Dunyodan
AQSh Venesuela neftiga aloqador ikkita “arvoh flot” tankerini qo’lga oldi
Qo’shma Shtatlar Shimoliy Atlantika va Karib dengizidagi “orqama-bosqich” operatsiyalarda Venesuela neft eksporti bilan bog’liq ikkita tankerni qo’lga olganini aytdi.
AQSh kuchlari taxminan ikki hafta davomida Islandiya va Shotlandiya o‘rtasidagi suvlarda suzib yurgan Rossiya bayrog‘i ostidagi Marinella kemasiga chiqdi. Qirollik dengiz floti havo va dengiz orqali logistik yordam berdi.
M/T Sofia nomli ikkinchi tanker Qo‘shma Shtatlar tomonidan “noqonuniy harakatlar sodir etishda” ayblanganidan keyin Karib dengiziga o‘tirdi.
AQSh maxsus kuchlari prezident Nikolas Maduroning Karakasdagi saroyiga reyd uyushtirib, uni hibsga olganidan bir necha kun o‘tib, Qo‘shma Shtatlar Venesuela neftining katta qismini eksport qilishni to‘sib qo‘ymoqchi bo‘lgan bir paytda bu chora ko‘rildi.
“Venesuelaning sanksiyalangan va noqonuniy neft blokadasi dunyoning hamma joyida to’liq kuchda qolmoqda”, deb yozadi Mudofaa vaziri Pit Xegset X.
Rossiya hukumati oʻz bayrogʻi ostida suzib ketayotgan tankerning qoʻlga olinishini qoralab, Qoʻshma Shtatlarni bortdagi rossiyaliklarga toʻgʻri munosabatda boʻlishga va zudlik bilan Rossiyaga qaytishiga ruxsat berishga chaqirdi.
Transport vazirligi kemaga Rossiya bayrogʻidan foydalanishga “vaqtincha ruxsat berganini” maʼlum qildi va hech bir davlat boshqa davlat yurisdiktsiyasida tegishli tarzda roʻyxatdan oʻtgan kemaga qarshi kuch ishlatishga haqli emasligini qoʻshimcha qildi.
Xabarlarda aytilishicha, Rossiya tankerni himoya qilish uchun suv osti kemasini yuborgan, ammo Amerika harbiylari hech qanday qarshilikka duch kelmay tankerga chiqishga muvaffaq bo‘lgan.
Oq uy kemani “Venesuela soya floti kemasi, deb ta’riflagan, chunki soxta bayroq ko’tarilgan va sud qaroriga ko’ra fuqaroligi yo’q deb topilgan”.
Davlat kotibi Marko Rubioning aytishicha, Venesuela rahbariyati Karib dengizida qo‘lga olingan ikkinchi tanker bo‘yicha AQSh bilan hamkorlik qilmoqda.
“Ular neftni foydali tarzda tashish va iqtisodiy inqirozdan qochishning yagona yo’li bu AQSh bilan hamkorlik qilish va hamkorlik qilish ekanligini tushunishadi”, dedi Rubio jurnalistlarga.
Avvalroq AQSh prezidenti Donald Tramp dunyodagi eng yirik neft zaxiralariga ega Venesuela AQShga taxminan 2,8 milliard dollarlik 50 million barrelgacha neftni “topshirishini” aytgandi.
Rubio Qo’shma Shtatlar Venesuela xom neftini “bozor narxlarida” sotishini va daromadlarni “Venesuela xalqiga foyda keltiradigan tarzda” taqsimlashni boshqarishini aytdi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, Qo‘shma Shtatlar Venesuela kelajagi bo‘yicha puxta o‘ylangan rejaga ega va ma’muriyat “faqatgina oldinga intilayotgani yo‘q”.
So’nggi yillarda Venesuela neftining eng yirik xaridori bo’lgan Xitoy AQShning bu harakatini qoralab, uni global energiya xavfsizligiga tahdid solayotganlikda aybladi.
Ikki tankerning qo‘lga olingani haqida amerikalik harbiylar chorshanba kuni ijtimoiy tarmoqlarda alohida postlarda e’lon qildi.
AQShning Yevropadagi qo‘mondonligi, ilgari Marinella nomi bilan mashhur bo‘lgan M/V Vera 1 “AQSh sanksiyalarini buzgan holda” bortga tushirilganini aytdi.
“Kema Shimoliy Atlantika okeanida USCGC Munro tomonidan ta’qib qilinganidan so’ng AQSh federal sudi tomonidan chiqarilgan orderga binoan qo’lga olingan”, dedi Sohil qo’riqlash xizmati xodimi.
Buyuk Britaniya Mudofaa vazirligi Qo’shma Shtatlardan yordam so’raganidan so’ng operatsiyada ishtirok etgan Britaniya harbiy aktivlari orasida Qirollik havo kuchlarining razvedka samolyoti va dengiz kuchlarini qo’llab-quvvatlovchi RFA Tideforce kemasi borligini ma’lum qildi.
Mudofaa vaziri Jon Xilining ta’kidlashicha, bu harakat “xalqaro qonunlarga to’liq mos keladi” va “sanksiyalarni buzuvchilarga qarshi kurash bo’yicha global sa’y-harakatlarning bir qismi”.
Kema AQSh sanksiyalarini buzgan holda Eron neftini tashishda gumon qilinmoqda.
Rossiya davlat teleradiokompaniyasi RT tomonidan e’lon qilingan suratlarda M/V Bela 1 ekanligi taxmin qilinayotgan kemaga vertolyot yaqinlashayotganini ko’rish mumkin.
Rossiya dengiz reestri ma’lumotlariga ko’ra, tanker Marinela deb o’zgartirilgan va u Rossiya bayrog’ini ko’targan. Kemaning uy porti Rossiya janubida, Qora dengizga qaragan Sochi shahri ekanligi aytilmoqda.
Rossiya Transport vazirligi AQSh kuchlari Moskva vaqti bilan 15:00 (Yaponiya vaqti bilan 12:00) atrofida Marinera kemasiga chiqqani va keyinchalik kema bilan aloqa uzilganini ma’lum qildi.
AQSh rasmiylarining ta’kidlashicha, Marinella o’tgan oy Gayana bayrog’ini yolg’on ko’rsatib, mamlakatni fuqaroligi yo’q qilib qo’ygan.
Mutaxassislarning BBC Verify’ga aytishicha, AQSh kemani Vera 1 deb atamoqda, chunki haqiqiy egalik huquqi o‘tkazilmasa yoki ro‘yxatdan o‘tish o‘zgarmasa, kema sayohat paytida o‘z bayrog‘ini o‘zgartira olmaydi.
Mutaxassislar, shuningdek, rasmiylar BMT xalqaro dengiz qonunchiligiga binoan fuqaroligi bo’lmagan kemalarga chiqishlari mumkinligini aytdi.
Chorshanba kuni AQSh janubiy qoʻmondonligi Mudofaa vazirligi va Milliy xavfsizlik departamenti “fuqaroligi boʻlmagan va ruxsat etilgan Dark Fleet motorli tankerini hodisasiz qoʻlga olganini” eʼlon qildi.
“Qo’lga olingan M/T Sophia kemasi ochiq dengizda suzib yurgan va Karib dengizida noqonuniy faoliyat bilan shug’ullangan. AQSh qirg’oq qo’riqlash xizmati Sophia kemasini yakuniy utilizatsiya qilish uchun Qo’shma Shtatlarga kuzatib boradi”.
AQSh janubiy qo‘mondonligi ham kema ustida vertolyot aylanib yurgani aks etgan videoni e’lon qildi.
“Bugun tong oldidan ikkita operatsiyada Sohil Xavfsizlik xizmati ikkita “Arvoh flot” tanker kemalarini orqaga qarab, yaqindan muvofiqlashtirilgan holda o’tqazishdi”, dedi Milliy xavfsizlik kotibi Kristi Noem.
Uning so‘zlariga ko‘ra, qo‘lga olingan ikkala kema ham “oxirgi marta Venesuelaga qo‘ngan yoki Venesuelaga yo‘l olgan”.
Ukraina bilan urushda muvaffaqiyat qozona olmagan Rossiya Federatsiyasi NATO davlatlariga qarshi provokatsiyalar uyushtirib, vaziyatni izdan chiqarishi mumkin. Bu haqda Polsha razvedka xizmati rahbari Pavel Shota ma’lum qildi.
“Biz Ukrainada nimalar bo‘layotganini, jumladan, urush Rossiya uchun barbod bo‘layotganini ko‘rib turibmiz. Bu Rossiya tomonidan yanada avj olishi ehtimolidan xavotir uyg‘otmoqda”, – dedi polkovnik Pavel Shota.
Polsha razvedka xizmati rahbariga ko’ra, Rossiyaning Boltiqbo’yi davlatlariga kichik miqyosdagi hujumi “yashil odam” desantini ko’rinishida bo’lishi mumkin. Bu ibora 2014-yilda Qrim anneksiya qilinganidan keyin paydo bo‘lgan Rossiya Federatsiyasi Qurolli Kuchlari bilan bog‘liq holda qo‘llaniladi va rossiyalik harbiy xizmatchilarning ajralib turmagan kiyim-kechaklarini nazarda tutadi.
Polsha tashqi ishlar vaziri Radoslav Sikorski bir necha kun avval Rossiya qo‘shinlari xorijiy bayroqlar ostida operatsiya o‘tkazishi mumkinligi haqida ogohlantirgan edi.
“Biz (Rossiya prezidenti Vladimir) Putinga uning rejalaridan xabardor ekanimizni, tuzoqqa tushmasligimizni, bu mutlaqo qabul qilib bo‘lmaydigan holat ekanligini va NATO hududining har bir qarichini himoya qilishimizni aytishimiz kerak”, — dedi polshalik diplomat CBS telekanaliga bergan intervyusida.
So’nggi paytlarda Rossiya va NATO o’rtasida keskinlik kuchaygan.
Kreml Rossiya Shimoliy Atlantika ittifoqchilariga hujum qilish niyatida emasligini bir necha bor ta’kidlagan. Ammo NATOning ko‘plab mamlakatlari rasmiylari va razvedka xizmatlari Rossiya hukumati hujumga tayyorlanayotganini aytadi.
2025-yil 12-16-sentabr kunlari Rossiya Belarus bilan hamkorlikda “Zapad-2025” strategik harbiy mashg‘ulotlarini o‘tkazdi. Harbiy razvedka bo’yicha tahlilchi Rebekka Kofflerning aytishicha, rus harbiylari ham bu mashg’ulotlar davomida taktik yadro qurolidan foydalanishni mashq qilgan. Harbiy kiyimdagi prezident Putin jarayonni boshqargan.
Shunisi e’tiborga loyiqki, na Rossiya, na G’arb yadroviy urushni xohlamaydi, ammo tobora beqaror vaziyat yadro urushi har qachongidan ham ko’proq ehtimoli borligini ko’rsatmoqda.
Myunxen xalqaro xavfsizlik kengashi raisi Kristof Xoysgenning fikricha, agar Putin jang maydonida Ukrainani mag‘lub etsa, NATO bilan urush boshlaydi.
Avvalroq Amerika urushni o‘rganish instituti (ISW) Boltiqbo‘yi davlatlari Ukrainadan keyin Kremlning navbatdagi nishoniga aylanishini taxmin qilgan edi.
Avval xabar berganimizdek, Estoniya, Latviya va Litva Rossiya hujumi sodir bo‘lgan taqdirda o‘z fuqarolarini evakuatsiya qilish rejalarini ishlab chiqmoqda.
Pokiston xavfsizlik kuchlarining ma’lum qilishicha, Afg‘oniston bilan chegaradosh hududlarda quruqlik va havo amaliyotlari chog‘ida kamida 29 jangari yo‘q qilingan. Tolibon havo hujumida kamida 38 nafar tinch aholi vakili halok bo‘lganini ma’lum qildi.
Pokiston Axborot vaziri Aturo Tarar 29-iyun kuni Afg‘onistonning Paktiya, Paktika va Kunar viloyatlaridagi uchta nishonga berilgan aviazarbalar natijasida 25 nafar jangari o‘ldirilgani, katta miqdordagi qurol-yarog‘ va o‘q-dorilar yo‘q qilinganini aytdi.
Shuningdek, Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatining Bajaur tumanida o‘tkazilgan quruqlik amaliyotida “Jamoat-ul-Ahror” guruhiga mansub yana to‘rt nafar jangari yo‘q qilingani qayd etildi.
Afg‘oniston Tolibon hukumati rahbari Hamdulloh Fitratning aytishicha, Pokiston havo hujumlarida kamida 38 nafar tinch aholi halok bo‘lgan, 163 nafari, jumladan, ayollar va bolalar yaralangan.
Uning so‘zlariga ko‘ra, qurbonlarning aksariyati Paktiya viloyatidagi uylarga berilgan aviazarbalar tufayli sodir bo‘lgan. Mahalliy ma’muriyatning xabar berishicha, qutqaruv ishlari davom etayotgan paytda hudud ikkinchi havo hujumiga uchragan.
Pokiston rasmiylari bu amaliyotlar so‘nggi teraktlarga javoban amalga oshirilganini da‘vo qilmoqda. Xususan, 28-iyun kuni Karachi shahridagi chegara qo‘riqlash postiga uyushtirilgan hujumda uch askar halok bo‘ldi, to‘rt nafari yaralandi.
30-iyun kuni ertalab Tojikiston Favqulodda vaziyatlar qo‘mitasi qutqaruvchilari tog‘li Badaxshon muxtor viloyati raisi Alisher Mirzonavotning jasadini topdi. Bu haqda agentlikning OAV bo‘limi boshlig‘i Arif Nozimyan ma’lum qildi.
Uning aytishicha, jasad Xatlon viloyati Shamsiddin Shohin tumanidagi Kisht qishlog‘i yaqinidagi Panj daryosi yuzasidan topilgan.
Tibbiy ekspertiza natijasida marhumning shaxsi aniqlangan.
Hozirda qutqaruv guruhlari Alisher Mirzonavottning turmush o‘rtog‘i va voyaga yetmagan qizini qidirmoqda.
Qidiruv-qutqaruv ishlari 17 iyundan beri davom etmoqda. O‘sha kuni tog‘li Badaxshon muxtor viloyati rahbari Alisher Mirzonavot hamrohlari bilan Darvoz tumanida yo‘ldan chiqib ketib, Panj daryosiga qulagan.
Avvalroq qutqaruv guruhlari YTHda halok bo‘lgan haydovchi va tuman boshlig‘i maslahatchisining jasadlarini topgan edi.
Tojikiston Ichki ishlar vazirligi ish bo‘yicha tergov jarayoni mamlakat prezidenti Imomali Rahmonning shaxsan nazorati ostida olib borilayotganini ma’lum qildi.
Eron Tashqi ishlar vazirligi Eron delegatsiyasining shu hafta Qatar poytaxti Dohaga tashrif buyurishini, biroq AQSh bilan muzokaralar rejalashtirilmaganini ma’lum qildi.
Mutaxassislar delegatsiyasi AQSh bilan shu oy boshida imzolangan anglashuv memorandumini amalga oshirish masalalarini muhokama qilish uchun Dohaga tashrif buyuradi, dedi vazirlik vakili. Biroq bu tashrif AQSh bilan bevosita muzokaralar boshlanganini anglatmaydi.
Eron Tashqi ishlar vazirligi vakili: “Biz hali yakuniy kelishuvni muhokama qilish bosqichiga yetganimiz yo’q. Yaqin kelajakda AQSh tomoni bilan hech qanday muzokara bo’lmaydi”, dedi.
Avvalroq AQShning ko‘plab ommaviy axborot vositalari, jumladan Axios va CNN seshanba kuni Dohada ikki davlat o‘rtasidagi texnik muzokaralar davom etishi haqida xabar bergan edi. Keyinroq Eron Tashqi ishlar vazirligi direktori oʻrinbosari Kozim Gʻaribobodiy bu maʼlumotni rad etdi.
Shunga qaramay, AQSh prezidenti Donald Tramp Eron muzokaralar o‘tkazishni so‘ragani va muzokaralar Dohada o‘tkazilishini ma’lum qildi. Oq uy matbuot kotibi Karolin Levittning ma’lum qilishicha, AQSh maxsus vakili Stiv Uitkoff va katta maslahatchi Jared Kushner shu hafta yuqori darajadagi muzokaralar uchun Qatarga tashrif buyurishadi.
Qayd etilishicha, 17-iyun kuni imzolangan doiraviy kelishuv tomonlarga Eron yadro dasturi, sanksiyalarni yumshatish va Hormuz bo‘g‘ozining kelajakdagi maqomi bo‘yicha yakuniy kelishuvni ishlab chiqish uchun 60 kun muhlat bergan.
AQShda sog‘liqni saqlash sohasidagi eng yirik firibgarlikni uyushtirganlikda gumon qilingan amerikalik tadbirkor Ibrohim Xaldun Hilmi Turkiyada hibsga olindi. Bu haqda AQSh Federal qidiruv byurosi (FTB) ma’lum qildi.
Tergov ma’lumotlariga ko’ra, Hilmi Medicare davlat tibbiy sug’urtasi dasturidan 3,7 milliard dollarni firibgarlik yo’li bilan o’zlashtirmoqchi bo’lgan.
Uning nazorati ostidagi kompaniyalar, jumladan Sunshine Senior Solutions, rasmiy ravishda tibbiy asboblar yetkazib beruvchisi sifatida faoliyat yuritgan. Ammo prokurorlarning aytishicha, ushbu kompaniyalar orqali davlat dasturiga tizimli ravishda yolg‘on hisobotlar kiritilgan.
Tergovchilarning ta’kidlashicha, kompaniyalar tizza bo’g’imlari, qo’l tirgaklari, kateterlar, yaralarni parvarish qilish vositalari va boshqa tibbiy mahsulotlar uchun milliardlab dollar to’lashni talab qilgan. Biroq, ko’plab bemorlar buyurtma bermagan, olmagan yoki umuman bunday uskunaga ega emas edi.
Huquq-tartibot idoralari Hilmini 2025 yilning may oyida hibsga olishlari kerak edi, biroq u tergovdan qochish uchun mamlakatdan qochib ketdi.
Bir yildan ortiq qidiruvdan so‘ng Turkiya huquq-tartibot idoralari uning shaxsini aniqlab, hibsga oldi. Shundan so‘ng FQB maxsus operatsiya o‘tkazib, gumonlanuvchini AQShga ekstraditsiya qildi.
FQB direktori Kash Patel bu ishni AQSh tarixidagi eng yirik tibbiy sug‘urta firibgarliklaridan biri deb atadi.
Hilmi Medicare dasturini aldashda ayblanib, federal sudda sudlanmoqda. AQSh qonunlariga ko’ra, bunday jinoyatlar uchun katta miqdorda jarima va yillar qamoq jazosi qo’llanilishi mumkin.
Mazkur ish transmilliy jinoiy tarmoqlarni fosh qilishga qaratilgan “Oltinga hujum” operatsiyasi doirasida tergov qilinmoqda. Operatsiya davomida yuzlab odamlarga nisbatan jinoiy ish qo‘zg‘atildi.
Toshkentda Malibu qahvaxonaga borib urildi
Keyn Angliyani qutqardi, Belgiyada dahshatli kambek
O‘zbekistonga pul o‘tkazmalarida Rossiyaning ulushi pasayishda davom etmoqda
-
Dunyodan3 days agoEron Hormuz boʻgʻozi orqali oʻtayotgan kemalarni ogohlantirdi
-
Jamiyat4 days agoToshkent davlat agrar universiteti sport kompleksida yong‘in sodir bo‘ldi
-
Iqtisodiyot5 days ago
Prezident raisligida videoselektor boshlandi
-
Iqtisodiyot4 days ago“Xohlagan ekinni ekish mumkin” – Yangi tartib fermerga nima beradi?
-
Sport5 days agoJCh kundaligi. Kabo-Verdeda mo‘jiza, Urugvayda sharmandalik, Dembeleda het-trik, Eronda drama
-
Mahalliy4 days ago
Birov bildi, birov bilmadi…
-
Iqtisodiyot5 days ago
12 ta tarmoqqa 37 ta sohaviy ilmiy institut va OTM biriktirildi
-
Sport4 days agoo‘zbek futbolchisi «Chelsi» egalariga tavsiya qilindi