Siyosat
Shavkat Mirziyoyev Turkmanistondagi xalqaro forumda nutq so‘zladi
O‘zbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev Turkmaniston doimiy betarafligining 30 yilligi, Xalqaro betaraflik kuni va 2025 yil «Xalqaro tinchlik va ishonch yili» deb e’lon qilinishiga bag‘ishlangan xalqaro forumda nutq so‘zladi:
Hurmatli delegatsiyalar rahbarlari!
Turkmaniston Prezidenti, hurmatli Serdar Gurbanguliyevich Berdimuhamedovga va Turkman xalqining milliy yetakchisi, Turkmaniston Xalq Maslahati Raisi, qadrli birodarim, hurmatli Gurbanguli Myalikguliyevich Berdimuhamedovga samimiy qabul va bugungi forumni yuksak darajada tashkil etgani uchun chuqur minnatdorlik izhor etaman.
Turkmaniston rahbariyatini va butun qardosh turkman xalqini milliy bayram — Doimiy betaraflik e’lon qilinganining 30 yilligi bilan tabriklayman.
Ushbu qutlug‘ sana Turkmanistonning dunyoning barcha mamlakatlari bilan tinch, ishonchli, do‘stona va o‘zaro manfaatli hamkorlikni rivojlantirishga doimo sodiq bo‘lib kelayotganini o‘zida mujassam etadi.
Biz mazkur forumni tinchliksevarlik va tinchlikparvarlik g‘oyalarini ilgari surish, davlatlar o‘rtasida o‘zaro ishonch va hurmatni mustahkamlash, shuningdek, dolzarb xalqaro masalalarni muloqot hamda muzokaralar vositasida hal qilish yo‘llarini izlash uchun muhim siyosiy platforma deb hisoblaymiz.
Hurmatli ishtirokchilar!
Turkman xalqining zamonaviy o‘ziga xosligining ajralmas qismiga aylangan Turkmanistonning betarafligi uning chuqur tarixiy an’analari, madaniy va ma’naviy qadriyatlariga, olijanoblik, bag‘rikenglik va yaxshi qo‘shnichilik kabi ezgu fazilatlariga tayanadi.
Bu fenomen turkman xalqining bugungi bosqichdagi ijobiy betaraflik falsafasining me’mori – Gurbanguli Myalikguliyevich Berdimuhamedovning hal qiluvchi roli tufayli butun dunyoda keng e’tirofga sazovor bo‘ldi.
Tanlangan strategik yo‘nalish Turkmaniston Prezidenti, hurmatli Serdar Gurbanguliyevich tomonidan yangicha jadallik bilan amalga oshirilmoqda.
Turkmanistonning doimiy betaraflik modeli suverenitetni hurmat qilish va ichki ishlarga aralashmaslik tamoyillari faol tinchlikparvarlik hamda diplomatik faoliyat bilan qanday uyg‘unlashishi mumkin ekanini yorqin namoyish etmoqda. Ashxobodda BMTning Markaziy Osiyo mamlakatlari uchun preventiv diplomatiya mintaqaviy markazi muvaffaqiyatli faoliyat yuritayotgani buning yaqqol dalilidir.
Biz O‘zbekistonda turkmanistonlik qardoshlarimizning strategik qarashlari va tashqi siyosiy yondashuvlariga ko‘p jihatdan qo‘shilamiz.
Shu bois, birodar Turkmanistonning Birlashgan Millatlar Tashkiloti bilan hamkorlikda Tinchlik va betaraflik universitetini tashkil etish bo‘yicha tashabbusini qo‘llab-quvvatlaymiz.
Yangi O‘zbekiston uchun jahonga ochiqlik, o‘zaro hurmat va muloqotga intilish — fundamental qadriyatlardir. Aynan shu sababli biz umumiy xavfsizlik va farovonlik yo‘lida birdamlik bo‘yicha Samarqand tashabbusini ilgari surdik. Ushbu tashabbus insoniyat kelajagi uchun befarq bo‘lmagan, tinchlik, totuvlik va barqaror taraqqiyot uchun intilayotgan barcha tomonlarni muloqotga jalb etishga qaratilgan.
Ishonchimiz komilki, faqat o‘zaro hurmat va tushunishga tayangan gumanistik hamda inklyuziv yondashuvlargina zamonaviy xalqaro hamkorlik konstruksiyasini mustahkamlashga qodir.
Shu munosabat bilan O‘zbekistonning Qo‘shilmaslik harakatidagi bo‘lajak raisligi davrida biz tinchlik va zo‘ravonlikdan xolilik madaniyatini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha global harakatni rag‘batlantirish, siyosiy muloqot asosida davlatlar o‘rtasida ishonchni mustahkamlash, jahonda bag‘rikenglik, hamjihatlik va birdamlik muhitini qaror toptirishga ko‘maklashishni bosh ustuvor yo‘nalishlar sifatida belgilash niyatidamiz.
Biz raisligimiz davomida kelgusi avlodlar manfaatlari yo‘lida mojarolarni hal qilish borasidagi sa’y-harakatlarni qo‘llab-quvvatlash uchun 2027-yilni Preventiv diplomatiya yili deb e’lon qilishni rejalashtirmoqdamiz. Uning doirasida konferensiya va forumlar tashkil etish, parlament, jamoat va yoshlar delegatsiyalarining o‘zaro almashuvlarini qamrab oladigan tadbirlar dasturini qabul qilamiz. Uning amalga oshirilishida BMTning ixtisoslashgan institutlari, jumladan, Ashxoboddagi Preventiv diplomatiya bo‘yicha mintaqaviy markaz faol ishtirok etishiga umid qilamiz.
Hurmatli do‘stlar!
Global miqyosda keskinlik saqlanib qolayotgan va davlatlar o‘rtasida ishonch zaiflashayotgan hozirgi sharoitda tinchliksevarlik va vositachilik tamoyillariga umumiy sodiqlik har qachongidan ham dolzarb ahamiyat kasb etib bormoqda.
Aynan shu sababli ham Turkmanistonning 2025-yilni «Xalqaro tinchlik va ishonch yili» deb e’lon qilish haqidagi taklifi jahon hamjamiyatining eng muhim talablariga javob beradi.
O‘zbekiston ushbu tashabbusni to‘liq qo‘llab-quvvatladi va BMT Bosh Assambleyasining tegishli rezolyusiyasining hammuallifi bo‘ldi.
Ushbu global g‘oya qarama-qarshiliklarni rad etadigan, mojarolarni muzokaralar stoli atrofida hal qilishga sodiq va tinchlik o‘rnatish bo‘yicha ta’sirchan chora-tadbirlar ko‘rish tarafdori bo‘lgan mamlakatlarning birlashishiga xizmat qiladi deb hisoblaymiz.
Shuni ta’kidlashni istardimki, o‘zaro ishonch, hurmat va jipslik tamoyillari bizning Markaziy Osiyoni tinchlik, hamkorlik va yaxshi qo‘shnichilik makoniga aylantirish borasidagi siyosatimizning ham asosidir.
O‘tgan oyda Toshkentda bo‘lib o‘tgan mintaqa davlatlari rahbarlarining yettinchi Maslahat uchrashuvi hamjihatlikni mustahkamlash, mintaqada tinchlik va barqarorlikni ta’minlash bo‘yicha birgalikdagi harakatlar, ko‘pqirrali iqtisodiy hamkorlikni kengaytirishga tayyor ekanimizni yana bir bor ko‘rsatdi.
Shuni alohida qayd etish lozimki, Turkmanistonning konstruktiv hamda tinchliksevarlik siyosati Markaziy Osiyoda barqarorlik va taraqqiyotni ta’minlashning muhim omili hisoblanadi.
Rasmiy Ashxobod 2018-yilda — ko‘p yillardan buyon birinchi marta Orolni qutqarish xalqaro jamg‘armasiga a’zo davlatlar rahbarlarining birinchi sammitini tashkil etgan holda, Jamg‘arma doirasida oliy darajadagi muloqotlarni qayta tiklashda katta rol o‘ynadi.
Shu yilning avgust oyida Avazada BMTning dengizga chiqish imkoniyati bo‘lmagan rivojlanayotgan mamlakatlar bo‘yicha uchinchi konferensiyasining o‘tkazilishi mintaqada yagona transport-logistika makonini shakllantirishga muhim hissa bo‘lib qo‘shildi.
Afg‘onistonni mintaqaviy iqtisodiy jarayonlarga jalb etish va infratuzilmaviy bog‘liqlikni kuchaytirish orqali tinch yo‘l bilan rivojlantirishga ko‘maklashish masalalari bo‘yicha bizning va Turkmanistonning yondashuvlari to‘liq mos keladi.
Ashxobodning energetika va suv xavfsizligi, barqaror transport bog‘liqligini ta’minlash, shuningdek, mintaqada ekotizimni himoya qilish bo‘yicha tashabbuslari bizning Markaziy Osiyodagi sa’y-harakatlarimizni tabiiy ravishda to‘ldirmoqda.
Turkmanistonning zamirida tinchlik va ishonch kabi ezgu g‘oyalar mujassam bo‘lgan bu takliflari uning mintaqa davlatlari rahbarlari Maslahat uchrashuvlari formatida raisligi davomida kun tartibidan munosib o‘rin egallashiga aminman.
Hurmatli anjuman ishtirokchilari!
O‘zaro hurmat, ishonch va hamjihatlikka asoslangan hamkorlik eng ulug‘vor rejalarni hayotga tatbiq etish imkonini beradi. Shuning uchun ushbu rejalarni gumanitar hamkorlik orqali ilgari surish muhim.
Shu munosabat bilan kelgusi yili Toshkentda ijodiy jamoalar, olimlar va adiblar ishtirokida «Madaniyatlar muloqoti» deb nomlangan qo‘shma xalqaro gumanitar forumni tashkil etish, shuningdek, ta’lim, madaniyat va volontyorlik harakati sohalaridagi tashabbuslarni birgalikda amalga oshirish orqali yoshlarni tinchlik va ishonch jarayonini mustahkamlashga jalb etishga yo‘naltirilgan «Yoshlar tinchlik va ishonch yo‘lida» mintaqaviy dasturini joriy etishni taklif qilamiz.
Qadrli do‘stlar!
Tinchlik va ishonch — umumiy farovonlik asosidir. Bu qadriyatlarni mustahkamlash butun xalqaro hamjamiyat uchun hal qiluvchi ustuvor yo‘nalish bo‘lib qolishi zarur.
O‘zbekiston dunyoda adolatli va barqaror tartibotni barpo etishga bundan buyon ham amaliy hissa qo‘shishga tayyor.
Forum ishtirokchilariga sermahsul faoliyat, qardosh Turkmaniston xalqiga esa tinchlik, farovonlik va yanada ravnaq topishni tilayman.
Siyosat
O‘zbekistonda bolalar va nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash va himoya qilishni kuchaytirmoqda
Prezident Shavkat Mirziyoyev aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlarini qo‘llab-quvvatlash, ijtimoiy xizmatlar ko‘rsatishni kengaytirish va yaxshilash bo‘yicha takliflarni ko‘rib chiqdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Takliflarda asosiy e’tibor ruhiy nogironligi bo‘lgan shaxslarga ijtimoiy xizmat ko‘rsatish tizimini takomillashtirish, ularning jamiyat hayotida to‘liq ishtirokini ta’minlash, oilaviy sharoitlarda kompleks xizmatlar ko‘rsatishni kengaytirish, tarbiyachilarni qo‘llab-quvvatlashga qaratildi.
Rivojlanishda nuqsonlari boʻlgan 0 yoshdan 3 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun yangi “erta aralashuv” xizmati 2026-yil 1-iyunga qadar bosqichma-bosqich ishga tushiriladi va tuzatish, taʼlimni qoʻllab-quvvatlash, nutq va jismoniy terapiya va boshqalarni koʻrsatadi.
Ushbu xizmat nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan elektron registrlar orqali taqdim etiladi. Tug‘ma kasalliklari bo‘lgan bolalarni qo‘shimcha tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish va jarrohlik operatsiyalari bilan bog‘liq xarajatlar davlat tibbiy sug‘urta jamg‘armasi hisobidan qoplanadi.
2026-yilda I va II guruh nogironligi va ruhiy kasalligi bo‘lgan shaxslar uchun yangi ijtimoiy xizmatlar bosqichma-bosqich joriy etilishi rejalashtirilgan. Bunga “Yangi kun” kunduzgi parvarishlash xizmatlari, uyda parvarishlash, “Madad” kichik guruhlari uy dasturlari va “Ijtimoiy dam olish” sxemasi bo‘yicha qisqa muddatli ishga joylashtirish kiradi.
Ushbu xizmat oilalarni parvarish qilish va nazorat qilish orqali qo’llab-quvvatlash, shu bilan birga kundalik turmush ko’nikmalarini rivojlantirish va kasbiy va moliyaviy mustaqillikni yaxshilashga qaratilgan.
Ushbu xizmat davlat-xususiy sheriklik doirasida belgilangan talablarga javob beradigan nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan taqdim etiladi. Dastur 2026-yilgacha 8300 nafar ruhiy kasalni qamrab olishi va 600 tagacha nodavlat notijorat tashkilotlari va yakka tartibdagi tadbirkorlarni qamrab olishi kutilmoqda. Xarajat Davlat ijtimoiy himoya jamg‘armasi granti hisobidan qoplanadi.
2026-yil 1-sentabrdan boshlab 18 yoshga to‘lgan va og‘ir aqliy nuqsonlari bo‘lgan shaxslarga g‘amxo‘rlik qilayotgan qonuniy vakillarga oylik vasiylik nafaqasi joriy etiladi.
“Inson” ijtimoiy xizmat ko‘rsatish markazining vakolat doirasi kengaytirilib, 1 iyundan boshlab tuman va shahar hokimliklari huzuridagi Vasiylik va homiylik qo‘mitasiga xodimlar kiritiladi.
Shuningdek, u vasiyning majburiyatlarini bajarishi, benefitsiarlarning huquqlari va mulkini himoya qilish, suiiste’mollik va zo’ravonlik holatlarini nazorat qiladi.
Taqdimotda, shuningdek, turar joy muassasalarini isloh qilish, jumladan, Mrvvatdagi pansionatlarni bosqichma-bosqich “gamkrulik” markazlariga aylantirish rejasiga alohida e’tibor qaratildi.
Muassasa tibbiy-ijtimoiy modeldan integratsiyaga qaratilgan ijtimoiy yo’naltirilgan yondashuvga o’tadi, jumladan, sport va ijodiy faoliyat, mehnat terapiyasi va oilaga o’xshash kichik uylarda nazorat ostida mustaqil yashash.
Taqdimotda, shuningdek, ijtimoiy himoyaning huquqiy asoslarini mustahkamlash, jumladan, nogironlik asosida kamsitish uchun javobgarlikni kuchaytirish, nogironligi bo‘lgan shaxslarning sud qarorlaridan foydalanish imkoniyatlarini yaxshilash, Yagona ijtimoiy reyestr orqali manzilli qo‘llab-quvvatlashni kengaytirish bo‘yicha yangi chora-tadbirlar belgilandi.
Shuningdek, 3 yoshdan 18 yoshgacha bo‘lgan nogiron bolalarning ota-onalarini oyiga 3 million so‘mgacha bo‘lgan daromad solig‘i to‘lashdan ozod etish ko‘zda tutilgan holda, kunduzgi bolalar bog‘chasi xizmatlarini rivojlantirish ham ustuvor vazifa sifatida belgilandi.
Davlat-xususiy sheriklik asosida bunday xizmatlar ko‘rsatayotgan tadbirkorlar ham 2030-yilgacha soliqdan ozod qilinadi.Hozirgi kunda 396 nafar tadbirkor ushbu xizmatlarni ko‘rsatib, 4400 nafardan ortiq imkoniyati cheklangan bolani qamrab olgan.
Taqdimotda, shuningdek, shahar jamoat transportida bepul sayohat qilish huquqini kengaytirish, shu jumladan, I guruh nogironlari va bitta hamrohga “1941-1945 yillardagi nogironlar faxriylariga tenglashtirilgan” imtiyozlarni kengaytirish taklifi ko’rib chiqildi.
Taqdimotda kaltaklangan xotin-qizlarning iqtisodiy mustaqilligini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha yangi chora-tadbirlar, jumladan, alohida ariza yozmasdan “Inson” markazining yo‘llanmalari asosida ish izlovchi sifatida ro‘yxatdan o‘tish, shuningdek, bandlikni qo‘llab-quvvatlash va natijalar haqida ma’lumot almashish bo‘yicha yangi chora-tadbirlar haqida so‘z bordi.
“Bolalar huquqlarini himoya qilish va voyaga yetmaganlarga nisbatan zo‘ravonlikning ayrim shakllariga qarshi kurashish sohasidagi qonunchilikni kuchaytirish chora-tadbirlari ham ko‘rib chiqildi. Xususan, voyaga yetmaganlar tasviri aks ettirilgan pornografik materiallarni tarqatish maqsadida egallab olganlik uchun alohida ma’muriy javobgarlik belgilash, takror sodir etilgan jinoyatlar uchun jinoiy javobgarlikni qo‘llash, shuningdek, internet tarmog‘i va yoshga to‘lmagan shaxslarga nisbatan jazoni kuchaytirish ko‘zda tutilgan16. tarmoqlar”, deyiladi xabarda.
Taklif shuningdek, bolalar jinsiy zo’ravonlik materiallarini olib kirish, ishlab chiqarish, reklama qilish va tarqatish va voyaga etmaganlarni bunday harakatlarga jalb qilish uchun qamoq jazosini o’z ichiga oladi.
Voyaga etmagan jabrlanuvchilar va guvohlarni himoya qilishni kuchaytirish chora-tadbirlari, jumladan, huquqiy vakillikni joriy etish va so‘roq qilishning aniq muddatlari belgilab olindi.
Taqdimotda, shuningdek, “Islohotchilar” shtabining Jizax viloyatidagi qo‘shni viloyatlarning qiyosiy afzalliklaridan kelib chiqqan holda ishlab chiqilgan loyihalari ham ko‘rib chiqildi.
Prezident mazkur chorani ma’qulladi va tegishli qonun hujjatlarini imzoladi.
Siyosat
Turk kompaniyalari Farg‘ona xalqaro aeroportini modernizatsiya qilish bo‘yicha hamkorlik qilmoqda
Oʻzbekiston aeroportlari matbuot departamenti xabariga koʻra, Fargʻona xalqaro aeroportida yangi yoʻlovchi terminali qurilishi bilan katta oʻzgarishlar yuz beradi.
Modernizatsiya loyihasi 15 aprel kuni Farg‘ona viloyati hokimi Xayrullo Bozorov va Turkiyaning “Terminal Yapive Tikaret Anonym Sirketi” kompaniyasi rahbari Mehmet Alp Derimorao‘g‘li o‘rtasida bo‘lib o‘tgan oliy darajadagi uchrashuvda muhokama qilinadigan muhim mavzu bo‘ldi.
Muzokaralarda sarmoyaviy hamkorlikni kengaytirish va mintaqa bo‘ylab ilg‘or infratuzilma loyihalarini amalga oshirish masalalari muhokama qilindi. Manfaatdor tomonlar aviatsiya sektoridan tashqari, sog’liqni saqlash va ta’lim sohasidagi sa’y-harakatlarni ham ko’rib chiqdilar, asosiy e’tibor xalqaro moliya institutlari ko’magida mavjud ob’ektlarni qayta qurish va texnologik yangilashga qaratilgan.
Aeroportni modernizatsiya qilishda katta yutuqlarga erishildi. O‘zbekiston aeroporti 35 yil ichida birinchi marta aeroport perronini kapital ta’mirlash mart oyida boshlanganini va yaqinda yakunlanganini tasdiqladi. Ushbu texnik xizmat ko’rsatish hozirda ishlab chiqilayotgan asosiy kengaytirish rejalari uchun zarur edi.
Loyihaning keyingi bosqichida yangi terminal binosini loyihalash va qurishga alohida e’tibor qaratiladi. Imkoniyatlar va arxitektura xususiyatlariga oid aniq tafsilotlar hali yakunlanmagan bo’lsa-da, bu harakat aeroportning yo’lovchilar oqimini ko’paytirish va xalqaro xizmat ko’rsatish standartlariga javob berish qobiliyatini sezilarli darajada oshirishi kutilmoqda. Uzbekistan Airports kompaniyasining ma’lum qilishicha, loyiha jadvali va texnik tavsiflari bo’yicha qo’shimcha ma’lumotlar rejalashtirish bosqichi yakunlangandan keyin e’lon qilinadi.
Ushbu tashabbus Farg‘ona viloyatida xalqaro kompaniyalar bilan strategik hamkorlik orqali aloqalarni yaxshilash va iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirishga qaratilgan amalga oshirilayotgan islohotlarga hamohangdir. Mintaqaviy ma’muriyatlar ham, turk investorlari ham mintaqaning uzoq muddatli kun tartibini qo’llab-quvvatlashda ushbu infratuzilma ishlanmalarining ahamiyatini ta’kidladilar.
Siyosat
Turkiy davlatlar parlamentlari rahbarlarining ilk norasmiy uchrashuvi o‘tkazildi
O‘zbekiston delegatsiyasi Istanbulda bo‘lib o‘tgan Turkiy davlatlar parlamentlari rahbarlarining birinchi norasmiy uchrashuvida ishtirok etdi, deb xabar berdi Senat matbuot xizmati.
Tadbirda Senat raisi Tanzila Narbayeva boshchiligidagi O‘zbekiston Oliy Majlisi delegatsiyasi qatnashdi.
Uchrashuvda Turkiy davlatlar tashkiloti doirasida davlat rahbarlari o‘rtasida shakllangan samarali hamkorlik natijasida iqtisodiy rivojlanish, mintaqaviy xavfsizlikni mustahkamlash, iqlim o‘zgarishiga qarshi kurashish hamda madaniy aloqalarni kengaytirishga qaratilgan qator tashabbuslar amalga oshirilayotgani ta’kidlandi.
Siyosat
O‘zbekistonda bolalarga qarshi jinoyatlar uchun jazo qat’iylashtirildi
Adliya vazirligi bolalarni zo’ravonlikdan himoya qilish tizimini mustahkamlashga qaratilgan bir qator qonunlarga katta o’zgartirish va qo’shimchalar kiritilganini e’lon qildi. Yangi chora-tadbirlar voyaga yetmaganlar ishtirokida taqiqlangan ashyolarga egalik qilish uchun javobgarlikni kuchaytiradi va yoshlar ishtirokidagi sud jarayonlarida huquqiy kafolatlarni kuchaytiradi.
Yangilangan qonunning asosiy yo‘nalishi voyaga yetmaganlar ishtirokidagi pornografik materiallarni tarqatish maqsadida egalik qilganlik uchun ma’muriy javobgarlikni joriy etishdan iborat. Yangi qoidalarga ko’ra, bunday materialni tarqatish niyatida oddiygina egalik qilish jazolanadigan jinoyatga aylanadi. Ushbu qoidabuzarlik uchun jarima miqdori 20 dan 100 BCA gacha (bazaviy hisoblangan summa) bo’lib, hozirda 8,2 milliondan 41,2 million so’mgacha to’g’ri keladi.
Qonun islohoti, shuningdek, internet orqali 16 yoshgacha bo’lgan shaxslarga nisbatan sodir etilgan nomaqbul xatti-harakatlar uchun jazoni oshirish orqali raqamli xavfsizlikni ko’rib chiqadi. Endilikda ilgari ma’muriy javobgarlikka tortilgandan keyin bunday jinoyatlarni takror sodir etgan shaxslarga nisbatan jinoiy javobgarlik qo‘llaniladi. Ushbu jinoyatlar uchun sanktsiyalar 100 BCA dan 600 BCA gacha jarima, 3 yilgacha axloq tuzatish ishlari yoki 3 yilgacha qamoq jazosini o’z ichiga oladi. Ayni paytda qonun bunday materiallarni tayyorlash, olib kirish yoki tarqatish yoki voyaga etmaganlarning bevosita ishtiroki bilan bog‘liq o‘ta og‘ir jinoyatlar uchun besh yildan yetti yilgacha ozodlikdan mahrum qilishni nazarda tutadi.
“Jinoyat-protsessual qonunchiligiga o‘zgartirishlar kiritish to‘g‘risida”gi qonun loyihasi jazo choralari doirasidan tashqariga chiqadi va huquqiy tergov jarayonida voyaga yetmaganlar uchun qat’iy himoya choralarini belgilaydi. Endilikda bolalar bilan bog‘liq barcha jarayonlarda qonuniy vakil ishtirok etishi shart. Bundan tashqari, rasmiylar voyaga etmaganlarga psixologik stressni oldini olish uchun so’roq qilish vaqtlariga yoshga qarab aniq cheklovlar qo’ydi.
7 yoshgacha bo’lgan bolalar uchun so’roq 30 daqiqadan oshmasligi kerak, kuniga maksimal 1 soat. 7-14 yoshdagilar uchun vaqt chegaralari har bir seans uchun 1 soat va kuniga 2 soat qilib belgilanadi. 14 yoshdan 18 yoshgacha bo’lgan voyaga etmaganlar uchun davomiyligi har bir seans uchun 2 soat va kuniga jami 4 soat bilan cheklangan.
Siyosat
O‘zbekiston bank sektorining foydasi birinchi chorakda 254 million dollarga yetdi
O‘zbekiston bank sanoati 2026-yilning birinchi choragida kuchli o‘sish va barqarorlikni ko‘rsatdi, umumiy sof foyda 36,3 foizga o‘sib, 3,1 trillion so‘mni (taxminan 254 million dollar) tashkil etdi.
Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi (CERR) tomonidan e’lon qilingan so’nggi Bank faoliyati indeksiga ko’ra, sektorning umumiy salomatligi aktivlarning o’sishi va kredit sifatining sezilarli yaxshilanishi bilan tavsiflanadi.
Hisobotda 2026-yil 1-mart holatiga ko‘ra faoliyat yuritayotgan 34 ta kredit tashkiloti tahlil qilinib, aktivlar hajmi va mintaqaviy mavjudligi bo‘yicha banklar yirik va kichik segmentlarga ajratilgan. Tizimning jami aktivlari 932,3 trillion so‘mga (76,3 milliard dollar) oshdi, qarzdorlik esa 793,9 trillion so‘mga (64,9 milliard dollar) yetdi. Ushbu kengayish kredit portfelining yillik 14 foizga o’sishi va jami depozitlar hajmining sezilarli darajada o’sishi bilan qo’llab-quvvatlandi, bu esa xuddi shu davrga nisbatan qariyb uchdan biriga o’sdi.
Hisobotning asosiy jihati – muammoli kreditlar (NPL) ulushining davom etayotgan pasayishi. Ishlamaydigan kreditlar koeffitsienti o’tgan yilgi 4,5 foizdan 3,3 foizga tushib ketdi, bu sog’lom kredit muhitini ko’rsatmoqda, garchi ba’zi alohida banklar hali ham sanoatning o’rtacha ko’rsatkichidan yuqoriroq raqamlarni xabar qilishdi. Bundan tashqari, bizning kapital yetarlilik koeffitsientimiz mustahkam bo‘lib, normativ minimumdan 1,4 baravar oshib ketdi.
Yirik banklar toifasida “Kapital Bank” o’zining yuqori o’rnini saqlab qoldi. Bank boshqaruv sifati va moliyaviy imkoniyatlar ko’rsatkichlarida biroz pasayish kuzatildi, bu aktivlar sifati va likvidligining yaxshilanishi bilan qoplanadi. Kapitalning yetarliligi, aktivlar sifati, boshqaruvi va rentabelligi bo‘yicha yaxshilanishlar bilan “Hamkorbank” ikkinchi o‘rinni egalladi. “Asia Alliance Bank” va “Ipak Yo‘li Bank” mos ravishda uchinchi va to‘rtinchi o‘rinlarni egalladi, “Trastbank” esa moliyaviy imkoniyatlarning pastligi tufayli ikkinchi o‘rindan tushib ketganiga qaramay kuchli beshlikka kirdi.
Reytingning quyi qismida sezilarli o’zgarishlar kuzatildi. Tenge Bank yirik o’yinchilar orasida eng ko’p muvaffaqiyatga erishdi va olti pog’ona yuqoriga ko’tarilib, kuchli o’ntalikka kirishga muvaffaq bo’ldi. Boshqa tomondan, Orient Finance Bank eng ko’p pasayib, besh pog’ona pastga tushib, 13-o’rinni egalladi. Agrobank moliyaviy qulaylik va aktivlar sifatini oshirish bo‘yicha yetakchiligi tufayli ikki pog‘ona yuqorilab 16-o‘ringa ko‘tarildi.
Kichik banklar sektorida TBC Bank Uzbekistan likvidlik va rentabellik ko‘rsatkichlari yaxshilangani evaziga universal banklarni ortda qoldirib, 2025-yil oxiridan beri birinchi marta yuqori o‘rinni egalladi. AVO Bank ilk bor aktivlar sifati va moliyaviy vositachilik sohasidagi yutuqlarni aks ettiruvchi kuchli uchlikka kirdi. Boshqa tomondan, Octobank 3-o’rindan 9-o’ringa sezilarli darajada tushib ketdi, bu asosan boshqaruv sifati ko’rsatkichining pasayishi tufayli.
-
Siyosat2 days ago
«Muruvvat» internat uylari «G‘amxo‘rlik» markazlariga aylantiriladi
-
Iqtisodiyot4 days ago
16-apreldan dollar sezilarli ravishda oshadi
-
Dunyodan2 days ago
Eron nega Hurmuzni yana qamal qildi?
-
Iqtisodiyot5 days ago
O‘zbekistonga kofe importi keskin kamaydi
-
Sport4 days ago«Real» turnirni tark etdi, «Arsenal» yarimfinalda. Kun o‘yinlari
-
Jamiyat5 days ago
Qodiriy boshidan o‘tgan kunlar
-
Sport4 days ago
Shavkat Mirziyoyev Sindorovni telefon orqali tabrikladi
-
Jamiyat2 days ago«World Content Market»da ilk bor O‘zbekiston milliy paviloni tashkil etildi
