotilgan), Tracker xaridorlari 55 foizga (11,2 mingta), Onix sotuvlari esa 156 foizga (10,4 mingta) ko‘paygan.
Chevrolet brendidan tashqarida eng ko‘p sotilayotgan model hamon Kia Sonet bo‘lib qolmoqda: bu avtomobil joriy yil 1-chorakda salkam 5600 ta sotildi, bu – bir yil oldingiga qaraganda 43 foizga ko‘p.
Keyingi o‘rindagi BYD Song Plus Champion DMI sotuvlari 2 barobarga oshgan (2,8 mingta sotilgan, +97%), lekin o‘sish sur’ati bo‘yicha yetakchi u emas.
BYD Uzbekistan o‘tgan yili shu davrda qariyb 400 ta Yuan Up sotgan edi, joriy yilda esa bu ko‘rsatkich 2,1 mingtaga yetdi. Ya’ni bu modelga talab o‘tgan bir yil davomida 5,2 barobarga oshgan.
“O‘zavtosanoat” AJ e’lon qilgan infografikalar
2025 yil 1-chorak:
2026 yil 1-chorak:
O‘zbekistonda har 100 uy xo‘jaligiga nechta avtomobil to‘g‘ri kelishi ma’lum qilindi
Fors ko’rfazi davlatlari AQSh-Eron muloqotini tiklashga intilmoqda
Shavkat Mirziyoyev Farrux Zokirovga «Buyuk xizmatlari uchun» ordenini topshirdi
-
Dunyodan3 days ago
Eron rahbarlari AQSh va Isroildan tovon puli talab qilmoqda
-
Sport5 days ago
«Real Madrid» chempionlik uchun kurashlardan chiqdimi?
-
Dunyodan5 days ago
Rossiya mudofaa vazirining sobiq o‘rinbosari 19 yillik qamoq jazosiga hukm qilindi
-
Iqtisodiyot3 days ago
Centrum Air mavsumning asosiy yo‘nalishlaridan birini ishga tushiradi – Antalyaga kunlik reyslar
-
Jamiyat5 days ago«Qamchiq» dovonida yuk mashinasi yonib ketdi
-
Mahalliy3 days ago
Xorijlik abituriyentlar uchun «Yangi O‘zbekiston stipendiyasi» grant dasturi joriy etiladi
-
Dunyodan3 days ago
Eronning sobiq tashqi ishlar vaziri havo hujumida halok bo‘ldi
-
Siyosat3 days ago
Buxoroda O‘zbekiston va Qozog‘iston yetakchilarining uchrashuvi bo‘lib o‘tdi