Iqtisodiyot
Oltin narxi tarixiy maksimumga yetdi, dollar pasaydi
Dushanba kuni jahon fond bozorlari o‘sdi, dollar esa pasaydi. Xomashyo bozorlarida oltin yana o‘sib, bir unsiya uchun rekord 3 819 dollar darajasiga chiqdi. Investorlar AQSh hukumati yopilishi mumkinligiga tayyorlanmoqda. Bu esa o‘z navbatida sentabr oylik bandlik hisobotining hamda boshqa muhim iqtisodiy ko‘rsatkichlarning e’lon qilinishini kechiktirishi mumkin.
Reuters agentligiga ko‘ra, investorlar AQSh hukumatining yopilishi borasida xavotirlari kuchaygani haqida xabar berdi. Ayni paytda fond bozorlarida o‘sish qayd etildi, dollar pasaydi, oltin narxlari esa tarixiy maksimumga yetdi.
AQShda “hukumat yopilishi” (government shutdown) deganda federal hukumatning vaqtinchalik moliyalashtirilishi to‘xtab qolishi tushuniladi. Bunda “keraksiz” hisoblangan davlat idoralari vaqtincha ishlamaydi, xodimlari ta’tilga chiqariladi. Muhim xizmatlar — xavfsizlik, harbiylar, aeroportlar — faoliyatini davom ettiradi, lekin ko‘pincha vaqtinchalik ish haqi to‘lanmaydi. Bu iqtisodiyot va bozorlar uchun noaniqlik yaratadi.
Oltin esa dollarning pasayishi va AQSh hukumati yopilishi mumkinligidan xavotirlangan investorlar sababli yangi rekord darajaga chiqdi, deb yozmoqda nashr.
AQSh prezidenti Donald Tramp dushanba kuni Kongressdagi yetakchi demokrat va respublikachilar bilan hukumatni moliyalashtirish muddatini uzaytirishni muhokama qiladi. Agar kelishuvga erishilmasa, chorshanba kunidan boshlab hukumat yopiladi. Shu kuni og‘ir yuk mashinalari, litsenziyalangan dori vositalari va boshqa bir qator mahsulotlarga nisbatan yangi bojlar ham kuchga kiradi.
Uzoq davom etadigan yopilish Federal Rezerv tizimini 29 oktyabrdagi yig‘ilishda iqtisodiy vaziyatdan bexabar qoldirishi mumkin.
Bank of America (BofA) tahlilchilarining qayd etishicha, agar yopilish Federal Rezerv yig‘ilishidan keyin ham cho‘zilsa, Markaziy bank qaror qabul qilishda xususiy ma’lumotlarga tayanishga majbur bo‘ladi. Bu oktyabr oyida foiz stavkasi pasayish ehtimolini biroz kamaytirishi mumkin.
MSCI Butun dunyo indeksi 0,16 foizga o‘sdi, Yevropadagi STOXX 600 esa 0,3 foizga ko‘tarildi. Sentyabr yakuniga ko‘ra 1,1 foiz daromad qayd etilishi kutilmoqda — bu ketma-ket uchinchi oy o‘sishdir.
Bozorlar oktyabrda Federal Rezerv foiz stavkasi pasayishi ehtimolini 90 foiz, dekabrda esa yana pasayishi ehtimolini 65 foiz atrofida baholamoqda.
BofA tahlilchilari yopilish har bir hafta uchun iqtisodiy o‘sishga atigi 0,1 foiz punkt ta’sir ko‘rsatishini ta’kidlashdi. Biroq agar hukumat yopilishdan foydalanib xodimlarni butunlay ishdan bo‘shatsa, bu ish o‘rinlari va iste’molchilarning ishonchiga jiddiy zarba berishi mumkin.
Dollar indeksi 0,2 foizga tushib, 97,952 darajasini tashkil etdi. O‘tgan hafta esa AQSh iqtisodiy ko‘rsatkichlarining ijobiy chiqishi sabab mustahkamlangan edi.
Xomashyo bozorlarida oltin yana o‘sib, bir unsiya uchun rekord 3 819 dollar darajasiga chiqdi.
Neft narxlari esa pasaydi. Sababi Iroqning yarim avtonom Kurdiston mintaqasidan Turkiyaga neft quvuri orqali 2,5 yildan keyin ilk bor xomashyo oqimi boshlandi.
Reuters’ning xabar berishicha, OPEK+ kelasi yakshanba kuni bo‘ladigan yig‘ilishida kuniga kamida 137 ming barrelga qo‘shimcha ishlab chiqarishga ruxsat berishi kutilmoqda.
Brent markali neft 1,13 foizga arzonlab, barrel uchun 69,34 dollar, AQSh xom neftii esa 1,4 foizga pasayib, 64,77 dollar darajasiga tushdi.
2026-yil yanvar–iyun oylarida O‘zbekistonda yirik korxonalar tomonidan 19 trln so‘mlik kiyimlar ishlab chiqarilgan. Bu haqda Milliy statistika qo‘mitasi xabar berdi.
Qayd etilishicha, hududlar kesimida eng yuqori ko‘rsatkich Andijon viloyatida qayd etilgan — 7,1 trln so‘m. Bu ko‘rsatkich ikkinchi o‘rindagi Toshkent viloyati natijasidan 3 barobardan ko‘proq yuqori.
Toshkent viloyatida kiyim ishlab chiqarish hajmi 2,1 trln so‘m, Namanganda 1,8 trln so‘m, Toshkent shahrida esa 1,7 trln so‘mni tashkil etgan. Farg‘ona viloyatida ham 1,4 trln so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Samarqand viloyatida yirik korxonalar 1 trln so‘mlik kiyim mahsulotlari ishlab chiqargan. Qashqadaryoda bu ko‘rsatkich 897,9 mlrd so‘m, Buxoroda 659,8 mlrd so‘m, Xorazmda 620,1 mlrd so‘m bo‘lgan.
Navoiy viloyatida kiyim ishlab chiqarish hajmi 578 mlrd so‘m, Sirdaryoda 324,7 mlrd so‘m, Qoraqalpog‘iston Respublikasida 307,8 mlrd so‘mni tashkil etgan.
Bulardan tashqari, Surxondaryoda 227,1 mlrd so‘m, Jizzax viloyatida esa 203 mlrd so‘mlik kiyim mahsulotlari ishlab chiqarilgan.
Dushanbadan dollar bilan bog‘liq vaziyat qanday bo‘ladi?
Source link
Milliy statistika qo‘mitasiga ko‘ra, 2026-yil 1-avgust holatida O‘zbekistonda xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi 20 973 ta korxona faoliyat yuritmoqda.
Ularning 4 685 tasi qo‘shma korxona, 16 288 tasi esa xorijiy korxona hisoblanadi. Bu mamlakatda xorijiy kapital ishtirokidagi biznes subyektlari soni sezilarli ko‘payganini ko‘rsatmoqda.
So‘nggi besh yilda xorijiy investitsiyalar ishtirokida faoliyat yuritayotgan korxonalarning umumiy soni 1,7 barobarga oshgan. Korxonalar soni bo‘yicha Xitoy yetakchilik qilmoqda.
Xitoyga tegishli xorijiy investitsiyalar ishtirokidagi 6 241 ta korxona faoliyat yuritmoqda. Bu ko‘rsatkich bilan mamlakatlar reytingida Xitoy birinchi o‘rinni egallagan.
Rossiya 3 512 ta korxona bilan ikkinchi o‘rinda, Turkiya esa 2 327 ta korxona bilan uchinchi o‘rinda qayd etilgan. Keyingi o‘rinlarni Qozog‘iston — 1 321 ta va Janubiy Koreya — 730 ta korxona bilan egallagan.
Shuningdek, Afg‘onistonda 706 ta, Ozarbayjonda 492 ta, Tojikistonda 467 ta, Birlashgan Arab Amirliklarida 453 ta va Hindistonda 439 ta korxona qayd etilgan.
Milliy statistika qo‘mitasiga ko‘ra, 2026-yilning yanvar–iyun oylarida O‘zbekistonda yirik korxonalar tomonidan qariyb 3 trln so‘mlik asosiy farmatsevtika mahsulotlari va preparatlari ishlab chiqarilgan.
Bu ko‘rsatkich 2025-yilning mos davriga nisbatan 22,3 foizga oshgan. Yarim yillik natijalar farmatsevtika sanoatida ishlab chiqarish hajmi o‘sganini ko‘rsatmoqda.
Hududlar kesimida eng katta ishlab chiqarish hajmi Toshkent shahriga to‘g‘ri kelgan. Poytaxtda 1,8 trln so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan.
Sirdaryo viloyati 443,6 mlrd so‘mlik ishlab chiqarish bilan ikkinchi o‘rinni egallagan. Toshkent viloyatida 226,4 mlrd so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Namangan viloyatida ishlab chiqarish hajmi 169,1 mlrd so‘mni tashkil etgan. Samarqand viloyatida 116,9 mlrd so‘m, Andijonda 71,4 mlrd so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan.
Farg‘onada 53,4 mlrd so‘m, Surxondaryoda 49,3 mlrd so‘m, Qashqadaryoda 15,4 mlrd so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilgan.
Xorazm viloyatida 12,1 mlrd so‘m, Buxoroda 7,8 mlrd so‘m, Qoraqalpog‘iston Respublikasida 3,5 mlrd so‘mlik farmatsevtika mahsuloti ishlab chiqarilgan. Jizzax va Navoiy viloyatlarida esa ishlab chiqarish hajmi 0,1 mlrd so‘mdan qayd etilgan.
Iqtisodiyot
Yangi boshlayotgan tadbirkorlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin
Prezident Shavkat Mirziyoyevning tadbirkorlar bilan VI ochiq muloqotida biznes uchun barqaror o‘sish trayektoriyasini ta’minlashga qaratilgan yangi tashabbuslar e’lon qilindi.
Qayd etilishicha, banklar kredit portfelida kichik biznes ulushi 45 foizdan 63 foizga oshgan. 2026-yilning birinchi yarmida kichik va o‘rta biznesga 76,5 trln so‘m resurs ajratilgan.
Tadbirkorlar uchun «kredit xizmatlari yagona raqamli portali» ham ishga tushirildi. U orqali tadbirkor bitta ariza topshiradi, banklar esa mijoz uchun raqobat qiladi. Biznesni endi boshlayotganlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin bo‘ladi.
Yangi tizimda biznesning turli bosqichlariga mos dasturlar joriy etiladi. Yangi tadbirkorlar uchun «Biznes start», ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yganlar uchun «Biznes lift», yangi o‘sish bosqichiga o‘tayotganlar uchun «Biznes yuksalish» dasturlari ishlaydi.
«Biznes start» doirasida tadbirkorlarga sun’iy intellekt yordamida loyiha ishlab chiqish, kredit hujjatlari va hisobotlarni yuritish o‘rgatiladi.
Bu maqsadlar uchun 100 mlrd so‘m ajratiladi. Dastur doirasida tadbirkorlarga tayyor biznes-reja hamda 200 mln so‘mgacha garovsiz kredit berish nazarda tutilmoqda.
Yangi yondashuvda tadbirkorlikni faqat kredit bilan ta’minlash emas, balki biznesning keyingi bosqichlarida ham qo‘llab-quvvatlash maqsad qilingan.
Prezident Shavkat Mirziyoyev bu tizimning maqsadini shunday ifodaladi: «Tadbirkorga kredit berish emas, uni birinchi qadamidan katta biznesga aylangunicha boshidan oxirigacha qo‘llab-quvvatlaydigan kompleks tizim yaratamiz».
Buxoro viloyati hokimiga birinchi o‘rinbosar tayinlandi
Илҳом Алиев Тошкентда тантанали кутиб олинди
Chet el fuqarolari va xorijda istiqomat qilayotgan vatandoshlarimiz mukofotlandi
-
Iqtisodiyot4 days ago
O‘zbekiston qaysi davlatlarga ko‘proq eksport qilmoqda?
-
Iqtisodiyot4 days ago
Yangi boshlayotgan tadbirkorlar 5 mlrd so‘mgacha kreditni onlayn rasmiylashtirishi mumkin
-
Iqtisodiyot5 days ago
Mikro GESlarni loyihalash va qurish tartibi soddalashtiriladi
-
Siyosat8 hours ago
Илҳом Алиев Тошкентда тантанали кутиб олинди
-
Mahalliy2 days ago
O‘zbekistonda 10-sinf o‘quvchilari o‘qishini texnikumga ko‘chirishi mumkin bo‘ladi
-
Mahalliy5 days ago
Talabalar uchun o‘quv yili qachon boshlanishi aniq bo‘ldi
-
Mahalliy3 days ago
O‘zbekistonda xorijiy oliygohlar soni 10 yilda 4,3 barobar oshdi
-
Iqtisodiyot1 day ago
O‘zbekistonda kiyim ishlab chiqarish bo‘yicha qaysi hududlar yetakchi?