Prezident Shavkat Mirziyoyev chorvachilik va parrandachilik tarmoqlarini rivojlantirish, go‘sht va sut mahsulotlari ishlab chiqarishni ko‘paytirish hamda sohaga zamonaviy texnologiyalarni joriy etish chora-tadbirlari yuzasidan taqdimot bilan tanishdi.

Mamlakatimizda aholi soni va turizm oqimining o‘sishi oziq-ovqat mahsulotlariga bo‘lgan talabni ham oshirmoqda. Hozirgi kunda go‘shtga bo‘lgan yillik talab 2 million 150 ming tonnani, ishlab chiqarish hajmi esa 1 million 600 ming tonnani tashkil etmoqda.

Shu bois, taqdimotda 2026-2028-yillarda chorvachilik mahsulotlari ishlab chiqarish hajmini oshirish bo‘yicha ishlab chiqilgan kompleks choralar muhokama qilindi.

Faoliyat yuritmayotgan korxonalarni tiklash, chorvachilikka ixtisoslashgan tumanlarni qo‘llab-quvvatlash, aholi xonadonlarida yengil konstruksiyali molxonalar qurish va yangi loyihalarni amalga oshirish hisobiga qo‘shimcha 190 ming tonna go‘sht ishlab chiqarish imkoniyati mavjudligi qayd etildi.

Jumladan, faoliyati to‘xtab qolgan 103 ta chorvachilik korxonasini sog‘lomlashtirish rejalashtirilgan. Ularning qarzlarini restrukturizatsiya qilish yoki o‘n yilga bo‘lib to‘lash, ozuqa yetishtirish uchun yer maydonlari ajratish va naslli mollar bilan ta’minlash taklif etildi. Natijada 33 ming bosh qoramol parvarishlanib, yiliga 12 ming tonna go‘sht va 40 ming tonna sut ishlab chiqarish imkoniyati yaratiladi.

Chorvachilikka ixtisoslashgan 13 ta tumanda 75 ming gektar ozuqa maydonidan samarali foydalanish, kichik chorvachilik loyihalarini moliyalashtirish, sut qabul qilish punktlari va ozuqa sotish shoxobchalarini tashkil etish ko‘zda tutilgan.

Shuningdek, aholi xonadonlarida 20 sotix maydonda yengil konstruksiyali 11 mingta molxona qurish va ularda 421 ming bosh qoramol parvarishlash rejalashtirilgan.

Umumiy qiymati 3 trillion so‘m bo‘lgan 802 ta yangi loyiha doirasida 68 ming boshdan ziyod qoramol hamda 186 ming bosh qo‘y va echki parvarishlash ko‘zda tutilgan. Ushbu loyihalar yiliga qo‘shimcha 20 ming tonna go‘sht va 120 ming tonna sut ishlab chiqarish imkonini beradi.

Qoraqalpog‘iston misolida chorvachilik komplekslarini sog‘lomlashtirish bo‘yicha sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan tahlil natijalari ham ko‘rib chiqildi. O‘rganilgan 20 ta kompleksning qarzi 109,6 milliard so‘mni tashkil etib, ularning yarmi yuqori xavfli toifaga kiritilgan. Aksariyat obyektlarda ozuqa maydonlari va zarur infratuzilma yetarli emas.

Shundan kelib chiqib, qarz yukini yengillashtirish, ozuqa bazasini shakllantirish, komplekslarni dastlab pilot tartibida, keyinchalik bosqichma-bosqich ishga tushirish va naslli mollar bilan ta’minlash bo‘yicha takliflar bildirildi.

Mo‘g‘ulistondan 150 ming bosh qo‘y, Xitoy va Yevropa davlatlaridan 100 ming bosh naslli qoramol, Belarus Respublikasidan 2 ming bosh mol olib kelish rejalashtirilmoqda. Bu orqali yiliga qo‘shimcha 44 ming tonna go‘sht ishlab chiqarish imkoniyati yaratiladi.

Umuman, chorvachilik tarmog‘ini rivojlantirish uchun 463 million dollar miqdorida mablag‘ yo‘naltirish ko‘zda tutilgan.

Aholi xonadonlari va chorvachilikka ixtisoslashgan mahallalarni qo‘llab-quvvatlash masalalariga alohida e’tibor qaratildi. Respublikada 191 ta tumanda 2 ming 407 ta chorvachilikka ixtisoslashgan mahalla mavjud bo‘lib, ularda 823 mingta xonadon va 3,9 million nafar aholi istiqomat qiladi.

Ushbu xonadonlarga arzon chorva mollari yetkazib berish, sigirlarni sun’iy urug‘lantirish, yem-xashak ta’minoti va zooveterinariya xizmatlarini yaxshilash, nasldor buzoqlarni identifikatsiya qilish hamda ular uchun subsidiya ajratish taklif etildi. Natijada xonadonlarda chorva bosh soni va mahsuldorlik ortishi, aholi uchun qo‘shimcha daromad manbalari yaratilishi kutilmoqda.

Naslchilik sohasida 13 ta tumanda har biri 200 bosh qoramolga mo‘ljallangan xo‘jaliklar tashkil etish, yiliga 500 ming bosh sigirni saralangan urug‘ bilan sun’iy urug‘lantirish va embrion transplantatsiyasi texnologiyalarini keng joriy qilish rejalashtirilgan.

Taqdimotda O‘zbekiston chorvadorlar uyushmasini tashkil etish taklifi ham ko‘rib chiqildi. Yangi tuzilma chorvadorlar manfaatlarini himoya qilish, kooperatsiyani rivojlantirish, naslchilik ishlari, ilmiy tadqiqot va innovatsiyalarni qo‘llab-quvvatlash, moliyaviy ko‘mak ko‘rsatish hamda tashqi bozorlarga chiqishga ko‘maklashish bilan shug‘ullanadi.

Fermerlar va aholi uchun “Smart Fermer” yagona raqamli yordamchisi ham taqdim etildi. Mobil ilova orqali chorva mollarini identifikatsiya qilish, veterinar chaqirish, sun’iy urug‘lantirish, oziqlantirish va yaylovlarni boshqarish bo‘yicha ma’lumot olish, subsidiyalarga murojaat qilish va sun’iy intellekt asosida maslahat olish mumkin bo‘ladi.

Parrandachilik sohasida umumiy qiymati 432 million dollar bo‘lgan loyihalarni amalga oshirish ko‘zda tutilgan. Mazkur loyihalar hisobiga 2028 yilgacha qo‘shimcha 100 ming tonna parranda go‘shti ishlab chiqarish, ozuqa-yem quvvatini 3,3 million tonnaga yetkazish va zamonaviy so‘yish tizimi qamrovini 20 foizdan 50 foizga oshirish maqsad qilingan.

Davlatimiz rahbari loyihalarning iqtisodiy samaradorligini chuqur tahlil qilish, mablag‘larni manzilli yo‘naltirish, raqamli hisob va monitoringni yo‘lga qo‘yish, ichki bozorni sifatli va hamyonbop mahsulotlar bilan barqaror ta’minlash bo‘yicha mutasaddilarga topshiriqlar berdi.

Source link

Iyul oyida O‘zbekistonda 0,1 foizlik deflyasiya qayd etildi. 

Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning iyul oyida iste’mol sektoridagi tovarlar va xizmatlar narxlari o‘rtacha 0,1 foizga pasayishi kuzatildi.

Yillik iste’mol narxlari indeksi (INI) 106,4 % ni tashkil etib, o‘tgan yilning shu oyiga (2025-yil iyul — 108,9 %) nisbatan 2,5 foiz bandga pasaydi.

Iyul oyida oziq-ovqat mahsulotlari narxlari o‘rtacha 0,91 % ga pasayib, nooziq-ovqat tovarlari 0,3 % ga hamda aholiga ko‘rsatiladigan pullik xizmatlar esa 0,5 % ga qimmatlashgani kuzatilgan.

Asosiy oziq-ovqat mahsulotlaridan sabzi (12,6 %), uzun boshoqli guruch (6,4 %), yumaloq boshoqli guruch (6,1 %), mosh (4,2 %), piyoz (1,7 %) narxlarining oshishi inflyasiyaga ta’sir ko‘rsatdi.

Asosiy oziq-ovqat mahsulotlaridan inflyasiyani pasaytiruvchi omil sifatida baqlajon (-42,8 %), bulg‘or qalampiri (-39,4 %), pomidor (-24,0 %), tarvuz (-20,3 %), kartoshka (-18,0 %), qovun (-14,5 %), shaftoli (-10,6 %), bodring (-10,6 %), sarimsoq (-10,0 %), nok (-7,1 %), uzum (-6,6 %), olma (-6,6 %), banan (-6,6 %) va tuxum (-5,0 %) narxlarining pasayishi muhim hissa qo‘shdi.

Nooziq-ovqat mahsulotlar narxlaridan AI-98 va AI-100 markali benzin (10,0 %), AI-95 markali benzin (8,5 %), AI-92 markali benzin (3,9 %) narxi oshishi kuzatildi.

Shuningdek, xizmatlar narxi va tariflarida maishiy chiqindi uchun haq to‘lash (2,7 %), mobil aloqa xizmatlari (2,4 %), shahar avtobusida yo‘l haqi (1,4 %) narxlari oshishi asosiy omil bo‘lib xizmat qildi.

Hisob-kitoblar uchun 10 mingdan ortiq savdo va xizmat ko‘rsatish nuqtalaridan 2 mlndan ortiq narxlar qayd etilgan. 419 turdagi oziq-ovqat va nooziq-ovqat mahsulotlari va 98 turdagi xizmatlar narxlari kuzatildi.

Source link

Markaziy bank ijtimoiy tarmoqlarda bank omonatlaridan olinadigan foiz daromadlariga soliq joriy etilishi mumkinligi haqidagi xabarlar yuzasidan rasmiy bayonot berdi.

Unda qayd etilishicha, muhokamalarga sabab bo‘lgan fikr Fiskal tahlillar instituti tomonidan o‘tkazilgan ilmiy-tahliliy tadqiqot doirasida ilgari surilgan. Ta’kidlanishicha, ilmiy-tadqiqot muassasalari xalqaro tajriba va iqtisodiy jarayonlarni o‘rganish asosida turli tahliliy takliflarni ishlab chiqishi tabiiy hisoblanadi.

Markaziy bank ma’lum qilishicha, mazkur fikr ilmiy tadqiqot natijalari taqdimoti davomida bildirilgan bo‘lib, rasmiy taklif sifatida kiritilmagan.

Shuningdek, Markaziy bank takliflarni ko‘rib chiqishda ularning moliyaviy resurslar qiymati, banklarning resurs bazasi hamda moliyaviy barqarorlikka ta’sirini kompleks baholashga alohida e’tibor qaratishini bildirdi.

Source link

So‘nggi yillarda O‘zbekistonning Markaziy Osiyo mamlakatlari bilan iqtisodiy aloqalari yangi bosqichga ko‘tarildi. O‘zaro savdo, investitsiyalar va qo‘shma korxonalar sonining ortishi nafaqat O‘zbekiston, balki butun mintaqaning barqaror iqtisodiy rivojlanishiga xizmat qilmoqda.

Mintaqa davlatlari bilan savdo 3,1 barobar oshdi

2017–2025 yillarda O‘zbekistonning Markaziy Osiyo mamlakatlari bilan tovar ayirboshlash hajmi 3,1 barobar oshib, 8,3 mlrd AQSh dollariga yetdi.

Shu davrda eksport hajmi 2,1 barobar ko‘payib, qariyb 3,2 mlrd dollarni, import esa 4,2 barobar o‘sib, 5,1 mlrd dollarni tashkil etdi.

Markaziy Osiyo mamlakatlari investitsiyalari ishtirokidagi korxonalar soni yetti barobardan ko‘proq oshib, 2,3 mingtadan oshdi.

Mintaqa davlatlaridan O‘zbekistonga jalb qilinayotgan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xorijiy investitsiyalar va kreditlarning yillik hajmi esa 600 barobardan ziyod o‘sdi. Ushbu ko‘rsatkich 2017-yilda 2,1 mln dollar bo‘lgan bo‘lsa, 2025-yilda 1,3 mlrd dollarga yetdi.

Qozog‘iston eng yirik savdo hamkori bo‘lib qoldi

2025-yil yakunlariga ko‘ra, O‘zbekistonning Markaziy Osiyodagi eng yirik savdo hamkori Qozog‘iston bo‘ldi.

Qozog‘iston bilan tovar ayirboshlash hajmi 5 mlrd dollarni yoki O‘zbekistonning mintaqa davlatlari bilan umumiy savdosining 60,2 foizini tashkil etdi.

Turkmaniston va Qirg‘iziston bilan tovar ayirboshlash hajmi 1,2 mlrd dollardan bo‘lib, har birining ulushi 14,5 foizga teng bo‘ldi.

Tojikiston bilan tashqi savdo hajmi esa 912,3 mln dollarni yoki jami mintaqaviy savdoning 11 foizini tashkil qildi.

2025-yilda O‘zbekistonning Markaziy Osiyo mamlakatlariga eksporti 3,2 mlrd dollarga yetdi. Mintaqa davlatlarining mamlakat umumiy eksportidagi ulushi 9,8 foizni tashkil etdi.

Markaziy Osiyo davlatlaridan import hajmi 5,1 mlrd dollar bo‘lib, ularning O‘zbekiston umumiy importidagi ulushi 11,1 foizga yetdi.

O‘zaro savdoni ikki barobardan ko‘proq oshirish mumkin

Markaziy Osiyo mamlakatlari o‘rtasidagi savdo 1996–1997 yillarda imzolangan ikki tomonlama erkin savdo bitimlari asosida amalga oshirilmoqda.

Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi hisob-kitoblariga ko‘ra, uchinchi davlatlardan import qilinayotgan mahsulotlarni mintaqa mamlakatlarining o‘zaro yetkazib berishlari bilan almashtirish imkoniyati mavjud.

Buning hisobiga Markaziy Osiyo davlatlari o‘rtasidagi ichki savdo hajmini 11,4 mlrd dollarga, ya’ni ikki barobardan ko‘proq oshirish mumkin.

Mavjud salohiyatdan to‘liq foydalanish uchun o‘zaro savdodagi tarif istisnolari va notarif to‘siqlarni bosqichma-bosqich bartaraf etish talab qilinadi.

Shuningdek, mintaqa eksportyorlari va importyorlarini Markaziy Osiyo umumiy bozoridagi talab va taklifga doir dolzarb ma’lumotlar bilan muntazam ta’minlash mexanizmlarini yo‘lga qo‘yish muhim ahamiyatga ega.

O‘zbekistonda mintaqa kapitali ishtirokida 2 384 ta korxona bor

2017–2025 yillarda Markaziy Osiyo davlatlaridan O‘zbekistonga jalb qilingan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xorijiy investitsiyalar va kreditlarning umumiy hajmi 2,5 mlrd dollarni tashkil etdi.

Faqat 2025-yilning o‘zida mintaqadan jalb qilingan investitsiyalar va kreditlar hajmi 1,3 mlrd dollarga yetdi.

2026-yil iyun holatiga ko‘ra, O‘zbekistonda Markaziy Osiyo mamlakatlari kapitali ishtirokida 2 384 ta korxona faoliyat yuritmoqda.

Shundan:

Qozog‘iston kapitali ishtirokida — 1 283 ta;
Tojikiston kapitali ishtirokida — 442 ta;
Qirg‘iziston kapitali ishtirokida — 362 ta;
Turkmaniston kapitali ishtirokida — 297 ta korxona tashkil etilgan.

Ozarbayjon bilan savdo 9,5 barobar oshdi

So‘nggi yillarda O‘zbekiston va Ozarbayjon o‘rtasidagi munosabatlar strategik sheriklik va ittifoqchilik darajasiga ko‘tarildi.

Ikki mamlakat prezidentlari raisligida Oliy davlatlararo kengash tashkil etildi. Mazkur tuzilma ko‘p qirrali hamkorlikni rivojlantirishning asosiy mexanizmlaridan biriga aylandi.

O‘zbekiston va Ozarbayjon o‘rtasidagi savdo ham erkin savdo rejimi asosida amalga oshirilmoqda.

2017–2025 yillarda ikki mamlakat o‘rtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 9,5 barobar oshib, 32,5 mln dollardan 307,3 mln dollarga yetdi.

O‘zbekistonning Ozarbayjonga eksporti 8,2 barobar ko‘payib, 27,6 mln dollardan 227,3 mln dollarga yetdi. Import esa 16,3 barobar o‘sib, 4,9 mln dollardan 80 mln dollarga ko‘tarildi.

O‘zbekiston Ozarbayjonga nimalar eksport qildi?

2025-yilda O‘zbekistonning Ozarbayjonga eksporti 227,3 mln dollarni tashkil etdi.

Eksport tarkibida:

sanoat mahsulotlari — 63,4 mln dollar;
mashina va transport uskunalari — 49,3 mln dollar;
oziq-ovqat mahsulotlari — 36,3 mln dollar;
ichimliklar va tamaki mahsulotlari — 34,3 mln dollar;
tayyor mahsulotlar — 11 mln dollar;
kimyo mahsulotlari — 5,1 mln dollar;
xizmatlar — 22,5 mln dollar bo‘ldi.

Ozarbayjondan import hajmi esa 80 mln dollarni tashkil qildi.

Importning asosiy qismini oziq-ovqat mahsulotlari tashkil etib, ularning qiymati 43,2 mln dollarga yetdi.

Shuningdek, 17,4 mln dollarlik sanoat mahsulotlari, 5,8 mln dollarlik mashina va transport uskunalari, 5,4 mln dollarlik kimyo mahsulotlari hamda 4,3 mln dollarlik xizmatlar import qilindi.

Ozarbayjon investitsiyalari 173,7 mln dollarga yetdi

2023-yilda ustav kapitali 500 mln dollar bo‘lgan Ozarbayjon–O‘zbekiston investitsiya kompaniyasi tashkil etildi.

Hozirgi kunda O‘zbekistonda Ozarbayjon kapitali ishtirokida 460 ta korxona faoliyat yuritmoqda. Bu 2017 yildagi 71 ta korxonaga nisbatan 6,5 barobar ko‘p.

2025-yilda Ozarbayjondan O‘zbekistonga jalb qilingan investitsiyalar hajmi 173,7 mln dollarni tashkil etdi. 2017 yilda bu ko‘rsatkich atigi 100 ming dollar bo‘lgan.

O‘zbekiston iqtisodiyotiga Ozarbayjondan jalb qilingan investitsiyalarning umumiy hajmi 318,6 mln dollarga yetdi.

Ozarbayjon kapitali ishtirokidagi korxonalar asosan qurilish, qayta ishlash sanoati va qishloq xo‘jaligi sohalarida faoliyat yuritmoqda.

O‘zbekiston kapitali ham Ozarbayjon bozoridagi ishtirokini kengaytirmoqda. Jumladan, avtomobillar va to‘qimachilik mahsulotlari ishlab chiqarish bo‘yicha qo‘shma korxonalar tashkil etilgan.

Transkaspiy yo‘lagi hamkorlikning muhim yo‘nalishi

Transport va logistika O‘zbekiston–Ozarbayjon hamkorligining ustuvor yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi.

O‘zbekiston Transkaspiy xalqaro transport yo‘lagi — O‘rta yo‘lak orqali tovarlarni Yevropa bozorlariga yetkazib berishda Ozarbayjonning transport-logistika salohiyatidan foydalanishga qiziqish bildirmoqda.

Bu yo‘nalishda amalga oshirilayotgan qo‘shma loyihalar ikki mamlakat o‘rtasidagi savdo hajmini yanada oshirish va O‘zbekiston mahsulotlarini yangi tashqi bozorlarga olib chiqish imkonini beradi.

Manba: Iqtisodiy tadqiqotlar
va islohotlar markazi

Source link

2026-yilning yanvar–iyun oylarida O‘zbekistonning yalpi ichki mahsuloti (YaIM) hajmi joriy narxlarda 1 kvadrillion 72,7 trln so‘mni tashkil etdi. Bu o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 8,5 foiz o‘sgan.

Statistik ma’lumotlarga ko‘ra, iqtisodiy o‘sishga tarmoqlarning yalpi qo‘shilgan qiymati sezilarli hissa qo‘shgan. Hisobot davrida sanoat hajmi 272,6 trln so‘mga yetib, 8 foiz, qurilish 79,2 trln so‘m bilan 13,7 foiz, savdo, yashash va ovqatlanish xizmatlari 151,2 trln so‘m bilan 13,5 foiz, tashish va saqlash, axborot hamda aloqa sohasi esa 88 trln so‘m bilan 18,6 foiz o‘sishni qayd etdi.

Qishloq, o‘rmon va baliqchilik xo‘jaligida ishlab chiqarilgan qo‘shilgan qiymat 154,3 trln so‘mni tashkil etib, o‘sish sur’ati 4,7 foiz bo‘ldi. Boshqa xizmat tarmoqlari hajmi 282,4 trln so‘mga yetib, 4,1 foizga oshdi.

Hisobot davrida YaIM deflyator indeksi 2025-yilning yanvar–iyun oylaridagi narxlarga nisbatan 109,8 foizni tashkil etdi. Eng yuqori deflyator ko‘rsatkichlari sanoatda 113,1 foiz, qishloq, o‘rmon va baliqchilik xo‘jaligida 111,6 foiz, boshqa xizmat tarmoqlarida esa 111,5 foiz bo‘ldi.

Respublika o‘rtacha ko‘rsatkichidan past deflyator indekslari tashish va saqlash, axborot hamda aloqada 103,2 foiz, qurilishda 105,6 foiz, savdo, yashash va ovqatlanish xizmatlarida 106,2 foizni tashkil etdi.

Source link