Dunyodan
Armaniston Yevropaga yaqinlashishda davom etsa, Rossiya gaz ta’minotini to’xtatishi mumkin
Rossiya Armanistonning Yevropa Ittifoqiga yaqinligidan norozi. Rossiya Yevropa Ittifoqiga qo‘shilish jarayonini davom ettirsa, tabiiy gaz, neft mahsulotlari va qo‘pol olmos yetkazib berish bo‘yicha kelishuvlarni bir tomonlama ravishda to‘xtatib qo‘yishi yoki bekor qilishi mumkinligi haqida ogohlantirdi.
Bu haqda Rossiya Federatsiyasi energetika vaziri Sergey Sviryovning 25 may kuni Armaniston hududiy boshqaruv va infratuzilma vazirligiga yo‘llagan maktubida ma’lum qilingan.
Rossiya va Armaniston ushbu shartnomani 2013 yilda imzolagan edi. Buning bir qismi sifatida Rossiya Armanistonga neft mahsulotlari, gaz va olmos yetkazib berish bo’yicha eksport tariflarini noma’lum muddatga bekor qildi.
Agar kelishuv bekor qilinsa, Armaniston reparatsiya to‘lashi yoki to‘lanmagan mablag‘larni Rossiya oldidagi davlat qarzi sifatida tan olishi kerak bo‘ladi.
Shartnoma bekor qilinsa, Armaniston qiyin ahvolga tushib qolishi mumkin, deydi tahlilchilar. Sababi, gazning 85 foizi, neft mahsulotlarining kamida 62 foizi, import qilinadigan olmosning 50 foizi Rossiyadan keladi.
So‘nggi yillarda Armaniston Yevropa Ittifoqiga yaqinlashdi. Xususan, mamlakat ikki yil ichida YeI bilan vizasiz tizim joriy etishni rejalashtirmoqda. 2025-yilda Armaniston parlamenti mamlakatning Yevropa Ittifoqiga kirish jarayonini boshlash uchun qonun qabul qildi.
Dunyodan
Eronning boyitilgan uranini yo’q qilish kerak
AQSh prezidenti Donald Tramp Truth Social ijtimoiy tarmog‘idagi sahifasida Eronning boyitilgan uranini “yo‘q qilish uchun zudlik bilan Qo‘shma Shtatlarga yetkazilishi” yoki uni joyida olib tashlash uchun Eron bilan hamkorlik qilishi kerakligini e’lon qildi.
Uning so’zlariga ko’ra, bu jarayon Atom energiyasi bo’yicha komissiya yoki unga teng vakolatga ega tashkilot nazorati ostida amalga oshirilishi kerak.
Prezident Tramp Eronning boyitilgan uranini “yadroviy chang” deb atadi va bu masalaga jiddiy e’tibor qaratish kerakligini aytdi.
Dunyodan
AQSh Eronning raketa inshootlariga hujum qildi
AQSh Markaziy qoʻmondonligi (CENTCOM) Eron janubidagi bir qator obʼyektlarga “oʻzini himoya qilish” maqsadida hujum qilingani haqida xabar berdi.
Bayonotga ko’ra, hujumlar raketa otish moslamalari va dengizga mina qo’ymoqchi bo’lgan Eron qayiqlariga qarshi uyushtirilgan. AQSh bu harakatlarini AQSh kuchlarini potentsial tahdidlardan himoya qilish deb ta’riflaydi.
Ayni paytda prezident Donald Tramp Eron bilan muzokaralar “yaxshi ketayotganini” aytdi. Ikki davlat Hormuz bo‘g‘ozini qayta ochish va urushni tugatish bo‘yicha ehtimoliy kelishuv ustida ishlayotgani aytiladi.
Eron rasmiylari muzokaralarda ayrim masalalar bo‘yicha kelishuvga erishganliklarini tan oldilar, biroq ular hali yakuniy kelishuvga yaqin emasligini aytishdi.
Dunyodan
Isroil bu yil G’azo aholisining Hajga borishini yana bir bor to’sib qo’ydi.
Dunyo boʻylab musulmonlar muqaddas haj ziyoratini ado etish uchun ketma-ket uchinchi marta Makkaga toʻplanayotgan bir paytda, Isroil Gʻazo aholisining bu amalni amalga oshirishiga toʻsqinlik qilmoqda, deb xabar berdi Al Jazeera telekanali.
Hanan al-Qamus 2024-yilda yana 3000 nafar falastinlik bilan birga Hajda ishtirok etishi kerak edi.2023-yil 7-oktabrda boshlangan halokatli urushdan so‘ng u Islomning beshinchi farzini bajarish imkoniyatidan mahrum bo‘ldi.
Hanan al-Qamus Makkaga yo‘l olgan minglab g‘azoliklardan biridir. Foto: Al Jazeera
“Bolalar halok bo’ldi, uylar vayron bo’ldi (urushda). Endi men 10 yildan beri kutgan Hajga borish imkoniyatidan mahrumman”, – deydi G’azo shimolidagi vayronalar ustiga qurilgan vaqtinchalik chodirda yashovchi 65 yoshli Hanan al-Qamus.
Urushdan oldin ham G’azo sektoriga kirish yoki chiqish uchun Isroil rasmiylaridan ruxsat talab qilingan.
2007-yildan beri Isroilning G‘azoni blokadasi ish, o‘qish yoki ziyorat qilish uchun Sektorni quruqlik, havo yoki dengiz orqali tark etishni imkonsiz qildi. Urushdan keyin bu maydonni tark etishning iloji bo’lmadi.
G‘azo sektorining 2,3 million aholisi vaqtinchalik chodirlar va vayronalarda kun kechirmoqda. Urush 72 775 falastinlikning erta o’limiga olib keldi.
2025 yil oktyabr oyida imzolangan muvaqqat tinchlik shartnomasi ham genotsidni to’xtata olmadi. Tinch aholini Isroil kuchlari otib tashlashda davom etmoqda.
G‘azo sektorining 60 foizi hamon Isroil harbiylari ishg‘oli ostida ekan, falastinliklar ko‘plab huquqlardan, jumladan, Hajga borish huquqidan mahrum.
Adnan Abu Fur va uning rafiqasi Ummu Ibrohim uyali telefonining ajoyib ekranida muqaddas Ka’baga yo‘l olgan ziyoratchilarni ko‘rib yig‘lashdan o‘zlarini tiya olmadilar.
Adnan Abu Fur va uning rafiqasi haligacha Kabatulloh bilan telefon orqali uchrashishlari mumkin. Foto: Al Jazeera
“Urushdan keyin haj ziyoratini ado etishni umid qilgandik, biroq uch yil davomida buni uddalay olmadik”, – deydi Abu Fur.
G‘azoning Vaqf va Din ishlari vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, Isroil Misr bilan chegarasidagi Rafah nazorat-o‘tkazish punktini yopgani uchun so‘nggi uch yil ichida 10 mingdan ortiq odam Hajga bora olmadi.
2026 yilning may oyida Falastin Siyosiy tadqiqotlar markazi Isroilning Haj va Umra ziyoratlarini taqiqlashini iqtisodiy genotsid deb atadi.
G‘azodagi muqaddas qadamjolarga ziyorat qilishni tashkil qilish bilan shug‘ullangan Turistik kompaniyalar uyushmasi rahbari Muhammad al-Astar urush paytida sayyohlik firmalarining ofislari ham vayron bo‘lganini aytdi.
Falastin siyosiy tadqiqotlar markazi Tel-Aviv rejimining bu harakati tasodif emas, balki g‘arazli siyosat, deb hisoblaydi. Bu xalqaro huquqning, jumladan, Fuqarolik va siyosiy huquqlar to‘g‘risidagi xalqaro paktning jiddiy buzilishidir.
G‘azodagi Vaqf va Din ishlari vazirligi Saudiya Arabistoni, Misr hukumatlari va xalqaro hamjamiyatdan Muqaddas archani ulug‘lash yo‘lidagi to‘siqlarni olib tashlash uchun hamkorlik qilishni so‘radi.
Eslatib o‘tamiz, 2025-yil sentabrida Birlashgan Millatlar Tashkiloti komissiyasi Isroilning G‘azodagi harakatlarini genotsid deb tan olgan edi. Inson huquqlarini himoya qilish tashkiloti Amnesty International ham xuddi shunday xulosaga keldi.
Dunyodan
Prezident Tramp Grenlandiya masalasini yana kun tartibiga kiritdi.
AQSh prezidenti Donald Tramp Grenlandiyani qo‘lga kiritish g‘oyasidan voz kechmaganiga yana bir bor ishora qildi. U sun’iy intellekt tomonidan yaratilgan tasvirni hafta oxiri joylashtirdi. Grenlandiya qishlog‘i tepasida Prezident Trampning ulkan surati paydo bo‘lib, unga “Salom, Grenlandiya” yozuvi tushirilgan.
AQSh maxsus vakili Jeff Landri ayni damda Grenlandiyada. U Bosh vazir Yens Frederik Nilsen va Tashqi ishlar vaziri Mute Egede bilan uchrashdi.
Uchrashuvdan keyin Nilsen Grenlandiya sotilmasligini va uning aholisi o’z taqdirini o’zi belgilash huquqiga ega ekanligini ta’kidladi.
Daniyaning DR telekanaliga ko’ra, janob Landri Grenlandiyada amerikaparast kayfiyatni kuchaytirishda janob Trampni almashtirishga harakat qilmoqda. Ammo AQSh konsulligi ochilishidan oldin yuzlab namoyishchilar binodan yuz o‘girgan.
New York Times gazetasiga ko’ra, Landry MAGA qopqoqlarini ommaga tarqatishga harakat qildi, ammo unchalik qiziqish bo’lmadi.
Dunyodan
Derazalaringiz endi elektr energiyasi ishlab chiqaradi. Kelajakda elektr to’lovlarini to’lashni to’xtatamanmi?
Zamonaviy texnologiyalar energiya tejashda inqilob qilmoqda. Olimlar tomonidan yaratilgan yangi avlod panellari endi oddiy derazalardan quyosh nuridan elektr energiyasi olish imkonini beradi. Ushbu ixtiro binolarni tashqi ko’rinishini o’zgartirmasdan haqiqiy energiya manbalariga aylantiradi.
Ushbu panellar perovskit deb ataladigan maxsus kristalli materialga asoslangan. An’anaviy qora quyosh panellaridan farqli o’laroq, ular shaffof bo’lib, yorug’lik o’tishi va bir vaqtning o’zida elektr energiyasini ishlab chiqarish imkonini beradi.
Bu shuni anglatadiki, har bir oyna va shisha jabha o’z elektr energiyasini ishlab chiqaradigan mini-stansiyaga aylanishi mumkin. Bu shuni anglatadiki, kvartira yoki ofis binosi kabi alohida joyga ehtiyoj yo’q. Binoning o’zi energiya manbaiga aylanadi.
Bunday oynalar energiya xarajatlarini sezilarli darajada kamaytiradi va tabiiy resurslarni tejashga yordam beradi. Perovskit asosidagi texnologiyalar kelajakda ancha arzonlashishi va ishlab chiqarishni osonlashtirishi kutilmoqda.
Ayni paytda mutaxassislar ushbu derazalarning mustahkamligini oshirish va turli ob-havo sharoitlariga chidamliligini ta’minlash ustida ishlamoqda. Yaqin kelajakda uylarimiz va idoralarimizdagi derazalar nafaqat yorug’lik, balki bepul energiya manbai ham beradi.
Aytish joizki, ushbu texnologiya aqlli shaharlar qurish va ekologik barqarorlikni ta’minlash yo‘lidagi katta qadamdir.
-
Mahalliy5 days ago
Yoshlar umrini sotgan jinoyatchilar qo‘lga olindi
-
Mahalliy3 days agoSizni maktabda aldashgan! So‘nggi qo‘ng‘iroq haqida siz bilmagan haqiqat
-
Iqtisodiyot4 days ago
O‘zbekistonda har 100 ta uyga nechta kompyuter to‘g‘ri kelishi ma’lum bo‘ldi
-
Mahalliy4 days ago
Prezident davlat boshqaruvidagi eng yaxshi kadrlarni e’tirof etdi
-
Dunyodan4 days agoPrezident Trampning Gʻazo boʻyicha 15 banddan iborat rejasi eʼlon qilindi
-
Dunyodan3 days agoFarzandingizga to’g’ri javobni aytmang…
-
Mahalliy3 days agoErtaga ishga xizmat mashinasida bora ko‘rmang!
-
Jamiyat3 days agoToshkentda Tesla’ni yuqori tezlikda boshqargan haydovchiga chora ko‘rildi
