Jamiyat
bolani to‘g‘ri javob berishga o‘rgatmang…
Hind faylasufi Oshoning (asl ismi Chandra Moxan Jey) «Ijod», «Sir», «Komillik sarhadlari» deb nomlangan mashhur asarlarini o‘qib, yon daftarimga uning quyidagi fikrlarni yozib qo‘yganman…
Xudosiz dunyo – telba dunyo. Xudosiz odamda hech vaqo – na ma’no, na mohiyat bo‘ladi. U hatto narsa ham emas. XX asr Xudosiz asr bo‘ldi. Tarixda bu asrdan ko‘ra telba asr bo‘lgan emas. Eng og‘ir gunohlar, qirg‘inbarotlar shu asrda sodir etildi.
Eshitmoq, tinglamoq Xudo qasriga kirishning muhim sirlaridan biri.
Donishmandlardan ko‘ra donolikka da’vosi bo‘lmagan oddiy kishilar Xudoga yaqinroq bo‘ladilar
Ijodkor mo‘jiza yaratmaydi, yarata olmaydi ham. U shunchaki vositachi. Mo‘jiza yaratish, ya’ni yo‘qdan bor qilish – Xudoning ishi.
Ijodkor hech kim ko‘rmagan narsani ko‘radi, hech kim eshitmagan sasni eshitadi.
Oqillik yonida bir oz telbalik ham bo‘lishi kerak. Daho darajasiga yetgan kishida ham qay bir imkoniyat uyg‘onmay qolib ketgan bo‘ladi.
Shoh Jahon sherozlik haykaltaroshni huzuriga chorlab, undan g‘oyat go‘zal haykal yaratib berishni iltimos qildi. Haykaltarosh shohga: «Sen yigirma beshta kanizagingni parda ortiga olib kel, men ularning qo‘lini ushlab, bittasini tanlayman va o‘sha tanlaganimning haykalini yasayman. Agar haykal o‘sha kanizakka o‘xshasa, men unga uylanaman, dedi. Haykal bitdi, uni ko‘rib shoh dong qotib qoldi…
Podsho boqqa ishqiboz ekan. Ustozidan maslahat olib, uch yil ter to‘kib, zahmat chekib, go‘zal bog‘ yaratibdi. Ustozi: «Qani bog‘, men uni ko‘rmayapman, qani daraxtlarning yerga to‘kilib yotgan barglari, qani singan, quriy boshlagan shoxchalari? Bu bog‘ haqiqiy emas, sun’iy bog‘ bo‘lib qolibdi», debdi.
Baliq qarmoqqa ilinib, qirg‘oqqa otilganidagina suvning qadriga yetadi.
Inson o‘z menini yaratmaydi, u o‘z «men»i bilan tug‘iladi. «Men»ni yaratish ham Allohning ishi.
Izzat-nafs bor joyda ijod o‘ladi. Izzat-nafs quliga aylangan odam hech qachon ijodkor bo‘lolmaydi.
Fan olamni ikkiga bo‘ladi: anglangan va anglanmagan dunyo. Anglangan narsalar bir vaqtlar anglanmagan narsalar edi. Eynshteyn «Bir kun kelib anglanmagan narsa qolmaydi» degan va keyinchalik bu xatosini o‘zi tuzatgan.
Bilish – bilmaslikka olib keladi.
O‘tmishidan qutulmoqchi bo‘lgan odam kelajagidan ham ayriladi.
Bolani to‘g‘ri javob berishga o‘rgatmang. Qanday javob berishni o‘zi qidirib topsin.
Jamiyat alohida qarashga ega kishilarni yoqtirmaydi, ulardan qo‘rqadi. Hamma an’anaviy fikrlasin, o‘zgacha bo‘lmasin, savol beraverib, boshimizni qotirmasin, deyishadi. Jamiyat shunday fikrlaydigan, savoli yo‘q, tanqidiy tafakkursiz odamlardan iborat bo‘lsa, unda ular podaga aylanadi. Podani podachining tayog‘i boshqaradi. Tayoq zarbidan qo‘rqqan sigirlar to‘dadan ajralmaydi, to‘da qayoqqa yursa – shu yoqqa yuradi. Bunday jamiyatning rivojlanishi qiyin.
Insoniyat tarixidagi barcha buyuk zotlar o‘z jamiyati qoliplariga sig‘magan shaxslardir. Qahramonlarning aksariyati qo‘rqoq bo‘lishga jur’ati yetmagan kishilardir.
Nikohdan o‘tish – jamiyatning talabi ekan, uni bajar, albatta. Ammo nikohdan o‘tgach, xayolingga «U endi meniki», degan fikrni yo‘latma. U biror buyum emaski, seniki bo‘lsa. Sen ayolga xo‘jayinlik qilishni boshlasang, u ham senga xo‘jayinlik qilishni boshlaydi. Oqibatda na unda va na senda sevgi qoladi (boshqa bir kitobda o‘qiganim: «Ayolni Ayol maqomida hurmatlang, xotin darajasiga tushirib qo‘ymang»).
Ona qornidagi hayot. Homilaga nima kerak bo‘lsa, hammasi muhayyo. Hech narsaga ehtiyoj yo‘q. G‘am-tashvish yo‘q. Ona homilasi uchun taom yeydi, homilasi uchun nafas oladi. Yashash uchun bundan qulay boshqa hech joy yo‘q. Ammo ona qornida yashash – bu yashash emas. Hayot hamisha tashqi olamda.
Kiyimning yirtig‘ini yopish uchun unga qancha ko‘p yamoq solinsa, yirtiqligi shuncha ko‘p oshkor bo‘ladi.
Rivojlanishdan so‘ng turg‘unlik yuzaga keladi. Bu esa yangi rivojlanish zaruratini keltirib chiqaradi.
Sharq botin haqida o‘ylaydi, G‘arb esa bugunni.
Eng zo‘r texnologiya yaxshi niyatli odamlar qo‘liga tushsa baxt keltiradi. Yomonlar qo‘liga tushsa kulfat olib keladi.
Odam hamisha o‘ziga o‘zi savol berib turishi kerak. Jasoratli odamlargina shunday qila oladilar.
Insonda faqat bitta – o‘z «men»ini yo‘qotib qo‘yish qo‘rquvi bor. Har qanday sharoitda o‘zini idora qilishga qodir kishilarda qo‘rquv bo‘lmaydi.
Miyangizni ishlating, uni yoriting, bu yorishuvdan bahra oling. Ammo… unda butunlay qolib ketmang.
Siz o‘zingizni bilimdon deb hisoblaysizmi? Ko‘p narsani bilishingizga ishonasiz. Ammo boshqa bir bilimdon kishiga duch kelganingizda sizning bilimingiz erib, bug‘ga aylanib ketadi.
(A.Meliboyevning «Siz yozmagan kitob»idan)
Prezident Shavkat Mirziyoyevga yoqilg‘i-energetika sohasidagi murojaatlar tahlili taqdim etildi. Davlat rahbari kuz-qish mavsumiga tayyorgarlik doirasida elektr va gaz ta’minotidagi tizimli muammolarni bartaraf etish, tarmoqlarni ta’mirlash hamda aholini uzluksiz energiya bilan ta’minlash bo‘yicha mas’ullarga topshiriq berdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Prezident Shavkat Mirziyoyevga 17 iyul kuni yoqilg‘i-energetika sohasida fuqarolar murojaatlarini ko‘rib chiqish hamda ularda ko‘tarilgan muammolarni kuz-qish mavsumiga tayyorgarlik doirasida bartaraf etish yuzasidan axborot berildi.
Qayd qilinishicha, 2026 yilning birinchi yarmida yoqilg‘i-energetika sohasiga oid 40 mingga yaqin murojaat kelib tushgan. Ularning 50 foizi tabiiy va suyultirilgan gaz, 38,3 foizi elektr ta’minoti bilan bog‘liq.
Murojaatlarda asosan suyultirilgan gaz ballonini to‘ldirish, elektr ta’minotidagi uzilishlar, elektr tarmoqlarini qurish va ta’mirlash hamda tabiiy gaz bosimi bilan bog‘liq masalalar ko‘tarilgan.
Kuz-qish mavsumidan oldin takror murojaatlar kelib tushayotgan mahalla va obektlarni xatlovdan o‘tkazish, elektr va gaz tarmoqlarining texnik holatini o‘rganish, aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha hududlar kesimida manzilli rejalar ishlab chiqish vazifasi qo‘yildi.
Ayniqsa, elektr ta’minotida uzilishlar ko‘p kuzatilayotgan hududlarda tarmoq va transformatorlarni ta’mirlash, avariya brigadalarining shayligini oshirish, tabiiy gaz bosimi bilan bog‘liq muammolar mavjud joylarda ta’minot barqarorligini ta’minlash muhimligi qayd etildi.
Shuningdek, suyultirilgan gaz ballonlarini to‘ldirish va aholiga yetkazib berish grafiklariga qat’iy rioya qilish, ehtiyoj yuqori bo‘lgan hududlarda qo‘shimcha zaxira va imkoniyatlarni safarbar etish zarurligi ko‘rsatib o‘tildi.
Davlat rahbari mutasaddilarga murojaatlarda ko‘tarilgan tizimli muammolarni kuz-qish mavsumi boshlanguniga qadar hal etish bo‘yicha topshiriq berdi.
Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali saytini (my.gov.uz) soxtalashtirib, fuqarolarning pulini o‘zlashtirgan jinoiy guruh a’zolari qo‘lga olindi.
Ichki ishlar vazirligi Kiberjinoyatlarga qarshi kurashish departamenti xabariga ko‘ra, ular soxta sayt yaratib, Instagram orqali «kompensatsiya rasmiylashtirish markazi» nomi ostida yolg‘on reklama tarqatgan.
Tergov ma’lumotlariga ko‘ra, jinoiy guruhni 1993 yilda Xorazm viloyatida tug‘ilgan shaxs tashkil etgan. U soxta sayt orqali fuqarolarning karta ma’lumotlarini qo‘lga kiritib, pullarni yechib olgan. Guruh 26 nafar fuqaro nomiga rasmiylashtirilgan 293 ta bank kartasidan foydalangan. O‘g‘irlangan mablag‘lar dastlab ushbu kartalarga o‘tkazilgan, keyin esa Telegram messenjeridagi maxsus kriptobotlar orqali kriptoaktivlarga aylantirilgan.
Tergov davomida mazkur jinoiy guruh respublika bo‘ylab 456 nafar fuqarodan 1 milliard so‘mdan ortiq mablag‘ni o‘zlashtirgani aniqlangan.
Holat yuzasidan Jinoyat kodeksining 168-moddasi (firibgarlik) hamda 278-6-moddasi bilan jinoyat ishi qo‘zg‘atilgan va tergov harakatlari davom etmoqda.
Energotizim barqarorligini ta’minlash va yirik avariyalarning oldini olish maqsadida Qashqadaryo, Jizzax, Xorazm va Toshkent viloyatining ayrim hududlarida 2 soatlik majburiy elektr cheklovlari joriy etildi.
16 iyul kuni O‘zbekiston yagona energetika tizimida sutkalik elektr energiyasi iste’moli 291 million kVt·soatni tashkil etib, o‘tgan yozgi mavsumdagi eng yuqori ko‘rsatkichdan 18,4 million kVt·soatga (6,7 foizga) oshdi. Shu kuni elektr energiyasi ishlab chiqarish hajmi ham 295,4 million kVt·soatga yetib, yangi rekord o‘rnatildi. Bu haqda Energetika vazirligi xabar berdi.
Qayd qilinishicha, anomal issiq ta’sirida elektr uzatish tarmoqlari va uskunalari me’yordan ortiq qizib, kunduzi elektr energiyasi iste’molining keskin oshishi tarmoqlardagi yuklamani yanada kuchaytirmoqda.
Shu sababli, energotizim barqarorligini ta’minlash va yirik avariyalarning oldini olish maqsadida Qashqadaryo, Jizzax, Xorazm va Toshkent viloyatining ayrim hududlarida 2 soatlik majburiy elektr cheklovlari joriy etildi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev madaniyat va san’atni rivojlantirish hamda milliy merosni xalqaro miqyosda targ‘ib qilishga qaratilgan loyihalar taqdimoti bilan tanishdi. Unga ko‘ra, O‘zbekistonning noyob arxeologik va amaliy san’at namunalari jahonning yetakchi muzeylarida namoyish etiladi, «Tamerlano» operasi 2027 yilda Nyu-Yorkdagi Karnegi-xoll sahnasida qo‘yiladi, shuningdek, mamlakatda yirik xalqaro madaniy tadbirlarni tashkil etishning yangi tizimi joriy etiladi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev 17 iyul kuni madaniyat va san’atni rivojlantirish, milliy merosimizni asrab-avaylash hamda xalqaro miqyosda keng targ‘ib qilishga qaratilgan loyiha va tadbirlar taqdimoti bilan tanishdi.
Dastlab nufuzli xorijiy muzey va ko‘rgazma maydonlarida O‘zbekistonning arxeologik va ilmiy merosi, shuningdek, amaliy san’at asarlarini namoyish etish bo‘yicha rejalar ko‘rib chiqildi.
Jumladan, 2026 yil sentabr oyida Dohadagi Islom san’ati muzeyida “Uzbekistan: Heritage in Motion” ko‘rgazmasini, noyabr oyida esa Milandagi Prada fondida O‘zbekistonning noyob eksponatlari ishtirokida “Global Antiquity” xalqaro arxeologiya ko‘rgazmasini tashkil etish rejalashtirilgan. 2027 yilda Venetsiyadagi Palatsso Grimani va Yaponiyaning Nara milliy muzeyida O‘zbekistonning bronza davridan ilk o‘rta asrlargacha bo‘lgan tarixini aks ettiruvchi 200 dan ziyod arxeologik topilmalar namoyish etiladi. Milandagi Palatsso Realeda oltin kashtachilik, so‘zana, ikat, zargarlik buyumlari va amaliy san’at asarlaridan iborat 150 dan ortiq eksponat taqdim etiladi.
Florensiyada Abu Ali ibn Sinoning hayoti va ilmiy merosiga bag‘ishlangan ko‘rgazma o‘tkazish, shuningdek, Yaponiya, Buyuk Britaniya, Xitoy, Saudiya Arabistoni va boshqa davlatlardagi yetakchi madaniy muassasalar bilan qo‘shma loyihalarni amalga oshirish rejalari bayon qilindi.
Madaniy meros obektlarini restavratsiya qilish masalalariga alohida e’tibor qaratildi. Knyaz Nikolay Romanov saroyida O‘zbekiston davlat san’at muzeyi filialini tashkil etish ko‘zda tutilgan. Bunda majmuaning tarixiy qiyofasi saqlab qolinib, 300 ga yaqin eksponatdan iborat doimiy ekspozitsiya shakllantiriladi.
Muxtor Ashrafiy uy-muzeyida binoning fasadi va tarixiy intererlari restavratsiya qilinib, ekspozitsiya yangilanmoqda. Muzey zamonaviy muhandislik tizimlari, xavfsizlik va iqlim nazorati vositalari, multimedia uskunalari, shuningdek, ovoz yozish studiyasi bilan jihozlanadi.
Taqdimotda “Tamerlano” operasini jahonning nufuzli sahnalarida namoyish etish natijalari va kelgusi rejalar ko‘rib chiqildi.
Joriy yilda ushbu asar Dubay operasi, Venadagi “Muzikferayn”, Sankt-Peterburgdagi Mariinskiy teatri hamda Versal saroyi Qirollik operasi sahnalarida namoyish etildi. Stefano Poda sahnalashtirgan operada Georg Fridrix Gendel musiqasi Kirill Rixter talqinida, o‘zbek milliy cholg‘u asboblaridan foydalanilgan holda ijro etildi. Loyihada O‘zbekiston Milliy simfonik orkestri, xor, xalq cholg‘ulari orkestri va taniqli solistlar ishtirok etdi.
2027 yil mart oyida “Tamerlano” operasini Nyu-Yorkdagi mashhur “Karnegi-xoll” konsert zali sahnasida namoyish etish rejalashtirilgan. Bu o‘zbek opera san’ati va milliy ijrochilik maktabining yuksak salohiyatini xorijiy auditoriyaga keng namoyish etish imkonini beradi.
Yirik konsertlar, festivallar, tanlov va ko‘rgazmalarni tashkil etishning yagona tizimini shakllantirish masalasi ham ko‘rib chiqildi. Madaniyat vazirligi huzuridagi “Xalqaro festivallar direksiyasi” davlat muassasasi negizida Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi huzurida Madaniy loyihalar milliy operatorini tashkil etish taklif qilindi.
Milliy operator yirik xalqaro tadbirlarni tashkil etish va ularni xorijda targ‘ib qilish, taniqli ijrochilar ishtirokidagi konsertlarga buyurtmachi sifatida ish olib borish, shuningdek, “Sharq taronalari” xalqaro musiqa festivalini tayyorlash uchun mas’ul bo‘ladi.
Joriy yil 8 iyun kuni Samarqanddagi Registon maydonida mashhur xonanda Jon Lejyendning konserti o‘tkazildi. Avgust oyida Pekindagi Buyuk Xitoy devorida, sentabr oyida esa Registon maydonida taniqli pianinochi Lang Langning konsertini o‘tkazish rejalashtirilgan. Oktabr oyida Toshkentdagi “O‘zbekiston” xalqaro anjumanlar saroyida bastakor Maks Rixterning konserti bo‘lib o‘tadi.
Joriy yilda Venetsiya va Milan shaharlarida o‘tkazilayotgan yirik xalqaro madaniy tadbirlarda O‘zbekistonning ishtiroki natijalari ham taqdim etildi.
Venetsiyadagi 61-xalqaro san’at biyennalesida O‘zbekiston “The Aural Sea” loyihasi bilan milliy pavilonda ishtirok etmoqda. Loyiha Orol dengizi va Qoraqalpog‘iston mavzusini xotira, afsona va hikoyalar orqali ochib beradi. Pavilonga hozirga qadar 60 mingdan ziyod kishi tashrif buyurgan. Loyihaga bag‘ishlangan materiallarning umumiy media qamrovi 145 milliondan oshgan.
Biyennale doirasida Palatsso Kavalli-Frankettida o‘zbekistonlik rassom Vyacheslav Axunovning “Instrumens of the Mind” shaxsiy ko‘rgazmasi ham tashkil etildi. Unda rassomning 1970 yillardan bugungi kunga qadar yaratilgan 200 dan ortiq asari namoyish etilmoqda. Ko‘rgazmaga 30 dan ziyod mamlakatdan 12 mingdan ortiq kishi tashrif buyurgan.
“Milan Design Week 2026” doirasida tashkil etilgan “O‘rik gullaganda” milliy pavilonida 12 nafar xalqaro dizayner hamda O‘zbekiston va Qoraqalpog‘istondan 12 nafar hunarmandning hamkorlikdagi ishlari namoyish qilindi. O‘zbekiston paviloni “Fuorisalone Award 2026” mukofoti hakamlar hay’atining maxsus e’tirofiga sazovor bo‘ldi. Uni 18 mingdan ziyod kishi ko‘rdi, loyihaning xalqaro axborot qamrovi 171 millionga yetdi.
Shuningdek, Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasining 2026-2027 yillarga mo‘ljallangan tadbir va loyihalari muhokama qilindi.
11-13 sentabr kunlari Nukus shahrida Orol madaniyati sammiti o‘tkaziladi. Madaniyat, ilm-fan, me’morlik, dizayn va ekologiya sohalari vakillari Orolbo‘yini barqaror rivojlantirish masalalarini muhokama qiladi. 2027 yil yanvar oyida “Aral School” xalqaro dasturining Orol dengizi havzasi iqlimi va landshaftiga bag‘ishlangan yangi mavsumi boshlanadi.
Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston davlat akademik katta teatri repertuarini yangilash doirasida Jakomo Puchchinining “Turandot” operasi va Pyotr Chaykovskiyning “Shelkunchik” baletini yangicha talqinda sahnalashtirish rejalari ko‘rib chiqildi. Loyihalarni amalga oshirishga yetakchi mahalliy va xorijiy rejissyorlar, dirijyorlar, xoreograflar va sahnalashtirish bo‘yicha mutaxassislarni jalb etish rejalashtirilgan.
2027 yilgi Buxoro biyennalesi doirasida madaniy meros obektlarini restavratsiya qilish, tarixiy hududlar va jamoat makonlarini obodonlashtirish, shuningdek, ko‘rgazma maydonlarini tayyorlash rejalashtirilgan. Biyennalega 50 dan ziyod xorijiy rassom va dizayner hamda mamlakatimiz kreativ industriyalarining 300 dan ortiq vakili jalb etiladi.
Bundan tashqari, “Milan Design Week” va “Art Basel” tadbirlarida ishtirok etish, “Art for Tomorrow” xalqaro anjumanini o‘tkazish, Qatar muzeylari bilan hunarmandchilik va dizayn sohasida hamkorlikni rivojlantirish, shuningdek, Buxoroda badiiy rezidensiya va xalqaro zargarlik maktabini tashkil etish bo‘yicha takliflar ko‘rib chiqildi.
Davlat rahbari loyihalarni puxta tayyorlash, restavratsiya ishlari sifatini qat’iy nazorat qilish, milliy mazmunni zamonaviy yondashuvlar bilan uyg‘unlashtirish hamda xalqaro madaniy hamkorlikning amaliy natijadorligini oshirish bo‘yicha ko‘rsatmalar berdi.
Samarqand viloyatining Urgut tumanida Isroilga ishga jo‘natishni va’da qilib, buning evaziga 16 ming AQSh dollari talab qilgan shaxs tezkor tadbir davomida qo‘lga olindi. U kelishilgan pulning bir qismini olgan vaqtida ashyoviy dalillar bilan ushlangan.
Foto: Prokuratura departamenti
Bosh prokuratura huzuridagi departamentning Urgut tumani bo‘limi hamda boshqa huquqni muhofaza qiluvchi organlar xodimlari hamkorligida o‘tkazilgan tezkor tadbirda xorijga ishga yuborish bilan bog‘liq firibgarlik holatiga chek qo‘yildi.
Ma’lum qilinishicha, fuqaro R.B. fuqaro R.M.ni Isroilga ishlash uchun yuborishini aytib, bu xizmat evaziga 16 ming AQSh dollari talab qilgan.
Tezkor tadbir davomida gumonlanuvchi kelishilgan mablag‘ning 2 ming AQSh dollarini olgan vaqtida ashyoviy dalillar bilan ushlangan.
Mazkur holat yuzasidan Jinoyat kodeksining 25 va 168-moddalari bilan jinoyat ishi qo‘zg‘atilgan. Hozirda ushbu ish bo‘yicha tergov harakatlari olib borilmoqda.
Oliy ta’lim muassasalari uchun kvotalar tasdiqlandi
Prezident kuz-qish oldidan energetika muammolarini hal etishni topshirdi
O‘zbekistonda chetdan xomashyo olib keladigan yangi kompaniya tuzilib, unga 200 mln dollar ajratiladi
-
Siyosat4 days ago
Prezident Shavkat Mirziyoyev Qatar amiriga ta’ziya bildirdi
-
Jamiyat5 days agoToshkent metrosiga yana 3 ta zamonaviy poyezd qo‘shildi
-
Iqtisodiyot4 days agotadbirkor va davlat organlari o‘rtasida huquqiy bahs yuzaga keldi
-
Mahalliy4 days ago
O‘zbekistondagi 10 mingdan ortiq maktab «Canva»dan bepul foydalanadi
-
Dunyodan3 days agoMahmud Ahmadinejod atrofidagi sirli o’yin: “Mossad bilan hamkorlik”
-
Dunyodan4 days ago
Anqarada NATO sammiti boshlandi
-
Iqtisodiyot2 days agoMarkaziy bank huzurida Islomiy moliya kengashi tashkil etildi
-
Siyosat4 days ago
Shavkat Mirziyoyev elektropoyezdda Bekobodga bordi