Dunyodan
Dunyo bo’ylab odamlarni qo’rqitadigan qonunlar
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Yaqin Sharqdagi Falastinlik qochqinlar bo‘yicha Oliy komissari Filipp Lazzarini Isroil parlamenti tomonidan qabul qilingan o‘lim jazosi haqidagi qonundan dahshatga tushganini aytdi.
Avval xabar berganimizdek, dushanba kuni parlament tomonidan qabul qilingan qonun loyihasi jiddiy bahs-munozaralarga sabab bo‘ldi.
Filipp Lazzari demokratiyaning o’lim jazosiga qaytmasligini ta’kidlab, Isroil parlamenti tomonidan ma’qullangan hujjat diskriminatsiya va shuning uchun Falastin xalqining huquqlarini poymol qilish ekanligini ogohlantirdi.
“Biz dunyo mamlakatlarida o‘lim jazosini bekor qilishiga o‘rganib qolganmiz va bu qonun aholining ma’lum bir qatlamini nishonga olib, kuchli diskriminatsiyaga olib keladi”, — dedi BMTning Falastinlik qochqinlarga yordam ko‘rsatish agentligi rahbari.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Inson huquqlari bo‘yicha Oliy komissari boshqarmasi ham falastinlik harbiy asirlarni nishonga olgan qonunni zudlik bilan bekor qilishga chaqirdi.
Terrorizmda aybdor deb topilgan falastinliklarga o‘lim jazosi qo‘llash to‘g‘risidagi qonun loyihasini parlamentning 62 nafar a’zosi yoqlab, 48 nafari esa qarshi ovoz berdi. Bosh vazir Benyamin Netanyaxu ham bahsli qonun loyihasini qo‘llab-quvvatladi.
Isroil Milliy xavfsizlik vaziri I. Ben Gvir bahsli qonun qabul qilinganini nishonlamoqda. Foto: Reuters
Qonunga ko‘ra, bosib olingan G‘arbiy Sohilda yashovchi falastinliklar Isroil sudida terrorchilikda aybdor deb topilsa, 90 kun davomida osilishi kerak.
Britaniya, Fransiya, Germaniya va Italiya kabi Yevropa davlatlari ham qonun demokratik tamoyillarga zid ekanini aytadi.
Hatto Isroilning yetakchi inson huquqlari tashkiloti ham qonunni “falastinliklarga nisbatan kamsitish va irqchilik zo‘ravonligi” sifatida qoraladi. Xususan, Isroil Fuqarolik huquqlari assotsiatsiyasi ushbu qonun ustidan mamlakat Oliy sudiga apellyatsiya shikoyati berdi.
O‘tgan oy BMT ekspertlari qonunni qattiq tanqid qilib, hujjatni falastinliklarning huquqlarini poymol qiluvchi xalqaro huquqning buzilishi deb atagan edi.
Yevropa Ittifoqining tashqi ishlar idorasi ham oʻlim jazosi yashash huquqini buzadi va yangi hujjat qiynoqlarni taqiqlashni buzadi.
Maʼlumotlarga koʻra, Isroil qamoqxonalarida 9300 dan ortiq falastinlik saqlanmoqda, ulardan 350 nafari bolalar va 66 nafari ayollar.
2000-2023-yillarda Isroil tomonidan qamoqqa olingan bolalar soni 13 mingga yetdi.
Xalqaro inson huquqlari tashkilotlariga ko‘ra, Isroil qamoqxonalarida falastinlik bolalarga nisbatan jismoniy va ruhiy qiynoqlar qo‘llaniladi.
Xalqaro Amnistiya Isroil qamoqxonalaridagi falastinliklarga nisbatan qiynoqlar, jismoniy va jinsiy zo’ravonliklardan ham xavotirda.
Inson huquqlari tashkilotlari Isroilni xavfsizlik nuqtai nazaridan falastinliklarni aybsiz qamoqqa tashlaganlikda tanqid qilmoqda. Bu amaliyot, ayniqsa 2023 yil 7 oktyabrdan keyin kuchaydi.
Birlashgan Millatlar Tashkiloti hisobotiga ko’ra, Isroil 1967 yildan 2023 yilgacha 800 mingdan ortiq falastinlikni hech qanday asossiz va hatto eng kichik shubhasiz hibsga olgan.
“Isroil harbiy bosqinchi rejimi bosib olingan Falastin hududlarini ochiq qamoqxonalarga aylantirdi”, – dedi BMT maxsus ma’ruzachisi Francheska Albanese.
Dunyodan
Prezident Tramp kamida 39 marta Eron bilan kelishuv yaqinligini e’lon qilgan.
AQSh prezidenti Donald Tramp Isroil-Eron mojarosi boshlanganidan beri kamida 39 marta Eron bilan yaqinlashib kelayotgan kelishuv haqida ochiq bayonot berdi. Bu haqda CNN xabar berdi.
Telekanal tahliliga ko‘ra, mart oyi oxiridan beri kamida uch kunda bir marta prezident Tramp Vashington va Tehron o‘rtasida kelishuv yaqin orada imzolanishi mumkinligini ta’kidlagan.
Prezident Tramp AQSh va Eron kelishuviga oid hujjat deyarli tayyor va shu hafta oxirida Yevropada imzolanishi mumkinligini aytdi.
“Hujjat deyarli tayyor. Oʻylaymanki, hammasi juda tez hal boʻladi”, – dedi prezident.
Eron hukumatiga yaqin Tasnim agentligiga ko‘ra, kelishuv hali mamlakat rahbariyati tomonidan ma’qullanmagan. Rasmiylarning aytishicha, hozirda hujjat tegishli idoralar tomonidan ko‘rib chiqilmoqda.
Axiosning so‘zlariga ko‘ra, muhokama qilinayotgan memorandum Xurmuz bo‘g‘ozini qayta ochish, Eronga qarshi ayrim sanksiyalarni yumshatish va sulhni 60 kunga uzaytirishni o‘z ichiga oladi. Bu davr mobaynida tomonlar Eron yadroviy dasturi bo‘yicha qo‘shimcha muzokaralar olib borishi kutilmoqda.
Shu bilan birga, Prezident Trampning kelishuvga oid izohlari Isroil Bosh vaziri Binyamin Netanyaxu uchun kutilmagan hol bo‘lgani aytilmoqda. Gazetaning yozishicha, bosh vazir Netanyaxu so‘nggi kunlarda AQSh ma’muriyatidagi yaqin yordamchilari orqali muzokaralar tafsilotlarini olishga harakat qilgan.
Dunyodan
TXIF-2026 42 trillion dollarlik global aktivlarni boshqaradigan investorlarni birlashtiradi
Joriy yilning 16-18 iyun kunlari poytaxtimizda 5-yubiley Toshkent xalqaro investitsiya forumi (TXIF-2026) bo‘lib o‘tadi. Besh yil ichida mazkur konferensiya Markaziy Osiyoda iqtisodiy rivojlanish tezligini belgilovchi asosiy platformaga aylandi.
Bu yilgi Forum 100 ta davlatdan 8316 nafar ishtirokchi, jumladan, 3423 nafar xorijiy delegatlar ishtirokida rekord koʻrsatkich bilan tarixga kirdi.
“Investitsiya barqarorligi: yangi ufqlar, yangi hamkorliklar” shiori ostida tashkil etilgan bu yilgi konferensiya korporativ vakillarining misli ko‘rilmagan ko‘pligi bilan ajralib turadi. Toshkentda jamlangan kompaniyalarning umumiy aktivlari 42 trillion dollarni tashkil etadi. Bu jahon yalpi ichki mahsulotining taxminan 38 foiziga teng.
Ushbu forumda jahon iqtisodiyotini boshqarayotgan 37 davlatning yirik kompaniyalarining top-menejerlari shaxsan ishtirok etadi. Jismoniy sohadan 2780 dan ortiq top-menejer tashrif buyurishi rejalashtirilgan, bu oʻtgan yilga nisbatan 1115 taga koʻpdir.
Moliyaviy dunyodan BlackRock, JPMorgan Chase, Citibank, Visa, Franklin Templeton, Rothschild & Co., yuqori texnologiyalar sohasidan ACWA Power, Masdar, BP, EDF, Power China, Meta kabi brendlar forumning asosiy ishtirokchilari hisoblanadi.
Biznes vakillarining tashrifi forumning yuksak siyosiy maqomiga ega bo‘lgan davrga to‘g‘ri kelmoqda. O‘tgan yili Toshkentga 26 hukumat delegatsiyasi tashrif buyurgan bo‘lsa, joriy yilda ularning soni 62 nafarga yetdi. Anjumanning ochilish marosimida Rossiya, Albaniya, Ozarbayjon, Belarus, Qozog‘iston, Qirg‘iziston va Tojikiston davlat va hukumat rahbarlari nutq so‘zlaydi.
Toshkent muzokaralarida, shuningdek, xalqaro moliya institutlarining 372 nafar vakili, jumladan, YeTTB prezidenti Adil Renovasso, BRIKS yangi taraqqiyot banki prezidenti Dilma Russeff, Jahon banki va Osiyo taraqqiyot banki prezidentlari ishtirok etadi.
Joriy yilda Forum dasturidagi tadbirlar soni 36 tadan 79 taga koʻpaydi. Ishtirokchilarni AQSh, Xitoy, Janubiy Koreya, Turkiya, Saudiya Arabistoni va BAA bilan 34 ta panel muhokamasi va yettita yirik ikki tomonlama biznes forumlari kutishlari mumkin.
Muhokama asosiy e’tibor kundalik mavzularga emas, balki keyingi strategik yo’nalishga qaratilgan.
Yashil energiya va yadro energiyasiga o’tish. Muhim va noyob foydali qazilmalarni qazib olish. “Markaziy koridor” logistika imkoniyatlari. Sun’iy intellekt va raqamli boshqaruv. Islomiy moliya va oziq-ovqat xavfsizligi.
Shuningdek, Xorijiy investorlar kengashining 4-Bosh assambleyasi doirasida dunyoning 75 ta yirik kompaniyasi O‘zbekistonda ishbilarmonlik muhitini yanada yaxshilash bo‘yicha bevosita hukumatga takliflar kiritadi.
TXIF-2026 tarixida birinchi marta rasmiy uchrashuvlar doirasidan chiqib, “sport diplomatiyasi” formati joriy etiladi. Olimpik shaharchada investorlar va hukumat vakillari uchun Silk Road Night Run Night Marathon va TIIF Open tennis turniri bo‘lib o‘tadi.
Jahonning 41 davlatidan 200 dan ortiq xorijiy jurnalistlar ushbu global tadbirni yoritishadi. Bunga Bloomberg, Reuters, Nikkei, Euronews, BBC News va The Independent kabi nufuzli yirik ommaviy axborot vositalari kiradi.
TXIF-2026 dan uch kun ichida oʻnlab milliard dollarlik strategik bitimlar tuzilishi kutilmoqda. Mazkur konferensiya O‘zbekiston iqtisodiyotining jahon bozoridagi sarmoyaviy yetukligining asosiy sinovi bo‘lib, eng katta muvaffaqiyatlar uchun platforma bo‘ladi.
Dunyodan
Yevropa Ittifoqi Oʻrta Yer dengizidagi “soya flotlari”ga qarshi reydlarni kuchaytirdi
Yevropa Ittifoqining tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati boʻyicha oliy vakili Kaya Karas Yevropa Ittifoqining IRINI dengiz kuchlarining Oʻrta yer dengizidagi operatsiyalari uchun vakolati kengaytirilganini maʼlum qildi.
Yangi qoidalarga ko’ra, ekspluatatsiya qilinadigan kemalar dengizda turli xil kemalarni, jumladan, tankerlarni tekshirish huquqiga ega bo’ladi.
Karasning aytishicha, qaror dengiz xavfsizligi va “soya floti” faoliyatiga qarshi kurash maqsadida qabul qilingan.
IRINI operatsiyasi 2020 yildan beri faol. Uning asosiy vazifasi BMTning Liviyaga qurol yetkazib berish embargosiga rioya etilishini nazorat qilishdan iborat.
Operatsiya shuningdek, Liviyadan neft kontrabandasini kuzatish, qirg‘oq qo‘riqlash xodimlarini o‘qitish va noqonuniy yuk tashish yo‘nalishlarini kuzatishni ham o‘z ichiga oladi.
Dunyodan
Isroil Eron hududiga hujumlar bilan javob qaytardi
Isroil havo kuchlari Eronning g‘arbiy va markaziy qismidagi nishonlarni bombardimon qildi. SAHAL maʼlumotlariga koʻra, hujum Eron tomonidan bir kun avval boshlangan raketa hujumiga javob boʻlgan.
Avvalroq Eron Isroil hududiga raketa hujumlarini boshlagan, shundan so‘ng butun Eron bo‘ylab xavfsizlik choralari kuchaytirilgan edi.
Ayni paytda prezident Donald Tramp Vashington va Tehron o‘rtasida tinchlik kelishuviga erishishga umid qilayotganini aytdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, Isroil Bosh vaziri Benyamin Netanyaxu Qo‘shma Shtatlarni qoniqtiradigan har qanday kelishuvni qabul qilishi mumkin.
Ayni paytda AQSh va Eron o‘rtasida mojaroni diplomatik yo‘l bilan hal qilish bo‘yicha muzokaralar davom etmoqda.
Dunyodan
Isroil va Eron o’t ochishni to’xtatishga intilmoqda
AQSh prezidenti Donald Trampning so‘zlariga ko‘ra, Isroil va Eron o‘rtasida o‘t ochishni to‘xtatish va tinchlik muzokaralari davom etmoqda.
“Isroil ham, Eron ham zudlik bilan o’t ochishni to’xtatishni istaydi. Yakuniy tinchlik kelishuvi bo’yicha muzokaralar davom etmoqda”, – dedi prezident Tramp.
Uning aytishicha, ba’zi to’siqlarga qaramay, muzokaralar davom etmoqda va vaziyat tez orada hal etilishiga umid qilinmoqda.
Prezident Trump, shuningdek, joriy blokirovka “yakuniy kelishuv”ga erishilgunga qadar to’liq kuchda bo’lishini aytdi.
-
Iqtisodiyot1 day agoSpaceX tarixdagi eng yirik IPOʻni amalga oshirdi
-
Dunyodan2 days agoYevropa Ittifoqi Oʻrta Yer dengizidagi “soya flotlari”ga qarshi reydlarni kuchaytirdi
-
Iqtisodiyot5 days ago«Gazprom» O‘zbekistonga eksportni 15 foizga oshirganini ma’lum qildi
-
Jamiyat3 days agoTerrorizmni moliyalashtirgan 8 nafar shaxsga sud hukmi o‘qildi
-
Sport4 days agoO‘zbekiston so‘nggi daqiqalarda gol o‘tkazib, Niderlandiyaga mag‘lub bo‘ldi
-
Iqtisodiyot4 days ago6 nafar mashhur bloger 3,1 mlrd so‘m soliq to‘lamagani aniqlandi
-
Sport4 days agoNiderlandiya bilan o‘yin ishonch berdi: O‘zbekiston JChga tayyor ekan!
-
Sport4 days agoJahon chempionati hakami AQShga kiritilmadi
