Mahalliy
Jahon banki o‘zbekistonlik talabalarni moliyaviy qo‘llash uchun $250 mln kreditni ma’qulladi
Jahon banki ijrochi direktorlar kengashi O‘zbekiston uchun 250 mln dollar miqdoridagi kreditni ma’qulladi. Ushbu mablag‘lar oliy, texnik va kasb-hunar ta’limi tizimida talabalarni moliyalashtirishdan teng foydalanishni kengaytirishga qaratilgan dasturni amalga oshirish uchun mo‘ljallangan.
Qayd etilishicha, kelgusi uch yil davomida ushbu dastur talabalarni moliyalashtirishni qo‘llab-quvvatlash tizimini kuchaytirishga va butun mamlakat bo‘ylab 600 ming yoshlar uchun ta’lim kreditlaridan foydalanish imkoniyatini kengaytirishga yordam beradi. Dasturiy mablag‘larning qariyb 80 foizi kam ta’minlangan oilalar farzandlari bo‘lgan talabalar va xotin-qizlarga kredit ajratishga yo‘naltiriladi.
Bunda xotin-qizlar barcha oliy o‘quv yurtlari talabalarining 55 foizini va ta’lim kreditlari oluvchilarning 80 foizini tashkil etsa-da, talaba qizlarning atigi 33 foizi mehnat bozorida ko‘nikmalarga talab eng yuqori bo‘lgan STEM yo‘nalishlarida tahsil olishini ham inobatga olish nazarda tutilmoqda.
Jahon banki tomonidan moliyalashtiriladigan mazkur dastur 2026-2028 yillarda O‘zbekiston Iqtisodiyot va moliya vazirligi tomonidan talabalarni moliyalashtirish tizimidagi mavjud to‘siqlarni bartaraf etish uchun amalga oshiriladi.
190 million dollardan ortiq mablag‘ yoki «EduImkon» dasturi mablag‘larining qariyb 80 foizi aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlari, jumladan, kam ta’minlangan oilalardan bo‘lgan yoshlar va xotin-qizlarga ta’lim kreditlari ajratish, shuningdek, mehnat bozorida talab yuqori bo‘lgan ta’lim yo‘nalishlarini, xususan, STEM mutaxassisliklarini tanlashni rag‘batlantirishga yo‘naltirilishi belgilangan.
Shuningdek, «EduImkon» dasturi qo‘shimcha 30 million dollar xususiy kapitalni jalb qilishga yordam beradi. Bu talabalarni kreditlash imkoniyatlarini kengaytirishga yordam beradi va davlat budjetiga bosimni kamaytiradi.
Mahalliy
Agrar universitetda 3 yillik ta’lim joriy etiladi
Prezidentning 2026-yil 11-apreldagi qaroriga muvofiq, Toshkent davlat agrar universiteti faoliyatini takomillashtirish bo‘yicha qator chora-tadbirlar belgilandi. Unga ko‘ra, 2026–2027-o‘quv yilidan boshlab agrar oliy ta’lim muassasalarida ayrim yo‘nalishlar bo‘yicha 3 yillik ta’lim dasturlari joriy etiladi.
Hujjatda 2030-yilga qadar universitetni xalqaro reytinglarning top-500 taligiga kiritish, ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish hajmini 3 baravarga oshirish va akkreditatsiyadan o‘tgan dasturlar sonini 4 baravar ko‘paytirish vazifalari belgilangan.
Shuningdek, yangi ta’lim modeli nazariy bilimlar va amaliy ko‘nikmalar uyg‘unligini ta’minlashga qaratilgan bo‘lib, talabalarni bozor talablariga mos kadr sifatida tayyorlash maqsad qilingan.
Yangi tizimga ko‘ra, o‘quv jarayoni bosqichma-bosqich amaliyotga yo‘naltiriladi. Birinchi kursda darslarning 60 foizi nazariy, 40 foizi amaliy bo‘ladi.
Ikkinchi kursda nazariy va amaliy mashg‘ulotlar tenglashtirilib, har biri 50 foizni tashkil etadi. Uchinchi kursda esa asosiy e’tibor amaliyotga qaratilgan bo‘lib, 70 foiz amaliy, 30 foiz nazariy darslardan iborat bo‘ladi.
Bundan tashqari, yuqori kurs talabalari uchun o‘qish jarayonidan ajralgan holda 4 oylik uzluksiz dual ta’lim joriy etiladi.
Qarorda universitetning xalqaro nufuzini oshirishga alohida e’tibor qaratilgan. Xususan, xalqaro reyting tashkilotlari bilan hamkorlikni kuchaytirish va ta’lim sifatini global standartlarga moslashtirish rejalashtirilgan.
Ilmiy tadqiqotlarni tijoratlashtirish orqali universitetning moliyaviy barqarorligini oshirish ham ustuvor vazifalardan biri sifatida belgilangan.
Mahalliy
Oliy ta’limni rivojlantirish va global hamkorlik markazi tuziladi
Ilm-fan salohiyati yanada oshiriladi. «Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar tizimini takomillashtirishning qo‘shimcha chora-tadbirlari to‘g‘risida» gi Prezident Farmoni (PF–58-son, 10.04.2026-y.) qabul qilindi.
Farmonga ko‘ra, Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Oliy ta’limni rivojlantirish tadqiqotlari markazi negizida Oliy ta’limni rivojlantirish va global hamkorlik markazi tashkil etiladi.
Respublika davlat oliy ta’lim tashkilotlarining bakalavriat ta’lim yo‘nalishlariga muayyan o‘quv yili uchun ajratilgan grant kvotalarining to‘lmay qolgan qismi hisobidan har yili 500 nafargacha bo‘lgan iqtidorli chet el fuqarolariga oliy ta’lim tashkilotlarida ta’lim olish uchun grant berishni nazarda tutuvchi «Yangi O‘zbekiston stipendiyasi» dasturi amalga oshiriladi.
2026/2027 o‘quv yilidan oliy ta’lim tashkilotlariga xorijiy talabalarni qabul qilishning amaldagi tartibiga qo‘shimcha tariqasida «Study in Uzbekistan» platformasi orqali qabul qilish yo‘lga qo‘yiladi.
2026/2027 o‘quv yilidan ta’lim dasturini xorijiy tilda yakunlagan talabalar ta’limning keyingi bosqichi uchun hujjat topshirishda xorijiy tilni bilish to‘g‘risidagi sertifikatni taqdim etishdan ozod etiladi.
Quyidagilar tashkil etiladi:
– Raqamli ta’lim texnologiyalarini rivojlantirish markazi negizida Raqamli ta’lim va sun’iy intellektni rivojlantirish markazi;
– Innovatsiyalarni joriy qilish va texnologiyalar transferi milliy ofisi hamda Yoshlar akademiyasi negizida Yoshlarning innovatsion tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash ofisi.
Mahalliy
O‘zbekistonda OTMlarga milliy tadqiqot universiteti maqomini berish yo‘lga qo‘yiladi
Joriy yil 10-apreldagi PF–58-son farmon bilan «U 10 – O‘zbekistonning global ilg‘or universitetlari» dasturi joriy etiladi va uning doirasida oliy ta’lim tashkilotlariga milliy tadqiqot universiteti maqomini berish yo‘lga qo‘yiladi.
Milliy tadqiqot universiteti maqomi davlat ilmiy dasturlari doirasida Innovatsion rivojlanish agentligi tomonidan ilmiy klaster tashkil etish loyihasi bo‘yicha o‘tkaziladigan tanlovda g‘olib bo‘lgan 10 ta oliy ta’lim tashkilotiga beriladi.
2027-yil 1-yanvardan oliy ta’lim tashkilotlari milliy reytingi natijalariga ko‘ra moliyaviy rag‘batlantirish tizimi yo‘lga qo‘yiladi.
Milliy reyting natijalariga ko‘ra, har bir toifa guruhiga mansub oliy ta’lim tashkilotlarining 20 foizi 1-darajaga, 40 foizdan 2- va 3-darajalarga kiritiladi.
2027-yil 1-yanvardan davlat buyurtmasi (davlat granti) asosida ta’lim olayotgan 1 nafar talabani o‘qitish xarajatlari miqdorini quyidagi ko‘rsatkichlardan kelib chiqib shakllantirish tartibi joriy etiladi:
1 nafar professor-o‘qituvchiga to‘g‘ri keladigan o‘rtacha talabalar soni nisbati;
ta’lim sohasi murakkabligi, shu jumladan, ta’lim yo‘nalishlari (ixtisosliklar) uchun talab etiladigan moddiy-texnik baza;
ta’lim sohasi oliy ma’lumotli kadrlarni tayyorlashning ustuvor sohalariga mosligi;
oliy ta’lim tashkilotining maqomi va (yoki) toifasiga ko‘ra ilmiy tadqiqotga yo‘naltirilganligi va boshqalar.
Mahalliy
Xorijlik abituriyentlar uchun «Yangi O‘zbekiston stipendiyasi» grant dasturi joriy etiladi
PF–58-son farmon bilan respublika davlat oliy ta’lim tashkilotlarining bakalavriat ta’lim yo‘nalishlariga muayyan o‘quv yili uchun ajratilgan grant kvotalarining to‘lmay qolgan qismi hisobidan har yili 500 nafargacha bo‘lgan iqtidorli chet el fuqarolariga oliy ta’lim tashkilotlarida ta’lim olish uchun grant berishni nazarda tutuvchi «Yangi O‘zbekiston stipendiyasi» dasturi amalga oshiriladi.
2026/2027 o‘quv yilidan oliy ta’lim tashkilotlariga xorijiy talabalarni qabul qilishning amaldagi tartibiga qo‘shimcha tariqasida «Study in Uzbekistan» platformasi orqali qabul qilish yo‘lga qo‘yiladi.
Shuningdek, 2026/2027 o‘quv yilidan ta’lim dasturini xorijiy tilda yakunlagan talabalar ta’limning keyingi bosqichi uchun hujjat topshirishda xorijiy tilni bilish to‘g‘risidagi sertifikatni taqdim etishdan ozod etiladi.
Hujjat bilan quyidagilar tashkil etiladi:
Raqamli ta’lim texnologiyalarini rivojlantirish markazi negizida Raqamli ta’lim va sun’iy intellektni rivojlantirish markazi;
Innovatsiyalarni joriy qilish va texnologiyalar transferi milliy ofisi hamda Yoshlar akademiyasi negizida Yoshlarning innovatsion tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash ofisi.
Mahalliy
Xalqaro ilmiy anjumandan muhim xulosalar
Toshkentdagi Islom sivilizatsiyasi markazida Amir Temur tavalludining 690 yilligiga bag‘ishlangan xalqaro ilmiy konferensiya doirasida 13 ta sho‘’ba yig‘ilishlari bo‘lib o‘tdi. Unda Temuriylar davri merosi davlatchilikdan tortib, ilm-fan, san’at va zamonaviy texnologiyalargacha bo‘lgan keng qamrovda tahlil qilindi.
Anjumanning ilmiy muhokamalarida Amir Temurning davlat boshqaruvi va diplomatiyasi alohida o‘rin egalladi. Mutaxassislar uning shaxsini ilmiy jihatdan baholash, ideal hukmdor sifatidagi qiyofasi, Turon sivilizatsiyasi bilan bog‘liqligi kabi masalalarni ko‘rib chiqdilar. Shuningdek, saroy hujjatlari, diplomatik yozishmalar va tarjimonlik an’analari Temuriylar tashqi siyosatining muhim qismi sifatida tahlil etildi.
Harbiy san’atga bag‘ishlangan muhokamalarda Amir Temurning jahon harbiy tafakkuriga qo‘shgan hissasi, strategik yurishlar, razvedka va taktik yondashuvlari keng yoritildi. Zamonaviy tahlillar asosida uning geosiyosiy strategiyasi va harbiy boshqaruv tizimiga yangi baho berildi.
Shaharsozlik va me’morchilikka oid sho‘’bada esa Temuriylar davridagi arxitektura maktabi, Samarqand va Hirot kabi shaharlarning rivojlanish modeli, shuningdek, me’moriy yodgorliklarni saqlash va raqamli texnologiyalar orqali tiklash masalalari muhokama qilindi. Bu yo‘nalishda Temuriylar renessansining G‘arb me’morchiligiga ta’siri haqidagi ilmiy qarashlar ham ilgari surildi.
Tarixiy manbalarga bag‘ishlangan yig‘ilishlarda rasmiy yozishmalar, xitoy va usmoniy manbalari, qo‘lyozmalarni saqlash va raqamlashtirish masalalariga alohida e’tibor qaratildi. Manbashunoslik va tekstologik tadqiqotlar Temuriylar davrini chuqur anglashda asosiy omil sifatida qayd etildi.
Ilm-fan va ta’lim yo‘nalishidagi muhokamalar Temuriylar renessansining mohiyatini ochib berdi. Xususan, Mirzo Ulug‘bek ilmiy maktabi, Ali Qushchi merosi hamda Ibn Xaldun bilan bog‘liq tarixiy muloqotlar jahon ilm-fani taraqqiyotidagi muhim bosqich sifatida baholandi.
Adabiyot va san’atga bag‘ishlangan sho‘’bada Alisher Navoiy ijodi markaziy o‘rinni egallab, uning asarlari poetika va ma’naviyat uyg‘unligi sifatida talqin qilindi. Shuningdek, Kamoliddin Behzod maktabi va qo‘lyozmalardagi matn va tasvir uyg‘unligi Temuriylar madaniyatining yuksak namunasi sifatida ko‘rsatildi.
Ijtimoiy-ma’naviy hayotga oid muhokamalarda jamiyatdagi axloqiy muhit, ta’lim, xayriya va ayollar o‘rni kabi masalalar ko‘rib chiqildi. Jumladan, Bibixonim obrazi orqali ayollarning jamiyatdagi o‘rni ilmiy asosda tahlil qilindi.
Anjumanda zamonaviy yondashuvlar ham e’tibor markazida bo‘ldi. Raqamli texnologiyalarga bag‘ishlangan sho‘’bada tarixiy manbalarni raqamlashtirish, me’moriy ob’yektlarni virtual tiklash va ularni turizm sohasiga integratsiya qilish imkoniyatlari muhokama qilindi.
Shuningdek, xattotlik merosiga bag‘ishlangan yig‘ilishda Temuriylar davrida shakllangan yozuv madaniyati, Qur’on nusxalarini ko‘chirish an’analari va nasta’liq xati rivoji kabi masalalar yoritildi.
Mutaxassislar fikricha, mazkur xalqaro anjuman Temuriylar merosini faqat tarixiy xotira sifatida emas, balki zamonaviy sivilizatsiya taraqqiyotiga ta’sir ko‘rsatgan muhim omil sifatida qayta baholash imkonini berdi.
Ushbu konferensiya O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosini jahon hamjamiyatiga keng targ‘ib qilish, xalqaro ilmiy hamkorlikni mustahkamlash va Temuriylar davrini yangi ilmiy yondashuvlar asosida o‘rganishda muhim bosqich bo‘lib qolishi kutilmoqda.
-
Sport5 days ago
«Real Madrid» chempionlik uchun kurashlardan chiqdimi?
-
Dunyodan3 days ago
Eron rahbarlari AQSh va Isroildan tovon puli talab qilmoqda
-
Dunyodan5 days ago
Rossiya mudofaa vazirining sobiq o‘rinbosari 19 yillik qamoq jazosiga hukm qilindi
-
Iqtisodiyot3 days ago
Centrum Air mavsumning asosiy yo‘nalishlaridan birini ishga tushiradi – Antalyaga kunlik reyslar
-
Jamiyat5 days ago«Qamchiq» dovonida yuk mashinasi yonib ketdi
-
Siyosat3 days ago
Buxoroda O‘zbekiston va Qozog‘iston yetakchilarining uchrashuvi bo‘lib o‘tdi
-
Mahalliy3 days ago
Xorijlik abituriyentlar uchun «Yangi O‘zbekiston stipendiyasi» grant dasturi joriy etiladi
-
Dunyodan3 days ago
Eronning sobiq tashqi ishlar vaziri havo hujumida halok bo‘ldi
