Jamiyat
O‘zbekistonda yirik botanika bog‘lari tashkil etish boshlanadi
O‘zbekistonda «Yashil makon» umummilliy loyihasi doirasida botanika va dendrologiya bog‘larini tashkil etish bo‘yicha yangi tartib belgilandi. Prezidentning tegishli farmoniga ko‘ra, 2028 yilga qadar Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahrida kamida 100 gektardan iborat bo‘lgan yangi bog‘lar barpo etiladi.
Hujjatda mamlakatda yashillik darajasini 2030 yilgacha 14,2 foizdan 30 foizgacha oshirish, aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan yashil hududni 9–10 kvadrat metrga yetkazish asosiy maqsad sifatida belgilangan.
Shuningdek, havodagi PM2.5 va PM10 zararli zarrachalar miqdorini 20–25 foizga kamaytirish, iqlimi og‘ir hududlarda haroratni o‘rtacha 1,5–2 darajaga pasaytirish rejalashtirilmoqda.
Farmonga muvofiq, botanika va dendrologiya bog‘lari yer uchastkalarini xususiylashtirish yoki boshqa shaxslarga berish qat’iy taqiqlanadi. Ularning hududlarini qisqartirishga ham yo‘l qo‘yilmaydi.
Bu bog‘lar Ekologiya qo‘mitasi tasarrufiga beriladi va muhofaza etiladigan tabiiy hudud maqomiga ega bo‘ladi. Ular ilmiy, ta’lim va tajriba ob’yektlari sifatida ham foydalaniladi.
Shu bilan birga, bog‘larni tashkil etish uchun ajratiladigan yer maydonlari ayrim to‘lovlardan ozod qilinadi, xalqaro ekologik standartlarga qat’iy rioya etilishi shart qilib belgilanadi.
Farmon doirasida «Yashil bilet» tizimi joriy etiladi. U orqali transport yoki mahsulotlardan kelib chiqadigan ekologik ta’sirni ixtiyoriy tarzda kompensatsiya qilish imkoniyati yaratiladi.
Shuningdek, daraxt ekish va ekologik tashabbuslarda ishtirok etgan fuqarolar va tadbirkorlar uchun alohida maqomlar joriy etiladi. Jumladan, «ekofaol fuqaro», «eko-hamkor» va «metsenat» kabi unvonlar beriladi.