Dunyodan
G’azo OITS sayti “Ayollar uchun yagona” kunlarini taklif qildi. U o’ldirishni to’xtatmadi
Emile Nader
BBC News, Quddus
Bbc
Maryey Shayx Al hayitning oilasi, u o’ldirilganini bilib olgandan keyin Xon eunkis Nasser kasalxonasiga keladi
Oziq-ovqat taqsimoti ijtimoiy media-dagi ijtimoiy media postida, Falastinlik Falastinliklar, avvalgidek yillarda, xuddi shunday qurol olib keluvchi qutilarni qabul qiladigan rasmlarni olib borishdi.
Biroq, bu safar G’azo gumanitar jamg’armasi (GFF) tomonidan almashilgan takliflar boshqacha, ular uchun faqat ayollar uchun qilingan rasmlar mavjud.
“Ertaga, ertalabki Saudiya tumanidagi bizning joyimizda, faqat ayollar oziq-ovqat qutilarini olishlari mumkin. “Erkaklar ushbu tarqatish paytida saytdan qochishlari kerak.”
Mary sheyx al-hayit etti farzandini qo’llab-quvvatlamoqchi edi. Uning eri urushda o’ldirildi va oila “Lenil sho’rva” da uch hafta davomida tirik qoldi, – dedi Maryamning singlisi esa kurash edi.
“Uning bolalari va men bormaslikni aytdik, – dedi KAAAAA BBCga. “Maryam u buni xohlagan, chunki bu ayol uchun kun bo’lgan va bu juda ko’p emas edi.”
goh
G’azo gumanitar jamg’armasi (GHF) ijtimoiy media bo’yicha faqat yordam tarqatish uchun sanalarni e’lon qildi
GHF ning oziq-ovqat yordamini taqsimlash tizimi, may oyida Isroil va AQShning qo’llab-quvvatlashi bilan amalga oshirilganidan beri amalga oshirilganidan beri tartibsizlik va qotillik kuniga e’tibor berilmagan.
Katta olomon Isroil harbiy zonalarida uzoq masofani bosib o’tishga majbur bo’lib, fuqarolik xavfsizlik pudratchilari va Isroil qo’shinlari bilan o’ralgan to’siqli hududga kirishga majbur. Falastin erkaklar asosan oilalari uchun qutini ta’minlash uchun xavf va reysda.
G’azoning 2 million aholisi faqat to’rtta GHF saytlariga ega, ammo ular odatda ikki kundan kam bo’lmaganda ochiq emas.
Payshanba kuni, Sisters xonim Meri va Kaura Janubiy Rafaning janubidagi yordam saytlarini erta yo’lga qo’yishdi. Ular kelishganida, sahna allaqachon chalkash edi.
“Ko’p ayollar juda ko’p edi va bu joy nazoratga qaradi. Ular qazib olinmadi va yordamni tarqatishlari mumkin”, dedi KAAAA. “Ular ayollarga qalampirni püskirishni boshladilar, keyin Rena o’qlarini olib kelib, ayollarni orqaga surishni boshladilar.”
Opa-singillar mayhemda bo’lishdi. Sigra kiyimlari qalampir püskürtmeyga to’lganligi sababli, u singlisini chaqirdi va akasining uyida uchrashishga rozi bo’ldi.
U yana qo’ng’iroq qilgandan so’ng darhol nimadir noto’g’ri his qildi.
“Bu safar notanish odam uni oldi, dedi u telefon egasi otib tashlandi va Qizil Xochga (ochiq havoda)”, – deydi KAAAA.
“Men yana qo’ng’iroq qildim. Bu safar unga boshida otilganini aytishdi. Men aqldan ozgan edim va yana qo’ng’iroq qildim, ammo bu telefon egasi o’ldirildi.
Xavla Shayx Al-Iyd (R) yordam saytida ajratilganidan keyin otib o’ldirilganini aytdi
May oyi oxirida GHF yordami tizimi tashkil etilganidan beri, BMTning ta’kidlashicha, BMTning ta’kidlashicha, Isroil kuchlari tomonidan 1000 dan ortiq falastinliklar o’ldirilgan va asosan GHF tarqatish joylari yaqinida yordam so’rashmoqda.
Juma kuni GHF bilan birga ishlagan sobiq qo’shinlari Isroil kuchlari va xavfsizlik pudratchilarini olomonga qarata olovni ko’rishlarini aytishdi.
Entoni Agilar BBCga hech qachon bunday darajadagi “shafqatsizlik va keraksiz kuch ishlatish, qurolsiz, och aholiga nisbatan keraksiz kuch ishlatishdan foydalanish” ni hech qachon ko’rmagan. “
Ilgari Isroil o’z qo’shinlari “ogohlantiruvchi zararli zarbalarni” o’qqa tutayotganini va “o’rganilgan o’quv mashg’ulotlari” ni amalga oshirayotganini aytdi. Bu Xausni Xaosning yordam punkti yaqinida etkazish va xabar qilingan o’limlar sonini muammolarga duch kelmoqda.
Mary sheyki al-Egadning qizi, Vivazat (R) Nasser kasalxonasida tasalli topdi
Xan SuY-dagi Nasser kasalxonasida tibbiy shifokor Maryey Shayx Al-Yorkning bo’ynidagi o’q shikastlanishidan keyin vafot etdi. U ma’lum bo’lgan ikki ayoldan biri, payshanba kuni “Ayollar kuni” da o’ldirilgan.
BBC, shuningdek, ikkinchi ayolning oilasi bilan uchrashdi, Xadicha Abu Anza.
Uning yonida bo’lgan bir opamiz, Isroil tanklari va qo’shinlari kelganida GHF Saytga ketayotganini aytdi.
Bir necha metr narida qo’shinlar birinchi marta ogohlantiruvchi zarbalar o’qqa tutdilar va ular yana qaytib kelishlarini aytishdi, dedi Samara juma kuni.
“Biz orqaga ketishni boshladik va keyin u o’q bilan urildi”, dedi Sama. “Ular uni bo’yniga otib, ko’p o’tmay vafot etdilar.”
“Men uni olib, qonim tushdim, shuning uchun u menga Nasser kasalxonasiga olib borishga yordam berdi. Ular uni va odamlarni otib o’ldirganlaridan ko’p o’tmay ochdilar.”
BBCga javoban, Isroilning mudofaa vazirligi (IDF) “payshanba kuni o’t o’chiruvchi otni otib yuborgan zarbani” deb atadi.
Rasmning so’zlariga ko’ra, soatni ochishdan oldin tarqatish joyidan “bir necha yuz metr narida” ishdan bo’shatilgan.
Reuters
May, BMT agentliklari, boshqa xalqaro tashkilotlar va xayriyaliklar G’azo aholisiga 400 ta hududdagi 400 ta tarqatish joyida yordam ko’rsatdi.
GHFni joriy etish ko’pchilikni oldingi gumanitar tizimlarni buzishga urinish uchun tanqid qildi, chunki Isroilning G’aziyotdagi oziq-ovqat mahsulotlarini tarqatishni nazorat qilish va odamlarni xavfli harbiy joylarga haydashni kuchaytirdi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti uni axloqsiz deb ataydigan GHF tizimi bilan hamkorlik qilishdan bosh tortmoqda.
Yaqinda, Isroilning G’azoga oziq-ovqat mahsulotlarini etkazish ustidan nazorati ko’plab Evropa hukumatlari va yordam guruhlari tomonidan tanqid qilindi.
Isroil “Xamas” GHF tizimini tanishtirdi, chunki ilgari u ilgari BMT boshchiligidagi tizimda yordam va foyda keltirdi, ammo bu muntazam ravishda sodir bo’layotganligini isbotlamaydi.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti kechqurun may oyidan beri yordam so’ragan 1000 dan ortiq falastinliklar qotilliklar haqida yozganini yozmoqda
Gazeta, to’ymaslik bilan kasallangan o’limlarning kunlik xabarlari G’azoga tezlashmoqda. Gumanitar rasmiylarning ta’kidlashicha, har tomonlama qulashdan saqlanish uchun hududda yordamga ega bo’lishi kerak.
Xalqaro huquqlarga ko’ra, Isroil G’azoni egallab olgan harbiy kuch sifatida fuqarolik hayotini himoya qilishga majburdir – odamlarga tirik qolish uchun oziq-ovqat topishga imkon beradi. Biroq, Isroil GFF tarqatish modelini qo’llab-quvvatlab, Xamas va yordam agentliklarini joriy etishmovchilik uchun rad etishni rad etishda davom etmoqda.
“Men Xudoga yopiq bo’lishini so’rayman, ular o’limning tuzoqlari”, deydi Maryamning singlisi. “U bolalarga ovqatlanish uchun bordi, lekin u o’z tanasini olib yurgan odamlarga qaytib ketdi.”
Bi-bi-si G’azo jamoasi va BBC tomonidan qo’shimcha xabarlar Muhammad Shalabini tasdiqlaydi
Shveytsariya Eronga qarshi urush munosabati bilan AQShga qurol eksport qilishni taqiqladi. Bu holat davlatning betarafligi tamoyili bilan izohlanadi.
“Ushbu mojaro vaqtida Eron bilan harbiy mojaroda ishtirok etayotgan mamlakatlarga oʻq-dorilarni eksport qilishga ruxsat berilmaydi”, — deyiladi Shveysariya hukumati bayonotida.
Bern rasmiylari AQSh va Isroil Eronga qarshi keng ko‘lamli urush boshlagan joriy yilning 28-fevralidan beri Vashingtonga qurol sotishga ruxsat bermayapti.
Joriy yilning 14 mart kuni Shveysariya hukumati Eronga yo‘l olgan Amerikaning ikkita razvedkachi samolyotining o‘z havo hududi uzra uchib o‘tishini to‘sib qo‘ydi.
1996 yilda qabul qilingan Shveytsariya federal qonuni inson huquqlari va betaraflik tamoyillariga asoslangan harbiy texnika va texnologiyalarni import qilish, eksport qilish va tashish uchun litsenziyalarni talab qiladi.
Ushbu standartga ko’ra, Isroil so’nggi yillarda harbiy texnikani eksport qilish uchun litsenziyadan mahrum qilingan. Bu tartib Eronning o’ziga ham tegishli.
Qo’shma Shtatlarga qarshi qurol embargosi maxsus ekspertlar qo’mitasi tomonidan nazorat qilinadi.
Tahlillarga ko‘ra, Vashington Bernning ikkinchi yirik qurol importchisi hisoblanadi. 2025 yilda Qo’shma Shtatlar Shveytsariyadan taxminan 120 million dollarlik qurol sotib oldi.
Shveytsariya 2003-yilda AQSh Iroqqa bostirib kirganida oʻz havo hududidan foydalanish va qurol-yarogʻ sotishni taqiqlagan edi.
Tahlilchi Gailatoja Gafarxoʻja Oʻgʻlining aytishicha, “Shveytsariyaning qarori Vashington uchun kutilmagan zarba boʻlishi mumkin, chunki Shveytsariya harbiy sanoati AQShning baʼzi mudofaa tizimlari uchun muhim komponentlar yetkazib beruvchi hisoblanadi. Bu harakat Bernning xalqaro maydonda “xolis hakam” sifatidagi mavqeini saqlab qolish va mojaro ishtirokchisi boʻlmaslik istagini yana bir bor tasdiqlaydi.
G’arb davlatlari tomonidan AQShga qarshi qurol embargosi joriy etilishi Oq uy uchun katta ramziy zarba hisoblanadi. Chunki bu Vashingtonning Tehronga qarshi urushini hatto eng yaqin ittifoqchilari ham tan olmasligining yana bir isbotidir.
AQSh va Isroil Eronga qarshi urush boshlagan 28-fevraldan beri jahon energetika bozorlarida narxlar keskin oshgan. Vashington va Tel-Aviv Eronga qarshi hujumlar uyushtirdi va mamlakat oliy rahbari Ali Xomanaiy va ko’plab harbiy qo’mondonlarni o’ldirdi, ammo Fors davlati kutilgandek osonlik bilan taslim bo’lmadi.
Pentagon Kongressdan Eronga qarshi harbiy amaliyotlarni davom ettirish uchun 200 milliard dollardan ortiq mablagʻ ajratishni soʻramoqda.
Prezident Tramp bir tomondan jahon energetika bozoridagi narxlarning oshishi, ikkinchi tomondan Amerika jamoatchiligi va isyonchi kuchlarning bosimi tufayli yakuniy maqsadga erishilmagan bo‘lsa-da, urushdan chiqish yo‘lini qidirayotgani aytiladi.
Qolaversa, Eron bilan urush Qo’shma Shtatlar xalqaro maydonda asosan yakkalanib qolganini ko’rsatdi. Buni prezident Tramp va Oq uy rasmiylarining asabiy bayonotlari ham tasdiqlaydi.
Avval xabar qilinganidek, prezident Tramp kecha NATO davlatlarini Eron bilan bog‘liq mojaroda faol ishtirok etmayotgani uchun qattiq tanqid qilib, ularni “ayyor” deb atadi.
Aslida prezident Tramp avvalroq NATO davlatlaridan Hormuz boʻgʻozi orqali neft va gaz eksportini tiklashda yordam soʻragan edi.
Ammo AQShning Britaniya va Fransiya kabi ittifoqchilari ehtiyotkorligicha qolmoqda. Yaponiya va Avstraliya Xurmuzga harbiy kemalar jo‘natish niyatida emasligini ma’lum qilgan.
Financial Times gazetasi Eron tarixidagi eng katta banknot bo‘lgan 10 million rial muomalada ekanligini ma’lum qildi.
Bu orqali hukumat o‘sib borayotgan inflyatsiyani jilovlashga va naqd pulga bo‘lgan ehtiyojni qondirishga harakat qilmoqda.
Shu haftadan boshlab banklar taxminan 7 dollarlik yangi 10 million rial banknotlarni tarqatishni boshladilar. Eronliklar elektron tizim buzilishidan qo‘rqib, bankomatlar oldida navbatga turishdi. Natijada, banknotalar tezda yo’q bo’lib ketdi.
Yangi pushti banknotning old tomonida IX asrda qurilgan Yazdning Jome masjidi, orqa tomonida esa 2500 yillik Bam qal’asi tasvirlangan.
Bu qadam Eron iqtisodiyotining urushdan keyingi og‘ir ahvoliga yana bir dalildir. 19-fevralda yakunlangan oyda inflyatsiya 47,5 foizni tashkil etdi.
Dunyodan
Qo‘shma Shtatlar “yadroviy tahdid” tug‘dirishi mumkin bo‘lgan davlatlar ro‘yxatini e’lon qildi.
Qo’shma Shtatlar Rossiya, Xitoy, Eron, Shimoliy Koreya va Pokistonni AQShga yadroviy qurol bilan hujum qilishga qodir davlatlar ro’yxatiga kiritadi. Bu maʼlumotlar AQSh hukumati razvedka hamjamiyatining yillik hisobotida keltirilgan.
“Xitoy, Rossiya, Shimoliy Koreya, Eron va Pokiston yadroviy va oddiy kallaklarga ega boʻlgan turli xil yangi, ilgʻor va anʼanaviy raketa uchirish tizimlarini tadqiq qilmoqda va ishlab chiqmoqda”, — deyiladi hisobotda. Razvedka idoralari taxminiga ko‘ra, 2035-yilga borib AQShga 16 mingdan ortiq raketa tahdid soladi, bugungi kunda ularning soni 3000 dan oshdi.
Shimoliy Koreya butun AQSh hududiga zarba bera oladigan qit’alararo ballistik raketani muvaffaqiyatli sinovdan o‘tkazdi. Hujjatda, shuningdek, Xitoy, Eron, Shimoliy Koreya, Pokiston va Rossiya “AQShga tahdid solishi mumkin bo‘lgan ilg‘or raketalarga ustuvor ahamiyat berishda” davom etishi aytiladi.
Bunga javoban razvedka idoralari Rossiyani “Arktikadagi asosiy muammo” deb atadi. Hujjatda aytilishicha, Rossiya kuchlar muvozanati uchun kengroq global raqobatning bir qismi sifatida mintaqadagi o‘z manfaatlarini ilgari surishga intiladi.
Hisobotga ko‘ra, Xitoy Arktikadagi strategik va iqtisodiy manfaatlarini, birinchi navbatda, Rossiya bilan munosabatlari orqali ilgari surish uchun ancha cheklangan sa’y-harakatlarni amalga oshirgan.
AQSh prezidenti Donald Tramp AQSh milliy xavfsizligini ta’minlash uchun Grenlandiyaga muhtojligini aytdi. Aks holda, u orol Rossiya yoki Xitoy tomonidan nazorat qilinishini ta’kidladi.
BBC tahliliga ko‘ra, Eronning Yaqin Sharqdagi AQSh harbiy bazalariga hujumlari dastlabki 14 kun ichida taxminan 800 million dollar zarar keltirgan.
Xabarda aytilishicha, ko‘p zarar Eronning jangovar harakatlarning birinchi haftasida amalga oshirgan javob hujumlari tufayli yetkazilgan. Bu nishonlarga AQShning Yuqori balandlikdagi hududdan mudofaa tizimi (THAAD) va Iordaniya havo bazasi AN/TPY-2 radar tizimi kiritilgan. Tahlillarga ko’ra, ikkinchisining qiymati taxminan 485 million dollarga baholanmoqda. Bundan tashqari, Eron hujumlari AQShning Yaqin Sharqdagi harbiy bazalaridagi binolar va infratuzilmalarga qo‘shimcha 310 million dollar zarar yetkazdi, deya xabar beradi BBC.
Sun’iy yo’ldosh tasvirlari tahlili shuni ko’rsatadiki, Eron ham kamida uchta AQSh havo bazasiga bir necha bor hujum qilgan: Quvaytdagi Ali al-Salim, Qatardagi al-Udeid va Saudiya Arabistonidagi shahzoda Sulton. BBCning xabar berishicha, bu takroriy hujumlar Eron muhim ob’ektlarga hujum qilish niyatida ekanligini ko’rsatadi.
Senatorlar bilan bo‘lib o‘tgan shaxsiy konferensiyada Pentagon rasmiylari AQSh urushning dastlabki olti kunida kamida 11,3 milliard dollar sarflaganini ma’lum qildi, deb xabar berdi ABC News. The Washington Post gazetasining yozishicha, Pentagon harbiy amaliyotning dastlabki ikki kunida o‘q-dorilarga 5,6 milliard dollar sarflagan.
AQSh prezidenti Donald Tramp Eron bilan davom etayotgan urushni yaqin kelajakda tugatish imkoniyatini ko‘rib chiqmoqda. Biroq, Hormuz bo‘g‘ozi bilan bog‘liq asosiy masala hal etilmay turib, urush tugashi ehtimoli bor.
Truth Social’da e’lon qilingan bayonotda prezident Tramp Qo‘shma Shtatlar Yaqin Sharqdagi harbiy amaliyotlarni “to‘xtatish” imkoniyatlarini o‘rganayotganini aytdi.
“Biz Eron rejimiga qarshi harbiy maqsadlarimizga erishishga juda yaqinmiz”.
Prezident Trampning soʻzlariga koʻra, Qoʻshma Shtatlar Eronning raketa salohiyati va harbiy sanoatiga hujum qilish, dengiz floti va havo kuchlarini sezilarli darajada zaiflashtirish hamda yadro qurolini yaratish imkoniyatlarini cheklash boʻyicha oʻz maqsadiga erishdi.
Shu bilan birga, u Hormuz bo‘g‘ozini qo‘riqlash mas’uliyatini boshqa davlatga yuklash kerakligini aytdi.
Prezident Trump, “Hurmuz bo’g’ozi undan foydalanadigan davlatlar tomonidan himoya qilinishi kerak. Qo’shma Shtatlar bunday qilmasligi kerak” dedi.
Dunyo neftining katta qismi Hormuz boʻgʻozi orqali tashiladi. Uning yopilishi jahon iqtisodiyoti uchun jiddiy oqibatlarga olib keladi.
Ammo tahlilchilar fikricha, aynan shu masala Trampni qiyin ahvolga solib qo‘yadi. Urushni to’xtatish bo’g’ozni yopib qo’yishi mumkin, ochiq qolishi esa mojaroni kuchaytirishi mumkin.
AQSh rasmiylarining aytishicha, urush tez orada tugashi dargumon.
Oq uyning aytishicha, operatsiya 4-6 hafta davom etishi kutilmoqda va hozirda uchinchi haftada.
Manbalarga ko‘ra, prezident Trampning o‘zi ham urush haqida ikkilanib turadi. Bir tomondan u neft narxi va iqtisodiy bosimlardan xavotirda bo‘lsa, ikkinchi tomondan harbiy qudrat namoyishidan mamnun.
So‘rovlar shuni ko‘rsatadiki, urush ko‘pchilik tomonidan qo‘llab-quvvatlanmaydi.
Yevropa davlatidan Amerikaga kutilmagan “sovg‘a”
Eron tarixidagi eng katta banknotalar muomalaga chiqariladi
O‘tgan yili «O‘zbekiston temir yo‘llari»da 10,5 mln yo‘lovchi tashilgan
-
Jamiyat5 days agoChilonzorda Al-Xorazmiy ko‘chasining bir qismi yopiladi
-
Siyosat4 days ago
O‘zbekiston va Turkmaniston yetakchilari bir-birlarini tabrikladilar
-
Jamiyat5 days agoCoca-Cola O‘zbekistonda Ramazon oyida bir qator xayriya tashabbuslarini amalga oshirdi
-
Jamiyat5 days agoToshkentda bayram kunlari jamoat transporti uchun maxsus jadval joriy etildi
-
Jamiyat4 days agoImom Buxoriy masjid-majmuasida ilk hayit namozi o‘qildi (foto)
-
Jamiyat5 days agoToshkentda 33,5 mlrd so‘mlik kontrabanda mahsulotlari aniqlandi
-
Siyosat2 days agoIslom bank ishi anʼanaviy foizlarga asoslangan modellardan nimasi bilan farq qiladi?
-
Turk dunyosi4 days agoTurk kurdlari Navro’z bayramida qatnashadilar