Siyosat
“Rossiyaning Markaziy Osiyodagi mustamlaka o’tmishi oqilona bo’lolmaydi” – ekspertlar RFning “umumiy tarixini” rad etishadi
Yaqinda Rossiya ta’lim vaziri Yaqinda MDHning bir nechta mamlakatlarida tarix darsliklarini o’zgartirish rejalarini e’lon qildi. Kun.uz studida munozarada siyosiy tahlilchilar o’tmishdagi “Rossiya tomonidan o’tkazilgan” Rossiya tomonidan amalga oshirilayotgan boshqa shaxslar va Rossiya tomonidan sodir etilgan boshqa jinoyatlarni oqilona qilib bo’lmaydi “deb ta’kidlashdi. Aksincha, ular tarixiy arxivlarga to’liq shaffoflik va erkinlik zarurligini ta’kidladilar.
{:::: T (}
6 soniya davomida o’tkazib yuboring
Men o’tkazib yuboraman
Bekosh Berdiev:
Rossiya juda uzoqqa ketmoqda. Masalan, Jingis Xon qahramon sifatida hamdu sanoamin emasmizmi? Babinalar o’zlari bo’lgan narsalarni, ya’ni bosqinchilarga qo’ng’iroq qilishadi. Bu tarixiy haqiqat va biz buni bizning darsliklarimizda aks ettiramiz. Rossiyalik istilo mintaqamizdagi eng yirik va qonlilardan biri edi. Biz buni yana nima deb ataymiz?
Ba’zi bir vatandoshlarimiz hanuzgacha “Ruslar tsivilizatsiya Markaziy Osiyoga tsivilizatsiya olib boradigan” kabi eskirgan fikrlar o’tkazadilar. Bugungi kunda biz Rossiya xalqiga yoki rus xalqiga dushmanlik yo’q. Ammo general Skobelev ikki rus askarining o’limiga qasd qilganida, biz uni maqtashni kutyapmizmi? Kaufmanning harakatlari haqida nima deyish mumkin?
Masalan, ZIZAQ ARTRAMSIZNI O’ZGARTIRISh. U erda nechta hayot yo’qoldi? Agar “tsivilizatsiyalar” deb ataladigan ko’plab xalqlarimizni qurbon qilgan bo’lsa, ularni unutishimiz kerakmi? Siz hech qachon bo’lmagandek o’zingizni ko’rsatyapsizmi? Biz hissiy emasmiz. Biz shunchaki haqiqatni aytamiz.
Shon-sharaf Rasul:
Bizni majburlashga nima majbur qilmoqda? Go’yo imperator imperiyasi bu erga “bizga madaniyat olib keling” Rossiyaning “Chaubin” yozuvchisi Dostoevskiy o’z kundalikida yozgan:
Bugungi kunda ham ba’zi oqsoqollar: “Agar Rossiya kelmagan bo’lsa, biz Afg’oniston kabi bo’lar edik.” Bu asossiz tortishuv. Afg’onistonni 10 yil davomida bombardimon qildi va uni o’rta asrlarga sudrab olib bordi. Bu shunchaki Rossiya aralashmagan Janubiy Koreya va Shimoliy Koreyani taqqoslaydi.
Va nima uchun ular to’satdan ular bizning darsliklarimizni hozir eslaydilar? O’zbekiston maktabi Tarixi darsligi 1994 yilda yozilgan va 1995 yildan beri o’qitilgan. Hozirda ular birdan Rossiyani bosuvchini chaqirishadimi? Ular nima bilan shug’ullanishdi?
Oybeksirojov:
Fanning asosiy printsiplaridan biri xolislik. Siz har bir voqea bilan adolatli munosabatda bo’lishingiz kerak. Agar kimdir bosqinchi bo’lsa, unda siz buni aytishingiz kerak. Agar ular liberchilar bo’lsa, uni chaqiring. Tarix xuddi shu tarzda yaqinlashishi kerak. Shuningdek, yoshlarimizni vatandoshlik ruhi va xalqimizga sadoqat ruhi bilan o’qitish juda muhimdir. Bizni kim buzganini va ular bilan birga olib kelgan narsalarni bilib olishimiz kerak.
Kamoliddin Rabbi:
Rossiya klassik imperiya. Imperator fikrlashning yuragi bu hokimiyatni ishlatishning tendentsiyasi va qobiliyati. Ukrainadagi urushdan so’ng, Rossiya endi uning global obro’siga ahamiyat bermaydi. Bu fonga qarshi Markaziy Osiyo davlatlariga bosim o’tkazmoqda. Rossiya bu imperialist ekanligini va u bostirib kirganligini etarli darajada biladi. Emperator Rossiya Turkistonda son-sanoqsiz vahshiyliklarni hisoblab chiqilgan Markaziy Osiyo davlatlari va davlatlarini ataylab ajratdi.
Zizsand isyoni, KUJanddagi voqealar, Kuxanddagi voqealar, Imperator Nikollaylar Torkestandan erkaklarni yollash uchun front va mehnat batalonlarida xizmat qilish to’g’risida buyruq berdilar. Ota-bobolarimiz imon va millatning birodarlari, ya’ni turklar bilan urushib chiqilgan. Bu qattiqqo’llikdagi qo’zg’olonga olib keldi, yuz minglab odamlarni o’ldirdi.
Rossiya bizga qurol bilan keldi. Bizning mustamlakagi bizning orzu asrlar oldin edi.
Keling, aniq bo’laylik. Bugungi kunda Markaziy Osiyo mamlakatlari allaqachon ular tarixni tasvirlashdan ehtiyot bo’lishadi. Rasmiy tarixchilar ko’pincha “keling, Rossiyaga zid kelmaylik” deyishadi. Biroq, hamma narsa to’liq ochilganda, millatning fikrlari keskin o’zgaradi. Rusfil jim.
Shon-sharaf Rasul:
Bizning arxivlarimiz yopiq bo’lib qolmoqda. Qozog’iston ochildi. O’zbekistonda ular arxivlar ochiq deb da’vo qilmoqdalar, ammo ba’zi tarixchilar: “Biz ularga kirganimizda, biz rad etamiz.” Ushbu arxiv e’lon qilinishi kerak. Odamlar haqiqatni bilishga loyiqdir.
Putin har doim: “Biz tarixni joylashtirishimiz kerak emas” dedi. 200% rozi. Shubhasiz, tarix soxta bo’lmasligi kerak. Va buning uchun arxiv to’liq ochilishi kerak.
Bugun, 25-sentyabr kuni O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Xitoy Xalqaro madaniy kommunikatsiya markazi raisi Long Yuysyan va Gonkongning «JDB Group» kompaniyasi asoschisi Chan Xuntoni qabul qildi. Bu haqda Prezident matbuot xizmati xabar berdi.
Qayd etilishicha, O‘zbekiston bilan Xitoy o‘rtasidagi barcha sharoitlarda har tomonlama strategik sheriklik munosabatlarini yanada chuqurlashtirish va madaniy-gumanitar aloqalarni mustahkamlash masalalari ko‘rib chiqildi.
Markaz O‘zbekistonning Xitoy bilan ko‘p qirrali hamkorligini mustahkamlashga katta hissa qo‘shib kelayotgani qayd etildi. Birgalikda infratuzilmani rivojlantirish, investitsiyalar va «yashil» sanoat sohalarida qator loyihalar amalga oshirildi.
«JDB Group» kompaniyasining O‘zbekistondagi faoliyatining ustuvor yo‘nalishlari sifatida zamonaviy shahar, transport va sanoat infratuzilmasini rivojlantirish hamda geologiya sohasi belgilandi.
Uchrashuv yakunida mazkur kompaniya ishtirokida amalga oshirilayotgan va yangi loyihalarni jadallashtirish yuzasidan kelishuvga erishildi.
Siyosat
Saida Mirziyoyeva Diyene Keyta bilan demografik barqarorlik va inson kapitali bo‘yicha hamkorlikni muhokama qildi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi o‘rinbosari, BMT Aholishunoslik jamg‘armasi (UNFPA) ijrochi direktori Diyene Keyta bilan uchrashdi.
Muloqotda demografik barqarorlik, inson kapitali va aholi farovonligini ta’minlash bo‘yicha hamkorlikni yanada rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Saida Mirziyoyeva O‘zbekistonning asosiy kapitali yosh avlod ekanini ta’kidladi. U demografik salohiyatni kelgusida dividend manbaiga aylantirish uchun inson, ayniqsa, ayollar va bolalarning salomatligi, ta’limi hamda xavfsizligiga investitsiya kiritish zarurligini bildirdi.
Saida Mirziyoyeva o‘zining Telegram kanalida demografik prognozlash tizimini yo‘lga qo‘yilayotganini ma’lum qildi. Shuningdek, «Demografik dividend — 2050» strategiyasini ishlab chiqish rejalashtirilayotganini aytdi.
Tomonlar demografik barqarorlikni faqat aholi soni bilan bog‘liq masala sifatida emas, balki ta’lim, sog‘liqni saqlash, bandlik, ijtimoiy himoya va oilalarni qo‘llab-quvvatlashni qamrab oladigan uzoq muddatli taraqqiyot masalasi sifatida ko‘rish zarurligini ta’kidladi.
Shuningdek, demografik ma’lumotlar va tahliliy prognozlar asosida qarorlar qabul qilish hamda inson kapitali va ijtimoiy xizmatlarga investitsiyalarni kuchaytirish bo‘yicha xalqaro hamkorlikni rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Muloqotda aholining farovonligini oshirish va demografik jarayonlarni samarali boshqarishda ma’lumotlar hamda prognozlarning ahamiyatiga e’tibor qaratildi.
Prezident administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva Nyu-Yorkda «BlackRock» rahbariyati bilan uchrashdi.
Unda kompaniya prezidenti Robert Kapito, vitse-rais Tomas Donilon, «Global Infrastructure Partners» raisi va bosh ijrochi direktori Adebayo Ogunlesi, Moliyaviy va strategik investorlar guruhi global rahbari hamda kompaniyaning Yaqin Sharq mintaqasi bo‘yicha rahbari Charlz Hatami qatnashdi.
Muloqot davomida 2027-yilda Toshkent xalqaro moliya markazi faoliyatini yo‘lga qo‘yish masalasini muhokama qilindi. «BlackRock» ushbu Markaz konsepsiyasi va tuzilmasini ishlab chiqishda ko‘maklashmoqda.
AQSh ishbilarmon doiralari vakillari ishtirokidagi qo‘shma davra suhbatida O‘zbekiston hamda mintaqamizning yaqin o‘n yilliklarga mo‘ljallangan rivojlanish istiqbollari yuzasidan fikr almashildi.
O‘zbekiston yirik, samarali, sifatli sarmoyalar uchun yangi imkoniyatlar maydoniga aylanmoqda, dedi Saida Mirziyoyeva.
Mudofaa vaziriga ikki o‘rinbosar tayinlandi. Bu haqda vazirlik matbuot xizmati xabar berdi.
Jumladan, Prezidentning tegishli qaroriga muvofiq, polkovnik Zoidov Qahramonjon Obidjonovich O‘zbekiston mudofaa vazirining qurollanish va qurollantirish bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Adliya polkovnigi Muratov Jahongir Dilshatovich vazirning komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev Andijon viloyatiga tashrif buyuradi.
Ikki kunlik safar dasturidan hududning sanoat va investitsiya salohiyati, energetika, qishloq xo‘jaligi, transport, turizm va boshqa sohalardagi loyihalar bilan tanishish o‘rin olgan. Davlatimiz rahbari mahallalardagi bunyodkorlik ishlarini ham ko‘zdan kechiradi. Qator yangi quvvatlarni ishga tushirish va istiqbolli loyihalar qurilishini boshlash ko‘zda tutilgan.
Shuningdek, Andijon viloyatini yanada rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlari muhokamasiga bag‘ishlangan yig‘ilish bo‘lib o‘tadi.
Shavkat Mirziyoyev Shinjon usulida yetishtirilgan paxta dalasini ko‘zdan kechirdi
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
-
Jamiyat5 days ago
Toshkentda xalqaro moda akademiyasi tashkil etiladi
-
Iqtisodiyot2 days ago
O‘zbekiston «Wabtec» kompaniyasi bilan lokomotivlar parkini yangilashni muhokama qildi
-
Iqtisodiyot20 hours ago
Shavkat Mirziyoyev Shinjon usulida yetishtirilgan paxta dalasini ko‘zdan kechirdi
-
Jamiyat2 days ago
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
-
Jamiyat2 days ago
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi