Siyosat
O‘zbekistonda xorijlik sarmoyadorlar tomonidan o‘tkaziladigan yer auksionlari cheklanadi
Prezident Shavkat Mirziyoyev yaqinda O‘zbekistonda yer resurslarini boshqarish samaradorligini oshirishga qaratilgan takliflarni ko‘rib chiqdi. Yangi chora-tadbirlar qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlarni taqsimlashda milliy manfaatlar va mahalliy tadbirkorlar manfaatlarini ustun qo‘yib, yirik xorijiy investitsiyalarni jalb qilish jarayonini tartibga soluvchi jiddiy o‘zgarishlardan dalolat beradi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Xorijiy investorlar uchun yangi qoidalar
Taklif etilayotgan o‘zgartirishga ko‘ra, xorijlik investorlarga qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yer maydonlarini ochiq kimoshdi savdosi orqali egallashga ruxsat berilmaydi. Shu bilan bir qatorda, er mahalliy hokimiyat orqali sub-ijara shartnomasi orqali olinishi mumkin. Bu ma’lum shartlarga bog’liq. Minimal 10 million dollar sarmoya va yaylovlar, yomg’irli erlar yoki qishloq xo’jaligida foydalanilmayotgan yerlarni tiklash majburiyati.
Qishloq xo’jaligi auktsionlari mahalliy fermerlar va bizneslar bilan cheklansa-da, hukumat boshqa tarmoqlardan xalqaro kapital uchun qulay muhitni saqlashni maqsad qilgan. Barcha turdagi erlar, shu jumladan xorijiy investorlar ishtirokidagi sanoat va qurilish loyihalari uchun ijara muddatini 49 yil qilib belgilash taklif qilinmoqda.
Mahalliy fermerlarning mustaqilligini ta’minlash
Bu islohot mamlakatda yerdan foydalanuvchilarning iqtisodiy erkinligini oshirishga qaratilgan. Hozirgacha yer ajratish bo‘yicha erishilgan yutuqlarga qaramay, ko‘plab ijarachilar hanuzgacha ekin tanlashda cheklangan mustaqillikka duch kelmoqdalar, buning natijasida 117,6 ming gektar er kim oshdi savdosida sotilmaydi.
Buni hal qilish uchun hukumat fermerlarga nima ekishni tanlashiga ruxsat berish amaliyotini kengaytirishni rejalashtirmoqda. Bu Farg‘ona vodiysi, Jizzax, Toshkent viloyatlari va Qoraqalpog‘istonda muvaffaqiyatli o‘tkazilgan sinovlardan so‘ng. Birgina 2025 yilning o‘zida tadbirkorlar tomonidan yangi ajratilgan 20 ming gektar maydonning 16 ming gektariga yuqori hosildor eksport ekinlari ekilib, 150 million dollarlik eksportga poydevor qo‘yilishi kutilmoqda. Joriy yilda ushbu qayta ko‘rib chiqilgan va yanada moslashuvchan shartlar bo‘yicha qo‘shimcha 100 ming gektar kimoshdi savdosiga qo‘yiladi.
Yirik fermer xo‘jaliklari va chorvachilikni qo‘llab-quvvatlash
Davlat, shuningdek, sanoat plantatsiyalari va chorvachilik loyihalarini rivojlantirishni maqsad qilgan. 50 gektardan 500 gektargacha bo‘lgan maydonlar kim oshdi savdosiga qo‘yiladi va bu yil har bir hududda kamida beshtadan yirik loyihani ishga tushirish maqsad qilingan. Ushbu loyihalarning muvaffaqiyatini ta’minlash uchun hukumat katta moliyaviy yordam beradi, jumladan:
Elektr va suv uchun to’lovlar uchun javobgar bo’lasiz. Imtiyozli kreditlar 7 yilgacha (3 yillik imtiyozli davr va foizlarni qoplash bilan). Ishlab chiqarilgan mahsulotlar uchun qadoqlash xarajatlarining 50% gacha bo’lgan subsidiya.
Modernizatsiya va raqamlashtirish
Prezident Mirziyoyev yer o‘zgartirish va yo‘qotishlarni hisoblash bo‘yicha amaldagi qog‘ozdagi jarayonlarni tanqid qilib, kechikishlar investorlarning noroziligiga sabab bo‘layotganini ta’kidladi. To‘liq raqamli tizimga o‘tish endi ustuvor vazifa hisoblanadi. Bu davlat xizmatlari markazlari orqali ijara shartlarini oshkora uzaytirish uchun kadastr, qishloq xo‘jaligi va sud tizimlarini integratsiyalashni o‘z ichiga oladi.
Bundan tashqari, islohot lizing huquqlarining moliyaviy samaradorligini oshirishga qaratilgan. Qonunga lizing huquqidan nafaqat tijorat kreditlari, balki ijara, ipoteka va bank kafolatlari uchun garov sifatida foydalanishga ruxsat beruvchi o‘zgartirishlar kiritiladi.
Nazorat va huquqiy javobgarlikni kuchaytirish
Prezident yer resurslari salomatligini muhofaza qilish uchun javobgarlikni kuchaytirishga chaqirdi. Yerlarni noqonuniy olib qo‘yish uchun javobgarlik faqat sug‘oriladigan yerlarga emas, balki barcha turdagi yerlarga ham taalluqli bo‘lar edi. Bundan tashqari, hukumat boʻsh erlarni hisobga olish jarayonini soddalashtirish va ijaraga berish qoidalarini aniqlashtirishni rejalashtirmoqda.
Infratuzilmani rivojlantirishni qo‘llab-quvvatlash doirasida temir yo‘llar, avtomobil yo‘llari, aeroportlar va suv inshootlari kabi loyihalar hududni o‘zgartirishdan keyin yerning yo‘qolishi bilan bog‘liq to‘lovlardan ozod qilinadi. Davlat ehtiyojlari uchun yer olib qo‘yilganda fuqarolarga to‘lanadigan kompensatsiyalar ham soliqdan ozod qilinadi.
Kelajakdagi boshqaruvni qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan erlar bo‘yicha 13 ta hududiy direksiya va qishloq xo‘jaligiga oid bo‘lmagan yerlar bo‘yicha 14 ta investitsiya kompaniyasi amalga oshiradi, bu esa ochiqroq va bashorat qilinadigan biznes muhitini ta’minlash uchun davlat va xususiy sektor o‘rtasida “ko‘prik” vazifasini bajaradi.
Siyosat
Oliy Majlis “Uzbekistan Enterprise Digital Center” uchun uzoq muddatli soliq imtiyozlari va litsenziyalashni soddalashtirishni ma’qulladi
Oliy Majlis Qonunchilik palatasi “Xalqaro raqamli texnologiyalar markazi toʻgʻrisida”gi Konstitutsiya loyihasini birinchi oʻqishda maʼqulladi.
Foto: Raqamli rivojlanish vazirligi
Taklif etilayotgan hujjat O‘zbekiston Enterprise markazi uchun o‘ziga xos huquqiy muhitni belgilaydi. Global kompaniyalarni jalb qilish uchun mo’ljallangan ushbu maxsus rejim soddalashtirilgan ro’yxatga olish, litsenziyalash va operatsion tartiblarni o’z ichiga oladi. Uning eng muhim xususiyatlaridan biri – bu Angliya va Uelsning huquqiy normalarini o’zida mujassam etgan xalqaro standartlar asosida tijorat operatsiyalarini tartibga solishdir.
Qonunda markaz ishtirokchilari uchun kuchli qo‘llab-quvvatlash tizimi ham belgilab berilgan. Bu investitsiyalar va intellektual mulkni himoya qilish bo’yicha qat’iy kafolatlar bilan birga kompaniyani ro’yxatdan o’tkazish va boshqarishning “yagona darcha” mexanizmini o’z ichiga oladi. Hukumat ma’muriy to’siqlarni qisqartirish orqali davlat organlari va xususiy kompaniyalar o’rtasida haqiqiy hamkorlikni rivojlantirish niyatida.
Qonun loyihasida investorlar uchun uzoq muddatli barqarorlikni ta’minlash maqsadida noodatiy fiskal rejimlar joriy etilgan. Markaz doirasidagi ayrim tadbirkorlik faoliyati 2100 yilgacha soliqdan ozod qilinadi. Bundan tashqari, texnologiya, asbob-uskunalar va materiallar importi soddalashtirilgan bojxona tartib-taomillaridan o‘tkaziladi.
Soliqdan ozod qilishdan tashqari, markaz ishtirokchilarga innovatsion yechimlarni nazorat qilinadigan muhitda sinab ko‘rish uchun moslashuvchanlikni taklif etadi. Shuningdek, markaz doirasida faoliyat yuritayotgan kompaniyalarga ish haqini xorijiy valyutada to‘lash va xalqaro mehnat standartlarini joriy etish, mahalliy ishbilarmonlik muhitini jahon korporativ amaliyotiga yanada moslashtirish imkonini beradi.
Enterprise Uzbekistan saʼy-harakatlari 2023-yil oxirida Raqamli texnologiyalar vazirligiga tashrif buyurgan Prezident Shavkat Mirziyoyevning topshirigʻiga asoslanadi. Shu munosabat bilan Prezident kelgusi 100 yilda soha uchun qulay shart-sharoitlar yaratish zarurligini taʼkidladi.
2025-yil noyabr oyida Prezident qarori bilan Markaz faoliyatini rasman tashkil qildi va yirik xalqaro moliya markazlari standartlariga asoslangan huquqiy bazani shakllantirishni belgilab berdi. Raqamli texnologiyalar vaziri Sherzod Shermatov yaqinda prezident chet el kompaniyalari uchun koʻproq eshiklarni ochadigan qonunchilik bazasini tezroq tugatishga chaqirayotganiga eʼtibor qaratdi. Nizolarni hal qilish uchun xalqaro huquqiy normalarni integratsiyalashgan holda, Markaz transmilliy kompaniyalarga ular qidirayotgan yuqori darajadagi huquqiy ishonchni ta’minlashga qaratilgan.
Siyosat
O‘zbekiston yangi iqtisodiy sharoitlarda 100 ming gektar qishloq xo‘jaligi yerlarini kimoshdi savdosiga qo‘yadi
Prezident Shavkat Mirziyoyev yaqinda O‘zbekiston bo‘ylab yer resurslarini boshqarish samaradorligini yanada oshirishga qaratilgan takliflarni ko‘rib chiqdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
2026-yil 21-aprelda bo‘lib o‘tgan taqdimotda yerdan foydalanuvchilarga qishloq xo‘jaligi mahsuldorligini oshirish uchun ko‘proq iqtisodiy erkinlik va moliyaviy rag‘batlantirishni ta’minlash bo‘yicha strategik siljish belgilandi.
So‘nggi besh yil ichida O‘zbekistonda tizimli islohotlar amalga oshirildi, xususan, viloyat hokimlarining yer ajratish vakolatidan mahrum qilindi va ochiq auktsion tizimiga o‘tdi. Mazkur oʻtish davridan buyon 616,3 ming gektar yer auktsionlar orqali taqsimlanib, respublika byudjetiga 1,4 trillion soʻm daromad keltirdi.
Xususiy mulkchilik yoki uzoq muddatli ijara mulkining joriy etilishi sezilarli iqtisodiy foyda keltirdi. Har gektardan olinadigan o‘rtacha daromad uch baravar ko‘payib, 50-60 million so‘mga yetdi. Ayni paytda bu yerlarda yiliga 539 trillion so‘mlik mahsulot ishlab chiqarilib, mamlakatimiz eksport daromadiga 2,1 milliard dollar hissa qo‘shilmoqda.
Bugungi kunga qadar erishilgan muvaffaqiyatlarga qaramay, hukumat ijarachilarning mustaqilligining yo’qligi, taxminan 117,6 ming gektar maydonning sotilmaganligining asosiy sababi sifatida belgiladi. Bunga javoban qishloq xo‘jaligi yerlarini kreditlashning yangi tizimi joriy etiladi. Hukumat 2026-yilda yana 100 000 gektar maydonni iqtisodiy imtiyozlar va avtonomiyalarni qoʻllab-quvvatlaydigan qayta koʻrib chiqilgan shartlar asosida kimoshdi savdosiga qoʻyishni rejalashtirmoqda.
Ilgari Farg‘ona vodiysi, Jizzax, Toshkent viloyatlari va Qoraqalpog‘istonda sinovdan o‘tkazilgan tajriba dasturlarini kengaytirish ushbu islohotning asosiy elementi hisoblanadi. Bu dastur tadbirkorlarga qaysi ekinlarni ekish haqida qaror qabul qilish imkonini berdi. 2025-yilda bu moslashuvchanlik kompaniyalarga 20 ming gektar maydondan 16 mingtasida yuqori hosildor eksport ekinlarini ekish imkonini berdi va 150 million dollarlik eksport salohiyatini yaratdi. Prezident Mirziyoyev yerdan foydalanuvchilarga ko‘proq iqtisodiy erkinlik berish soha kelajagi uchun muhim ekanini ta’kidladi.
Hukumat, shuningdek, sanoat plantatsiyalari va chorvachilik uchun katta er maydonlarini berish orqali qishloq xo’jaligini keng ko’lamli rivojlantirishni maqsad qilgan. Yangi yo‘riqnomaga ko‘ra, 50 gektardan 500 gektargacha bo‘lgan yer uchastkalari auksion orqali sotiladi. Joriy yilda mamlakatimizning har bir viloyatida kamida beshta yirik loyihani ishga tushirish maqsad qilingan.
Ushbu yirik loyihalar muvaffaqiyatini ta’minlash uchun davlat tomonidan har tomonlama moliyaviy qo‘llab-quvvatlash va’da qilingan. Bunda suv va elektr ta’minoti xarajatlarini qoplash hamda yetti yilgacha (uch yillik imtiyozli davr bilan) imtiyozli kreditlar berish kiradi. Bundan tashqari, hukumat ushbu kreditlar bo’yicha foizlarni qoplashni va tayyor qishloq xo’jaligi mahsulotlarini qadoqlash bilan bog’liq xarajatlarning 50 foizigacha subsidiyalar berishni rejalashtirmoqda.
Siyosat
Prezident Shavkat Mirziyoyev iyul oyida Belarusga rasmiy tashrif bilan boradi
Joriy yil iyul oyida Minsk shahrida O‘zbekiston va Belarus hududlari forumining uchinchi yig‘ilishi o‘tkazilishi rejalashtirilmoqda. Bu haqda O‘zbekiston Bosh vaziri Abdulla Aripov Belarus Bosh vaziri o‘rinbosari Viktor Karankevich bilan uchrashuvda ma’lum qildi.
Uchrashuv Belarus delegatsiyasining Toshkentga tashrifi doirasida, «INNOPROM. Markaziy Osiyo» xalqaro sanoat ko‘rgazmasining asosiy yalpi majlisida ishtirok etish munosabati bilan bo‘lib o‘tdi.
Aripovning ta’kidlashicha, joriy yildagi eng muhim voqealardan biri – O‘zbekiston Prezidentining Belarus Respublikasiga rasmiy tashrifi bo‘ladi. Ayni paytda mazkur tashrifga puxta tayyorgarlik ko‘rilmoqda.
Shuningdek, iyul oyida Minsk shahrida hududlar forumini o‘tkazish rejalashtirilgani ma’lum qilindi. Bosh vazir ikki davlat hududlari o‘rtasidagi hamkorlik faol rivojlanayotganini, o‘zaro tashriflar muntazam amalga oshirilayotganini qayd etdi.
Yaqin istiqboldagi rejalarga ko‘ra, may oyida Toshkent shahrida Hukumatlararo komissiyaning 12-yig‘ilishi o‘tkaziladi.
Aripov Belarusni O‘zbekistonning yaqin va ishonchli hamkori sifatida ta’riflab, ikki mamlakat o‘rtasidagi munosabatlar so‘nggi yillarda jadal sur’atlarda rivojlanayotganini ta’kidladi. Uning so‘zlariga ko‘ra, bu jarayon tashqi iqtisodiy ko‘rsatkichlarda ham o‘z aksini topmoqda.
Shuningdek, u 2026 yil fevral oyida Belarus Bosh vaziri Aleksandr Turchinning O‘zbekistonga amaliy tashrifi davomida qo‘shma loyihalar muhokama qilinganini va hamkorlikni yanada kengaytirish masalalari ko‘rib chiqilganini eslatib o‘tdi.
Siyosat
Prezident Shavkat Mirziyoyev JSST bosh direktorini qabul qildi
Prezident Shavkat Mirziyoyev 21-aprel kuni rasmiy tashrif bilan mamlakatimizda bo‘lib turgan Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti bosh direktori Tedros Adxanom Gebreyesusni qabul qildi.
Ushbu nufuzli tashkilot bilan milliy sog‘liqni saqlash tizimini modernizatsiya qilish va mustahkamlash borasidagi hamkorlikni yanada rivojlantirishning dolzarb masalalari ko‘rib chiqildi.
Keyingi yillarda JSST bilan hamkorlik sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarilgani ta’kidlandi. Sog‘liqni saqlash sohasidagi keng ko‘lamli va tizimli islohotlar tashkilotning ekspert-maslahat ko‘magi hamda uning xalqaro standartlari va tavsiyalarini hisobga olgan holda amalga oshirilmoqda.
Hamkorlik doirasida sog‘liqni saqlash tizimini rivojlantirishga qaratilgan bir qator strategik hujjatlar ishlab chiqildi. Malakali tibbiyot xodimlari tayyorlanmoqda, birlamchi tibbiy-sanitar yordam, diagnostika va kasalliklar profilaktikasi tizimlari takomillashtirilmoqda, davlat tibbiy sug‘urtasi mexanizmlari joriy etilmoqda.
JSST bosh direktori mamlakatimizda amalga oshirilayotgan islohotlarni yuqori baholab, aholining tibbiyot xizmatlaridan foydalanish imkoniyatlarini kengaytirish, umr ko‘rish davomiyligini uzaytirish, onalar o‘limini kamaytirish va raqamli tibbiyotni rivojlantirish borasida erishilgan salmoqli natijalarni alohida e’tirof etdi.
Uchrashuv yakunida farmatsevtika sohasini tartibga solish tizimini takomillashtirish, sog‘liqni saqlash sohasida raqamli yechimlar va sun’iy intellekt texnologiyalarini joriy etish kabi ustuvor sohalarda amaliy hamkorlikni yanada rivojlantirish hamda qo‘shma tadbir va tadqiqotlar o‘tkazish yuzasidan kelishuvlarga erishildi.
Siyosat
O‘zbekiston BMTning muhim komissiyasiga saylandi
O‘zbekiston BMTning muhim komissiyasiga saylandi.
Nyu-York shahrida EKOSOS sessiyasi doirasida bo‘lib o‘tgan saylovlar yakunlariga ko‘ra, O‘zbekiston Respublikasi 2027-2029-yillar uchun BMTning jinoyatchilikning oldini olish va jinoiy odil sudlov bo‘yicha komissiyasi a’zoligiga saylandi.
Mazkur komissiya 1992-yilda Vena shahrida tashkil etilgan bo‘lib, EKOSOS tizimidagi asosiy hukumatlararo organlardan biri hisoblanadi. U jinoyatchilikning oldini olish, jinoiy adolatni rivojlantirish hamda qonun ustuvorligini ta’minlash sohasida global siyosatni belgilaydi. Komissiya 40 ta davlatdan iborat bo‘lib, ular uch yil muddatga saylanadi.
Saylov jarayoni yuqori raqobat sharoitida kechdi. Osiyo-Tinch okeani mintaqasidagi 4-o‘rin uchun O‘zbekiston, Xitoy, Yaponiya, Hindiston va Saudiya Arabistoni nomzod bo‘lgan.
Saylov arafasida Hindiston nomzodini qaytarib olganiga qaramasdan, raqobat yuqori darajada saqlanib qoldi. Shu sharoitda O‘zbekiston nomzodi barcha tashkilot a’zolari tomonidan bir ovozdan qo‘llab-quvvatlandi.
Komissiya tarkibiga AQSh, Buyuk Britaniya, Janubiy Afrika, Peru kabi davlatlar ham saylangani mazkur organning yuqori nufuz va keng qamrovga ega ekanini ko‘rsatadi.
Komissiyadagi a’zolik mamlakatimiz uchun qator yangi imkoniyatlarni ochadi. Jumladan, jinoyatchilikning oldini olish va transmilliy tahdidlarga qarshi kurashish bo‘yicha xalqaro standartlarni shakllantirishda ishtirok etish, BMT va boshqa xalqaro tashkilotlar bilan amaliy hamkorlikni kengaytirish, shuningdek, milliy jinoiy adliya tizimini yanada takomillashtirish uchun ekspert va texnik ko‘makni jalb etish imkoni yaratiladi.
O‘zbekistonning komissiyadagi uch yillik a’zoligi 2027-yil 1-yanvardan boshlanadi va 2029-yil yakuniga qadar davom etadi.
-
Siyosat4 days ago
«Muruvvat» internat uylari «G‘amxo‘rlik» markazlariga aylantiriladi
-
Dunyodan4 days ago
Eron nega Hurmuzni yana qamal qildi?
-
Jamiyat2 days ago
Самарқандда МЧЖ раҳбарларининг кирдикорлари ошкор бўлди: тафсилотлар
-
Siyosat4 days agoO‘zbekistonda bolalarga qarshi jinoyatlar uchun jazo qat’iylashtirildi
-
Dunyodan3 days ago
Ukraina Turkiyaga Zelenskiy-Putin uchrashuvi boʻyicha soʻrov yubordi
-
Siyosat4 days agoO‘zbekistonda bolalar va nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash va himoya qilishni kuchaytirmoqda
-
Dunyodan4 days ago
Yevropadan Fors koʻrfaziga temir yoʻl quriladi
-
Jamiyat4 days ago16:13 “Qo‘rquv bo‘lishi tabiiy, ammo bu sizni to‘xtatmasin”, – 17 yoshida NASA va SpaceX bilan kosmik loyihani amalga oshirgan Akbar hikoyasi
