Siyosat
Markaziy Osiyo global xavfsizlik bo‘yicha munozaraga ijobiy hissa qo‘shishga qodir
Joriy yilning 14-15 fevral kunlari Myunxen shahrida (GFR) bo‘lib o‘tgan Xavfsizlik bo‘yicha 62-Myunxen konferensiyasi doirasida ushbu platforma tarixida birinchi marta Markaziy Osiyo tinch transformatsiya, barqaror rivojlanish va mintaqaviy mas’uliyatning o‘ziga xos modeliga ega yaxlit mintaqa sifatida taqdim etildi. Bu fikr Nizomiy Ganjaviy nomidagi xalqaro markaz (Ozarbayjon) va Kaspiy siyosati markazi (AQSh) tomonidan tashkil etilgan tadbirlardagi munozaralar doirasida bildirildi.
Sessiyalarning asosiy ma’ruzachilari va ishtirokchilari orasida Saudiya Arabistoni Qirolligi Islom tadqiqotlari markazi direktorlar kengashi raisi Turki Al-Faysal bin Abdulaziz Al Saud, BMT Bosh kotibi o‘rinbosari Migel Anxel Moratinos, YuNKTAD Bosh kotibi Rebeka Grinspan, Avstriya sobiq federal kansleri Sebastyan Kurs, Yevropa tinchlik instituti prezidenti Xelga Shmid, Yevropa Ittifoqining Markaziy Osiyo bo‘yicha maxsus vakili Eduards Striprays va boshqalar bor.
O‘zbekiston tomonidan Senat Raisining birinchi o‘rinbosari Sodiq Safoyev va Prezident huzuridagi Strategik va mintaqalararo tadqiqotlar instituti direktori Eldor Aripov ishtirok etdi. Ularning nutqlari so‘nggi o‘n yil ichida mojarolardan barqaror hamkorlikka o‘tishga muvaffaq bo‘lgan Yevroosiyoning kam sonli mintaqalaridan biri sifatida Markaziy Osiyoni muhokama qilishning konseptual asosini yaratdi.
Nizomiy Ganjaviy nomidagi xalqaro markaz sessiyasida so‘zga chiqqan SMTI direktori Eldor Aripov Myunxen konferensiyasida Markaziy Osiyo bo‘yicha alohida, mazmunli munozara paydo bo‘lishining o‘zi juda muhim ahamiyatga ega ekanligini ta’kidladi.
«Uzoq vaqt davomida Markaziy Osiyo asosiy tahliliy va siyosiy e’tibordan chetda qoldi. Mintaqa haqidagi ma’lumotlar uzuq-yuluq va eskirgan edi. Bugun biz Markaziy Osiyoni nafaqat o‘zi o‘zgargan, balki global xavfsizlik muhokamasiga ijobiy hissa qo‘shishga qodir mintaqa sifatida birinchi marta tilga olmoqdamiz», – dedi Eldor Aripov.
Uning ta’kidlashicha, mintaqaning transformatsiyasi global miqyosda keskinlashuv va qutblanish jarayonlari kuchayayotgan bir sharoitda ayniqsa yaqqol namoyon bo‘lmoqda. Dunyoning ko‘plab hududlarida beqarorlik ortib borayotgan bir paytda, Markaziy Osiyo muqobil rivojlanish trayektoriyasini – muloqot, pragmatizm hamda «nol yig‘indili o‘yin» mantiqidan voz kechish tamoyillariga asoslangan yondashuvni namoyish etmoqda.
SMTI direktori o‘n yil oldin ham mintaqa yopiq chegaralar, hal etilmagan hududiy va suv nizolari, vaqti-vaqti bilan sodir bo‘ladigan qurolli hodisalar va chegaraning minalashtirilgan uchastkalari bilan bog‘liq bo‘lganini eslatdi. Bularning barchasi millionlab odamlarning hayotiga bevosita ta’sir ko‘rsatdi.
Bugun vaziyat butunlay boshqacha.
Markaziy Osiyo mamlakatlari o‘rtasidagi mintaqaviy savdo ikki barobardan ziyod ko‘paydi, o‘zaro investitsiyalar hajmi qariyb besh barobar oshdi, aholining transchegaraviy harakatchanligi mintaqa o‘nlab yillar davomida ko‘rmagan darajada tiklandi. Covid-19 pandemiyasi davrida ham mintaqa mamlakatlari hayotiy muhim tovarlarni yetkazib berish uchun chegaralarni ochiq qoldirgani – jamoaviy barqarorlik va o‘zaro ishonchning ifodasi sifatida e’tiborga loyiqdir.
«Markaziy Osiyoning asosiy sabog‘i shundaki, geografiya emas, siyosiy tafakkur o‘zgardi. Eng yuqori darajadagi siyosiy iroda asosiy omil bo‘ldi. O‘zbekiston Prezidenti qarama-qarshilik o‘rniga barqarorlik va taraqqiyot foydasiga ongli tanlov qildi va mintaqaning barcha yetakchilari tomonidan qabul qilingan formulani taklif qildi: barqaror rivojlanish faqat o‘zaro manfaatlar asosida amalga oshishi mumkin», – dedi SMTI direktori.
E.Aripov, shuningdek, mintaqadagi xavfsizlik faqat harbiy nuqtai nazardan ko‘rib chiqilmay, rivojlanish, ijtimoiy barqarorlik va iqtisodiy o‘zaro bog‘liqlik natijasi sifatida qayta ko‘rib chiqilganini ta’kidladi.
Ma’ruzalarda mahalliy hamjamiyatlarning o‘rniga alohida e’tibor qaratildi. Uning qayd etishicha, Markaziy Osiyoda tinchlik va barqarorlik nafaqat davlatlararo kelishuvlar bilan, balki tinchlikning oddiy fuqarolar hayotida amaliy mazmun kasb etgani bilan ham ta’minlanmoqda – savdo-sotiq, turizm va transchegaraviy hamkorlik orqali.
Aynan shu yondashuv o‘tgan yil oktyabr oyida Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan tashkil etilgan Farg‘ona tinchlik forumining asosi bo‘ldi.
«Farg‘ona muloqoti hukumatlar, xalqaro tashkilotlar, ekspertlar va mahalliy hamjamiyatlar birgalikda ishlaydigan platformaga aylandi. Uning vazifasi nafaqat erishilgan o‘zgarishlarni qayd etish, balki Markaziy Osiyoni mojarolarning oldini olish va dunyoning boshqa mintaqalari uchun ishonchni oshirish bo‘yicha amaliy tajriba manbaiga aylantirishdir», – dedi Eldor Aripov.
Forum yakunlariga ko‘ra, uni mintaqaning uzoq muddatli barqarorligiga qaratilgan va uning tajribasini xalqaro darajaga yetkazuvchi doimiy muloqot platformasi sifatida institutlashtirishga qaror qilindi.
Ushbu mavzuning mantiqiy davomi Kaspiy siyosati markazi tomonidan tashkil etilgan maydonda o‘tkazilgan muhokama bo‘ldi, unda Markaziy Osiyo va Janubiy Kavkazning O‘rta koridor kontekstida ortib borayotgan o‘zaro bog‘liqligi masalasi muhokama qilindi.
Eldor Aripov o‘z nutqida ikki mintaqa o‘rtasidagi aloqalarning mustahkamlanishi Yevroosiyoda chuqur tarkibiy o‘zgarishlarni aks ettirishini ta’kidladi.
«Gap yangi bloklar yoki rasmiy ittifoqlar tuzish haqida emas, balki amaliy manfaatlarga asoslangan funsional o‘zaro bog‘liqlik – transport, savdo, energetika o‘tish va ta’minot zanjiri barqarorligi haqida ketmoqda», – deb ta’kidladi u.
Ayniqsa, O‘zbekiston Prezidenti ushbu yangi strategik o‘lchamni birinchilardan bo‘lib tan olgani va Ozarbayjonni Markaziy Osiyo mintaqaviy hamkorligi doirasiga kiritishni taklif qilgani ta’kidlandi. Muhokama ishtirokchilarining fikriga ko‘ra, ushbu tashabbus iqtisodiy o‘zaro bog‘liqlik beqarorlik qiymatini oshiradigan va shu tariqa mojarolarning oldini olishga xizmat qiladigan yangi voqelikni aks ettiradi.
Myunxendagi O‘zbekiston vakillarining nutqlari Markaziy Osiyo tobora ko‘proq muammoning manbai emas, balki yechimning bir qismi sifatida qabul qilinayotganini ko‘rsatdi. Markaziy Osiyodan Janubiy Kavkaz orqali Qora dengizgacha bo‘lgan hamkorlik makonini rivojlantirish butun Yevrosiyoga ta’sir qiluvchi kengaytirilgan barqarorlik zonasini yaratishi mumkin.
Ma’lumot uchun, Xavfsizlik bo‘yicha Myunxen konferensiyasi global xavfsizlikning dolzarb masalalarini muhokama qilish uchun eng nufuzli xalqaro platformalardan biridir. 2026 yilda uning ishida 115 dan ortiq mamlakatdan mingdan ortiq vakillar, jumladan, 60 dan ortiq davlat va hukumat rahbarlari ishtirok etdi.
Germaniyaning O‘zbekistondagi elchisi Manfred Xyutterer diplomatik missiyasini yakunladi va ikki davlat o‘rtasida yaqinroq siyosiy muloqot va hamkorlikni kengaytirishga qaratilgan vakolat muddatini yakunladi.
Foto: Telegram/baxtiyor_saidov
Seshanba kuni tashqi ishlar vaziri Baxtiyor Saidov janob Xutera bilan xayrlashuv uchrashuvi o‘tkazdi va ikki tomonlama munosabatlarni mustahkamlashga qo‘shgan hissasi uchun minnatdorlik bildirdi.
Saidov oʻzining Telegram-kanalida eʼlon qilgan xabarida har ikki davlat Xutera faoliyati davomida Oʻzbekiston va Germaniya oʻrtasida oliy darajadagi muzokaralar muvaffaqiyatli oʻtkazilgani, tashqi ishlar vazirliklari oʻrtasidagi hamkorlik mustahkamlangani va koʻp qirrali sheriklik munosabatlari yangi bosqichga koʻtarilgani taʼkidlanganini taʼkidladi.
“Biz mamlakatimizdagi diplomatik missiyasini yakunlayotgan Germaniya Federativ Respublikasining O‘zbekiston Respublikasidagi Favqulodda va Muxtor Elchisi Janobi Oliylari Manfred Xyutterer bilan xayrlashuv matbuot anjumani o‘tkazdik”, — deb yozadi Saidov. – Uning elchi sifatidagi faoliyati davomida oliy darajadagi uchrashuvlar muvaffaqiyatli o‘tkazilgani, ikki tashqi ishlar vazirliklari o‘rtasidagi yaqin muloqot mustahkamlangani, ko‘p qirrali hamkorligimiz sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarilganini alohida ta’kidladik.
Tashqi ishlar vaziri, shuningdek, elchiga O‘zbekiston-Germaniya munosabatlarini rivojlantirishga qo‘shgan hissasi uchun minnatdorlik bildirib, kelgusi faoliyatiga muvaffaqiyatlar tiladi.
Janob Xutera 2024-yil 20-sentabr kuni Prezident Shavkat Mirziyoyevga ishonch yorliqlarini topshirdi.U 2021-2024-yillarda Germaniyaning O‘zbekistondagi elchisi bo‘lib ishlagan Tilo Klinner o‘rnini egalladi
Siyosat
O‘zbekiston va Turkmaniston o‘rtasida axborot xavfsizligi va diplomatik hamkorlik to‘g‘risidagi bitim imzolandi
O‘zbekiston va Turkmaniston o‘rtasida siyosiy muloqotni mustahkamlash, tashqi ishlar vazirliklari o‘rtasidagi hamkorlikni kengaytirish, xalqaro axborot xavfsizligi bo‘yicha hamkorlikni mustahkamlashga qaratilgan qator ikki tomonlama hujjatlar imzolandi.
Foto: Telegram/baxtiyor_saidov
Hujjat Ashxobodda O‘zbekiston Tashqi ishlar vaziri Baxtiyor Saidov va Turkmaniston Vazirlar Mahkamasi raisi o‘rinbosari, tashqi ishlar vaziri Rashid Meredov bilan uchrashuvdan so‘ng imzolandi.
Saidov ikki davlat oʻrtasida Oʻzbekiston va Turkmaniston hukumatlari oʻrtasida xalqaro axborot xavfsizligini taʼminlashda hamkorlik toʻgʻrisida bitim va ikki davlat tashqi ishlar vazirliklari oʻrtasida 2027-2028-yillarga moʻljallangan hamkorlik dasturi imzolanganini aytdi.
“Muzokaralardan so‘ng biz ikki davlat o‘rtasidagi hamkorlikni yanada mustahkamlashga qaratilgan qator ikki tomonlama hujjatlarni imzoladik”, — deb yozdi Saidov o‘zining Telegram’dagi kanalida.
Uning qo‘shimcha qilishicha, kelishuv siyosiy muloqotni yanada institutsional rivojlantirish, ikki tashqi ishlar vazirliklari o‘rtasidagi mazmunli hamkorlikni kengaytirish va zamonaviy xalqaro xavfsizlik sohasida hamkorlikni mustahkamlashga xizmat qiladi.
Siyosat
Prezident Mirziyoyev Toskana delegatsiyasi bilan uchrashib, savdo, sarmoyaviy va madaniy aloqalarni muhokama qildi
Prezident Shavkat Mirziyoyev O‘zbekistonga amaliy tashrif bilan kelgan Italiyaning Toskana gubernatori Ejenio Janni boshchiligidagi delegatsiyani qabul qildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Prezident matbuot xizmati xabariga ko‘ra, uchrashuvda O‘zbekiston bilan Italiya o‘rtasidagi strategik sheriklik munosabatlarini, xususan, savdo-sotiq, sarmoyaviy va madaniy-gumanitar hamkorlikni rivojlantirish masalalari muhokama qilindi. Tomonlar mintaqaviy aloqalarni kengaytirishni ham muhokama qildilar.
Tomonlar ikki tomonlama munosabatlarning barcha darajadagi jadal sur’atlarini olqishladilar. Joriy yil boshidan buyon O‘zbekiston bilan Italiya o‘rtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 25 foizga oshdi, metallurgiya, energetika, qishloq xo‘jaligi, kimyo sanoati va boshqa iqtisodiyot tarmoqlarida Italiyaning yetakchi kompaniyalari ishtirokida qo‘shma loyihalar amalga oshirilmoqda.
Janob Mirziyoyev O‘zbekiston bilan Toskana o‘rtasida uzoq yillik tarixiy va madaniy aloqalar mavjudligini ta’kidladi. Ipak yo‘li davrida Florensiyani hozirgi O‘zbekistonning qadimiy shaharlari bilan bog‘lagan faol savdo-sotiq Amir Temur saroyida florensiyalik savdogar va diplomatlarni kutib olgan.
Prezident taʼlim va madaniyat sohasidagi hamkorlikni kengaytirishga ham alohida eʼtibor qaratdi. Piza universitetining Toshkentdagi filiali bu yil o‘zining ilk talabalarini tamomladi, Prato shahrida esa o‘zbek to‘qimachilik mahsulotlarini targ‘ib qiluvchi savdo markazi mavjud. 2024-yilda Florensiyadagi Uffizi galereyasida O‘zbekiston avangard san’ati ko‘rgazmasi bo‘lib o‘tdi.
Anjumanda Toskana bilan to‘qimachilik, charm, oziq-ovqat mahsulotlarini qayta ishlash va zargarlik sanoati, shuningdek, qurilish, ta’lim, madaniyat va turizm sohalarida hamkorlikni kengaytirish uchun katta imkoniyatlar mavjudligi ta’kidlandi.
Tomonlar, shuningdek, Toskana va Buxoro viloyati o‘rtasida hamkorlik shartnomasi imzolanganini olqishlab, bu mintaqaviy sheriklikni mustahkamlash yo‘lidagi muhim qadam ekanini ta’kidladilar.
Uchrashuvdan so‘ng tomonlar Toskana va O‘zbekiston mintaqalari o‘rtasidagi hamkorlikni chuqurlashtirish bo‘yicha yangi loyiha va tashabbuslarni belgilovchi qo‘shma yo‘l xaritasini ishlab chiqish va qabul qilishga kelishib oldilar.
Toskana Italiyaning iqtisodiy rivojlangan mintaqalaridan biri boʻlib, kuchli sanoat bazasi, ilgʻor ishlab chiqarish, zamonaviy qishloq xoʻjaligi, jahon miqyosida eʼtirof etilgan vinochilik sanoati va yaxshi rivojlangan turizm sektoriga ega. Poytaxt Florensiya Uygʻonish davrining tugʻilgan joyi boʻlib, dunyoning yetakchi madaniyat va sanʼat markazlaridan biri sifatida keng tanilgan.
O‘zbekiston iqtisodiy landshaftida tarixiy burilish yuz berdi. Prezident tomonidan imzolangan “Toshkent xalqaro moliya markazi to‘g‘risida”gi Konstitutsiyaviy qonun mamlakatimizni global moliya xaritasiga olib chiqishga qaratilgan eng dadil strategik qadamdir.
Prezident Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva ta’kidlaganidek, ushbu markaz qariyb o‘n yillik tizimli o‘zgarishlarning mantiqiy natijasidir. Bu shunchaki yangi muassasa emas, balki mamlakatning xalqaro kapital bozorlariga bo‘lgan qarashini tubdan o‘zgartiruvchi institutsional poydevordir.
Markaz hududida xalqaro standartlarga mos alohida huquqiy rejim joriy etiladi. Bu yerda faoliyat yurituvchi mustaqil moliyaviy regulyator va Toshkent xalqaro tijorat sudi investorlar uchun eng muhim omil huquqiy barqarorlikni ta’minlaydi. Ekotizim bank va investitsiya xizmatlari, islom moliyasi, raqamli aktivlar hamda konsalting kabi sohalarni qamrab olib, O‘zbekistonni mintaqaviy moliya markaziga aylantirishni maqsad qiladi.
Hukumat oldiga qo‘yilgan maqsadlar ulkan:
2030-yilgacha 20–25 mlrd AQSh dollarigacha qo‘shimcha investitsiyalarni jalb qilish;
15 minggacha yuqori malakali ish o‘rinlarini yaratish;
10 ming nafar mutaxassisning xalqaro standartlar asosida malakasini oshirish.
Bu strategiya xususiy sektorni jadallashtirish va innovatsion moliyaviy xizmatlarni kengaytirish orqali mamlakat investitsiyaviy jozibadorligini yangi darajaga olib chiqadi. Toshkent endilikda global moliya tizimiga chuqur integratsiyalashgan, ochiq va raqobatbardosh markaz sifatida jahon hamjamiyatiga yuzlanmoqda.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Qatar davlati amiri Shayx Tamim bin Hamad Ol Soniyga uning otasi, Qatar Davlatining sobiq amiri Shayx Hamad bin Xalifa Ol Soniy vafot etgani munosabati bilan ta’ziya yo‘lladi.
Hamdardlik maktubida Shayx Hamad bin Xalifa Ol Soniy uzoq yillar Qatar Davlatining ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyoti, ulkan bunyodkorlik ishlarini amalga oshirish, aholi turmush darajasi va farovonligini yuksaltirish, mamlakatni har tomonlama rivojlantirishga beqiyos hissa qo‘shgani, o‘z Vatanining chinakam fidoyi va olijanob farzandi bo‘lgani ta’kidlanadi.
“O‘zbekiston va Qatar o‘rtasidagi do‘stona aloqalar va hamkorlikni yangi bosqichga ko‘tarishga munosib ulush qo‘shgan Shayx Hamad Ol Soniy A’lo Hazratlarining yorqin xotirasi va o‘chmas nomi qalblarimizda abadiy saqlanib qoladi”,- deyiladi maktubda.
Davlatimiz rahbari Qatar amiriga, uning oila a’zolari va barcha yaqinlariga, butun Qatar xalqiga chuqur hamdardlik izhor etdi.
Argentina kambek evaziga Angliyani mag‘lub etib, JCh–2026 finaliga chiqdi
Reklama qo‘ng‘iroqlari va xabarnomalaridan himoya kuchaytiriladi
1 oktyabrdan o‘z nomidagi SIM-karta va bank kartalari haqida ma’lumot olish mumkin bo‘ladi
-
Sport5 days agoIspaniya Belgiyani yengib, yarimfinalga chiqdi
-
Sport4 days agoAngliya-Norvegiya bahsi boshlanish vaqti kechiktirilishi mumkin
-
Iqtisodiyot5 days ago
17 mlrd so‘mdan ortiq davlat xaridlaridagi qonunbuzilishlar aniqlandi
-
Dunyodan4 days ago
Frantsiyada ko’pchilik qo’rqqan narsa yuz berdi.
-
Sport3 days agoInfantino yana JCh ishtirokchilari sonini oshirish g‘oyasi haqida gapirdi
-
Jamiyat4 days agoBektemir tumanida «zakladchik»lar qo‘lga olindi
-
Jamiyat5 days agoDori narxini sun’iy oshirgan yuzlab dorixonalar aniqlandi
-
Jamiyat5 days agoJanubiy Koreya va AQShga noqonuniy migratsiya tashkil etmoqchi bo‘lganlar ushlandi