Siyosat
O‘zbekistonda 2026-yilda chekka hududlar uchun sun’iy yo‘ldoshli internet xizmati yo‘lga qo‘yiladi
O‘zbekiston 2026-yilda sun’iy yo‘ldosh internet xizmatlarini sinovdan o‘tkazishni rejalashtirmoqda, bu mamlakatning eng chekka va baland tog‘li hududlarini ulashda muhim qadamdir. Bu haqda bosh vazir Abdulla Alipov 27-mart kuni Chimkentda boʻlib oʻtgan “Digital Kazakhstan 2026” xalqaro forumida maʼlum qildi. Hukumat rahbarlarining aytishicha, ushbu sohaga sarmoya kiritishni ragʻbatlantirish maqsadida sunʼiy yoʻldosh operatorlari uchun keng qamrovli soliq imtiyozlari allaqachon oʻrnatilgan.
E’lon mamlakatni raqamlashtirish jadal sur’atlar bilan kengayayotgan bir paytda e’lon qilindi. So‘nggi to‘qqiz yil ichida O‘zbekistonning keng polosali internet qamrovi 41 foizdan 99,5 foizga o‘sdi, tarmoqning o‘tkazish qobiliyati esa 40 barobar oshdi. Bosh vazirning soʻzlariga koʻra, elektron hukumat tizimlarini yagona maʼlumotlar markaziga birlashtirish allaqachon byudjet xarajatlarini 30 foizga qisqartirgan. Hukumat hozirda mamlakatning sun’iy intellekt (AI) infratuzilmasini qo’llab-quvvatlash va pilot loyihalarni sanoat miqyosidagi operatsiyalarga o’tkazish uchun mo’ljallangan keng ko’lamli hisoblash klasterlarini joylashtirishni yakunlamoqda.
AI integratsiyasi sanoat sohasida allaqachon natijalarni ko’rsatmoqda. Bosh vazir Alipov “aqlli” yechimlarning yorqin namunasi sifatida Al-Malik kon-metallurgiya kombinatida (OKMK) yaqinda ishga tushirilgan 3-mis konsentrati zavodini alohida ta’kidladi. Ob’ektda 60 dan ortiq tizim va 20 000 datchiklarni birlashtiruvchi raqamli sxema mavjud bo’lib, butun ishlab chiqarish zanjirini real vaqt rejimida aqlli tahlil qilish imkonini beradi. Ushbu jadallikni yanada mustahkamlash uchun hukumat Sun’iy intellekt alyansini tuzmoqda va 19 ta ixtisoslashtirilgan tadqiqot va o’quv institutlarini ochmoqda.
O‘zbekiston startap ekotizimida ham jadal o‘sish kuzatilmoqda va o‘n yil avval qayd etilgan 1 million dollarlik bahodan keskin farq qilib, umumiy qiymati 4 milliard dollarga yetdi. Ayni paytda mamlakatimizda 800 ta startap loyihasi faol bo‘lib, 60 ta loyiha o‘z xizmatlarini eksport qilmoqda. Respublikada venchur fondlarining umumiy kapitali hozirda 350 million dollarga yaqinlashmoqda. Ushbu sa’y-harakatlar samarasida O‘zbekiston Jahon bankining davlat boshqaruvi organlarining raqamli etukligi reytingida dunyoda 9-o‘rinni egalladi.
Bosh vazirning bayonotida 2026-yildagi voqealarga alohida e’tibor qaratilgan bo‘lsa-da, bu harakat Prezident Shavkat Mirziyoyevning xalqaro sun’iy yo‘ldosh operatorlarining kirishiga oid oldingi bayonotlariga mos keladi. Chimkent manzilida aniq bir provayder nomi ko‘rsatilmagan bo‘lsa-da, Starlink’ning rasmiy qamrov xaritasida avvaldan rejalashtirishni hisobga olgan holda O‘zbekistonda 2026-yilda ishga tushirish sanasi ko‘rsatilgan edi.