Dunyodan
Prezident Tramp Hormuz boʻgʻozini ochish haqidagi soʻrovni yana keyinga qoldirdi
Prezident Tramp Eronga nisbatan navbatdagi talablari uchun muddatni yana uzaytirdi. Ilgari qisqa muddatli ultimatum bilan e’lon qilingan, Hormuz bo’g’ozini to’liq ochish muddati endi 6 aprelgacha uzaytirildi. Aks holda, AQSh hukumati Eronning energetika infratuzilmasi, jumladan, elektr stansiyalariga hujum qilishini aytmoqda.
Prezident Tramp bu qarorni “muzokaralardagi taraqqiyot” deb izohladi va qoʻshimcha vaqt “Eron hukumati iltimosiga koʻra” berilganini aytdi. Biroq Eron rasmiylari bunday muzokaralar borligini inkor etib, Qo‘shma Shtatlarni jahon bozorlarini tinchlantirish uchun axborot o‘yinlari o‘ynashda ayblamoqda.
Shu bilan birga, bozor ushbu signallarga juda sezgir munosabatda bo’ladi. Oxirgi e’londan keyin neft narxi ko’tarildi, birjalar esa pasaydi. Bu Hormuz boʻgʻozining jahon energetika tizimidagi hal qiluvchi oʻrnini yana bir bor namoyish etdi. Dunyo boʻylab neft yuklarining katta qismi shu yoʻl orqali oʻtadi.
Harbiy sohada vaziyat barqaror emas. Eron Isroilga qarshi raketalarni otishda davom etmoqda, Isroil ham Eronning strategik nishonlariga hujumlarini kuchaytirdi. Xususan, Tehronda kuchli portlash sodir bo‘lgani haqida xabarlar bor edi. Bu muzokaralarga qaramay, harbiy kuchayish to’xtamasligini ko’rsatadi.
Hatto Vashingtonda ham qarashlar bir xil emas. Prezident Tramp Eronni “zaiflashgan va muzokaralar olib borishga majbur bo‘lgan” deb baholadi, biroq uning maxsus vakillari ehtiyotkorroq pozitsiyani bildirdi. Ularning aytishicha, Eron bilan kelishuvga erishish oson bo‘lmaydi va bosimni kuchaytirishi mumkin.
E’tiborlisi, bungacha AQSh prezidenti Eron hukumati oldiga 48 soat ichida Hurmuz bo‘g‘ozini to‘liq ochish shartini qo‘ygan va Eron bunga javoban mamlakat elektr tarmog‘i nishonga olinsa, mintaqa davlatlariga qarshi javob choralari ko‘rilishi mumkinligini aytgan edi.
Ertasi kuni prezident Tramp bayonot berib, Eron bilan “juda yaxshi va samarali muzokaralar olib borilgan” va mamlakat elektr tarmog‘iga hujum besh kunga qoldirildi.