Siyosat
O‘zbekiston prezidenti qatnashgan Turkmanistondagi xalqaro forum tafsilotlari
O‘zbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev 12-dekabr kuni Ashxobod shahrida Turkmaniston doimiy betarafligining 30 yilligi, Xalqaro betaraflik kuni hamda 2025-yil «Xalqaro tinchlik va ishonch yili» deb e’lon qilinganiga bag‘ishlangan xalqaro forumda ishtirok etdi.
Turkmaniston prezidenti Serdar Berdimuhamedov raisligida o‘tgan tadbirda Rossiya prezidenti Vladimir Putin, Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘on, Eron prezidenti Mas’ud Pezeshkiyon, Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jo‘mart To‘qayev, Qirg‘iziston prezidenti Sadir Japarov, Tojikiston prezidenti Emomali Rahmon hamda boshqa davlatlar yetakchilari, hukumatlar, xalqaro va mintaqaviy tashkilotlar rahbarlari ham qatnashdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
O‘zbekiston Prezidenti o‘z nutqida Turkmanistonni doimiy betaraflikning 30 yilligi bilan samimiy tabriklab, ushbu qutlug‘ sana Turkmanistonning dunyoning barcha mamlakatlari bilan tinch, ishonchli, do‘stona va o‘zaro manfaatli hamkorlikni rivojlantirishga doimo sodiq bo‘lib kelayotganini o‘zida mujassam etishini qayd etdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
«Turkman xalqining zamonaviy o‘ziga xosligining ajralmas qismiga aylangan Turkmanistonning betarafligi uning chuqur tarixiy an’analari, madaniy va ma’naviy qadriyatlariga, olijanoblik, bag‘rikenglik va yaxshi qo‘shnichilik kabi ezgu fazilatlariga tayanadi», — dedi Prezidentimiz.
Shu bois, Turkmanistonning Birlashgan Millatlar Tashkiloti bilan hamkorlikda Tinchlik va betaraflik universitetini tashkil etish bo‘yicha tashabbusi qo‘llab-quvvatlandi.
Davlatimiz rahbari Yangi O‘zbekiston uchun jahonga ochiqlik, o‘zaro hurmat va muloqotga intilish fundamental qadriyatlar ekanligini ta’kidladi. Buning tasdig‘i sifatida umumiy xavfsizlik va farovonlik yo‘lida birdamlik bo‘yicha Samarqand tashabbusi ilgari surilganini keltirish mumkin. Ushbu tashabbus insoniyat kelajagi uchun befarq bo‘lmagan, tinchlik, totuvlik va barqaror taraqqiyot uchun intilayotgan barcha tomonlarni muloqotga jalb etishga qaratilgan.
Bundan tashqari, mamlakatimizning Qo‘shilmaslik harakatidagi bo‘lajak raisligi davrida O‘zbekiston tinchlik va zo‘ravonlikdan xolilik madaniyatini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha global harakatni rag‘batlantirish, siyosiy muloqot asosida davlatlar o‘rtasida ishonchni mustahkamlash, jahonda bag‘rikenglik, hamjihatlik va birdamlik muhitini qaror toptirishga ko‘maklashishni bosh ustuvor yo‘nalishlar sifatida belgilashni maqsad qilgan.
Raislik davomida, shuningdek, kelgusi avlodlar manfaatlari yo‘lida mojarolarni hal qilish borasidagi sa’y-harakatlarni qo‘llab-quvvatlash uchun 2027-yilni Preventiv diplomatiya yili deb e’lon qilish rejalashtirilgan. Uning doirasida konferensiya va forumlar tashkil etish, parlament, jamoat va yoshlar delegatsiyalarining o‘zaro almashuvlarini qamrab oladigan tadbirlar dasturi qabul qilinadi.
Prezidentimiz global miqyosda keskinlik saqlanib qolayotgan va davlatlar o‘rtasida ishonch zaiflashayotgan hozirgi sharoitda tinchliksevarlik va vositachilik tamoyillariga umumiy sodiqlik har qachongidan ham dolzarb ahamiyat kasb etib borayotganini ta’kidladi. Aynan shu sababli ham O‘zbekiston Turkmanistonning 2025-yilni «Xalqaro tinchlik va ishonch yili» deb e’lon qilish haqidagi taklifini qo‘llab-quvvatlab, BMT Bosh Assambleyasining tegishli rezolyusiyasining hammuallifi bo‘ldi.
O‘zaro ishonch, hurmat va jipslik tamoyillari Markaziy Osiyoni tinchlik, hamkorlik va yaxshi qo‘shnichilik makoniga aylantirish borasidagi siyosatning ham asosi ekanligi qayd etildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
«O‘tgan oyda Toshkentda bo‘lib o‘tgan mintaqa davlatlari rahbarlarining yettinchi Maslahat uchrashuvi hamjihatlikni mustahkamlash, mintaqada tinchlik va barqarorlikni ta’minlash bo‘yicha birgalikdagi harakatlar, ko‘pqirrali iqtisodiy hamkorlikni kengaytirishga tayyor ekanimizni yana bir bor ko‘rsatdi», — dedi Shavkat Mirziyoyev.
Shu nuqtai nazardan, Turkmanistonning konstruktiv va tinchliksevarlik siyosati Markaziy Osiyoda barqarorlik va taraqqiyotni ta’minlashning muhim omili hisoblanishiga alohida urg‘u berildi.
Davlatimiz rahbari Turkmanistonning zamirida tinchlik va ishonch kabi ezgu g‘oyalar mujassam bo‘lgan bu takliflari Ashxobodning mintaqa davlatlari rahbarlari Maslahat uchrashuvlari formatida raisligi davomida kun tartibidan munosib o‘rin egallashiga ishonch bildirdi.
Mamlakatimiz yetakchisi o‘zaro hurmat, ishonch va hamjihatlikka asoslangan gumanitar hamkorlikni ilgari surish muhimligini ta’kidlab, kelgusi yili Toshkentda «Madaniyatlar muloqoti» qo‘shma xalqaro gumanitar forumini tashkil etish va «Yoshlar tinchlik va ishonch yo‘lida» mintaqaviy dasturini joriy etishni taklif qildi.
Shavkat Mirziyoyev so‘zining yakunida O‘zbekiston dunyoda adolatli va barqaror tartibotni barpo etishga bundan buyon ham amaliy hissa qo‘shishga tayyorligini ta’kidladi.
Siyosat
Yevropa Ittifoqi Rossiya mudofaa sanoatiga xomashyo yetkazib bergan ikki O‘zbekiston shirkatiga sanksiyalar kiritdi
Yevropa Ittifoqi O‘zbekistonda joylashgan paxta tsellyuloza ishlab chiqaruvchi ikkita korxonani Rossiyaga qarshi sanksiyalarning 20-raundiga rasman kiritdi. Maqsadlar orasida Farg‘ona kimyo zavodi (Farg‘ona kimyo zavodi) va Jizaxdagi “Raw Materials Cellulose” kompaniyasi bor. Bu kompaniyalar Rossiya harbiy-sanoat kompleksida foydalaniladigan muhim xomashyo yetkazib berishda gumon qilinmoqda.
Sanksiya memorandumiga ko‘ra, Farg‘ona kimyo zavodi Perm va Qozondagi porox zavodlariga paxta tsellyulozasi yetkazib berishda gumon qilinmoqda. Ayni paytda tsellyuloza xomashyosi Tambov porox zavodiga yetkazib beruvchi sifatida aniqlangan. Ushbu chora-tadbirlar natijasida Evropa Ittifoqi institutlarining ushbu kompaniyalarga moliyaviy yoki iqtisodiy resurslar bilan ta’minlashi qat’iyan man etiladi. Bundan tashqari, ushbu kompaniyalarning Yevropa Ittifoqi yurisdiktsiyasidagi aktivlari muzlatiladi.
Ikki kompaniya Mercury Renaissance MChJ bilan birga o‘tgan yili ham xuddi shunday sabablarga ko‘ra Ukraina tomonidan sanksiyalangan edi.
Farg‘ona kimyo zavodi 2012-yilda tashkil etilgan bo‘lib, uning ta’sis sub’ekti “Merkuriy Renessans” ro‘yxatiga kiritilgan. 2023 yil holatiga ko’ra, zavod Rustam Mo’minov (60%) va Mixail Gluxovga (40%) tegishli edi. Keyinchalik egalik huquqi o’zgardi, Gluxovning ulushi Shakryol Torjeevga, Mo’minovning ulushi Olga Shagievaga o’tdi. Shagieva xonim mahalliy biznes hamjamiyatining ko‘zga ko‘ringan arbobi bo‘lib, yana bir qancha kompaniyalar, jumladan, Aloka Investment, Briggs, Atrium Tashkent va Fortress Invest kompaniyalarida ulushlarga ega.
Xom ashyo tsellyuloza 2017 yilda Jizax shahrida ro’yxatga olingan. Dastlab bir shaxs, asoschisi Larisa Utkinaga tegishli bo’lib, mulkchilik tarkibi 2024 yil davomida sezilarli darajada o’zgargan. Hozirgi aktsiyadorlar qatoriga Larisa Bikova (25,1%), Bobur Kovrunyozov (24,97%), A’zamxon va Ma’murov. (24,96%).
Hozirgi mulkdorlardan A’zamxon Valixonov Chirchiq transformator zavodi, O‘zbekiston Himash zavodi va Quytosh konida ulushlarga ega va O‘zbekiston sanoat sohasida katta ta’sirga ega. Xuddi shunday, Bobur Kovrunyozov va Mamuljon Alimov kabi boshqa aktsiyadorlar ham texnik markazlardan tortib ixtisoslashtirilgan investitsiya kompaniyalarigacha bo’lgan kompaniyalar bilan bog’langan.
Siyosat
Namanganning sobiq hokimi 60 ming dollar pora olishda ayblanib, sudga murojaat qildi
Jinoyat ishlari bo‘yicha O‘zbekiston viloyat sudida Namangan shahar sobiq hokimi Anvar Otahoyaev va yana besh nafar shaxs ustidan sud jarayoni rasman boshlandi. Farg‘ona tuman sudi axborot xizmati poraxo‘rlik, firibgarlik va rasmiy hujjatlarni qalbakilashtirish kabi bir qator og‘ir jinoyat ishi bo‘yicha sud jarayoni ochilganini tasdiqladi.
Foto: Namangan mahalliy hokimligi
Bu voqea 2025-yil sentabrida Otaxo‘jaevning tezkor operatsiya chog‘ida hibsga olingani haqidagi xabarlar paydo bo‘lgach, jamoatchilik e’tiborini tortgan shov-shuvli tergov ortidan yuz berdi. U 60 ming dollar pora olganlikda gumon qilinmoqda.
Dastlabki tergov organlari qo‘ygan ayblov xulosasiga ko‘ra, olti nafar erkak ayblanuvchiga nisbatan Jinoyat kodeksining turli ayblovlari qo‘yilgan. Jumladan, 167-modda (Mablag‘larni o‘zlashtirish yoki o‘tkazish yo‘li bilan o‘g‘irlik), 168-modda (Firibgarlik), 205-modda (Hokimiyat yoki davlat mansabini suiiste’mol qilish) va 206-modda (Davlat vakolatlarini cheklash). Bundan tashqari, guruh 209-modda bo‘yicha rasmiy hujjatlarni soxtalashtirish, 210-modda bo‘yicha pora olish va 212-modda bo‘yicha pora berishga vositachilik qilishda ayblanmoqda.
Huquqiy jarayon davom etar ekan, sudlar ayblanuvchilarga nisbatan turli ehtiyot choralarini ko’rdi. Ayblanuvchilardan 3 nafari hibsda, qolgan uch nafari esa tegishli chora koʻrish uchun ehtiyot chorasi koʻrilgan holda ozodlikka chiqarilgan.
Anvar Otaqoyaev mahalliy davlat hokimiyati organlarida ishlagan, 2019-2023-yillarda Chatak tumani hokimi lavozimida ishlagan. Keyin 2023-yil dekabr oyida Namangan shahar hokimi etib tayinlangan, u huquqiy tergov natijasida hibsga olinmaguncha bu lavozimda ishlagan.
Sud majlisi huquq-tartibot idoralari shahar ma’muriyatida da’vo qilingan tizimli korruptsiya va suiiste’mollik dalillarini o’rganayotganda davom etadi.
Siyosat
Hukumat bolalar bog’chalari uchun ochiq ovqatlanish va autsorsing qoidalarini joriy qilsin
O‘zbekistonda bolalar bog‘chalarida bolalarga beriladigan oziq-ovqat sifati va xavfsizligini oshirishga qaratilgan yangi qonun loyihasi tayyorlanmoqda. Bu haqda 21 aprel kuni bo‘lib o‘tgan matbuot anjumanida Maktabgacha va maktab ta’limi vaziri o‘rinbosari Temuljon Komilov ma’lum qildi.
Foto: video ramka
Tashabbus davlat ta’lim muassasalarida oziq-ovqatdan zaharlanish holatlari bo‘yicha aholining tashvishi ortib borayotganiga javoban ko‘rsatilgan. Matbuot anjumani davomida jurnalistlar bunday holatlarning oldini olish uchun qanday choralar ko‘rilayotgani haqida so‘radi. Bunga javoban Komilov Vazirlar Mahkamasining 2021 yilgi qarorida ayrim bolalar bog‘chalari uchun autsorsing joriy qilingan bo‘lsa-da, tizimning aksariyati o‘zgarishsiz qolganini tushuntirdi. Ilgari menyu va ovqatlanish xarajatlari ko’pincha standartlashtirilgan mavsumlarni hisobga olmagan holda mahalliy hokimiyat tomonidan tavsiya etilgan o’rtacha narxlarga asoslanadi.
2025-yilda qabul qilingan yangi Farmonda muhim o‘zgarishlar kiritilib, barcha hududlarda har bir bolaga o‘rtacha oziq-ovqat narxi belgilandi va menyularning yagona mavsumiy modeli tasdiqlandi. Ushbu menyular sanitariya epidemiologiyasi va tibbiyot organlari bilan hamkorlikda ishlab chiqilgan.
Biroq vazir o‘rinbosari so‘nggi voqealar tizimdagi chuqur illatlarni fosh qilganini tan oldi. U Toshkent viloyatidagi ommaviy zaharlanish holatlari, Farg‘ona viloyatida yo‘lga qo‘yilgan umumiy ovqatlanish tizimidagi kamchiliklarni alohida tilga oldi. Farg‘ona viloyatida ayni paytda beshta tumanda 239 ta davlat bog‘chalarida ovqatlanish namunasi yo‘lga qo‘yilgan bo‘lsa-da, ayni paytda tizim qizg‘in tekshirilmoqda.
Ayni paytda oziq-ovqat mahsulotlarini autsorsing va umumiy ovqatlanish tizimi bo‘yicha keng qamrovli o‘rganishlar olib borilmoqda, – dedi Komilov. “Ko’plab vazirliklar va Buxgalterlar kengashi mutaxassislari ishtirok etmoqda. Tadqiqotda nafaqat aniqlangan kamchiliklarni tahlil qilish, balki xalqaro tajribaga asoslangan yangi yondashuvlarni ishlab chiqishga ham e’tibor qaratilgan”.
Mulozimning taʼkidlashicha, shu paytgacha koʻrilgan vaqtinchalik chora-tadbirlar, masalan, nosozlik qoʻmitalari faoliyatini takomillashtirish va hamshiralarning malakasini oshirish oziq-ovqat sifatini toʻliq kafolatlash uchun yetarli emas. Taklif etilayotgan qonun hujjatlari menyularni tashkil etish, yetkazib berish jarayoni, xizmat ko‘rsatuvchi provayderlarni tanlash va monitoringini tubdan qayta ko‘rib chiqishga qaratilgan.
Yangi hujjat autsorsing tizimida shaffoflikni oshirish, davlat mablag‘laridan maqsadli va samarali foydalanishni, jumladan, byudjetdan ajratilishini ta’minlashga qaratilgan. Bolalarni sog‘lom, sifatli oziq-ovqat bilan ta’minlash ustuvor vazifa bo‘lib qolmoqda. Loyiha tayyorlanib, tegishli vazirliklar va Prezident devoni bilan kelishilgach, umumxalq muhokamasiga qo‘yiladi.
Ushbu islohotlarning dolzarbligi o’tgan sog’liqni saqlash inqirozlarida ta’kidlangan. Avvalgi xabarlarga ko‘ra, Farg‘ona shahridagi 2-, 58- va 61- bog‘cha tarbiyalanuvchilari o‘tkir diareya bilan kasalxonaga yotqizilgan. Bundan tashqari, 2025-yil sentabr oyida Toshkent viloyatining Bo‘ka, Pukent, Bekobod, Oqo‘rg‘on va Quyichirchiq tumanlaridagi davlat bog‘chalarida 1000 nafardan ortiq bola ovqatdan zaharlanish alomatlari bilan kasalxonaga yotqizilgan edi.
Siyosat
Qonun chiqaruvchi yuan O‘zbekistonning BRIKSning yangi taraqqiyot bankiga a’zoligini ma’qulladi
21-aprel kuni Oliy Majlis Qonunchilik kengashi O‘zbekistonning Yangi taraqqiyot bankiga (YTB) a’zoligi to‘g‘risidagi bitimni ratifikatsiya qiluvchi qonun loyihasini qabul qildi.
Foto: BRIKS ekspertlar kengashi – Rossiya
Parlament yig‘ilishida deputatlar ushbu a’zolik respublika uchun tarixiy voqea ekanligini ta’kidladilar. Ular NDBda ishtirok etish O‘zbekistonning tashqi moliyalashtirish manbalarini diversifikatsiya qilishga qaratilgan ochiq va pragmatik investitsiya siyosatining mantiqiy davomi ekanligini ta’kidladilar.
NDB bilan hamkorlik orqali O‘zbekiston uzoq muddatli va imtiyozli moliyaviy resurslardan foydalanish imkoniyatiga ega bo‘lishi kutilmoqda. Bu mablag‘lar iqtisodiyotning turli tarmoqlarini modernizatsiya qilish va zamonaviy infratuzilmani rivojlantirishga yo‘naltiriladi. Bank aʼzo davlatlar oʻrtasida oʻzaro manfaatli sheriklik tamoyili asosida faoliyat yuritadi va rivojlanayotgan mamlakatlarda infratuzilma va barqaror rivojlanish loyihalariga alohida eʼtibor qaratadi.
A’zolar a’zolik, ayniqsa, energiya, transport, suv xo’jaligi va umumiy infratuzilma kabi ustuvor loyihalar uchun muqobil investitsiya oqimlarini yaratishini ta’kidladilar. Bu 2024-yil oktabr oyida Qozon shahrida bo‘lib o‘tgan BRIKS+ sammitida Prezident Shavkat Mirziyoyev O‘zbekiston va uning moliyaviy mexanizmi bilan aloqalarni chuqurlashtirish niyatini bildirgan strategik maqsadlarga hamohangdir.
Ushbu qonun loyihasini tasdiqlash uchun asos 2025-yil iyun oyida Prezident Mirziyoyev va Milliy taraqqiyot banki prezidenti Dilma Russeff o‘rtasidagi uchrashuvda yanada mustahkamlandi. Toshkent xalqaro investitsiya forumi oldidan olib borilgan muhokamalar natijasida NTB boshqaruvi O‘zbekistonning a’zo bo‘lishiga “prinsipial rozi bo‘lgani” ma’lum bo‘ldi.
Kelgusi hamkorlik doirasida ustuvor qo‘shma loyihalarning dastur sxemasi allaqachon ishlab chiqilgan. Portfel butun mamlakat bo’ylab yirik sanoat va ijtimoiy infratuzilmani yangilashga qaratilgan va taxminan 5 milliard dollarga baholanmoqda.
Siyosat
Jahon Aviatsiya Tashkiloti IATA O‘zbekistonda o‘z vakolatxonasini ochganini va strategik yordam ko‘rsatishini e’lon qiladi
Xalqaro havo transporti assotsiatsiyasi (IATA) O‘zbekiston aviatsiya sohasini jahon transport tarmog‘iga integratsiya qilish yo‘lida muhim qadam qo‘yib, Toshkentda yangi vakolatxonasi ochilganini e’lon qildi. Tashkilotning jismoniy mavjudligi bilan bir qatorda, IATA yil oxirigacha havo sayohatlari savdosining samaradorligi va o’sishini oshirish uchun Hisob-kitob va hisob-kitob rejasini (BSP) ishga tushirishni rejalashtirmoqda.
Bu haqda transport vaziri Ilhom Maxamov va IATA Yevropa mintaqaviy vitse-prezidenti Rafael Shvartsman ishtirok etgan tadbirda ma’lum qilindi. Shvartsmanning taʼkidlashicha, Oʻzbekiston jadal rivojlanayotgan bozor boʻlib, ayni paytda Markaziy Osiyoda ham yoʻlovchi, ham yuk tashish boʻyicha yetakchi oʻrinni egallaydi. Uning ta’kidlashicha, IATA ofisini tashkil etish va BSPni joriy etish xavfsizlik standartlari va ekspluatatsiya samaradorligini oshirish orqali havo transporti rivojlanishiga strategik yordam beradi.
IATA ekspertlarining Toshkentda jismoniy mavjudligi mahalliy aviakompaniyalar va aeroportlarga bevosita yordam beradi. Ushbu hamkorlikning asosiy elementi aviakompaniyalar va sayyohlik agentliklari o‘rtasidagi tranzaksiyalarni soddalashtirish uchun mo‘ljallangan global tizim hisob-kitob va to‘lov rejalarini joriy etishdir. BSP ishga tushirilgach, O‘zbekiston aviakompaniyalariga vakolatli agentlarning yirik global tarmog‘iga kirish imkoniyatini beradi, bu esa tashqi bozorlarda chiptalar savdosini bevosita oshiradi.
Rafael Shvartsman yana bir bor taʼkidladiki, BSP Oʻzbekiston aviakompaniyalariga butun dunyo boʻylab moliyaviy operatsiyalarni yanada samaraliroq va arzonroq narxda amalga oshirish imkonini beradi, shu bilan birga xalqaro bozorlarga chiqish imkoniyatlarini kengaytiradi.
Tashkilot tomonidan 2025-yilning noyabr oyida e’lon qilingan yaqinda o‘tkazilgan tadqiqotda aviatsiya sohasi O‘zbekiston yalpi ichki mahsulotining taxminan 0,9 foizini tashkil etishi, bu sohaning milliy iqtisodiyotdagi muhim o‘rni ko‘rsatilgan. Sanoat 128 000 dan ortiq ish o’rinlarini, shu jumladan turizm va ta’minot zanjiri kabi tegishli tarmoqlarni qo’llab-quvvatlaydi. 2024 yildan 2050 yilgacha bo‘lgan uzoq muddatli prognozlarga ko‘ra, O‘zbekistonda yo‘lovchi kilometrlari yillik o‘sish sur’ati 3,3 foizga, ya’ni jahon bo‘yicha o‘rtacha 3,1 foizdan biroz yuqoriroq bo‘lishi kutilmoqda.
IATA global havo transporti sanoatining vakillik organi boʻlib, parvozlar xavfsizligi va texnik xizmat koʻrsatishdan tortib bojxona siyosati va xalqaro standartlarni ishlab chiqishgacha boʻlgan keng koʻlamli tarmoqlar manfaatlarini muvofiqlashtiradi.
-
Jamiyat4 days ago
Самарқандда МЧЖ раҳбарларининг кирдикорлари ошкор бўлди: тафсилотлар
-
Dunyodan5 days ago
Ukraina Turkiyaga Zelenskiy-Putin uchrashuvi boʻyicha soʻrov yubordi
-
Dunyodan4 days agoEron Hurmuz boʻgʻozini bloklagani sababli muzokaralarni rad etmoqda
-
Siyosat3 days agoSaida Mirziyoyeva xalqaro forumda Prezident murojaatini o‘qib eshittirdi
-
Siyosat4 days ago“Oʻzbekneftgaz” va Xitoyning CNPC hamkori uglevodorodlarning oʻta chuqur zahiralarini oʻrganish boʻyicha
-
Siyosat4 days agoSamarqandda narkotiklarning transmilliy tahdidlariga qarshi kurash bo‘yicha xalqaro forum bo‘lib o‘tmoqda
-
Siyosat3 days agoHukumat mehnat muhojirlariga til oʻrgatish va malaka olish xarajatlari uchun kompensatsiya toʻlashi kerak
-
Siyosat2 days agoPrezident Shavkat Mirziyoyev JSST bosh direktorini qabul qildi
