Iqtisodiyot
Shaxsga doir ayrim ma’lumotlarni O‘zbekistondan tashqarida saqlashga ruxsat berildi
“Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi qonunga kiritilgan o‘zgarishlar bugundan e’tiboran kuchga kirdi. Endi shaxslarning biometrik va genetik ma’lumotlaridan tashqari, boshqa shaxsga doir ma’lumotlarni xorijda saqlash va ularga xorijda ishlov berish mumkin. Aynan qaysi davlatlar ekanini Vazirlar Mahkamasi belgilaydi.
O‘zbekiston prezidenti 26 mart kuni imzolagan qonun bilan, “Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi qonunga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritildi.
Qonunning 271-moddasiga kiritilgan o‘zgartishlarga ko‘ra, shaxsga doir quyidagi ma’lumotlar O‘zbekiston hududida saqlanishi shart:
shaxslarning biometrik ma’lumotlari;
shaxslarning genetik ma’lumotlari;
O‘zbekiston hududida faoliyat olib borayotgan telekommunikatsiyalar operatorlaridagi ularning xizmatlaridan foydalanuvchi jismoniy shaxslarning ma’lumotlari.
Yuqorida ko‘rsatilmagan shaxsga doir ma’lumotlar quyidagi shartlardan biri bajarilganda, O‘zbekistondan tashqarida saqlanishi va ishlov berilishi mumkin:
chet davlatni shaxsga doir ma’lumotlarning bir xil himoya qilinishini ta’minlovchi davlat sifatida tan olish;
operator tomonidan vakolatli davlat organi tasdiqlaydigan talablarga javob beruvchi standart shartnomaviy shartlar yoki majburiy korporativ qoidalar qabul qilinishi va ularga rioya etilishi;
ro‘yxati vakolatli davlat organi tomonidan tasdiqlanadigan shaxsga doir ma’lumotlarni boshqarish va saqlash sohasidagi xalqaro standartlarga operator tomonidan rioya etilishi.
Shaxsga doir ma’lumotlar bir xil himoya qilinishini ta’minlovchi chet davlatlar ro‘yxati O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.
Bundan tashqari, “Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi qonun talablari endi nafaqat davlat sirlariga nisbatan, balki “mudofaa va milliy xavfsizlik masalalariga taalluqli ma’lumotlar”ga nisbatan ham tatbiq etilmaydi.
Qonun rasmiy e’lon qilingan kun – 2026 yil 27 martdan e’tiboran kuchga kirdi.
Eslatib o‘tamiz, “Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi qonunning 271-moddasi – katta shov-shuvlar markazida qolib kelayotgan edi. Bu modda qonunga 2021 yilda qo‘shilgan bo‘lib, unga asosan O‘zbekiston fuqarolarining shaxsiga doir ma’lumotlarini jismonan O‘zbekiston hududida joylashgan serverlarda saqlash talabi qo‘yib kelinayotgan edi.
Ayni shu talab 2021 yil 3 noyabr kuni O‘zbekistonda Telegram, YouTube, Instagram va Facebook kabi eng ommabop tarmoqlar bloklab qo‘yilgan, katta rezonansdan keyin blokirovka bir necha soat ichida bekor qilingan edi.
So‘nggi paytlarda bir qator yirik kompaniyalar O‘zbekiston rasmiylaridan bu moddaga o‘zgartirish kiritib, shaxsga doir axborotlarni bulutli texnologiyalarda saqlashga ruxsat berishni so‘rab kelayotgan edi. PayPal, Google Pay va Apple Pay kabi xalqaro to‘lov servislarining ham O‘zbekistonga kirib kelmayotganiga shu modda sababligi aytib kelinadi.
Markaziy bank 2026-yil 30-martdan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 15,63 so‘mga oshib, 12 195,50 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 30,71 so‘mga tushdi va 14 049,22 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 16 228,55 so‘m (-36,45).
Rossiya rubli 149,71 so‘m etib belgilandi (+1,19).
Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markaziga ko‘ra, «The Heritage Foundation» hamda «The Wall Street Journal» tomonidan tayyorlangan 2026-yilgi Iqtisodiy erkinlik indeksida O‘zbekiston 184 davlat orasida 86-o‘rinni egalladi. Mamlakat 60,3 ball to‘plab, o‘tgan yilga nisbatan 2,3 ballga o‘sish qayd etdi.
Bu natija O‘zbekistonni «asosan erkin iqtisodiyot» toifasiga kiritdi. Shuningdek, mamlakat jahon o‘rtacha ko‘rsatkichidan (59,9 ball) va Osiyo-Tinch okeani mintaqasi o‘rtachasidan (58,6 ball) yuqori natija ko‘rsatdi.
Reyting yetakchilari sifatida Singapur, Shveysariya, Irlandiya va Avstraliya qayd etildi. Ular 80 balldan yuqori natija bilan «erkin iqtisodiyotlar» qatoriga kiritilgan.
Tahlillarga ko‘ra, O‘zbekiston 12 ta yo‘nalishdan 8 tasida ko‘rsatkichlarini yaxshilagan. Ikki yo‘nalishda o‘zgarish bo‘lmagan, yana ikkisida esa ozgina pasayish kuzatilgan.
Davlatning iqtisodiyotdagi ishtiroki bo‘yicha ko‘rsatkichlar nisbatan yuqori. Xususan, soliq yuki 95 ball, davlat xarajatlari 73,7 ball, davlat moliyasi barqarorligi esa 79,9 ballni tashkil etdi.
Bozorlar ochiqligi yo‘nalishida ham ijobiy dinamika saqlandi. Savdo erkinligi 80,6 ball, investitsiya erkinligi 70 ball, moliyaviy erkinlik 60 ballni tashkil qildi. Tartibga solish samaradorligida esa biznes yuritish erkinligi 62,5 ball, mehnat bozori erkinligi 48,4 ball darajasida qolmoqda.
Shuningdek, qonun ustuvorligi yo‘nalishida jiddiy kamchiliklar saqlanib qolmoqda. Mulk huquqi himoyasi 43,1 ball, davlat boshqaruvi sifati 32 ball, sud tizimi samaradorligi esa atigi 13,7 ballni tashkil etdi.
2026-yil 1-mart holatiga O‘zbekistonda 576,8 mingta korxona va tashkilot faoliyat yuritmoqda. Bu haqda Milliy statistika qo‘mitasi ma’lum qildi.
Qayd etilishicha, korxonalarning eng katta qismi savdo sohasiga to‘g‘ri keladi – 156 796 ta. Qishloq, o‘rmon va baliqchilik xo‘jaligida 127 071 ta, sanoatda 61 062 ta korxona qayd etilgan. Shuningdek, qurilishda 31 372 ta, yashash va ovqatlanish xizmatlarida 31 350 ta sub’yekt faoliyat yuritmoqda.
Hududlar kesimida esa Toshkent shahri yetakchi – 111 137 ta korxona. Keyingi o‘rinlarda Toshkent viloyati (54 273) va Samarqand viloyati (53 475) turibdi. Eng past ko‘rsatkich Sirdaryo viloyatida – 16 557 ta.
Shuningdek, Farg‘ona viloyatida 49 278 ta, Qashqadaryoda 44 055 ta, Andijonda 35 500 ta korxona faol. Buxoro (34 902), Namangan (33 776), Xorazm (32 069) va Surxondaryoda (32 023) ko‘rsatkichlar o‘rtacha darajada. Qoraqalpog‘istonda 29 220 ta, Jizzaxda 26 468 ta, Navoiyda 24 061 ta korxona mavjud.
2026 yil 25 mart kuni Bo‘stonliq tumanining so‘lim go‘shasida joylashgan «Chorvoq Darvozasi» zamonaviy turizm majmuasida Navro‘z umumxalq bayrami munosabati bilan keng qamrovli madaniy-ko‘ngilochar tadbir bo‘lib o‘tdi.
«O‘zmilliybank» AJ va Bo‘stonliq tumani hokimligi hamkorligida tashkil etilgan ushbu ayyom milliy qadriyatlarimiz, urf-odatlarimizni o‘zida mujassam etdi.
Shuningdek, tadbir davomida majmua bo‘ylab maxsus ekskursiyalar tashkil etildi.
«Chorvoq Darvozasi» turar joy majmuasi — tabiat va shahar qulayligi uyg‘unlashgan maskan:
Tayyor ta’mirlangan xonadonlar;
Yer osti avtoturargohi;
Kurort infratuzilmasi;
24/7 qo‘riqlanadigan yopiq hudud;
Ko‘chmas mulk qiymati o‘sishi imkoniyati.
Majmua hududida allaqachon Feed Up, Papa John’s kabi mahalliy va xalqaro brendlar xizmat ko‘rsatayotgan bo‘lsa, zamonaviy kinoteatr ham tez orada o‘z mehmonlarini qabul qila boshlaydi.
48 m² dan 630 m² gacha bo‘lgan zamonaviy tijorat maydonlarini qulay imtiyozli davr va uzoq muddatli ijara shartlarida band qilib biznesingizni rivojlantiring.
Batafsil ma’lumot uchun:
+998712022222
Jahon iqtisodiyoti tuzilishi asosan bir nechta davlatlar tomonidan shakllantiriladi. Infografikada 2026 yil uchun prognoz qilingan yalpi ichki mahsulot (YaIM) ko‘rsatkichlari asosida dunyodagi 50 ta eng yirik iqtisodiyot taqdim etilgan.
Prognozlarga ko‘ra, 2026 yilda jahon iqtisodiyoti hajmi 123,6 trillion dollarga yetadi. Eng yirik iqtisodiyot sifatida AQSh saqlanib qoladi — uning YaIM 31,8 trillion dollardan ortiq bo‘lishi kutilmoqda.
Shuningdek, birinchi beshlikka Xitoy, Germaniya, Hindiston va Yaponiya kiradi. Prognozga ko‘ra, ushbu beshta mamlakat jahon YaIMning 55 foizini tashkil qiladi.
Rossiya reytingda 9-o‘rinni egallab, uning YaIM taxminan 2,5 trillion dollar bo‘lishi kutilmoqda. Birinchi o‘nlikka shuningdek Buyuk Britaniya, Fransiya, Italiya va Kanada ham kirgan.
Yalpi ichki mahsulot (YaIM) — bu muayyan davrda mamlakat hududida ishlab chiqarilgan barcha yakuniy tovarlar va xizmatlarning umumiy bozor qiymati hisoblanadi. U davlat iqtisodiyoti hajmini aks ettiruvchi asosiy ko‘rsatkichlardan biri hisoblanadi.
Eron AQSh haqidagi yana bir afsonani yo’q qildi
Sobiq menejer Ali Larijoniyning o’rnini egalladi – Al Jazira
O‘zbekiston 4 ta gol urilgan o‘yinda Gabon ustidan irodali g‘alaba qozondi
-
Siyosat4 days agoIslom bank ishi anʼanaviy foizlarga asoslangan modellardan nimasi bilan farq qiladi?
-
Dunyodan3 days ago
Prezident Tramp Eronga Hormuz boʻgʻozini ochish uchun 48 soat vaqt berdi
-
Jamiyat3 days agoO‘zbekistonda taksichilarni aldashning yangi firibgarlik usuli fosh etildi
-
Jamiyat2 days ago
O‘zbekistonliklar qaysi mamlakatlarga eng ko‘p safar qilmoqda (top-10)
-
Turk dunyosi4 days agoBuyuk Britaniya Tashqi ishlar vazirligi Gretsiya, Turkiya, Kipr va Dubayga sayohatlar haqidagi soʻnggi maʼlumotlarni eʼlon qildi
-
Siyosat4 days agoO‘zbekiston va AQSh mehnat migratsiyasi bo‘yicha yangi kelishuvga erishdi
-
Dunyodan3 days ago
Eron tarixidagi eng katta banknotalar muomalaga chiqariladi
-
Mahalliy4 days ago
Aviaparvozning yagona qurboni” filmi taqdim etildi