Jamiyat
qaynota va kelinga himoya orderi berildi
Kun issiq. Qo‘lida arqon tutgan ayol qishloqning hu-uv chetidagi daraxt tomonga sudralib bordi. Ko‘zlari ko‘kargan. Bilaklarida kaltak izlari – qontalash. Lablaridan sizib chiqayotgan qon iyaklarini yuvib o‘tmoqda. Ayol dam qo‘lidagi arqonga, dam daraxtning baquvvat shoxlariga uzoq tikildi. Lablari sokin shivirladi: «Bolalarim, kechiring!»
Parishon xayollari kutilmaganda ortidan paydo bo‘lib qolgan qaynotasining qichqirig‘idan tarqalib ketdi.
«To‘xta, qizim. Uch norasidaning uvoliga qolma. Notavon ering uchun – o‘g‘lim uchun meni kechir, bolam!»-kelinining qo‘lidagi arqonga jonholatda yopishdi qaynota va ho‘ngillab yig‘ladi.
Ayol – o‘zi nochor. Ayol – o‘zi o‘t ichida. Yelkalari silkinib-silkinib ko‘z yosh to‘kayotgan va salkam yoshi saksonlarga yetib qolgan qaynotasini nimbag‘irlab, uni ovutishga tushdi.
«Meni otam, degansan-ku, qizim. Hech zamonda qiz ham otasini dog‘da qoldirib ketadimi, bolam. O‘lim – eng oson yo‘l. Allohim senu menga, nevaralarimga shuni sinov qilib beribdi. Xayrlisi kelar bolam, xayrlisi kelar. Bir oyog‘im go‘rda qolganda, ortingdan uvillab qolgan bolalaringni qanday oyoqqa turg‘izaman…»-xo‘rligi kelib yig‘ladi yana qaynota.
«Kechiring, ota! Boshqa qaytarilmaydi. Ammo, jonimdan o‘tib ketdi…»-ayol ham ko‘zyoshga cho‘kdi.
«Yur, qizim, yur, o‘zim seni uchastka noziriga boshlab boraman. Xat-qalamingni qil…»-hazin so‘zladi qaynota.
Buxoroning Shofirkon tumanida yashovchi, hech qayerda ishlamaydigan, spirtli ichimlikka rujo‘ qo‘yib, ayoli, uch farzandi hamda keksa otasiga zo‘ravonlik bilan tazyiq o‘tkazib, surunkasiga ularni kaltaklab kelayotgan fuqaro R.D.ning xatti-harakatlariga chek qo‘yilgan. Ayolga «himoya orderi»ning berilgani uning farzandlari bag‘rida xavotirsiz yashashiga sabab bo‘lgan.
«Ota-onam yo‘q. Qaynonam vafot etgach, jismoniy nuqsoni bor keksa qaynotam ham o‘g‘lining tazyig‘ida qoldi. Zo‘rg‘a o‘zini sudrab yurib, hassaga tayanib qolgan qaynotamning menga qo‘shib, bolalarimni ham kaltaklaydigan o‘g‘liga kuchi yetmasdi. Oxiri o‘z jonimga suiqasd qilish yo‘lini tanlagandim… yo‘q, mahallaga, uchastka noziriga bildirdik. O‘zimga ham, qaynotamga ham «himoya orderi» berishdi»,-deydi Sh.D.
Ijtimoiy himoya milliy agentligi Buxoro viloyati boshqarmasi boshlig‘i Umidjon Umarovning «Xabar.uz»ga bildirishicha, tazyiq va zo‘ravonlikka uchragan xotin-qizlar tomonidan 2 285 ta murojaat kelib tushgan. Ularning 2 279 nafariga himoya orderlari berilgan. «Inson» markazlari tomonidan ularga 1 447 ta turli xizmatlar – psixologik, huquqiy va ijtimoiy yordamlar ko‘rsatilgan. Tibbiyot birlashmalarda faoliyat yurituvchi Birlamchi ko‘mak xonalariga 93 nafar tazyiq va zo‘ravonlikka uchragan shaxslar: 55 nafari xotin-qizlar, 38 nafar voyaga yetmagan bolalar joylashtirilgan.
«Bundan tashqari, Buxoroda 363 nafar yetim va ota-onasiz qolgan bolalar vasiylik va homiylikka olindi. Ayni kunlarda 25 nafar bolaga uy-joy ajratish bo‘yicha ishlar olib borilmoqda. Viloyatda faoliyat yuritayotgan 7 ta oilaviy Bolalar uyida 27 nafar bola tarbiyalanmoqda. Ular uchun 3 ta ko‘p tarmoqli maxsus bog‘cha, 4 ta maxsus maktab-internat faoliyati ham yo‘lga qo‘yildi. Tuman va shaharlarda mavjud 546 ta umumta’lim maktablarining 29 tasida 54 ta inklyuziv sinflar tashkil etildi. Hozirda jami 88 nafar o‘quvchilar ta’lim olmoqda»,-deydi Umidjon Umarov.
Boshqarma boshlig‘i keyingi paytlarda ko‘plab oilalarda yolg‘iz keksalar va jismoniy nuqsoni bo‘lgan shaxslarga nisbatan tazqiylar o‘tkazilayotgani, kamsitilayotgani xususida so‘zladi. Unga ko‘ra, birgina viloyatning o‘zida o‘zgalar parvarishiga muhtoj 871 nafar yolg‘iz keksa ro‘yxatga olingan. 92 nafar ijtimoiy xodim assistentlari biriktirilib, kundalik hayotlarida yordam ko‘rsatib kelinmoqda. Yaqin qarindoshlari bo‘lmagan 510 nafar shunday shaxslar kompensatsiya nafaqalari bilan qamrab olingan.
«Nogironligi bo‘lgan 1 762 nafar fuqaro ish bilan ta’minlanib, 552 nafar yoshlar parasportga jalb qilingan. Ma’lumki, 2024 yildan protez-ortopediya moslamalarini “Uzum Market” orqali vaucher asosida xarid qilish imkoniyati yaratilgan. Bugungi kunga kelib, jami 2 116 nafar nogironligi bo‘lgan shaxslar protez moslamalari va reabilitatsiya vositalari bilan ta’minlandi. 4 481 nafar ehtiyojmand fuqarolarning 215 nafariga nogironlar aravachasi, 90 nafariga eshitish moslamasi, 281 nafariga protez ortopediya moslamalari, 328 nafariga reabilitatsiya vositalari, dori-darmonlaru, moddiy yordamlar ko‘rsatildi»,-deydi suhbatdosh.
Ma’lum bo‘lishicha, joriy yilda 5 229 ta oilaga ijtimoiy ish, ya’ni “keys” ochilib, ularning ehtiyojlari o‘rganilgan va 94 942 ta individual reja ishlab chiqilgan. Ijtimoiy xodimlar tomonidan 78 651 ta arizani qabul qilinib, ularning 57 731 tasiga amaliy yordam ko‘rsatilgan. “Kambag‘allikdan farovonlik sari” dasturi doirasida esa 19 558 ta oilaning 89 mingdan ortiq a’zolari bilan ishlash rejalashtirilgan.
«Shu o‘rinda aytib o‘tmoqchimanki, bizning davlatda hech bir jismoniy nuqsoni bor, e’tiborga muhtoj shaxslar taqdiriga befarq qaralmaydi. Lozim bo‘lsa, tengsiz sharoit va imkoniyatlar yaratib beriladi. Biroq, jismoniy nuqsoni bor shaxslarning oilada qadr topmasligi, farzandlar tomonidan tazyiqqa uchrashi, ota-onalar tomonidan kamsitilishi juda achinarli holat. Bunday vaziyatda noqobil ota-onalar ham, mehrsiz farzandlar ham o‘z xatti-harakati uchun qonun oldida javob berishi kerak»,-deydi Umidjon Umarov.
O‘zbekiston Konstitutsiyaviy sudi «Advokatura to‘g‘risida»gi qonunning advokatlarga davlat organlari, davlat muassasalari va tashkilotlariga shartnomaviy asosda yuridik xizmat ko‘rsatish huquqini beruvchi normasini Konstitutsiyaga muvofiq deb topdi.
Konstitutsiyaviy sud Inson huquqlari bo‘yicha O‘zbekiston milliy markazining murojaati asosida «Advokatura to‘g‘risida»gi qonunning 3-moddasi uchinchi qismi beshinchi xatboshisi Konstitutsiya talablariga muvofiqligini ko‘rib chiqdi.
Murojaatda mazkur norma advokatlarga davlat organlari va muassasalariga shartnomaviy asosda yuridik xizmat ko‘rsatish imkonini berishi, biroq tadbirkorlik sub’yektlari hamda nodavlat notijorat tashkilotlariga nisbatan shunday qoida aniq nazarda tutilmagani sababli huquqiy baholash so‘ralgan edi.
Konstitutsiyaviy sud ish materiallarini o‘rganib, advokatning davlat organlari, xo‘jalik boshqaruvi organlari, davlat muassasalari va tashkilotlariga shartnoma asosida yuridik xizmat ko‘rsatishi fuqarolar va yuridik shaxslarning malakali yuridik yordam olish huquqini cheklamasligini ta’kidladi.
Sud xulosasiga ko‘ra, mazkur norma har kimning malakali yuridik yordam olish huquqini kafolatlovchi hamda mulk shakllarining teng huquqliligini ta’minlovchi konstitutsiyaviy tamoyillarga zid emas.
Qarorda advokatning davlat tashkilotlariga shartnomaviy asosda yuridik xizmat ko‘rsatishi davlat fuqarolik xizmatida ishlashi degani emasligi ham qayd etilgan. Bunday munosabatlar mehnat shartnomasi emas, balki fuqarolik-huquqiy shartnoma asosida yuzaga keladi.
Konstitutsiyaviy sud yakuniy xulosasida «Advokatura to‘g‘risida»gi qonunning bahsga sabab bo‘lgan normasi O‘zbekiston Konstitutsiyasining 29-, 65- va 141-moddalariga muvofiq ekanini belgilandi.
Mazkur qaror qat’iy hisoblanadi, shikoyat qilinishi mumkin emas va rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.
Poytaxtda renovatsiya loyihalarini amalga oshirish ishlarining birinchi bosqichi start oldi. Unda aholi, tashabbuskor guruhlar va loyiha ishtirokchilariga renovatsiya jarayoni, ko‘chirish shartlari, kompensatsiya tartibi hamda boshqa muhim masalalar yuzasidan batafsil ma’lumot berish ko‘zda tutilgan.
Toshkent shahri hokimi Shavkat Umrzoqov boshchiligidagi ishchi guruh Yashnobod, Mirobod va Sergeli tumanlaridagi renovatsiya hududlarida tashkil etilgan maxsus shtablar faoliyati bilan tanishdi.
Jumladan, Yashnobod tumanidagi Jarqo‘rg‘on, Mirobod tumanidagi A.Fitrat hamda Sergeli tumanidagi Xonobodtepa mahallalarida joylashgan shtablar faoliyati ko‘zdan kechirildi.
Ma’lum qilinishicha, bunday shtablar har bir renovatsiya hududida tashkil etiladi. Ularning tarkibiga hokimliklar, prokuratura, ichki ishlar organlari, Milliy gvardiya, soliq idoralari, Majburiy ijro byurosi, kommunal xizmatlar, kadastr, adliya va qurilish tashkilotlari vakillari, shuningdek, gaz, elektr energiyasi, suv va issiqlik ta’minoti sohasi mutaxassislari, banklar hamda notariat idoralari jalb qilingan.
Shtablarning asosiy vazifasi aholi bilan bevosita muloqot qilish, renovatsiya mexanizmlarini tushuntirish, fuqarolarning savollariga javob berish, ularning taklif va mulohazalarini o‘rganish hamda har bir oilaning o‘ziga xos holatlarini inobatga olishdan iborat.
Aholi bilan o‘tkazilayotgan uchrashuvlarda renovatsiya loyihalarini amalga oshirish tartibi, ko‘chirish jarayoni, hujjatlarni rasmiylashtirish, kompensatsiya to‘lovlari, amalga oshirish muddatlari va huquqiy kafolatlar kabi masalalar muhokama qilinmoqda. Shuningdek, fuqarolarni joylashtirishning eng qulay va maqbul variantlari bo‘yicha ham fikr almashilmoqda.
Shavkat Umurzoqov renovatsiya jarayonida fuqarolar manfaatlari ustuvor ahamiyatga ega bo‘lishi kerakligini ta’kidladi. Uning qayd etishicha, aholini qurilishi tugallangan, yashash uchun tayyor bo‘lgan va qiymati jihatidan teng hisoblangan yangi xonadonlar bilan ta’minlash asosiy vazifalardan biri hisoblanadi.
Bu esa fuqarolarga yangi uylar qurib bitkazilishini yillab kutib o‘tirmasdan, imkoni boricha qisqa muddatlarda yangi xonadonlarga ko‘chib o‘tish imkonini beradi. Shuningdek, ko‘chirish jarayonida aholining o‘z tumanida yoki o‘zi ko‘nikkan shahar muhitida yashashini ta’minlashga alohida e’tibor qaratilishi ta’kidlandi.
Farg‘ona viloyatida o‘tkazilgan tezkor tadbir davomida 1 kilogrammdan ortiq gashish hamda kuchli ta’sir qiluvchi dori vositalarini olib ketayotgan shaxs ushlandi. Hozirda unga nisbatan jinoyat ishi qo‘zg‘atilib, tergov harakatlari olib borilmoqda.
Davlat xavfsizlik xizmati Farg‘ona viloyati bo‘yicha boshqarmasi va ichki ishlar organlari hamkorligida giyohvandlik vositalarining noqonuniy aylanmasiga qarshi kurashish doirasida tezkor tadbir o‘tkazildi.
Tadbir davomida «Qo‘qon – Toshkent» yo‘nalishida harakatlanayotgan, Toshkent shahrida yashovchi 1995 yilda tug‘ilgan shaxs boshqaruvidagi Voyah rusumli avtomashina Namangan viloyati Pop tumanidagi «Namangan» YPX maskanida to‘xtatildi.
Avtomashina xolislar ishtirokida tekshirilganda, salondagi o‘rindiq ostiga yashirilgan qora rangli sellofan paket ichida sof og‘irligi 1 kilogramm 178 gramm bo‘lgan gashish moddasi hamda 8 dona «Regapen» kuchli ta’sir qiluvchi dori vositasi borligi aniqlandi.
Tergovga qadar o‘tkazilgan surishtiruvlar davomida ushbu giyohvandlik vositalarini Toshkent shahridagi mijozlarga sotish maqsadida olib ketilayotgani ma’lum bo‘lgan.
Mazkur holat yuzasidan jinoyat ishi qo‘zg‘atilib, gumonlanuvchiga nisbatan qamoq ehtiyot chorasi qo‘llandi. Ayni vaqtda tergov harakatlari davom etmoqda.
Mutasaddilar fuqarolarni giyohvandlik vositalari savdosi bilan bog‘liq holatlarga duch kelganda Davlat xavfsizlik xizmatining 1520 qisqa raqamiga qo‘ng‘iroq qilib xabar berishga chaqirdi. Ma’lumot beruvchilarning shaxsi sir saqlanishi kafolatlanadi.
Davlat soliq qo‘mitasi 2026-yil 1-iyun holatiga «Soliq» mobil ilovasidan foydalanish statistikasini e’lon qildi. Ma’lumotlarga ko‘ra, tizimda 17,4 million nafardan ortiq foydalanuvchi ro‘yxatdan o‘tgan bo‘lib, ularning 16,3 millioni faol hisoblanadi.
Ma’lumotlarga ko‘ra, Android qurilmalari orqali foydalanuvchilar ulushi 60,3 foizni, iOS qurilmalari esa 39,7 foizni tashkil etgan.
Android platformasida eng ommabop fintex ilova sifatida «Soliq» birinchi o‘rinni egalladi. Keyingi o‘rinlarda «Alif», «Payme» va «Click SuperApp» joylashgan. Top-10 reyting quyidagicha shakllangan:
«Soliq»
«Alif»
«Payme»
«Click SuperApp»
«Uzum Bank»
«Tez»
«TBC UZ»
«Paynet»
«AVO»
«Xazna»
Apple qurilmalari foydalanuvchilari orasida ham «Soliq» birinchi o‘rinni saqlab qolgan. Biroq keyingi pozitsiyalarda Android reytingiga nisbatan ayrim farqlar kuzatiladi. Jumladan, iOS platformasidagi reyting quyidagicha:
«Soliq»
«Click SuperApp»
«Uzum Bank»
«Payme»
«Paynet»
«Tez»
«Hamkor»
«AVO»
«Korona»
«TBC UZ»
O‘zbekiston Qurolli Kuchlari tizimida havo sarhadlari xavfsizligini ta’minlashga qaratilgan muhim tashkiliy o‘zgarish amalga oshirildi.
Bu haqda mudofaa vaziri general-mayor Shuhrat Xalmuhammedov ma’lum qildi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, Havo hujumidan mudofaa qo‘shinlari va Harbiy havo kuchlari qo‘mondonligi negizida Qurolli Kuchlar Harbiy havo kuchlari jangovar qo‘mondonligi tashkil etildi.
Ta’kidlanishicha, mazkur qaror qo‘shinlarni boshqarish tizimini soddalashtirish va tezkorligini oshirish imkonini bergan. Shuningdek, havo hujumidan mudofaa vositalari hamda aviatsiya kuchlarini yagona markazlashgan boshqaruv ostida muvofiqlashtirib qo‘llash uchun sharoit yaratilgan.
Qayd etilishicha, keyingi yillarda qo‘mondonlik tarkibidagi harbiy qismlar jangovar shayligi oshirilib, ular uchuvchisiz uchish apparatlari, havo hujumidan mudofaa tizimlari va zamonaviy radiolokatsiya stansiyalari bilan ta’minlangan.
Shu bilan birga, harbiy xizmatchilar, jumladan uchuvchilar, muhandis-texniklar va havo hujumidan mudofaa mutaxassislarining malakasini oshirish ishlariga alohida e’tibor qaratilmoqda.
Germaniya prezidenti Frank-Valter Shtaynmayer Osiyo safari doirasida O‘zbekistonga tashrif buyurdi
Advokatlar davlat muassasalariga shartnoma asosida yuridik xizmat ko‘rsatishi mumkin
Ilon Mask dunyodagi birinchi millionerga aylandi
-
Iqtisodiyot3 days agoSpaceX tarixdagi eng yirik IPOʻni amalga oshirdi
-
Dunyodan4 days agoYevropa Ittifoqi Oʻrta Yer dengizidagi “soya flotlari”ga qarshi reydlarni kuchaytirdi
-
Iqtisodiyot3 days agoMevalar nega qimmat?
-
Jamiyat3 days agoIchki kiyimga yashirilgan giyohvandlik moddasi saqlovchi kapsulalar aniqlandi
-
Iqtisodiyot4 days ago
Fond birjasi va birjadan tashqari savdo tashkilotchilari uchun litsenziyalash tartibi belgilandi
-
Jamiyat3 days agoAQShdan deportatsiya qilingan 24 nafar o‘zbekistonlik Toshkentga qaytarildi
-
Jamiyat5 days agoYo‘l talashib ayol haydovchini haqorat qilgan erkak 15 sutkaga qamaldi
-
Iqtisodiyot3 days ago11:55 Namanganda “chempion” tadbirkorlar va yirik investitsiya loyihalari qo‘llab-quvvatlanadi