Jamiyat
fermerlar kanaldagi qo‘shimcha quloqlardan norozi
Toshkent viloyatining O‘rta Chirchiq, Piskent va Ohangaron tumanlariga reja-grafik asosida 5 kundan suv berilyapti. Kun.uz tahririyatiga murojaat qilgan ohangaronlik fermerlarga ko‘ra, muammo 5 kunlik navbatda emas, balki kanal bo‘ylab ochib olingan 21 ta noqonuniy quloqlarda. Shu sababli, yer maydoni kanal oxirida joylashgan o‘nlab fermerlarga suv yetib bormayapti. Kanal va ariqlar esa tozalanmagan.
{Yii::t(}
O’tkazib yuborish 6s
O’tkazib yuborish
Toshkent viloyati Ohangaron tumanining bir guruh fermerlari suv taqchilligi muammosi bilan yuzlashgan. Tuman hududidan oqib o‘tadigan Yalpoqtepa kanali to‘sib qo‘yilgan. Besh kunlik navbat ortidan dehqonchilik orqaga ketgan. Qoraxitoy mahallasi sobiq raisi Qo‘chqor Po‘latovning aytishicha, 45 yil deganda birinchi marta navbat paydo bo‘ldi.
«Bu kanalimiz 1980-yillarda barpo etilgan. Avval unga 9 kub suv ketardi. Hozirgi dolzarb paytda kanalimizdan navbat qilib, besh kun u zona ishlatadi, besh kun bu zona ishlatadi. Fermerlarimizning dehqonchiligi butunlay orqaga ketdi. Tsement zavodi orqasida katta yerlar bor, mana fermerlarning o‘zlari ham turibdi. Ularga reja hisoblanadi. Suv bo‘lmagandan keyin reja qayerdan bo‘ladi? Mana 3 kun bo‘ldi o‘chganiga», – deya vaziyat haqida aytadi u.
Qo‘chqor Po‘latov, Qoraxitoy mahallasi sobiq raisi
Po‘latovning so‘zlariga ko‘ra, yaqinda 3 kub suv berilgan. U fermerlarga yetib bormagan. «Men 2025 yil 14 yanvar kuni Ohangaron tuman hokimiga kanalning ahvolini ko‘rsatdim. Lekin undan keyin hech kim qiziqmadi. Fermerlarimizga juda og‘ir, chilla kirdi, dalalar suv ichmasa ular rejani qanday bajaradi?
Fermerlarimizga suv uch kunda yetib boradi. Kanalni tozalasa, suv hammaga yetgan bo‘lardi. Undan 20 ming aholi foydalanadi. Bu ariqdan bu ariqqa suv olaversak, faqat ariq sug‘oramiz, yo dehqon bo‘lmaydi, yo unisi», – deydi Qo‘chqor Po‘latov.
Fuqarolarning aytishicha, uzunligi 32 km bo‘lgan kanal oxirgi marta 2015 yilda tozalangan. Kanalning hozirgi holati chindan ham og‘ir, hamma xohlaganicha suv yo‘lini to‘sib olgan.
Yaltoqtepa kanalida ochilgan quloq
Shaxsini sir tutishni so‘ragan fuqaroga ko‘ra, suvchilarning o‘zi odamlarga noqonuniy quloqlar ochib beryapti. Natijada fermerlarning 750-800 gektar yeriga suv bormayapti.
«Kanal qurilishida 4664 gektar yer suv ichadi deb loyiha qilingan. Suv bilan ta’minlanadi deyilgan. Bu yerni sug‘orish uchun 33 ta quloq qo‘yilgan. Keyin esa bular qo‘shimcha 21 taga ruxsat bergan. Endi suv chiqmaydigan yerlarga ham nasos o‘rnatib, suv tortib olyapti.
Shu gapni ochiq aytaman, mas’ullarning xabari bor. Ohangaron tumanida suv tizimi umuman izdan chiqqan. Suv bor, uni to‘g‘ri taqsimlash yo‘lga qo‘yilmagan. Nazorat o‘rnatilmagan. Mana ko‘rdingiz, qancha suv soyga tushyapti. Agar suvchilar dambalarni qo‘ymasdan, nazoratni to‘g‘ri olib borganda, bunaqa suv muammosi bo‘lmasdi. Suvchilar masalan 10 gektarga 10 litr suv berishi kerak bo‘lsa,10 gektar yerga kerak bo‘lsa 50 gektar yerning suvini ham beradi.
Aslida kanalga, zovurga umuman to‘g‘on qo‘yish mumkin emas. Bu jinoyat hisoblanadi. Bu bo‘yicha ma’muriy javobgarlik bor kodeksda. Shundan keyin fermerlar shartnoma rejalarini bajara olmayapti. Suv tejovchi texnologiyalar qilingan. Davlatdan subsidiyalar olingan.
Prezidentning qarorida yozilgan. Birinchi navbatda suv tejovchi texnologiyalar qilgan fermerlarga suv yetkazib berish kerakligi aytilgan. Lekin bu gaplar chekkada qolib ketyapti. Fermerlarimiz tanish-bilishchilik, o‘z vazifasini bajarmaslik, noqonuniy quloqlar ochilishi tufayli kuyib qolyapti. Toshkent viloyati, Ohangaron, Dalvarzin deymiz, suv havzasi bor. Boshlig‘i Qurbonov, u umuman vazifasini bajarmaydi», – deydi suhbatdosh.
Kanalning eng oxirgi nuqtasida, suv yetib bormayotgan yerlardagi fermerlar suv yo‘qligidan hosil kamaygani, ekinlar rivojlanmayotganini aytib berishdi.
«Biz boshlanishiga chorvachilik uchun 180 gektar, 2014 yilda esa hokim qaroriga asosan 70 gektar shartli suvli yer maydoni oldik. 2023 yilda chorvachilikni rivojlantirish maqsadida Germaniyadan yomg‘irlatib sug‘orish uskunasini sotib olib, uni 100 gektar yer maydonda joriy etdik. Shu yilda odatiy sug‘orish usulida bir gektar yerdan 15 sentnergacha, yomg‘irlatib sug‘orishda esa 30 sentnergacha bug‘doy hosili oldik.
Joriy yil aprelida tuman suv yetkazib berish korxonasi bilan shu suvga shartnoma tuzganmiz. Suv yetib kelishi qiyinlashdi. Olgan bo‘lsak, aprel-may oylarida bir kun yoki ikki kun suv olganmiz. Mana yomg‘irlatib sug‘orish uchun 4000 kub suv ketadigan hovuz tashkil qilganmiz. Agar suv tinimsiz kelib tursa, hovuz 2 kunda kunda to‘ladi», – deydi “Bekzod-Sherzod faxr” fermer xo‘jaligi raisi Bekzod Egamberdiyev.
Bekzod Egamberdiyev, “Bekzod-Sherzod faxr” fermer xo‘jaligi raisi
Uning aytishicha, mas’ullar suv 5 kunlik grafik asosida berilishi haqida ogohlantirmagan.
«O‘tgan hafta grafik bo‘yicha biz suv olishimiz kerak edi, 1-2 kundan keyin yopib qo‘yishdi. Keyin bilsak, shu O‘rta Chirchiq tumaniga paxtaga suv yetmayotgani sababli, suvni u yerga haydash buyurilgan ekan», – deydi fermer.
50 gektar yerga beda ekib, 2 mingta zotdor qo‘y boqayotgan “Hisorment” fermer xo‘jaligi ish boshqaruvchisi Fayziddin Shaydullayev ham suvdan qiynalayotganini aytib berdi.
«Bedani aprel oyidan beri bir marta sug‘ordik. Masalan, sug‘orish o‘z o‘rnida bo‘lsa, shu kecha-kunduzgacha uchinchi o‘rimni o‘rib olishimiz kerak edi. Hozir ikkinchisi ham tayyor bo‘lmadi. Agar mana shu ketish bo‘lsa, ikkinchisini ham o‘ra olmaymiz. 20 santimetrda to‘xtab qolgan.
Birinchi o‘rimni yomg‘ir hisobiga o‘rib olganmiz. U bilan qo‘ylarni qishdan chiqara olmaymiz-da. Ohangaronda qish ko‘proq bo‘ladi. Bahorgacha kamida 17-18 mingta beda press yig‘ishimiz kerak», – deydi u.
Fayziddin Shaydullayev, “Hisorment” fermer xo‘jaligi ish boshqaruvchisi
Zotli sigirlar boqayotgan fermer Ulug‘bek Komilovning aytishicha, kelayotgan suv yerga nisbatan juda kam.
«Davlatdan 5,5 mlrd so‘m kredit olganmiz, 28 gektar yer maydonida makkajo‘xori ekdik, bu yil bug‘doy, arpalarimiz biz kutgan hosilni bermadi», –deydi Komilov.
Fermer Ulug‘bek Komilov
Ohangaron tuman suv yetkazib berish xizmati davlat muassasasi direktori Abdulaziz Aliqulov holat yuzasidan izoh berdi.
«Besh kunlik grafik ishlab chiqilgan. Chunki suv tanqis hozirgi kunda, besh kun hammaga yetkazib berilyapti. Hamma grafikka rozi. Grafik vaqtida ochilib, vaqtida yopib turibdi. Hozirgi kunda bizda dushanba kuni grafik bo‘yicha besh kun yopilgan. Shanba kuni ochiladi», – dedi u.
Abdulaziz Aliqulov, Ohangaron tuman suv yetkazib berish xizmati davlat muassasasi direktori
Aliqulov kanaldagi holat tangligini tan olib, uni yaxshilash uchun Suv xo‘jaligi vazirligiga loyiha kiritilganini aytdi. U bir hafta ichida kanal to‘liq tozalanishiga va’da berdi.
Ushbu masala yuzasidan Yalpoqtepa kanaliga suv yetkazib beruvchi Ohangaron-Dalvarzin irrigatsiya tizimi boshqarmasi boshlig‘i Nodir To‘laganov bilan bog‘landik. Uning aytishcha, tabiiy manbalar hisoblangan 6-7 ta soyda hozir suv yo‘q. «Bu yil ikki oycha yog‘ingarchilik bo‘lmadi. Suv tanqis, suv ko‘paysa, 5 kunlik grafik taqsimotdan voz kechiladi», – deydi To‘laganov.
U yaqin vaqtlar ichida Ohangaronga suv ochilishini bildirdi. Ammo kanal tozalanishidan va noqonuniy quloqlar bartaraf etilishidan hali darak yo‘q.
28 iyun kuni Toshkent viloyati suv xo‘jaligi boshqarmasi vakili Kun.uz muxbiri bilan bog‘lanib, fermerlarga suv berilgani, noqonuniy quloqlar yopilganini aytdi. Tahririyatga murojaat qilgan fermerlar esa suv bo‘limidagilar noqonuniy quloqlarni yopishga ruxsat bermagani, quloqlarning egalari ham bunga qarshilik ko‘rsatgani, kanal ham tozalanmaganini aytib bergan. Daryodan kanalga suv ochishni ham fermerlar o‘zi texnika olib kelib amalga oshirishiga to‘g‘ri kelgan. Kanalga suv ochilganidan keyin ham hajmi yetarli bo‘lmagani tufayli kanal oxiridagi maydonlarda ahvol og‘irligicha qolmoqda.
Yaltoqtepa kanali, suv olinadigan qulog‘i buzilishiga qarshilik ko‘rsatayotgan fuqaro
Shahzod O‘roqboyev,
Kun.uz
Jamiyat
Prezident 2030 yilgacha 1,5 ming rahbar kadr zaxirasini shakllantirishni buyurdi
Prezident Shavkat Mirziyoyev 2030 yilgacha 1,5 ming nafar yuqori salohiyatli mutaxassisdan iborat milliy rahbar kadrlar zaxirasini shakllantirishni topshirdi. Istiqbolli boshqaruvchilar sun’iy intellekt va raqamli texnologiyalar asosida saralanib, maxsus dasturlar orqali tayyorlanadi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Prezident Shavkat Mirziyoyev 15 iyul kuni iqtidorli boshqaruvchilar, liderlar va yangi avlod rahbarlarini aniqlash va tanlash hamda «El-yurt umidi» jamg‘armasi orqali iste’dodli yoshlarni qo‘llab-quvvatlash chora-tadbirlari yuzasidan taqdimot bilan tanishdi.
Taqdimotda sun’iy intellekt yordamida tarmoqlar va hududlarning drayver sohalari tahlil qilinib, 50 dan ortiq zamonaviy kasb bo‘yicha boshqaruv kadrlariga ehtiyoj mavjudligi aniqlangani qayd etildi. Ayniqsa, energetika va «yashil» texnologiyalar, qurilish va urbanizatsiya, qishloq va suv xo‘jaligi, raqamlashtirish hamda xizmat ko‘rsatish yo‘nalishlarida malakali mutaxassislarga talab yuqori.
Davlat rahbari tayyor kadrlar bazasi bo‘lmasa, boshqaruv tizimida uzilishlar yuz berishi, ish samaradorligi va qarorlar sifati pasayishini ta’kidladi.
Kadrlarni baholashda eskicha «obektivka» usulidan voz kechib, nomzodning bilimi, kasbiy tajribasi, psixologik xususiyatlari, strategik fikrlashi va liderlik qobiliyatini qamrab oladigan portfolio tizimiga o‘tish zarurligi ko‘rsatib o‘tildi.
Yangi tartibga ko‘ra, istiqbolli boshqaruvchilar raqamli texnologiyalar asosida 100 ballik mezon bo‘yicha baholanadi. Katta ma’lumotlar va biznes-tahlil vositalari orqali yuqori salohiyatli kadrlar aniqlanib, ular uchun sun’iy intellekt yordamida individual kasbiy rivojlanish rejalari ishlab chiqiladi. Mazkur tizimni dastlab qishloq xo‘jaligi, oliy ta’lim va qurilish sohalarida sinovdan o‘tkazish taklif etildi.
Har ikki yilda 500 nafar istiqbolli boshqaruvchini saralab olish, shu tariqa 2030 yilga qadar 1,5 ming nafar yuqori salohiyatli mutaxassisdan iborat yangi avlod rahbar kadrlar zaxirasini yaratish rejalashtirilgan.
Taqdimotda rahbarlik lavozimlari uchun zaxirani shaffof shakllantirishga qaratilgan «TOP-100» ochiq tanlovini o‘tkazish mexanizmi ham bayon qilindi. Tanlov agrar soha, sog‘liqni saqlash, tadbirkorlik, sud-huquq, ta’lim, axborot texnologiyalari va sun’iy intellekt yo‘nalishlarini qamrab oladi.
Nomzodlar test, kompleks kasbiy baholash va suhbat bosqichlaridan o‘tadi. G‘oliblar maxsus o‘quv kurslarida tayyorlanib, milliy kadrlar zaxirasiga kiritiladi, ularning kasbiy o‘sishi va rahbarlik lavozimlariga tayinlanishi bo‘yicha manzilli choralar ko‘riladi.
Milliy kadrlar zaxirasini shakllantirishda xorijdagi vatandoshlar, shuningdek, dunyoning eng nufuzli 100 ta universitetini tamomlagan va ularda tahsil olayotgan yoshlar salohiyatidan samarali foydalanish muhimligi ta’kidlandi.
Bu borada 2026 yil 1 oktyabrdan career.edu.uz platformasida «Xorijdagi talabalar» modulini ishga tushirish rejalashtirilgan. U orqali chet elda ta’lim olayotgan yoshlar davlat idoralari va xususiy korxonalarga biriktiriladi, ularning amaliyot o‘tashi, ish beruvchilar bilan muloqoti hamda kelgusida ishga jalb qilinishi ta’minlanadi.
Yig‘ilishda «El-yurt umidi» jamg‘armasi faoliyatini takomillashtirish masalalariga ham e’tibor qaratildi. O‘tgan yili jamg‘arma transformatsiya qilingani natijasida dunyoning eng nufuzli 100 ta oliygohi talabasi bo‘lgan stipendiatlar ulushi 30 foizdan 80 foizga yetdi. Keyingi yilda yangi tartib asosida o‘tkazilgan uchta tanlovda 447 nafar iqtidorli yosh stipendiya sohibi bo‘ldi.
Shu bilan birga, jamg‘arma dasturlarini hudud va tarmoqlarning aniq ehtiyojlariga bog‘lash zarurligi ko‘rsatib o‘tildi. Iqtidorli yoshlarni xorijiy universitetlarda manzilli tayyorlash, o‘qish xarajatlarini yirik korxonalar bilan birgalikda moliyalashtirish, nufuzli xorijiy oliygohlar bilan qo‘shma dasturlarni yo‘lga qo‘yish bo‘yicha takliflar bildirildi.
Shuningdek, bitiruvchilarning ilmiy tadqiqotlari, startaplari va islohotlarga qaratilgan tashabbuslarini kichik grantlar orqali qo‘llab-quvvatlash, yuqori bo‘g‘in rahbarlari uchun Singapur, Malayziya, Buyuk Britaniya va Yaponiya tajribasi asosida liderlik dasturlarini tashkil etish rejalari ko‘rib chiqildi.
Prezident kadrlarni saralashda ochiqlik va xolislikni ta’minlash, iqtidorli mutaxassislarni tizimli ravishda qo‘llab-quvvatlash hamda ularning salohiyatidan mamlakat taraqqiyoti yo‘lida samarali foydalanish bo‘yicha mutasaddilarga topshiriqlar berdi.
Jamiyat
Tadbirkorlarga Belarusdagi sheriklar bilan qo‘shma tashabbuslarni boshlash vazifasi yuklatildi
Prezident Shavkat Mirziyoyev Belarusga tashrif davomida hududlararo hamkorlikni kengaytirish bo‘yicha erishilgan kelishuvlar ijrosiga doir taqdimot bilan tanishdi. Unda har bir hududdan 30 nafardan yetakchi tadbirkorni Belarusga olib borib, mahalliy sheriklar bilan qo‘shma tashabbuslarni boshlash vazifasi qo‘yildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Taqdimotda qayd etilganidek, davlat rahbarining 8-9 iyul kunlari ushbu mamlakatga rasmiy tashrifi chog‘ida o‘zaro savdo hajmini 2 milliard dollarga yetkazish, mashinasozlik, qishloq xo‘jaligi, farmatsevtika, to‘qimachilik, yog‘ochni qayta ishlash va tibbiyot sohalarida umumiy qiymati 2 milliard dollarlik 310 ta loyiha va chora-tadbirni ro‘yobga chiqarish bo‘yicha muhim kelishuvlarga erishildi. Prezident ularni qisqa muddatda amaliy natijaga aylantirish, yangi korxonalar va ish o‘rinlarini tashkil etish, tadbirkorlar uchun zarur shart-sharoitlarni yaratish muhimligini ta’kidladi.
Belarusda investitsiya loyihalarini joylashtirish uchun taklif etilayotgan sanoat obektlari, davlat mulki va keng qishloq xo‘jaligi yerlari mavjud. Mamlakat hududining 40 foizini yoki 8 million gektarini qishloq xo‘jaligi maydonlari tashkil etadi.
Bu imkoniyatlar qo‘shma ishlab chiqarishlarni yo‘lga qo‘yish, agrar kooperatsiyani rivojlantirish, tadbirkorlik aloqalarini kengaytirish hamda fuqarolarni tashkiliy asosda ish bilan ta’minlash uchun mustahkam zamin yaratadi.
Bunda Belarusda ishlash yoki biznes yuritish istagidagi fuqarolar va tadbirkorlar ro‘yxatini shakllantirib, Belarus bilan oldindan kelishib, ish joyi, yashash sharoiti, loyiha uchun zarur bino va yer masalalarini hal etgan holda ularning borishini tashkil qilish zarurligi ko‘rsatib o‘tildi.
Taqdimotda Andijon va Vitebsk viloyatlari o‘rtasidagi hamkorlik doirasida bajarilgan ishlar haqida axborot berildi.
Ikki hudud o‘rtasida “yo‘l xaritasi” tasdiqlanib, aniq tashabbuslarni ro‘yobga chiqarish boshlangan. Ta’kidlanishicha, Andijon viloyatida yashovchi 255 kishining tashkiliy asosda Vitebskka borishi va bandligi ta’minlandi.
Shuningdek, 11 ta chorvachilik majmuasi negizida yangi loyihalarni yo‘lga qo‘yish bo‘yicha kelishuvga erishildi. Ularning har biri 200 boshdan 3 ming boshgacha qoramol parvarishlash imkoniyatiga hamda yetarli ozuqa maydonlariga ega.
“Andijon invest” kompaniyasi ishtirokida yirik chorvachilik kompleksi va sanatoriy majmuasi negizida investitsiya hamda ijtimoiy tashabbuslarni boshlash choralari ko‘rilmoqda.
Umuman, Vitebsk va Belarusning boshqa viloyatlarida chorvachilik, yog‘ochni qayta ishlash, logistika, savdo va xizmat ko‘rsatish yo‘nalishlarida umumiy qiymati 100 million dollardan ziyod bo‘lgan 30 ta yangi loyiha paketi shakllantirildi.
Xususan, Vitebsk viloyatida 3 ming bosh qoramolga mo‘ljallangan yirik sutchilik majmuasi, bir qator o‘rta hajmdagi chorvachilik xo‘jaliklari, yog‘ochni chuqur qayta ishlash va uning chiqindilaridan pellet ishlab chiqarish korxonasini tashkil etish rejalashtirilgan.
Prezident Andijon va Vitebsk viloyatlari o‘rtasida shakllangan hamkorlik modelini boshqa hududlar kesimida ham rivojlantirish bo‘yicha ko‘rsatmalar berdi.
Buxoro, Qashqadaryo, Navoiy, Namangan, Toshkent, Farg‘ona va Samarqand viloyatlari Belarusning Vitebsk, Mogilyov, Grodno, Gomel va Brest viloyatlariga biriktiriladi.
Sanoat va agrar obektlar negizida yangi ishlab chiqarishlarni tashkil etish, tadbirkorlik loyihalarini joylashtirish hamda aholi bandligini ta’minlash bo‘yicha alohida “yo‘l xaritalari” tasdiqlanadi.
Har bir hududdan 30 nafardan yetakchi tadbirkorni Belarusga olib borib, mahalliy sheriklar bilan qo‘shma tashabbuslarni boshlash vazifasi qo‘yildi.
O‘zaro savdoni jadallashtirish va yuk tashish xarajatlarini kamaytirish maqsadida zamonaviy logistika infratuzilmasini barpo etish masalalari ham ko‘rib chiqildi.
Yil yakuniga qadar “Belarus temir yo‘llari” bilan hamkorlikda Vitebsk viloyatidagi Orsha stansiyasida eksport-import yuklari uchun maqbul tariflar asosida xizmat ko‘rsatadigan intermodal logistika markazini ishga tushirish belgilandi.
Shuningdek, Belarus kompaniyalari bilan hamkorlikda ikki mamlakat o‘rtasida blok-poyezdlar qatnovini yo‘lga qo‘yish vazifasi qo‘yildi.
Fuqarolarni tashkiliy tartibda ishga joylashtirish masalasiga alohida e’tibor qaratildi.
Birinchi bosqichda Vitebsk va boshqa hududlardagi 13 ta korxonaga 1 ming 100 nafar O‘zbekiston fuqarosini tanlov asosida ishga joylashtirish rejalashtirilgan.
Sentabr oyidan boshlab har oyda 500 nafardan, jami 5 ming nafar andijonlikni Vitebsk viloyatida doimiy ish bilan ta’minlash ko‘zda tutilgan. Buning uchun Vitebsk shahrida Migratsiya agentligi vakolatxonasi ochiladi.
Tadbirkorlarga Belarusda hisobvaraq ochish, ustav fondiga mablag‘ o‘tkazish va loyihalariga moliyaviy resurslar olishda ko‘maklashish vazifasi qo‘yildi.
Vitebskda zamonaviy sutchilik majmuasi, yog‘ochni qayta ishlash zavodi va logistika kompaniyasini tashkil etish uchun zarur mablag‘larni qulay shartlarda ajratish bo‘yicha ko‘rsatmalar berildi.
Davlat rahbari har bir kelishuv aniq loyiha, yangi korxona, qo‘shimcha savdo hajmi va munosib ish o‘rniga aylanishi shartligini ta’kidladi.
Mutasaddilarga erishilgan natijalarni tizimli nazorat qilish va “yo‘l xaritalari” ijrosini tanqidiy tahlil qilib borish topshirildi.
Jamiyat
O‘zini o‘zi band qilganlarga ijtimoiy soliq to‘lash majburiy bo‘lishi mumkin
Hozir o‘zini o‘zi band qilgan fuqarolar ixtiyoriy ravishda soliq to‘lamoqda. Keyinchalik bu majburiy bo‘lishi mumkin.
O‘zini o‘zi band qilgan shaxslarga ijtimoiy soliq to‘lashni majburiy qilish rejalashtirilmoqda. Bu haqda Iqtisodiyot va moliya vaziri o‘rinbosari Otabek Fozilkarimov «O‘zbekiston 24» telekanaliga bergan intervyusida ma’lum qildi.
«Hozir 2,8 million nafar o‘zini o‘zi band qilgan fuqarodan 800 mingga yaqini ixtiyoriy ravishda soliq to‘laydi. Pensiya jamg‘armasiga bazaviy hisoblash miqdorida (412 ming so‘m) to‘lov qilsa, ularga bir yillik ish staji avtomatik hisoblanadi. Mana shuni rag‘batlantirish maqsadida majburiy tartibda belgilash tizimini joriy qilmoqchimiz», dedi u.
Unga ko‘ra, fuqarolarning to‘lagan pullaridan Ijtimoiy sug‘urta jamg‘armasiga ajratmalar joriy qilinadi. Yangi tizimda kelgusida bola parvarishi yoki kasallik sabab nafaqa ta’tiliga chiqqanlarga nafaqa olish imkoniyati yaratiladi.
«Davlat rahbari shu bo‘yicha alohida topshiriqlar berdi, takliflarimizni ma’qulladi», dedi vazirlik rasmiysi.
Ta’kidlanishicha, hozir Pensiya jamg‘armasidan moliyalashtiradigan pensionerlar soni 4,3 milliondan oshgan. Ularga 2026 yilda jami 86 trillion so‘m to‘lash belgilangan. Bu jon boshiga oyiga o‘rtacha 1,66 million so‘mdan to‘g‘ri keladi.
Jamiyat
Toshkentda bekatlar yana almashmoqda: odamlar rozimi?
Poytaxtda avtobus bekatlari buzilib, o‘rniga yangi tipdagilari o‘rnatilmoqda. Yangi bekatlar qishning sovuq, yozning jazirama kunlarida yo‘lovchilarga nima bera oladi? Soyasi yetmaganidan quyoshdan pana izlab o‘zini har yonga urayotgan odamlar bu yangilik haqida qanday fikrda? Kun.uz odamlarga mikrofon tutdi.
Toshkent shahrida jamoat transporti infratuzilmasini yaxshilash maqsadida boshlangan avtobus bekatlarini modernizatsiya qilish ishlari davom etmoqda. Poytaxt hokimligiga ko‘ra, hozirga qadar 1000 dan ortiq bekat yangilangan.
Joriy yil mart oyi boshida Toshkent shahar hokimi barcha bekatlarni yagona standart asosida bosqichma-bosqich modernizatsiya qilish to‘g‘risidagi qarorni imzolagan edi. Hujjatga ko‘ra, poytaxtdagi jami 2717 ta bekatdan 1185 tasi yangilanishi, shuningdek, ulardagi noqonuniy savdo shoxobchalari olib tashlanishi belgilangan.
Loyiha Yo‘l harakatini tashkil etish markazi (YHTeM) tomonidan muvofiqlashtirilib, davlat-xususiy sheriklik mexanizmi asosida amalga oshirilmoqda. Rasmiylarning ta’kidlashicha, yangi bekatlar platformalari tekis va to‘siqsiz bo‘lib, imkoniyati cheklangan fuqarolar uchun ham moslashtiriladi. Shahar bo‘ylab kunlik yo‘lovchilar oqimi hozirda 1,4 million kishini tashkil etmoqda va yil yakuniga qadar bu ko‘rsatkichni 2 million kishiga yetkazish rejalashtirilgan. Bu esa bekatlarning sig‘imi va qulayligiga bo‘lgan talabni yanada oshirmoqda.
Rasmiy ma’lumotlar ortida qanday amaliy holat mavjudligini aniqlash maqsadida Kun.uz muxbiri bir nechta bekatda bo‘lib, yo‘lovchilar fikri bilan qiziqdi.
So‘rovnoma davomida respondentlarning aksariyati yangi bekatlarning “ochiq” va “yupqa” konstruksiyaga ega ekanidan shikoyat qildi. Shuningdek, bekatlarning quyosh, yomg‘ir va boshqa noqulay ob-havo sharoitlaridan yetarli darajada himoya qila olmasligi asosiy muammolardan biri sifatida qayd etildi. Aksariyat yo‘lovchilar bekatlar zamonaviy dizaynga ega bo‘lsa-da, amaliy foydalanish nuqtayi nazaridan yetarlicha qulay emasligini ta’kidladilar. Ayniqsa, yoz oylaridagi yuqori harorat sharoitida soyabon maydonining kichikligi yo‘lovchilarga noqulaylik tug‘dirayotgani ta’kidlandi.
«Quyoshli kun, issiq kunlari quyoshni qop ketayotganligini sababli, sal kengaytirish ham kerak. Naves bo‘lsa yaxshi, odamlarga qulay bo‘ladi-da», — deya izohladi yo‘lovchilardan biri.
Yana bir respondent bekat konstruksiyasining amaliy jihatlariga e’tibor qaratib, shunday dedi:
«Bekatni orqa tarafiga o‘tib, avtobusni kutishga majbur bo‘lyapmiz. Bu ostanovkalar bittasi ham yaramas bo‘ladi, yomg‘ir-qorda odamlar hammasini urib tashlaydi».
So‘rovnoma ishtirokchilari tomonidan ko‘tarilgan yana bir muhim masala — bekatlarning raqamli axborot tizimlari bilan to‘liq jihozlanmaganidir. Xususan, GPS asosidagi real vaqt rejimida avtobuslarning harakatini ko‘rsatuvchi elektron monitorlarning yetishmasligi yo‘lovchilarda noaniqlikni yuzaga keltirib, kutish vaqtining ortishiga sabab bo‘lmoqda. Bu esa jamoat transportidan foydalanish qulayligiga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda.
«Bu yerda GPS yo‘q, bu yerda o‘zbekchilik, mana shu yo‘lga qarab, tomosha qilib o‘tirishadi».
Bekatlarda o‘rindiqlar sonining kamligi ham yo‘lovchilar tomonidan dolzarb muammo sifatida tilga olindi. Ayniqsa, yoshi katta fuqarolar, homilador ayollar hamda yosh bolalar bilan harakatlanayotgan yo‘lovchilar uzoq vaqt tik turishga majbur bo‘layotgani qayd etildi. Bu esa bekatlarning inklyuzivlik va qulaylik talablariga to‘liq javob bermayotganini ko‘rsatadi.
«Skameykalar ham ko‘paytirish kerak, chunki bu yerda yoshi katta odamlar qiynaladi, ko‘p oyoqda qolib ketishadi».
Intervyular davomida ayrim bekatlarda sanitariya holati va tozalik masalalari ham ko‘tarildi. Respondentlarning ta’kidlashicha, chiqindi qutilarining o‘z vaqtida bo‘shatilmasligi hamda bekat hududining muntazam tozalanmasligi umumiy muhit sifatiga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda. Bu holat nafaqat estetik ko‘rinishni, balki yo‘lovchilarning jamoat transporti tizimi haqidagi umumiy taassurotini ham yomonlashtirmoqda.
«Birinchidan, hozir bu yerni ko‘rganda holi kayfiyat tushib ketadigan darajada. Musur idishlari yo‘lida qaralmagan, toza emas».
Jamiyat
12:12 44 darajali issiqda ish beruvchilarga yangi talablar qo‘yildi
12:12
44 darajali issiqda ish beruvchilarga yangi talablar qo‘yildi
Source link
-
Sport4 days agoIspaniya Belgiyani yengib, yarimfinalga chiqdi
-
Sport4 days agoAngliya-Norvegiya bahsi boshlanish vaqti kechiktirilishi mumkin
-
Jamiyat4 days agoBektemir tumanida «zakladchik»lar qo‘lga olindi
-
Jamiyat4 days agoDori narxini sun’iy oshirgan yuzlab dorixonalar aniqlandi
-
Jamiyat5 days agoJanubiy Koreya va AQShga noqonuniy migratsiya tashkil etmoqchi bo‘lganlar ushlandi
-
Iqtisodiyot5 days ago
17 mlrd so‘mdan ortiq davlat xaridlaridagi qonunbuzilishlar aniqlandi
-
Dunyodan4 days ago
Frantsiyada ko’pchilik qo’rqqan narsa yuz berdi.
-
Sport3 days agoInfantino yana JCh ishtirokchilari sonini oshirish g‘oyasi haqida gapirdi
