Dunyodan
Prezident Tramp Tinchlik kengashiga aʼzolik uchun pul toʻlamoqchi.
AQSh prezidenti Donald Tramp tomonidan tashkil etilgan yangi xalqaro tashkilot – Tinchlik komissiyasi doirasida mamlakatlar BMT Xavfsizlik Kengashining doimiy aʼzosi boʻlish uchun kamida 1 milliard dollar mablagʻ talab qilishi mumkin. Bu haqda Bloomberg axborot agentligi kengash nizomi loyihasiga asoslanib xabar berdi.
Maʼlum qilinishicha, janob Tramp Tinchlik kengashi raisi boʻladi va uning aʼzolarini oʻzi tanlaydi. Kengashga taklif etilgan davlatlar uch yilgacha aʼzo boʻlishlari mumkin. Biroq, agar davlat birinchi yilda kengash fondiga 1 milliard dollardan ortiq mablag’ kiritsa, unga doimiy a’zolik kafolatlanadi.
Bloomberg bilan suhbatlashgan AQSh rasmiysiga ko‘ra, kengashga kirish rasman bepul, biroq katta moliyaviy hissa qo‘shgan mamlakatlarga doimiy maqom cheklovsiz beriladi. Yig‘ilgan mablag‘lar birinchi navbatda G‘azo sektoridagi infratuzilmani tiklashga sarflanadi. Rasmiylarning aytishicha, belgilangan xarajatlarning “deyarli har bir dollari” nazorat qilinadi.
Nizomga ko‘ra, kengash qarorlari “bir davlat, bir ovoz” tamoyiliga asoslanadi, biroq barcha qarorlar yakunda rais tomonidan tasdiqlanadi. Shuningdek, prezident Trampning kun tartibini belgilash va uchrashuvlar vaqti va joyini belgilash vakolatiga kiradi. Shuningdek, agar a’zolarning uchdan ikki qismi qarorga qarshi bo’lmasa, kengash a’zolarini chiqarib yuborish huquqiga ega.
Hujjatda Tinchlik kengashi xalqaro tashkilot sifatida tavsiflanadi, uning maqsadi ziddiyatli hududlarda barqarorlikni ta’minlash, qonuniy boshqaruvni tiklash va uzoq muddatli tinchlikka erishishdir. Biroq Trampning tanqidchilari uni BMT o‘rnini bosadigan yoki unga raqobat qiladigan tashkilot yaratishga urinishda ayblamoqda. Bloomberg agentligiga ko‘ra, ko‘plab davlatlar bu tashabbusga keskin qarshilik ko‘rsatmoqda va birgalikda javob tayyorlamoqda.
Bundan tashqari, 16 yanvar kuni Oq uy G‘azo sektori Ijroiya kengashi tarkibini e’lon qildi. Bu tashkilot Tinchlik kengashi tarkibida faoliyat yuritadi. Shuningdek, Davlat kotibi Marko Rubio, Yaqin Sharq bo‘yicha maxsus vakil Stiv Uitkoff, prezidentning kuyovi Jared Kushner va Buyuk Britaniyaning sobiq bosh vaziri Toni Bleyr ham bor edi.
Tinchlik kengashiga Argentina prezidenti Xaver Miley, Kanada Bosh vaziri Mark Karni, Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘an, Fransiya, Germaniya va Avstraliya yetakchilari ham taklif etildi. Yevrokomissiya rahbari Ursula fon der Leyen Yevropa Ittifoqi nomidan ishtirok etishi mumkin. Reuters manbalaridan biri tuzilmani “Tramp BMT” deb atadi va u BMT Nizomining asosiy tamoyillarini rad etishini aytdi.
Prezident Trampning rejasi Isroilda tanqidga uchradi. Bosh vazir Benyamin Netanyaxu idorasi G‘azo Ijroiya kengashining tarkibi Isroil bilan kelishilmagan va davlat siyosatiga zid ekanligini bildirdi. Oq uy bu e’tirozlarni rad etdi va AQSh hukumati G’azo masalasini mustaqil hal qilishini ta’kidladi.
Axios ma’lumotlariga ko’ra, Prezident Tramp kelasi hafta Shveytsariyaning Davos shahrida 19-23 yanvar kunlari bo’lib o’tadigan Jahon iqtisodiy forumida Tinchlik kengashini rasman ochadi.
Bugun, 23-aprel kuni Qozog‘iston Prezidenti Qosim-Jomart Tokayev Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) bosh direktori Tedros Adhanom Gebreyesus bilan uchrashdi.
JSST Bosh direktori janob Tokayevga mintaqaviy ekologik sammitda ishtirok etish taklifi uchun minnatdorlik bildirdi va ayniqsa, mamlakatning iqtisodiy yutuqlari va yangi konstitutsiya qabul qilinishi bilan birgalikda amalga oshirilgan siyosiy islohotlar muvaffaqiyatini yuqori baholadi.
Uchrashuv yakunida Gebreyesus Tokayevga muhim hujjat topshirdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, Qozog‘istonga JSSTning dori vositalari tarqatilishini tartibga solish sohasida 3-darajali etuklik maqomi berildi. Bu milliy boshqaruv tizimining ishonchliligi xalqaro miqyosda tan olinganligini anglatadi.
Hisobotga ko‘ra, Qozog‘iston MDHda birinchi va JSST Yevropa mintaqasida to‘rtinchi davlat bo‘lib, bunday yuqori standartga erishdi.
AQShning Bayrutdagi elchixonasi Livandagi xavfsizlik vaziyati yuzasidan ogohlantirish berdi. Uning aytishicha, mamlakatdagi xavfsizlik muhiti murakkab va tez o‘zgarishi mumkin.
Elchixona AQSh fuqarolarini tijoriy reyslar paydo bo‘lishi bilanoq Livanni tark etishga chaqirdi. Mamlakatda qolishni tanlaganlardan favqulodda vaziyatlar rejalarini tayyorlash va yangiliklarni kuzatish so’raladi.
AQSh elchixonasi ma’lumotlariga ko’ra, harbiy harakatlar olib borilayotgan hududlarda portlamay qolgan o’q-dorilar xavfi mavjud. Vayron bo’lgan binolar va ofat hududlariga tashrif buyurishdan qochish va shubhali narsalarga tegmaslik tavsiya etiladi.
Dunyoda milliarderlar soni qo’ziqorindek ko’payib bormoqda. Forbes jurnalining 40 yillik reytinglari shunday xulosa chiqarishga imkon beradi.
Hozirda dunyodagi milliarderlarning umumiy soni 3428 nafarni tashkil etadi, bu 2025-yilga nisbatan 400 nafarga ko‘p. Har kuni dunyoning qaysidir joyida kamida bitta yangi milliarder paydo bo‘ladi.
Bu milliarderlarning umumiy boyligi 20,1 trillion dollarni tashkil qiladi. Taqqoslash uchun, AQSh yalpi ichki mahsuloti 2025 yilda 30 trillion dollar atrofida bo‘lishi taxmin qilinmoqda.
Dunyoning milliarderlari (Top 10):
1. Ilon Mask – 839 milliard dollar. Manba: Tesla, SpaceX. U tarixdagi eng boy odam sifatidagi mavqeini mustahkamladi.
2. Larri Peyj – 257 milliard dollar. Manba: Google (Alphabet).
3. Jeff Bezos – 224 milliard dollar. Manba: Amazon. Bu avvalgi oyga nisbatan 1 punktga oshgan.
4. Sergey Brin — 237 million dollar. Manba: Google (Alphabet).
5. Mark Sukerberg – 222 milliard dollar. Manba: Meta (Facebook). Ro’yxatdagi eng yosh milliarder (41 yosh).
6. Larri Ellison — 190 milliard dollar. Manami: Oracle.
7. Bernard Arno va uning oilasi – 171 milliard dollar. Manba: LVMH.
8. Jensen Huang – 154 milliard dollar. Manba: Nvidia. U AI (sun’iy intellekt) sohasining o’sishi tufayli birinchi marta top 10 talikka kirdi.
9. Uorren Baffet – 149 milliard dollar. Manba: Berkshire Hathaway.
10. Amansio Ortega — 148 milliard dollar. Manba: ZARA (Inditex).
Alisher Usmonov rossiyalik milliarderlar reytingida 10-o‘rinni egalladi (14,5 milliard dollar).
Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jomart Tokayev 2027-yilda BMT Bosh kotibi lavozimiga o‘zini kutilmagan nomzod sifatida ko‘rsatishi mumkin, deb xabar berdi Rossiyaning “Vedomosti” nashri.
Ma’lumotlarga ko’ra, ayni paytda Nyu-Yorkda ushbu lavozimga birinchi nomzod bilan interaktiv muloqot boshlanmoqda. Biroq, BMT Xavfsizlik Kengashining yakuniy qarori joriy yilning kuziga qadar kutilmagan hodisalarga olib kelishi mumkin.
Amaldagi Bosh kotib Antoniu Guterrish 2026-yil oxirida nafaqaga chiqishi rejalashtirilgan. Hozirda asosiy bahs Lotin Amerikasi va Afrikadan to‘rt nafar siyosatchi atrofida ketmoqda. Ular orasida MAGATE Bosh direktori Rafael Grossi, Chili sobiq prezidenti Mishel Bachelet, Senegalning sobiq rahbari Meysi Sall va Birlashgan Millatlar Tashkilotining Savdo va taraqqiyot bo‘yicha konferensiyasi prezidenti Rebekka Greenspan bor.
Nomzodlarni tanlashda geografik rotatsiya qoidalariga ko‘ra, keyingi rahbar Lotin Amerikasi vakili bo‘lishi kerak. Biroq amalda siyosiy kelishuvlar bu qoidadan chetga chiqishga olib kelishi mumkin.
Mutaxassislarning fikricha, Tokayev keyingi bosqichda nomzod sifatida paydo bo‘lishi mumkin. Bunday holat 2016 yilda Kristalina Georgiyeva ishida ham kuzatilgan.
Qosim-Jomart Tokayev tajribali diplomat. U Birlashgan Millatlar Tashkilotining to’rtta rasmiy tilini biladi va avval BMT Bosh kotibining o’rinbosari va Jenevadagi missiyasi rahbari bo’lib ishlagan.
Yaqinda Turkiyaning Antaliya shahrida boʻlib oʻtgan diplomatik forumda xalqaro tashkilotlarning roli pasayib borayotganidan xavotir bildirdi.
“Yirik muzokaralar Birlashgan Millatlar Tashkiloti va boshqa yirik xalqaro maydonlardan tashqarida olib borilmoqda. Bu jiddiy muammo”, – dedi Tokayev.
Rasmiy ravishda uning prezidentlik vakolatlari 2029 yilgacha davom etadi. Ilgari u Birlashgan Millatlar Tashkiloti tizimida yetarlicha ish tajribasiga ega ekanligini aytgan edi.
Ekspertlarning fikricha, Qozog‘iston prezidentining Birlashgan Millatlar Tashkilotiga o‘tishi Moskva uchun qiziqarli stsenariy bo‘lishi mumkin. Biroq, G‘arb davlatlari uni Rossiyaga yaqin odam sifatida ko‘rishi ehtimoli bor.
Ayrim tahlilchilarning fikricha, Tokayev nomzodi BMT Xavfsizlik Kengashi a’zolari o‘rtasida kelishuvga erishilmagan taqdirdagina amalga oshishi mumkin, ya’ni qiyin vaziyat yuzaga keladi.
Xitoy Tashqi ishlar vazirligi Qo’shma Shtatlarni Tayvan masalasida “diplomatik ittifoqlarni mustahkamlash”ga qaratilgan sa’y-harakatlarni to’xtatishga chaqirdi.
Bu haqda vazirlik matbuot kotibi Guo Jiakun ma’lum qildi.
Uning bayonoti Tayvan rahbari Lay Ching-dening Esvatiniga rejalashtirilgan tashrifi Qo’shma Shtatlar tomonidan “vaqtincha qoldirilgani” haqidagi xabardan so’ng yangradi.
Xitoy hukumatining da’vo qilishicha, Esvatinidan tashqari barcha Afrika davlatlari Xitoy bilan diplomatik aloqalar o’rnatgan.
Xitoyning pozitsiyasiga ko’ra, dunyoda faqat bitta Xitoy bor, Tayvan esa Xitoy hududining ajralmas qismidir. Xitoy tomoni, shuningdek, ushbu tamoyil xalqaro huquq va xalqaro munosabatlar me’yorlariga mos kelishini ta’kidlab, uni qo‘llab-quvvatlayotgan mamlakatlarga yuksak baho berdi.
“Dunyoda faqat bitta Xitoy bor. Tayvan Xitoy hududining ajralmas qismidir. Xitoyning yakunda birlashishini hech kim to’xtata olmaydi. Birlashish imkon emas, muqarrarlik sifatida taqdim etilmoqda”, – dedi Guo Jia Kun.
Uning so‘zlariga ko‘ra, “yagona Xitoy” tamoyili global trendga aylangan va uni hech kim to‘xtata olmaydi.
Vazirlik vakili: “Dunyoda endi “Tayvan prezidenti” degan tushuncha yo’q. Kimki bunday noto’g’ri nom ishlatsa, tarixga qarshi ish tutadi va faqat sharmanda bo’ladi.”
Tokayevga muhim hujjat topshirildi: Qozog‘iston MDHda birinchi
Prezident «aravasini torta olmayotgan» hokimlar bugunning o‘zida lavozimiga loyiqligi ko‘rib chiqilishini aytdi
Jurnalistlar uyushmasi Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi bilan hamkorlik memorandumini imzoladi
-
Jamiyat5 days ago
Самарқандда МЧЖ раҳбарларининг кирдикорлари ошкор бўлди: тафсилотлар
-
Dunyodan5 days agoEron Hurmuz boʻgʻozini bloklagani sababli muzokaralarni rad etmoqda
-
Siyosat3 days agoSaida Mirziyoyeva xalqaro forumda Prezident murojaatini o‘qib eshittirdi
-
Siyosat5 days ago“Oʻzbekneftgaz” va Xitoyning CNPC hamkori uglevodorodlarning oʻta chuqur zahiralarini oʻrganish boʻyicha
-
Siyosat4 days agoSamarqandda narkotiklarning transmilliy tahdidlariga qarshi kurash bo‘yicha xalqaro forum bo‘lib o‘tmoqda
-
Siyosat3 days agoHukumat mehnat muhojirlariga til oʻrgatish va malaka olish xarajatlari uchun kompensatsiya toʻlashi kerak
-
Siyosat3 days agoPrezident Shavkat Mirziyoyev JSST bosh direktorini qabul qildi
-
Dunyodan4 days ago
Prezident Tramp Eron rahbariyati bilan uchrashishga tayyorligini ma’lum qildi