Siyosat
Shavkat Mirziyoyev Turkiy davlatlar sammitida aniq tashabbuslarni ilgari surdi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 15 may kuni Turkiy davlatlar tashkilotining “Sun’iy intellekt va raqamli rivojlanish” mavzusidagi norasmiy sammitida ishtirok etdi.
Turkiston shahrida bo‘lib o‘tgan tadbirda Ozarbayjon Respublikasi Prezidenti Ilhom Aliyev, Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti Qosim-Jo‘mart To‘qayev, Qirg‘iz Respublikasi Prezidenti Sadir Japarov, Turkiya Respublikasi Prezidenti Rejep Tayyip Erdo‘g‘on, TDT bosh kotibi Kubanichbek Omuraliyev ham qatnashdi.
Kun tartibidagi masalalar yuzasidan fikr almashilib, ko‘p qirrali hamkorlikning bugungi holati va amaliy sheriklikning ustuvor yo‘nalishlari atroflicha muhokama qilindi.
Davlatimiz rahbari nutqining avvalida Buyuk ipak yo‘lining muhim savdo va madaniyat markazi hisoblangan Turkiston shahrida norasmiy sammit yuksak darajada tashkil etilgani uchun Qozog‘iston Prezidenti Qosim-Jo‘mart To‘qayevga tashakkur izhor etdi.
Shuningdek, TDTdagi samarali raisligi hamda tuzilmaning xalqaro nufuzini mustahkamlash yo‘lida amalga oshirayotgan sa’y-harakatlari uchun Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyevga minnatdorlik bildirdi.
Turkiy dunyo integratsiyasi qardosh xalqlarimiz taqdiriga bevosita daxldor bo‘lgan uzoq muddatli strategik masalaga aylanayotgani ta’kidlandi.
– Bugungi uchrashuvimiz jahonda turli ziddiyatlar tobora avj olayotgan davrga to‘g‘ri kelmoqda. Xalqaro munosabatlarda ishonch taqchilligi yanada kuchayib, global institutlarning o‘rni va ta’siri borgan sari zaiflashmoqda. Bu muammolar bizdan o‘zaro muloqotlarni faollashtirib, muhim masalalar bo‘yicha uyg‘un pozitsiyalarni ishlab chiqishni taqozo etmoqda, – dedi O‘zbekiston Prezidenti.
So‘nggi yillarda Turkiy davlatlar tashkiloti barqaror rivojlanish sur’atlarini namoyish etayotgan nufuzli tuzilmaga aylandi. Jumladan, 2025 yilda davlatlarimiz umumiy iqtisodiy salohiyati 2,4 trillion dollardan oshdi va uning dinamikasi global o‘sishdan ikki barobar yuqori bo‘ldi.
O‘tgan yilning o‘zida O‘zbekistonning TDT mamlakatlari bilan savdo aylanmasi 14 foizga o‘sdi. Joriy yildan Turkiy investitsiya jamg‘armasi operatsion faoliyatini boshladi. Markaziy banklar kengashi, “yashil” moliyalashtirish bo‘yicha Turkiy kengash ishi yo‘lga qo‘yildi.
Davlatimiz rahbari oldinda ko‘p qirrali munosabatlarga tizimli tus berish bo‘yicha dolzarb vazifalar turganini qayd etdi. Qolaversa, sammitning sun’iy intellekt va raqamli rivojlanish mavzusiga bag‘ishlangani ham bejiz emas.
– O‘lkalarimizda yashab ijod qilgan ulug‘ bobolarimiz – Muhammad Xorazmiy, Ahmad Farg‘oniy, Abu Rayhon Beruniy, Mirzo Ulug‘bek algoritm, matematika, astronomiya va fizika fanlari ravnaqiga beqiyos hissa qo‘shib, shu tariqa hozirgi sun’iy intellekt rivoji uchun asos yaratganlar. Biz ajdodlarimizning ana shunday bebaho merosiga tayanib, bugun Turkiy dunyoning yangi raqamli taraqqiyot davrini barpo etyapmiz, – dedi Shavkat Mirziyoyev.
Prezidentimiz o‘z nutqida ushbu yo‘nalishda hamkorlikni rivojlantirish uchun bir qator aniq tashabbuslarni ilgari surdi.
O‘zbekiston rahbari global texnologik jarayonlarni inobatga olgan holda tashkilot doirasida sun’iy intellekt sohasida strategik hamkorlik tarmog‘ini shakllantirish lozimligini ta’kidladi. Mazkur tashabbus kvant hisoblash texnologiyalari va yagona raqamli makonni yaratish orqali iqtisodiy o‘sishning yangi nuqtalarini belgilashga xizmat qiladi.
Shuningdek, mintaqaviy ma’lumotlar almashinuvini ta’minlovchi “Raqamli turkiy koridor konsepsiyasi”ni ishlab chiqish va Toshkent shahrida TDT a’zo davlatlarining Texnologiyalar forumini o‘tkazish taklif etildi.
Ilmiy-ma’naviy merosni puxta o‘rganish va targ‘ib etish uchun Toshkent shahrida barpo etilgan Islom sivilizatsiyasi markazi mintaqaviy yirik ilmiy-ma’rifiy maskanga aylanib bormoqda. Shu kunlarda majmuada TURKSOYning ofisi ochildi.
– Ushbu markaz TURKSOY va Turkiy akademiya bilan tarixiy-madaniy manbalarimizni yagona “katta ma’lumotlar” platformasiga jamlasa, xalqlarimiz uchun foydali ish bo‘lar edi, – dedi davlatimiz rahbari.
Sammitda Yassaviy tariqatining bag‘rikenglik va ma’rifatparvarlik g‘oyalarini hamkorlikda chuqur o‘rganish va keng targ‘ib etish taklifi ham berildi.
Yosh avlodni zamonaviy kasblarga tayyorlash maqsadida O‘zbekiston tomonidan amalga oshirilayotgan “5 million sun’iy intellekt yetakchilari” dasturi yuqori baholanmoqda. Prezidentimiz yoshlarning startap loyihalarini moliyalashtirish uchun O‘zbekiston va Qozog‘iston tomonidan tashkil etilayotgan Qo‘shma venchur jamg‘armasiga a’zo davlatlarni qo‘shilishga chorladi.
Yuk tashish jarayonlarini soddalashtirish maqsadida a’zo davlatlar o‘rtasida “E-Permit” elektron ruxsatnomalar tizimi to‘liq yo‘lga qo‘yilgani mamnuniyat bilan qayd etildi. Strategik ahamiyatga ega bo‘lgan o‘rta koridorni ayni paytda qurilayotgan “Xitoy – Qirg‘iziston – O‘zbekiston” temir yo‘li bilan bog‘lash hamda bojxona ma’lumotlari almashinuvini to‘liq raqamlashtirish bo‘yicha amaliy vazifalar belgilab berildi.
Iqlim o‘zgarishiga qarshi muvofiqlashtirilgan harakatlarni tashkil etish maqsadida 2027 yilni turkiy dunyoda “Tabiatni asrash yili” deb e’lon qilish tashabbusi ilgari surildi.
Shu bilan birga, sun’iy yo‘ldosh ma’lumotlari asosida TDT iqlim xatarlarini monitoring qilib borish tizimini yaratish hamda qurg‘oqchilikni barvaqt aniqlash, transchegaraviy suv resurslarini boshqarish jarayoniga sun’iy intellektni tatbiq etish zarurligi qayd etildi.
Terrorizm, ekstremizm va kibertahdidlarga qarshi kurashishda mustahkam huquqiy va texnologik zamin yaratish maqsadida Kiberxavfsizlik va raqamli infratuzilmani himoya qilish bo‘yicha Turkiy alyansni tuzish taklifi berildi.
O‘zbekiston yetakchisi o‘z nutqi yakunida ta’kidlaganidek, intellektual salohiyat va birlikning uyg‘unligi Turkiy dunyoni barqaror taraqqiyot va ilg‘or yechimlar makoniga aylantiradi.
Sammit yakunida Turkiston deklaratsiyasi qabul qilindi.
Siyosat
Qirg‘iziston bozor bosimi ostida O‘zbekiston va yana besh davlatdan yoqilg‘i yetkazib berishga intilmoqda
Qirg‘iziston rasmiy ravishda O‘zbekiston va yana beshta davlatdan yoqilg‘i ta’minotini ta’minlashda yordam berishni so‘radi, chunki ortib borayotgan global bozor bosimi ichki neft bozori barqarorligidan xavotir uyg‘otmoqda.
Foto: Qirg‘iziston Energetika vazirligi
Qirg‘iziston Energetika vazirligi amaldagi shartnomalar bo‘yicha yoqilg‘i yetkazib berish rejadagidek davom etishini aytdi. Biroq Qirg‘iziston ko‘p miqdorda neft mahsulotlari importiga tayanganligi sababli, jahonda neft narxining oshishi, Yaqin Sharqdagi geosiyosiy taranglik va xalqaro logistikadagi uzilishlar kabi tashqi ta’sirlarga duchor bo‘lib qolmoqda.
Ta’minot xavfsizligini kuchaytirish uchun Bishkek Rossiya, Qozog’iston, Belarus, Ozarbayjon, O’zbekiston va Turkmaniston hukumatlariga rasmiy so’rovlar yuborgan. Shu bilan birga, rasmiylar etkazib berish bo’yicha yangi shartnomalar bo’yicha muzokaralar olib bormoqda va cheklangan miqdordagi etkazib beruvchilarga qaramlikni kamaytirish uchun import yo’nalishlarini diversifikatsiya qilishga intilmoqda.
Hukumat mahalliy ishlab chiqarishni kengaytirishni ham maqsad qilgan. Qirg‘izistonning Jalolobod viloyatidagi “Neftgaz” korxonasiga tashrifi chog‘ida Vazirlar Mahkamasi raisi o‘rinbosari Erlist Axumbekov va Energetika vaziri Oltinbek Risbekov kompaniya rahbariyatiga yoqilg‘i ishlab chiqarishni jadallashtirish va ichki bozorni barqaror ta’minlash bo‘yicha topshiriqlar berdi.
Alohida prezidentning maxsus vakili Bakit Trobayev Chuy viloyatidagi “Junda” neftni qayta ishlash zavodiga tashrif buyurib, mahalliy talabni qondirish uchun benzin ishlab chiqarishni ko‘paytirishga chaqirdi.
Ushbu rivojlanish mintaqa bo’ylab yoqilg’i bozorlari ortib borayotgan bosimga duch kelganida sodir bo’ldi. Yaqinda qo‘shni O‘zbekistonda AI-92 benzinining ulgurji narxi O‘zbekiston Respublikasi tovar-xom ashyo birjasida rekord darajaga ko‘tarildi.
29-iyun kuni AI-92 bir tonnasi 13,92 million so‘mdan sotildi, bu oy boshidan buyon qariyb 12 foizga o‘sdi. Eng keskin o‘sish iyun oyining birinchi haftasida ro‘y berdi, o‘shanda narxlar atigi to‘rt kun ichida 10 foizdan ko‘proqqa oshgan.
Tahlilchilar bu o‘sishni Rossiyada yonilg‘i ta’minotining keskinligi bilan bog‘lashdi, u yerda bir qancha neftni qayta ishlash zavodlari Ukraina dron hujumlaridan keyin rejadan tashqari ta’mirdan o‘tkazilmoqda. Rossiya ham ichki bozorni barqarorlashtirish maqsadida 1 apreldan benzin eksportiga vaqtinchalik taqiq joriy qildi. Ikki tomonlama hukumatlararo kelishuvlar doirasida yoqilg’i tashish tartibga solinmagan bo’lsa-da, mintaqaviy ta’minotning keskinligi Markaziy Osiyo bo’ylab yoqilg’i narxining oshishiga yordam bermoqda.
O‘zbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev Gruziya bosh vaziri Irakliy Kobaxidzening taklifiga binoan 2-3 iyul kunlari davlat tashrifi bilan ushbu mamlakatda bo‘ladi.
Tbilisi shahrida ushbu mamlakat prezidenti Mixail Kavelashvili hamda bosh vaziri Irakliy Kobaxidze bilan muzokaralar o‘tkazilishi ko‘zda tutilgan.
Muzokaralar kun tartibidan O‘zbekiston – Gruziya do‘stlik va ko‘p qirrali hamkorlik munosabatlarini yanada rivojlantirish masalalari o‘rin olgan.
Siyosiy muloqotni mustahkamlash, parlamentlararo va hududlararo aloqalarni rivojlantirish, savdo-iqtisodiy hamkorlikni kengaytirish hamda madaniy-gumanitar almashinuvlarni faollashtirishning amaliy jihatlari atroflicha muhokama qilinadi.
Tomonlar sanoat, farmatsevtika, kimyo, qishloq xo‘jaligi, turizm, energetika va axborot texnologiyalari sohalarida kooperatsiya loyihalarini ilgari surishga alohida e’tibor qaratadilar.
Shu bilan birga, transport-logistika sohasida hamkorlik qilish hamda mahsulotlar eksporti geografiyasini kengaytirish uchun qo‘shimcha imkoniyatlar yaratish masalalari diqqat markazida bo‘ladi.
Yetakchilar xalqaro va mintaqaviy ahamiyatga molik dolzarb mavzular yuzasidan ham fikr almashadilar.
Sammit yakunlari bo‘yicha hamkorlikning turli yo‘nalishlarini qamrab oladigan ikki tomonlama hujjatlarning salmoqli to‘plamini imzolash rejalashtirilgan.
General-mayor Maykl J. Reaney boshchiligidagi AQSh Armiya Markazi (ARCENT) delegatsiyasi O‘zbekiston Milliy gvardiyasining yuqori martabali mulozimlari bilan uchrashib, ikki tomonlama mudofaa sohasidagi sa’y-harakatlarini bayon qildi.
Foto: O‘zbekiston Milliy gvardiyasi
Yig‘ilish delegatsiyaning O‘zbekistonga amaliy tashrifi doirasida bo‘lib o‘tdi va unda Milliy gvardiya qo‘mondoni o‘rinbosari, polkovnik S.Mamayusupov, tegishli tuzilmaviy boshqarma boshliqlari ishtirok etdi.
Muhokamada Milliy gvardiya va AQSH Markaziy qoʻmondonligi oʻrtasidagi harbiy hamkorlikning hozirgi holatiga eʼtibor qaratildi va kelgusidagi hamkorlikning asosiy yoʻnalishlari belgilab olindi. Tomonlar 2026-2027 yillarga mo‘ljallangan keng qamrovli hamkorlik rejasi va ikki tomonlama munosabatlarni mustahkamlash va aniq strategik ustuvorliklarni belgilashga qaratilgan yangi hamkorlik memorandumi loyihalarini ko‘rib chiqdilar.
Oʻzbekistonlik xodimlarning taʼlim olish imkoniyatlarini kengaytirish anjumanning asosiy mavzusi boʻldi. Ishtirokchilar Milliy gvardiya a’zolarining AQSh homiyligidagi Xalqaro harbiy ta’lim va ta’lim (IMET) dasturidagi ishtirokini oshirish yo‘llarini o‘rganib chiqdilar. Bundan tashqari, delegatsiyalar Milliy gvardiya boʻlinmalarining kasbiy salohiyati va umumiy sifatini oshirishga qaratilgan qoʻshma taʼlim loyihalarini amalga oshirish masalalarini ham muhokama qildilar.
Siyosat
Prezident Mirziyoyev oliy darajadagi ikki tomonlama maslahatlashuvlar uchun Gruziyaga tashrif buyurdi
Prezident Shavkat Mirziyoyev Gruziya Bosh vaziri Irakliy Kobaxidzening taklifiga binoan 2-3 iyul kunlari rasmiy davlat mehmoni sifatida ushbu mamlakatda bo‘ladi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Tbilisiga tashrif jadvaliga Gruziya prezidenti Mixail Kavelashvili va bosh vazir Irakliy Kobaxidze bilan ikki tomonlama muzokaralar kiritilgan. Sammitda asosiy e’tibor O‘zbekiston va Gruziya o‘rtasidagi diplomatik munosabatlar, ko‘p yillik do‘stlik va ko‘p qirrali hamkorlikni mustahkamlashga qaratiladi.
Tomonlar siyosiy muloqotni mustahkamlash, parlamentlararo aloqalarni kengaytirish va ikki mamlakatning turli mintaqalari o‘rtasida yaqin sheriklik munosabatlarini rivojlantirish bo‘yicha aniq chora-tadbirlarni baholaydilar. Kun tartibi, shuningdek, savdo hajmini sezilarli darajada oshirish va qo’shma madaniy-gumanitar almashinuvlarni rag’batlantirishga qaratilgan.
Iqtisodiyotning keng ko‘lamli tarmoqlarida qo‘shma investitsiya loyihalarini rag‘batlantirishga alohida e’tibor qaratiladi. Ularga ishlab chiqarish, farmatsevtika, kimyo, qishloq xo‘jaligi, turizm, energetika va axborot texnologiyalari kiradi.
Transport va logistika tarmoqlarini mustahkamlash har ikki hukumat uchun ham ustuvor vazifa bo‘lib qolmoqda. Delegatsiya yanada samarali savdo yo‘llarini yaratish va O‘zbekiston eksportining geografik ko‘lamini kengaytirish maqsadida mintaqaviy transport yo‘laklarini mustahkamlash borasidagi sa’y-harakatlarni ko‘rib chiqadi.
Davlat rahbarlari iqtisodiy va savdo masalalaridan tashqari dolzarb mintaqaviy va xalqaro muammolar yuzasidan fikr almashadilar. Oliy darajadagi sammit yakunida ko‘plab sohalarda institutsional hamkorlikni chuqurlashtirishga qaratilgan keng qamrovli ikki tomonlama bitim imzolanishi kutilmoqda.
Prezident Shavkat Mirziyoyev yoshlar bilan uchrashuv o‘tkazmoqda.
Davlatimiz rahbari yurtimizdagi barcha yoshlarni bayram bilan samimiy tabrikladi.
Prezidentimiz O‘zbekiston milliy terma jamoasining futbol bo‘yicha jahon chempionatidagi ishtirokiga to‘xtalib o‘tdi.
«Milliy jamoamizning AQSh va Meksika maydonlaridagi o‘yinlarini butun xalqimiz bilan bir tan-u, bir jon bo‘lib, katta his-hayajon bilan kuzatib bordik. Futbolchilarimiz FIFA reytingida 5-o‘rinda turgan Portugaliya, 13-o‘rindagi Kolumbiya hamda ko‘plab futbolchilari Yevropaning yetakchi klublarida to‘p suradigan Kongo terma jamoalari bilan o‘tkazilgan o‘yinlar orqali o‘ziga tajriba orttirdi, mundial nafasini his qildi desak, to‘g‘ri bo‘ladi. Abbos Fayzullayev va Eldor Shomurodov jahon chempionatidagi ilk gollarini kiritib, xalqimizga xursandchilik bag‘ishladi.
Milliy terma jamoamizning jahon chempionatidagi ishtiroki to‘g‘risida turli fikrlar bildirilmoqda.
Lekin Vatanimiz sharafini himoya qilgan terma jamoamiz a’zolariga ortiqcha his-tuyg‘u bilan e’tiroz bildirish, ulardan ayb qidirish xalqimizga xos ish emas. Aksincha, bugun ularni qo‘llab-quvvatlash, ruhini ko‘tarish har qachongidan ham muhim»,– dedi Prezidentimiz.
Katta g‘alabalar hali oldinda ekani, buning uchun futbolni rivojlantirishga yanada keng sharoitlar yaratilishi, bu sohaga investitsiya ko‘paytirilishi ta’kidlandi. Eng avvalo, bolalar futboliga e’tibor kuchaytirilib, mazkur sport umummilliy harakatga aylantiriladi.
Kelasi yilning yanvarida Saudiya Arabistoni maydonlarida o‘tkaziladigan futbol bo‘yicha Osiyo kubogiga tayyorgarlik hozirdan boshlanadi.
«Biz jamoamizga ishonamiz va ushbu musobaqada ham butun xalqimiz bilan qo‘llab-quvvatlaymiz!» – dedi Prezidentimiz.
Qirg‘iziston bozor bosimi ostida O‘zbekiston va yana besh davlatdan yoqilg‘i yetkazib berishga intilmoqda
Kaliforniyadagi Jahon chempionati muxlislar zonasi yaqinida sodir bo’lgan otishmada bir kishi halok bo’ldi
“Quyoshli xonadon”larga aprel–may oylari uchun subsidiya to‘lab berildi
-
Dunyodan3 days agoEron Hormuz boʻgʻozi orqali oʻtayotgan kemalarni ogohlantirdi
-
Iqtisodiyot5 days ago
Prezident raisligida videoselektor boshlandi
-
Jamiyat4 days agoToshkent davlat agrar universiteti sport kompleksida yong‘in sodir bo‘ldi
-
Iqtisodiyot4 days ago“Xohlagan ekinni ekish mumkin” – Yangi tartib fermerga nima beradi?
-
Sport4 days agoShomurodov jahon chempionatidagi deyarli imkonsiz gol muallifi bo‘ldi
-
Jamiyat5 days agoO‘zbekistonning 24 ta oliy ta’lim muassasasi top-1000 talik ro‘yxatga kiritildi
-
Sport5 days agoo‘zbek futbolchisi «Chelsi» egalariga tavsiya qilindi
-
Jamiyat5 days agoFarg‘onada gaz to‘ldirish vaqtida avtobus tomidagi gaz balloni yorilib ketdi