Connect with us

Dunyodan

AQSh prezident Trampning G‘azo tinchlik rejasining ikkinchi bosqichi boshlanganini e’lon qildi

Published

on


Devid Grittenand

Jon Donnison, Quddus

Reuters

Tinchlik rejasining ikkinchi bosqichi G’azoda ikki yillik urushdan so’ng qayta qurish boshlanishi kerak

AQSh maxsus elchisi Stiv Vitkoff prezident Donald Trampning G‘azo sektorida texnokratik Falastin hukumatini o‘rnatish orqali G‘azo urushini tugatish rejasining ikkinchi bosqichi boshlanganini e’lon qildi.

Birinchi bosqichda HAMAS va Isroil oktyabr oyida otashkesimga, shuningdek, garovga olinganlar va asirlar almashinuvi, Isroilning qisman olib chiqib ketilishi va yordam hajmining oshishiga kelishib oldi.

Vitkoffning so‘zlariga ko‘ra, ikkinchi bosqich G‘azoni qayta qurish va to‘liq qurolsizlantirish, jumladan, Xamas va boshqa Falastin guruhlarini qurolsizlantirishni ham o‘z ichiga oladi.

“Qo’shma Shtatlar XAMASdan o’z majburiyatlarini to’liq bajarishini kutmoqda”, – deya ogohlantirdi u va bu oxirgi halok bo’lgan isroillik garovga olinganning qoldiqlarini qaytarishni o’z ichiga oladi. “Bunday qilmaslik jiddiy oqibatlarga olib keladi.”

Biroq, 2-bosqichning ikkita muhim jihati muammoli bo’lishi mumkin.

Hamas mustaqil Falastin davlatini barpo etmasdan qurolini tashlashdan bosh tortdi, Isroil esa G’azodan to’liq chiqib ketish majburiyatini olmagan.

O‘t ochishni to‘xtatish eng yaxshi holatda mo‘rt bo‘lib, har ikki tomon bir-birini takroriy buzilishlarda ayblaydi. G‘azoning Xamas tomonidan boshqariladigan Sog‘liqni saqlash vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, Isroil havo hujumlari kuchga kirganidan beri 450 ga yaqin falastinlik halok bo‘lgan.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti ma’lumotlariga ko’ra, mintaqadagi gumanitar vaziyat og’irligicha qolmoqda, bu muhim yuklarning cheksiz oqimi zarurligini ta’kidlaydi.

Witkoff o’z bayonotida, Prezident Trumpning 20 banddan iborat tinchlik rejasining ikkinchi bosqichi chorshanba kuni boshlanganini, G’azo “o’t ochishni to’xtatishdan qurolsizlantirish, texnokratik boshqaruv va qayta qurishga o’tganini” e’lon qildi.

“Ikkinchi bosqichda G‘azoda muvaqqat texnokratik Falastin ma’muriyati, G‘azo boshqaruvi milliy qo‘mitasi (NCAG) tashkil etiladi va G‘azoni to‘liq demilitarizatsiya va rekonstruksiya qilish, birinchi navbatda, ruxsat etilmagan barcha xodimlarni qurolsizlantirish boshlanadi”, dedi u.

Bu eʼlondan soʻng mintaqaviy vositachilik organlari Misr, Qatar va Turkiya Gʻazo sektorini boshqarish uchun Falastin Texnik qoʻmitasi deb nomlangan organ tashkil etilishini olqishlab, bu “barqarorlikni mustahkamlash va gumanitar vaziyatni yaxshilashga qaratilgan saʼy-harakatlarga” hissa qoʻshishini aytdi.

Ular, shuningdek, 15 a’zolik komissiyaga Isroil nazorati ostida bo’lmagan, bosib olingan G’arbiy Sohilni boshqaradigan Falastin ma’muriyatining (PA) rejalashtirish vazirining sobiq o’rinbosari Ali Shas raislik qilishini e’lon qilishdi.

U uch oy oldin e’lon qilgan 20 bandlik rejaga ko’ra, G’azoning o’tish davri ma’muriyati Tramp raisligidagi tinchlik kengashi nazorati ostida boshqariladi.

Kengash bilan bog’liq e’lonlar yaqin kunlarda, jumladan, prezident kelasi hafta Davosdagi Jahon iqtisodiy forumiga tashrif buyurganida e’lon qilinishi kutilmoqda.

Kengashning G‘azodagi vakili bolgariyalik siyosatchi, BMTning Yaqin Sharq bo‘yicha sobiq maxsus vakili Nikolay Mladenov bo‘ladi.

Prezident Trampning rejasi, shuningdek, xalqaro barqarorlik kuchlarini (ISF) G’azoga tekshiruvdan o’tgan Falastin politsiyasini tayyorlash va qo’llab-quvvatlash uchun yuboradi.

Isroil bosh vaziri Ran Gvirining ota-onasiga uning qaytishi uning “birinchi navbatdagi vazifasi” ekanini aytdi.

Chorshanba kuni ertalab Xamas va uning ittifoqchisi Falastin Islomiy Jihodi (PIJ) qo‘shma bayonotida texnokratlarning Falastin hukumatini barpo etish bo‘yicha sa’y-harakatlarini qo‘llab-quvvatlashga va uni yaratish uchun “tegishli muhitni ta’minlashga” kelishib olganliklarini e’lon qildi.

Hamasning raqibi Fath nazoratidagi PA ham qo’llab-quvvatladi.

Vitse-prezident Husayn Al-Shayxning aytishicha, prezident Tramp rahbariyati Falastinning barcha fraksiyalari, tashkilotlari va ijtimoiy qatlamlarini “ushbu muhim o‘tish davri muvaffaqiyatini ta’minlashga” chaqirgan. U, shuningdek, G‘arbiy Sohil va G‘azodagi institutlarni “bitta tizim, bitta qonun, bitta qonuniy qurol” tamoyilini qo‘llab-quvvatlash uchun muvofiqlashtirish muhimligini ta’kidladi.

Prezident Trampning rejasiga ko‘ra, G‘azo islohotlarini yakunlab, uni “xavfsiz va samarali” boshqarishga qodir bo‘lganidan so‘ng, PA boshqaruvni o‘z qo‘liga oladi.

Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanyaxuning idorasi chorshanba kuni kechqurun G‘azoda halok bo‘lgan so‘nggi garovga olingan Ran Gvirining ota-onasi bilan uchrashganini aytdi.

Ofisning qo’shimcha qilishicha, Itzik va Tariq Gviriga “Ranning qaytishi eng muhim vazifa ekanligini va ilm-fan va texnologiya qo’mitasini tashkil etish bo’yicha deklarativ harakat Ranni yahudiylar dafn qilish uchun qaytarish harakatlariga ta’sir qilmasligini” aniq aytdi.

Garovga olingan va bedarak yo’qolgan oilalar forumi “Ran Gviri G’azoda bo’lsa-da, ikkinchi bosqich yo’q. Rani birinchi bosqich bo’lishi kerak” deb ta’kidladi.

Isroil hukumati HAMASni 24 yoshli politsiyachining jasadini tiklashni qasddan kechiktirganlikda aybladi va birinchi bosqichdagi mandatlardan biri bo’lgan G’azo va Misr o’rtasidagi Rafah chegara punkti jasadni topshirish tugallanmaguncha ochilmasligini aytdi.

Gviri 2023-yil 7-oktabrda XAMAS yetakchiligidagi Isroil janubiga hujumda o‘g‘irlab ketilgan va 1200 ga yaqin kishi halok bo‘lgan 251 kishidan biri edi.

Hujumlarga javoban Isroil G’azo sektorida harbiy amaliyotlar boshladi, bu hujumlar davomida mintaqa sog’liqni saqlash vazirligi ma’lumotlariga ko’ra, 71 430 dan ortiq odam halok bo’ldi.



Source link

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Dunyodan

Dunyoning eng boy ayollari pullarini qanday taqsimlaydilar?

Published

on


2019-yilda Jeff Bezos bilan ajrashganidan so‘ng, Makkenzi Skott Amazon’ning 38 milliard dollarlik aksiyasi bilan dunyodagi eng badavlat ayollardan biriga aylandi. O’sha paytda ko’pchilik uchta an’anaviy stsenariydan birini kutgan edi: yo u hashamatli hayotga sho’ng’iydi, o’zining media imperiyasini quradi yoki binolarga o’z nomi yozilgan ulkan xayriya jamg’armasini tashkil qiladi.

Ammo Skott hech bir yo’lni tanlamadi. U xayriya olamining barcha yozilmagan qoidalarini buzdi.

– Pulim tugamaguncha sen bilan baham ko‘raman.

Skott o’z boyligini shu qadar tez tarqata boshladiki, hatto mutaxassislar ham hayratda qolishdi. U Uorren Baffet va Bill Geyts tomonidan asos solingan “Giving Pledge” tashabbusiga qo’shildi va hayoti davomida boyligining kamida yarmini berishga va’da berdi. “Menda nomutanosib miqdorda pul bor va uni yo‘qolguncha baham ko‘raman”, deb yozadi u ochiq xatida.

An’anaviy fondlardan farqli o’laroq, uning strategiyasi byurokratiya va nazoratni bartaraf etishdan iborat. Hech qanday hisobot majburiyatlari yoki shartlar qo’yilmaydi va bu haqda yangiliklarda xabar berilmaydi. Ushbu mablag’lar muhtojlarga asta-sekin yetib boradi va ko’pincha ma’lum tashkilotlar uchun tarixdagi eng katta xayriya hisoblanadi.

Raqobatbardosh arizalar, grant qoʻmitalari va KPI oʻrniga biz zaif guruhlarga, taʼlim tashabbuslariga, irqiy va gender tengsizlikka qarshi kurashuvchi tadqiqotchilar va tashkilotlarga toʻgʻridan-toʻgʻri moliyalashtirishga tayanamiz va blogimizda kimni va nima uchun moliyalashtirganimiz haqida qisqacha roʻyxatni eʼlon qilamiz.

Skottning kichik jamoasi xuddi detektivlar kabi ishlaydi. Ular zo’rg’a tirikchilik qilayotgan, lekin o’z jamoalari uchun muhim ishlarni amalga oshirayotgan tashkilotlarni izlaydilar. Bankrotlik yoqasida turgan oziq-ovqat banklari, eskirgan uskunalarda ishlaydigan qishloq kasalxonalari, qamoqdan ozod etilganlarni qo‘llab-quvvatlovchi kichik ijtimoiy loyihalar shular jumlasidandir.

Ushbu tashkilotlarga “Biz sizning ishingizga ishonamiz va sizni qo’llab-quvvatlamoqchimiz” degan elektron pochta xabarini oladi. Shunda millionlab dollarlar so’zsiz oqib keladi.

Bu saxiylikning natijalari hayratlanarli. Detroyt bolalar kasalxonasi psixologlar xodimlarini ikki baravar ko’paytirdi, tubjoy amerikalik ta’lim muassasalari tarixdagi eng katta mablag’ni oldi va oiladagi zo’ravonlik boshpanalari pandemiya davrida o’z imkoniyatlarini kengaytirdi.

Bir yil ichida u 500 ga yaqin tashkilotga 6 milliard dollarga yaqin pul o‘tkazdi. Ammo paradoks shundaki, u pulni qanchalik tez taqsimlamasin, Amazon aksiyalari narxi oshgani sayin uning sof qiymati o‘sishda davom etdi. Bu xuddi chelak bilan okeanni bo’shatishga urinishdek edi.

Makkenzi Skott o’nlab milliard dollarlik xayriyalarga qaramay, Forbes ma’lumotlariga ko’ra, dunyodagi eng boy odamlardan biri bo’lib qolmoqda. U jamg‘armani boshqarmasa ham, biron bir ommaviy tadbirlarni o‘tkazmasa ham, zamonaviy xayriya ishlari qanday ishlashi haqidagi tasavvurni o‘zgartirishga muvaffaq bo‘ldi. Boshqa milliarderlar raketa uchirish, koinotni zabt etish va o‘zlariga haykal yasash bilan band bo‘lsa-da, Makkenzi Skott o‘z boyligingizni ko‘zbo‘yamachiliksiz tarqatish mumkinligini isbotladi. Uning yondashuvi nafaqat xayriya, balki insoniyatga yuksak ishonch namunasidir. Skottning saxiyligi tufayli minglab odamlarning hayoti yaxshilanmoqda, ularning aksariyati bu baxtning ortida kim turganini ham bilmaydi. Axir, chin saxiylik shovqinni yoqtirmaydi.



Source link

Continue Reading

Dunyodan

Qozog’iston yangi konstitutsiyani qabul qildi

Published

on


Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jomart Tokayev yangi konstitutsiyani imzoladi. Shuningdek, yangi Asosiy qonunni amalga oshirishga qaratilgan yana bir Farmon tasdiqlandi.

Yangi konstitutsiya 2026-yil 15-martda boʻlib oʻtgan referendum natijalariga koʻra qabul qilingan.Ovoz berishda qatnashganlarning 86,7 foizi yangi konstitutsiyani qoʻllab-quvvatlagan, natijada saylovchilarning 75,3 foizi ishtirok etgan.

Bugun, har yili 15-mart Qozog‘istonda Konstitutsiya kuni sifatida nishonlanadi.

Prezident Tokayevning aytishicha, Asosiy qonunni yangilash g‘oyasi ikki yil avval paydo bo‘lgan va keng qamrovli umumxalq muhokamasidan so‘ng ishlab chiqilgan.

Yangi konstitutsiya 2026-yil 1-iyuldan kuchga kiradi.

Eslatib oʻtamiz, avvalroq Oʻzbekiston Prezidenti Qosim-Jomart Toqayev Konstitutsiya loyihasi boʻyicha referendum muvaffaqiyatli oʻtgani bilan samimiy tabriklagandi.



Source link

Continue Reading

Dunyodan

Eron elchisi: “Oliy rahbar Rossiyada emas”

Published

on


Eronning Moskvadagi elchisi Kazem Jaloli yangi oliy yetakchi Mujtabo Xameneiyning Rossiyada davolanayotgani haqidagi xabarlarni rad etdi.

Uning aytishicha, ma’lumotlar “psixologik urush”ning bir qismidir. Diplomatning aytishicha, Eron rahbarlari yashirinmayapti va oʻz xalqi bilan.

Avvalroq Quvaytning al-Jalida gazetasi Xamanaiy jarohatlangani va davolanish uchun Moskvaga olib ketilgani haqida xabar bergan edi. Kreml bu ma’lumotga izoh berishdan bosh tortdi.

Ayni paytda Mujtabo Homanai 8-mart kuni lavozimga kirishganidan beri omma oldida ko‘rinmadi. 12-mart kuni birinchi nutqi davlat televideniyesi orqali o‘qib eshittirildi.

Eron tashqi ishlar vaziri Abbos Arakchi avvalroq Xamanaiyning sog‘lig‘i yaxshi va mamlakatdagi vaziyat to‘liq nazorat ostida ekanini aytgan edi.



Source link

Continue Reading

Dunyodan

Pentagon Eron urushi paytida jurnalistlarga bo’lgan munosabatni o’zgartirdi

Published

on


Pentagon avvalgi mojarolar va Eron bilan urush davrida ommaviy axborot vositalari bilan yozishmalarning ochiqroq shakllaridan voz kechdi.

AFP ma’lumotlariga ko’ra, hozirgi yondashuv ritorika bilan to’la, lekin tezlik va tafsilotlardan mahrum va asosiy ommaviy axborot vositalariga kuchli qarshilik mavjud.

Ushbu nashr Iroq va Afg‘onistondagi urushlar paytida jurnalistlar deyarli har kuni brifinglarda qatnashish va ayrim hollarda harbiy xizmatni o‘tash imkoniyatiga ega bo‘lganini eslatib o‘tadi. AQSh armiyasining sobiq polkovnigi, jamoat ishlarida 20 yillik tajribaga ega Stiv Uorren AFPga bergan intervyusida Pentagon hozirda “avvalgiga qaraganda kamroq va qisqaroq ma’lumot” taqdim etishini taxmin qildi.

Agentlikning ta’kidlashicha, ko’plab muhim savollar, jumladan, Erondagi boshlang’ich maktabga qilingan hujum uchun Qo’shma Shtatlar javobgarmi yoki urushdan keyingi rejalari nimadan iboratligi kabi masalalar hal etilmagan. Shu bilan birga, Reuters xabariga ko‘ra, Pentagon Minobu shahridagi maktabga uyushtirilgan hujum bo‘yicha tergovni davom ettirgan.

AFP soʻroviga javoban Pentagon soʻzlovchisi Kingsli Uilson OAV “tan olishni xohlaydimi yoki yoʻqmi, juda koʻp maʼlumotlarga ega boʻlmoqda”, dedi. 2025 yil dekabr oyida bo’lib o’tgan matbuot anjumanida Uilson an’anaviy ommaviy axborot vositalarini ham tanqid qildi va Pentagon matbuot korpusini isloh qilishni omma oldida himoya qildi.

So‘nggi kunlarda Pentagonning OAV qoidalariga nisbatan tanqidlar kuchaygan. Guardian nashriga ko‘ra, idora an’anaviy jurnalistlarning tashrifini kamaytirib, ayrim matbuot anjumanlarida rivojlanayotgan va hukumatparast OAV vakillariga ko‘proq joy ajratgan.



Source link

Continue Reading

Dunyodan

Xakerlar Isroil va Rizo Pahlaviyning maxfiy hujjatlarini qo’lga kiritadilar

Published

on


Eronga yaqin ekani taxmin qilinayotgan Hanzala xakerlik guruhi isroillik tahlilchi Raz Zimtga nisbatan tahdidli shikoyatini e’lon qildi.

Murojaatda aytilishicha, Raz Zimt “Eron masalasidagi fikrlari” uchun nishonga olingan. Matnda uning elektron pochtalari va boshqa shaxsiy ma’lumotlariga kirish va 50 000 dan ortiq maxfiy xatlar olingani aytiladi.

Xakerlarning soʻzlariga koʻra, bu elektron pochta xabarlarida goʻyoki Isroil maxsus xizmatlari bilan bogʻliq moliyaviy maʼlumotlar, Eronni beqarorlashtirish rejalari, Rizo Pahlaviy bilan bogʻliq operativ materiallar, Eronning maxfiy obʼyektlari haqidagi maʼlumotlar va xavfsizlik tizimi vakillari bilan aloqalar boʻlgan.

Hujjatlarga ko’ra, Mossad tomonidan ajratilgan oylik 300 ming dollarlik byudjet Rizo Pahlaviy bilan hamkorlikda Eronni beqarorlashtirish rejasiga yo’naltirilgan.

Murojaatda, shuningdek, Eron bilan hamkorlik qilgani aytilayotgan shaxslar aniqlangani, hibsga olingani va so‘roq qilingani aytiladi.

Matn oxirida bu voqea “Eron haqida beparvo bayonotlar qiladigan barchaga ogohlantirish” ekanligi aytilgan. Mualliflar “axborot – bu haqiqiy kuch” ekanligini ta’kidladilar va endi barcha ma’lumotlar ularning qo’lida ekanligini ta’kidladilar.



Source link

Continue Reading

Trending

Copyright © 2025 Xabarlar. powered by Xabarlar.