Jamiyat
Ijara 500$, o‘rtakashlik esa yana 250$
Ijara bozori – O‘zbekistonda umuman tartibga solinmagan, palapartish soha. Odatda ijaraga uy olish uchun odamlar yoki internetdagi e’lonlarni qarab chiqadi, yoki uyma-uy yurib qidiradi yoki makler-rieltorlarga murojaat qiladi. O‘rtakashlar esa uy ijarasi bahosining 50%i miqdorida xizmat haqqi olib, 1 so‘mini ham davlatga soliq qilib to‘lamaydi. Kun.uz bozordagi vaziyatni bilish uchun ijarachilarga quloq tutdi.
{Yii::t(}
O’tkazib yuborish 6s
O’tkazib yuborish
O‘zbekistonda ijaraga uy olish uchun aksariyat hollarda xonadon egalari bilan gaplashib olgan rieltor va maklerlarning oldidan o‘tishingizga to‘g‘ri keladi. O‘zingiz topaman desangiz, juda ko‘p vaqtingizni yo‘qotasiz. O‘rtakash rieltor va maklerlar esa uy izlab yurganlarga o‘lja ko‘zi bilan qaraydi.
Ayniqsa, poytaxt Toshkentda borgan sari ijaraga uy topish muammo: narxlar qimmat, xonadon egalari injiq, ijarachilarning esa moddiy ahvoli achinarli.
Chilonzor tumanidagi uy-joy bozorida turganlarning 90%i rieltor va maklerlar. Eng qizig‘i, ularning ichida hali 18 yoshga to‘lmaganlari ham bor. Yana biri esa shu bozorda tug‘ilib, katta bo‘lganini aytadi.
Ayollar, keksalar, ishsiz bekorchilar ham shu bozorda maklerga aylanib olishgan. Kameralarni ko‘rgan bu ayyorlar darrov mehr-muruvvat farishtalariga aylanib olishdi, “kambag‘allar uchun tekinga uy topib beramiz”, deganlar ham bo‘ldi.
“Qiynalib qolgan oila kelib, uy so‘radi. Tekinga ham joylashtirib berdik, lekin ba’zi maklerlar aytgan 50% ni oladi, ko‘chada o‘tirgan hech qayerdan ro‘yxatdan o‘tmagan o‘rtakashlar esa uy egasi raqamini olib olgan. Mijozni ko‘chadan ilintiradi va hattoki, uyni ko‘rsatish uchun olib borgan yo‘lkira haqqini ham ijarachilardan undiradi. Hech qanday hujjat yo‘q, qandaydir muammo bo‘lsa, pulini ham qaytarib ololmay qoladi”, deydi maklerlardan biri.
Ijara tizimining tartibga solinmagani oqibatlaridan biri xohlagan odam bu joyga kelib, uy taklif qilishi, ijarachidan esa uy narxining 50% miqdorida o‘rtakashlik puli olishi mumkin. Olgan daromadidan esa bir tiyin ham soliq to‘lamaydi.
Shu kecha-kunduzda aholi so‘roviga binoan normal-shart sharoitlarga ega standart uylar – 400-450 AQSh dollari. Darvoqe, uy bozorida hech kim milliy valutada narx aytmaydi, faqat chet el valutasida savdolashasiz.
Talabalarga ijara uylari – alohida mavzu. Deyarli, hech kim talabaga uyini bermaydi, berganlar ham shart-sharoitsiz, ko‘rimsiz, fayzsiz uyini shu talabalarga pullaydi.
“To‘rt kundan beri uy izlayman, shuncha vaqtim ketyapti. Mana, o‘qish boshlanishidan 1 oy avvaldan kelib qidiryapman, uy yo‘q. Aytilayotgan narxlar juda qimmat, talaba o‘laroq to‘lash imkonimiz yo‘q. Maklerlar esa 50% so‘raydi, hattoki oldin berib yuborilgan uylarni ham taklif qilib, bizni ovora qilishyapti”, deydi uy bozoridagi talabalardan biri.
Endi o‘zingiz o‘ylang, viloyatdagi davlat ishida ishlovchi ota-ona farzandini o‘qitsinmi, ijarasini to‘lasinmi yoki o‘z oilasi va shaxsiy xarajatlari ustida bosh qotirsinmi?
Uy bozoridagi maklerlar shu darajadaki, hattoki taklif etilayotgan uylarni ko‘rib kelish uchun sarflangan pulni ijarachidan oladi. Uy egasi bilan kelishib olib, har oy ijarachini ko‘chaga haydaydigan va shunday qilib har oy pul aylantiradiganlar ham juda ko‘p.
Uy bozorida o‘tirganlarning ichida tug‘uruq ta’tilida bo‘lganlar ham bor. Lekin ular ham xizmat haqqini uy narxining 50% miqdori bilan belgilab olgan.
“Aslida mening kasbim bor, lekin hozir tug‘uruq ta’tilidaman. Universitetda ishlardim”, deydi bozordagi maklerlardan biri.
Toshkentda yillardirki ijarada yashovchi yurtdoshimizga ko‘ra, davlatdan maosh olib yashovchi oila uchun ijarada yashash – o‘lim bilan barobar.
“Narxlar o‘ta qimmatlagan, faqat oylikka qaragan oila uchun ijarada yashash azob. Avvallari 400-450$ga 3 xonali, yaxshi uylar topsa bo‘lardi, hozir shu pulga ham topish imkonsiz”, deydi 12 yildan beri ijarada yashovchi yurtdoshimiz.
Makler va rieltorlarning beli og‘rimay topayotgan 50%li o‘rtakashlik haqqini biror kim rozi bo‘lib berganini eshitmadik. Ular faqat mo‘may daromad va beli og‘rimay pul topgani uchun ushbu kasbni tanlaganini tan ham oladi.
Xo‘sh, nega davlat bu palapartish, betartib sohaga e’tibor qaratmaydi? Qonun-hujjatlari orasidan qidirganimizda “Rieltorlik to‘g‘risidagi qonun”ga ko‘zimiz tushdi. Bundan 15 yil avval, prezident Karimov davrida qabul qilingan qonunning qaysi bandi bugun ishlayapti-yu, qaysi joyi reallikdan uzoq – bu katta savol. Qonunning 5-bob 20-moddasida rieltorlik xizmatining mazmuni va to‘lanadigan haq shartnomada aniq ko‘rsatilishi belgilangan. Lekin rieltor bu litsenziyaga ega bo‘lgan tijorat tashkilotining xodimi. Unda makler kim, makler olayotgan daromadidan soliqni qayerga topshiradi? Buni kim nazoratga oladi o‘zi?
Internetdagi ba’zi ma’lumotlarga ko‘ra, ayni kunlarda rieltorlik faoliyatini tartibga soluvchi hujjat borasida parlamentda muhokamalar davom etmoqda. Biroq u qonunda nima haqda gap borayotgani hali noma’lum.
Shohrux Majidzoda tayyorladi.
Migratsiya agentligi AQShdagi mavsumiy ishlar dasturi yuzasidan fuqarolarni faqat rasmiy e’lonlarga ishonishga, vositachilar va asossiz takliflarga aldanmaslikka chaqirdi.
Migratsiya agentligi va AQShning USAFARMLABOR tashkiloti o‘rtasidagi dastur doirasida dastlabki talabnomalar qabul qilingan bo‘lib, ayni paytda jarayonlar bosqichma-bosqich yo‘lga qo‘yilmoqda.
Qayd etilishicha, ish beruvchi ma’lumotiga ko‘ra, ayrim fuqarolar hamkor tashkilot saytlari yoki uning tarkibidagi fermer xo‘jaliklariga to‘g‘ridan to‘g‘ri murojaat qilishga urinmoqda. Biroq bunday yo‘l bilan murojaat qilish hech qanday natija bermaydi.
Migratsiya agentligi ish beruvchining talabnomasi asosida tanlov e’lon qilinganidan keyingina fuqarolar belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tkazilishini eslatdi. Shu bois mustaqil ro‘yxatdan o‘tishga urinish yoki to‘g‘ridan-to‘g‘ri murojaat qilish foydasiz ekani ta’kidlanmoqda.
Shuningdek, fuqarolardan vositachilar va pulli “taklif”larga aldanmaslik, faqat rasmiy manbalarda e’lon qilinadigan ma’lumotlarga tayanish so‘raldi.
Surxondaryo viloyatida huquqni muhofaza qiluvchi organlar tomonidan o‘tkazilgan maxsus operatsiya davomida pensionerlar ham ishtirok etgan narkoguruh faoliyatiga chek qo‘yildi.
Ichki ishlar organlari ma’lumotiga ko‘ra, chegara hududlarida yashovchi ayrim shaxslar, jumladan pensionerlar, afg‘on yetkazib beruvchilar bilan til biriktirib, opiy moddasini O‘zbekiston hududiga olib kirish va uni Termiz shahri hamda atrof hududlarda tarqatish bilan shug‘ullangan.
O‘tkazilgan tezkor tadbirlar davomida guruh a’zolaridan biri — keksa yoshdagi kurer qo‘lga olingan va uning yonidan narkotik modda aniqlangan. Keyinchalik uning sheriklari ham fosh etilib, ulardan biriga tegishli pul mablag‘lari, yana biriga tegishli 5 gramm narkotik modda daliliy ashyo sifatida musodara qilingan.
Tergov harakatlari davomida guruh tashkilotchisiga tegishli xonadonda yirik miqdordagi narkotik zaxirasi aniqlangan. U yerdan umumiy og‘irligi 12 kilogrammdan ortiq bo‘lgan 12 ta o‘ram opiy va uni iste’mol qilishga mo‘ljallangan vositalar topilgan.
Hozirda mazkur holat yuzasidan jinoyat ishi qo‘zg‘atilib, barcha gumonlanuvchilar qo‘lga olingan va tergov harakatlari olib borilmoqda.
«O‘zgidromet» kelayotgan aprel oyida qanday ob-havo kutilishi mumkinligi haqida ma’lumot berdi.
Ushbu yilning aprel oyi bahor fasli uchun xos bo‘lgan beqaror ob-havo bilan boshlanadi.
Oyning birinchi o‘n kunligida respublika bo‘yicha vaqti-vaqti bilan qisqa muddatli yomg‘ir yog‘adi, momaqaldiroq kuzatiladi. Yog‘ingarchiliklar mahalliy (lokal) xususiyatga ega bo‘lib, ular hamma joyda va har kuni ham kuzatilmaydi.
Masalan, Toshkent viloyati va Farg‘ona vodiysi viloyatlarida 1-3-aprel kunlari yog‘ingarchilik kutilmaydi.
Aprel oyining ikkinchi va uchinchi o‘n kunliklarida ayrim kunlarda, har bir o‘n kunlikda 1-3 kundan yomg‘ir yog‘ishi kutilmoqda.
Oy davomida havo harorati ancha yuqori fon ko‘rsatkichlarida: kechalari 12-17 daraja iliqdan 7-12 daraja iliqqacha, kunduz kunlari 27-32 daraja iliqdan 15-20 daraja iliqqacha o‘zgarib turishi kutilmoqda.
Aprel – yil davomida eng nam oylardan biridir. Yomg‘ir, odatda momaqaldiroq va kuchli shamollar bilan tez-tez kuzatiladi. Respublikaning shimolida, eng chekka janubida va cho‘l hududlarda o‘rtacha oyiga 5 kundan 8 kungacha yog‘ingarchilik qayd etiladi, tog‘larga yaqinroq hududlarda esa yog‘ingarchilik kuzatiladigan kunlar soni 9-13 gacha ko‘payadi.
Endokrinolog Margarita Belousova tuxum tarkibidagi muhim ozuqa moddalari haqida gapirdi. U bu haqda RIA «Novosti» nashriga bergan intervyusida aytib o‘tdi.
Shifokor tuxum tarkibida ko‘plab muhim ozuqa moddalari borligini tushuntirdi.«Masalan, tuxum oqsili tarkibida organizm o‘zi ishlab chiqara olmaydigan, ammo hujayralar qurilishi va yangilanishi uchun zarur bo‘lgan to‘qqizta muhim aminokislotaning barchasi mavjud», deb ta’kidladi endokrinolog.
Uning qo‘shimcha qilishicha, tuxum tarkibida ko‘plab vitaminlar ham mavjud: teri va ko‘rish uchun muhim bo‘lgan A vitamini; asab tizimi uchun zarur bo‘lgan B vitamini; hujayralarni zararli omillardan himoya qiluvchi Ye vitamini va immunitet tizimi uchun zarur bo‘lgan D vitamini.
Bundan tashqari, tuxum tarkibida muhim mikroelementlar: xolin, selen, rux va temir mavjud. Shifokorning so‘zlariga ko‘ra, bu ozuqa moddalari miya faoliyati, immunitet tizimi va gematopoetik tizim uchun zarurdir.
O‘zbekistonda 2025-yilda foydalanishga topshirilgan xonadonlar soni bo‘yicha ikki tashkilot e’lon qilgan ma’lumotlar bir-biridan keskin farq qilmoqda.
27 mart kuni Qurilish va uy-joy kommunal xo‘jaligi vazirligi e’lon qilgan ma’lumotlarga ko‘ra, 2025-yilda O‘zbekistonda 135 ming 92 ta yangi xonadon foydalanishga topshirilgan.
Vazirlikka ko‘ra, bunda quyidagi hududlar yetakchi bo‘lgan:
Toshkent shahri — 37 183 ta;
Samarqand viloyati — 12 942 ta;
Farg‘ona viloyati — 10 605 ta.
Avvalroq, 24-mart kuni e’lon qilingan Milliy statistika qo‘mitasi xabarida esa 2025-yilda O‘zbekistonda jami 69,1 mingta xonadon foydalanishga topshirilgani qayd etilgan.
Qo‘mita ma’lumotida keltirilishicha, o‘tgan yili eng ko‘p foydalanishga topshirilgan xonadonlar quyida hududlarga to‘g‘ri kelgan:
Namangan viloyati — 10,8 mingta;
Toshkent viloyati — 6,7 mingta;
Surxondaryo viloyati — 6,1 mingta.
2025 yilda O‘zbekistonda real ish haqining o‘sishi tezlashdi
AQShning Yaqin Sharqdagi ittifoqchilari urushni davom ettirishga chaqirmoqda
Jahon bozorlaridagi beqarorlik sharoitida O‘zbekiston inflyatsiya chegarasini 6,5 foizga ko‘tarmoqchi
-
Siyosat5 days agoOʻzbekiston ikkita toʻlaqonli islom bankini tashkil etadi, 2030-yilgacha 1 milliard dollar jalb etishni maqsad qilgan
-
Dunyodan5 days ago
Maskat va Toshkent oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri reyslar yoʻlga qoʻyiladi.
-
Dunyodan2 days agoOrmuz boʻgʻozi taqdirini hal qiluvchi yetti orol
-
Dunyodan3 days ago
Prezident Tramp Hormuz boʻgʻozini ochish haqidagi soʻrovni yana keyinga qoldirdi
-
Dunyodan3 days ago
Eron Hormuz boʻgʻozida baʼzi davlatlar bilan koridor ochadi
-
Sport4 days agoO‘zbekiston 4 ta gol urilgan o‘yinda Gabon ustidan irodali g‘alaba qozondi
-
Dunyodan3 days ago
Saudiya Arabistoni AQShni urushga chaqirmoqda
-
Iqtisodiyot4 days ago2026 yilda dunyodagi 50 ta eng yirik iqtisodiyot