Iqtisodiyot
Toshkent shahrining 12 ta tumani ma’lum bir sanoat yoki xizmat ko‘rsatish tarmog‘iga ixtisoslashtiriladi
Prezident Shavkat Mirziyoyev 16 aprel kuni Toshkent shahri iqtisodiyotida yuqori o‘sish sur’atlarini ta’minlash, mavjud zaxiralarni to‘liq ishga solish hamda tadbirkorlik faoliyati uchun yanada qulay sharoitlar yaratish yuzasidan yig‘ilish o‘tkazdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Yig‘ilishda poytaxt milliy iqtisodiyotda alohida o‘rin tutishi qayd etildi. Bugungi kunda Toshkent shahri mamlakat yalpi ichki mahsulotining 21 foizini ta’minlamoqda. Joriy yil “Poytaxtda jadal rivojlanish va aholi daromadlari o‘sishi yili” deb e’lon qilinib, shahar iqtisodiyotini 12 foizga oshirish, 3,6 milliard dollarlik eksportni ta’minlash, 9 milliard dollar investitsiya jalb qilish va 616 ming aholi bandligini ta’minlash kabi katta marralar belgilangan.
Shu munosabat bilan shahar hokimligi, uning 12 nafar o‘rinbosari va 12 ta tuman hokimi proaktiv ish tashkil qilib, sanoat, eksport, investitsiya va turizm sohalaridagi ehtimoliy pasayishlarning oldini olishi zarurligi ta’kidlandi. Prezident buning uchun poytaxtda mehnat resurslari ham, moliyaviy imkoniyatlar ham yetarli ekanini ta’kidladi.
Yig‘ilishda joriy yil yangicha yondashuv asosida shaharning 12 ta tumani aniq bir sanoat yoki xizmat ko‘rsatish tarmog‘iga ixtisoslashtirilishi qayd etildi.
Jumladan, Bektemir tumani kimyo sanoati va ulgurji savdoga, Mirzo Ulug‘bek tumani kabel sanoati, ilm-fan, ta’lim va axborot texnologiyalariga, Mirobod tumani oziq-ovqat sanoati, turizm va umumiy ovqatlanishga, Uchtepa zargarlik, maishiy xizmat va chakana savdoga, Chilonzor farmatsevtika, savdo, xizmat ko‘rsatish va sportga, Shayxontohur mebelsozlik va gastroturizmga, Yunusobod qog‘oz sanoati va turizmga, Yashnobod elektrotexnika hamda transport-logistikaga, Yakkasaroy yengil sanoat va moliyaviy xizmatlarga, Yangihayot avtomobilsozlik va logistikaga, Olmazor qurilish materiallari sanoati va ta’limga, Sergeli esa metallurgiya, logistika va avtoservis sohalariga yo‘naltiriladi.
Toshkent shahrida nostandart takliflar ishlab chiqish maqsadida oxirgi ikki hafta davomida 23 mingdan ziyod tadbirkor bilan uchrashuvlar o‘tkazilgani, 1 ming 300 dan ortiq muammo aniqlangani, shuningdek, tadbirkorlar tomonidan 162 ta yangi taklif va tashabbus bildirilgani ma’lum qilindi. Bu taklif va muammolarning birortasi ham e’tibordan chetda qolmasligi kerakligi ta’kidlandi.
Shuningdek, poytaxtda maxsus investitsiya va ishbilarmonlik muhitini joriy qilish orqali yangi tajriba yaratilishi belgilandi. Jumladan, biznes uchun ruxsatnoma va litsenziyalar berish vakolatini tegishli vazirlik va idoralardan ularning hududiy bo‘linmalariga tushirish, eksportchi korxonalarni qo‘llab-quvvatlashning yangi yondashuvlarini joriy etish, tadbirkorlarning logistika bilan bog‘liq muammolarini tezkor hal qilish tizimini yo‘lga qo‘yish, aylanma mablag‘ bilan ta’minlash va biznesni kengaytirish uchun qulay shartlarda yangi moliyalashtirish mexanizmlarini ishlab chiqish nazarda tutilgani qayd etildi.
Tadbirkorlar ko‘targan muammo va takliflarni tezkor hal qilish uchun alohida Muvofiqlashtiruvchi kengash tuzish taklif qilindi. Uning zimmasiga tumanlarni drayver sohalar asosida rivojlantirish, iqtisodiy va ijtimoiy konyunkturani doimiy monitoring qilish, o‘sish nuqtalari va foydalanilmayotgan zaxiralarni aniqlash, tizimli to‘siqlarni bartaraf etish, g‘oya va tashabbuslarni shakllantirish, ularni moliyalashtirish va ijrosini nazorat qilish vazifalari yuklanadi.
Umuman, barcha imkoniyatlarni safarbar qilib, qo‘shimcha 88 trillion so‘mlik mahsulot ishlab chiqarish, 4,9 milliard dollarlik eksportni ta’minlash va 5 milliard dollar investitsiya jalb qilish, budjetga 2,9 trillion so‘m tushum ta’minlash, 65,5 mingta yuqori daromadli va doimiy ish o‘rinlari tashkil etish bo‘yicha aniqlangan yangi zaxiralarni ishga solish vazifasi qo‘yildi.
Shuningdek, joriy yilda Toshkent shahriga qo‘shimcha 500 million dollar jalb qilish maqsadida poytaxt yevrobondlarini chiqarish taklif qilindi.
Poytaxt tadbirkorlarini Toshkent, Navoiy, Qashqadaryo, Andijon, Buxoro va Farg‘ona viloyatlaridagi yirik sanoat korxonalari bilan bog‘lab, mahalliylashtirish va kooperatsiyani kengaytirish bo‘yicha dastur tasdiqlash topshirildi.
Kelgusida yirik xalqaro konsalting kompaniyalarini jalb etgan holda Toshkent shahri iqtisodiyotini chuqur tahlil qilish va rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish zarurligi qayd etildi.
Iqtisodiyot
Moliyaviy hisobotlarga yangi talablar joriy etildi
Adliya vazirligi tomonidan Moliyaviy hisobotni tuzish va taqdim etishning konseptual asoslari davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi. Yangi hujjat O‘zbekistonda faoliyat yurituvchi yuridik shaxslar tomonidan tayyorlanadigan moliyaviy hisobotlarning maqsadi, mazmuni va shakllantirish prinsiplarini belgilab beradi.
Konseptual asoslar moliyaviy hisobotlarda aks ettiriladigan ma’lumotlarning sifati va foydaliligini oshirishga qaratilgan. Hujjatda hisobotlar investorlar, kreditorlar, davlat organlari va boshqa manfaatdor tomonlar uchun ishonchli axborot manbai bo‘lishi lozimligi ta’kidlangan.
Shu bilan birga, moliyaviy hisobotlarni tayyorlashda qo‘llaniladigan asosiy mezonlar va moliyaviy ko‘rsatkichlarni baholash tamoyillari ham aniq belgilab berilgan.
Hujjatga ko‘ra, moliyaviy hisobotlarni tayyorlashda o‘rinlilik va haqqoniy, ya’ni ishonchli taqdim etish fundamental sifat tavsiflari hisoblanadi.
Shuningdek, qiyoslanuvchanlik, tekshiriluvchanlik, o‘z vaqtida taqdim etish hamda tushunarlilik kabi ko‘rsatkichlar ma’lumotlarning foydaliligini oshiruvchi qo‘shimcha sifat mezonlari sifatida belgilangan.
Konseptual asoslarda moliyaviy holatni baholash bilan bog‘liq asosiy elementlar ham belgilangan. Ular aktivlar, majburiyatlar va xususiy kapitaldan iborat.
Iqtisodiyot
Qurilish ishlarining to‘rtdan bir qismi Toshkentga to‘g‘ri keldi
2026-yil yanvar–aprel oylarida O‘zbekistonda jami 84,4 trln so‘mlik qurilish ishlari bajarildi. Milliy statistika qo‘mitasiga ko‘ra, bu borada Toshkent shahri mutlaq yetakchilikni saqlab qolmoqda.
Qayd etilishicha, poytaxtda 22,1 trln so‘mlik qurilish ishlari amalga oshirilgan. Bu respublika bo‘yicha jami qurilish ishlarining qariyb 26 foiziga teng. Ya’ni mamlakatda bajarilgan har to‘rt so‘mlik qurilish ishining bir so‘midan ortig‘i Toshkent shahri hissasiga to‘g‘ri kelgan.
Ikkinchi o‘rinni Toshkent viloyati egallab, hududda 8,6 trln so‘mlik qurilish ishlari bajarildi. Shu tariqa Toshkent shahri va viloyati mamlakat qurilish bozorining qariyb 36 foizini shakllantirgan.
Qurilish ishlari hajmi bo‘yicha keyingi o‘rinlarda Buxoro viloyati 5,9 trln so‘m, Farg‘ona viloyati 5,7 trln so‘m va Samarqand viloyati 5,2 trln so‘mlik ko‘rsatkichlar bilan qayd etildi.
Qashqadaryo viloyatida 5 trln so‘mlik qurilish ishlari bajarilgan bo‘lsa, Xorazm viloyatida bu ko‘rsatkich 4,6 trln so‘mni tashkil qildi. Andijon viloyatida 4,5 trln so‘mlik qurilish ishlari amalga oshirildi.
Qoraqalpog‘iston Respublikasi va Namangan viloyatida qurilish ishlari hajmi 4,4 trln so‘mdan, Surxondaryo viloyatida 4,3 trln so‘mdan oshdi. Navoiy viloyatida esa 4,1 trln so‘mlik qurilish ishlari bajarilgan.
Hisobotda eng past ko‘rsatkichlar Jizzax va Sirdaryo viloyatlarida kuzatilgan. Xususan, Jizzax viloyatida 2,4 trln so‘mlik, Sirdaryo viloyatida esa 1,7 trln so‘mlik qurilish ishlari amalga oshirilgan.
Iqtisodiyot
Baliqchilik bo‘yicha yagona elektron platforma yaratiladi
Prezident Shavkat Mirziyoyev baliqchilik tarmog‘ini rivojlantirish va qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan takliflar taqdimoti bilan tanishdi.
Baliqchilik oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash, qishloq aholisi daromadlarini oshirish va suv resurslaridan samarali foydalanishda muhim yo‘nalish hisoblanadi. Dunyoda akvakultura jadal rivojlanmoqda. Ilk bor yetishtirilgan baliq hajmi tabiiy suv havzalarida ovlangan baliq miqdoridan oshib ketdi.
Yurtimizda bu sohani rivojlantirish uchun katta imkoniyatlar bor. O‘zbekistonda 173 ming kilometr daryo va kanal o‘zanlari mavjud. Suv resurslari cheklangan bo‘lishiga qaramasdan, mamlakatimiz Markaziy Osiyoda baliq yetishtirish hajmi bo‘yicha yetakchi o‘rinda turibdi. 2025-yilda 206 ming tonna baliq yetishtirilgan.
So‘nggi yillarda aholi soni o‘sishi bilan oqsilli mahsulotlarga bo‘lgan talab ham oshib bormoqda. Baliq esa iqtisodiy jihatdan samarali, parhezbop va aholi salomatligi uchun foydali ozuqa manbaidir. Shu bois, oddiy ko‘l baliqchiligidan suvni tejaydigan, qayta aylantiradigan va intensiv texnologiyalarga asoslangan tizimga o‘tish zarurligi ta’kidlandi.
Taqdimotda 329 ta tabiiy suv havzasi va suv ombori hamda ular atrofidagi 163 ming gektar yer maydonlarini ijaraga berishning yangi, shaffof tizimini joriy qilish, intensiv baliqchilik va naslchilik xo‘jaliklariga har yili zarur miqdorda suv yetkazib berish kafolatlanishi lozimligi qayd etildi.
Bugungi kunda intensiv usulda baliq yetishtirish hajmi umumiy ishlab chiqarishning 20 foizidan oshmayapti. Vaholanki, bunday texnologiyalar hosildorlik va daromadni bir necha barobar oshiradi. Agar mavjud imkoniyatlar to‘liq ishga solinsa, baliq yetishtirish hajmini 5 barobar oshirish mumkinligi aytib o‘tildi.
Sohada yangi texnologiyalarni joriy etish va tadbirkorlarni moliyaviy qo‘llab-quvvatlash, xususan, yopiq suv aylanma tizimini o‘rnatish xarajatlarining bir qismini qoplash, naslli ona baliqlarni import qilish uchun subsidiya ajratish, quyosh panellarini o‘rnatish uchun subsidiya berish va aylanma mablag‘ uchun imtiyozli kreditlarning foiz xarajatlarining bir qismini kompensatsiya qilish lozimligi ta’kidlandi.
Baliqchilik xo‘jaliklariga kreditlar ajratish, milliy va xorijiy valyutadagi kreditlar bo‘yicha foiz xarajatlarini qisman qoplash mexanizmlari joriy etiladi.
Ushbu imkoniyatlar hisobiga keyingi yilda baliq yetishtirish hajmini 500 ming tonnadan oshirish choralarini ko‘rish topshirildi.
Taqdimotda naslchilik va ilmiy yondashuv masalalariga ham alohida e’tibor qaratildi. Sifatli chavoq va yaxshi genetika yuqori hosildorlikning asosiy sharti ekani ta’kidlandi. Shu bois, karp, laqqa, forel, osyotr kabi baliq turlarining naslini yaxshilash, yangi zotlarni mahalliy iqlim sharoitiga moslashtirish bo‘yicha ishlar yo‘lga qo‘yiladi.
Kelgusi yildan tog‘ oldi hududlarida yiliga forel va osyotr balig‘i yetishtirish quvvatlarini yaratish rejalashtirilgan. Baliqchilik ilmiy-tadqiqot instituti uchun Ohangaron daryosi bo‘yida tajriba-sinov maydoni tashkil etiladi. Milliy karp zotini yaratish bo‘yicha xorijiy grantlar jalb etiladi.
Sohada malakali kadrlar tayyorlash ham muhim vazifa sifatida belgilandi. Agrar universitet Astraxan davlat texnika universiteti va Xitoyning Dalyan okean universiteti bilan hamkorlikda baliqchilik va akvakultura bo‘yicha qo‘shma fakultet ochish taklifi ko‘rib chiqildi.
Baliqchilik tarmog‘ini raqamlashtirish masalasiga alohida to‘xtalib o‘tildi. Suvdan foydalanish holati, yer maydonlari, noqonuniy baliq ovlash, soliq to‘lovlari, ovlangan baliq mahsulotlari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni birlashtirgan yagona elektron platformani yaratish taklif qilindi. Sohaga sun’iy intellekt texnologiyalarini joriy qilishni kengaytirish orqali xarajatlarni qisqartirish va mahsuldorlikni oshirish mumkinligi ko‘rsatib o‘tildi.
Prezidentimiz takliflarni ma’qullab, sohani qo‘llab-quvvatlash choralarini yanada kengaytirish zarurligini qayd etdi.
Mutasaddilarga baliqchilik tarmog‘ini zamonaviy texnologiyalar, ilmiy yondashuv va samarali boshqaruv asosida rivojlantirish, tadbirkorlar uchun qulay sharoitlar yaratish, suv resurslaridan oqilona foydalanish va aholi dasturxoniga arzon, sifatli baliq mahsulotlarini yetkazib berish yuzasidan topshiriqlar berildi.
Iqtisodiyot
Dollar kursi o‘sishdan to‘xtadi, yevro ham pasaydi
Markaziy bank 2026-yil 12-iyundan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 39,55 so‘mga tushib, 12 014,48 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 73,35 so‘mga tushdi va 13 858,70 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 16 058,55 so‘m bo‘ldi (-91,44).
Rossiya rubli 166,61 so‘m etib belgilandi (-0,44).
Iqtisodiyot
O‘zbekiston qaysi davlatlarga gilam eksport qilmoqda?
Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning yanvar-aprel oylarida O‘zbekiston 8 ta xorijiy davlatga 2,1 million AQSh dollari qiymatidagi 846,7 ming kvadrat metr gilam eksport qildi.
Bu ko‘rsatkich 2025-yilning mos davriga nisbatan 159,7 ming kvadrat metrga yoki 23,2 foizga ko‘paygan. Statistik ma’lumotlar mamlakatning gilamchilik mahsulotlariga tashqi bozorlarda talab ortib borayotganini ko‘rsatmoqda.
Eksport geografiyasida mintaqa davlatlari yetakchilik qilmoqda. Yetkazib berilgan mahsulotlarning asosiy qismi Ozarbayjon, Qirg‘iz Respublikasi va Afg‘oniston bozorlariga to‘g‘ri kelgan.
Hisobot davrida O‘zbekiston gilamlarining eng yirik xaridori Ozarbayjon bo‘ldi. Mazkur davlatga 388 ming kvadrat metr gilam eksport qilingan.
Ikkinchi o‘rinda Qirg‘iz Respublikasi qayd etilib, ushbu mamlakatga 206,6 ming kvadrat metr mahsulot yetkazib berilgan. Afg‘oniston esa 183,4 ming kvadrat metr bilan uchinchi yirik eksport bozori sifatida qayd etilgan.
Shuningdek, Rossiyaga 24,5 ming kvadrat metr gilam eksport qilingan. Qolgan 44,3 ming kvadrat metr mahsulot boshqa davlatlar hissasiga to‘g‘ri kelgan.
-
Iqtisodiyot3 days agoSpaceX tarixdagi eng yirik IPOʻni amalga oshirdi
-
Dunyodan4 days agoYevropa Ittifoqi Oʻrta Yer dengizidagi “soya flotlari”ga qarshi reydlarni kuchaytirdi
-
Iqtisodiyot3 days agoMevalar nega qimmat?
-
Jamiyat3 days agoIchki kiyimga yashirilgan giyohvandlik moddasi saqlovchi kapsulalar aniqlandi
-
Iqtisodiyot4 days ago
Fond birjasi va birjadan tashqari savdo tashkilotchilari uchun litsenziyalash tartibi belgilandi
-
Jamiyat3 days agoAQShdan deportatsiya qilingan 24 nafar o‘zbekistonlik Toshkentga qaytarildi
-
Jamiyat5 days agoYo‘l talashib ayol haydovchini haqorat qilgan erkak 15 sutkaga qamaldi
-
Iqtisodiyot3 days ago11:55 Namanganda “chempion” tadbirkorlar va yirik investitsiya loyihalari qo‘llab-quvvatlanadi
