Jamiyat
Chiqim va kirim: nazorat sari ilk qadam
Shaxsiy moliyani boshqarish – barqaror kelajak uchun asosdir. Daromadini va xarajatlarini nazorat qiladigan shaxs o‘sish uchun haqiqiy vositaga ega. Hisob yuritish his-tuyg‘ularga emas, balki faktlarga asoslanishga yordam beradi.
Natijada pullar qayerga ketmoqda, qaysi xarajatlar ortiqcha, qayerda optimallashtirish imkoniyati borligiga aniqlik kiritila boshlaydi. Ushbu holat moliyaviy shaffoflikni ta’minlaydi. Bu esa ishonchni oshiradi va stressni kamaytiradi. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, hisob yuritadigan odamlar o‘z moliyasini o‘rtacha 15–20 foizga ko‘proq tejaydi.
Daromad va xarajatlarni hisobga olish — budjetni sekin-asta yemirib yuboruvchi mayda, ammo muntazam xarajatlardan voz kechishning yo‘lidir. Siz har kunlik xarajatlaringizni ko‘ra boshlaysiz va ular bir oy ichida sezilarli mablag‘ga aylanadi. Masalan, muntazam taksi safarlari — shaxsiy transport uchun jamg‘arish g‘oyasini tug‘diradi, ko‘chadan xarid qilingan qahva esa ba’zida kommunal to‘lovlardan ham qimmatroqqa tushadi. Impulsiv xaridlar — aslida rejalashtirilmagan ta’til yoki uyga dastlabki to‘lov uchun sabab bo‘lishi mumkin.
Hisob yuritish — yashirin chiqimlarni aniqlash, kapitalni saqlab qolish, kutilmagan holatlar (ta’mirlash, kasallik yoki vaqtincha daromadsizlik) uchun moliyaviy xavfsizlik yostig‘ini yaratishning samarali tizimidir. Bu, shuningdek, aniq va amalga oshiriladigan maqsadlarni belgilashga yordam beradi. Xususan farzandlar ta’limi uchun jamg‘arish, uy sotib olish, ta’tilga chiqish yoki yangi daromad manbaiga aylanuvchi sarmoya kiritish.
Qayerdan boshlash kerak?
Eng muhimi barcha daromad manbalarini qayd etish lozim. Deylik oylik ish haqi, mukofotlar, ijara to‘lovlari, kommunal xizmatlar uchun to‘lovlar — muntazam yoki davriy tarzda tushadigan barcha mablag‘larni hisoblab chiqish kerak. Ushbu davrda faqatgina “toza” daromadlarni emas, balki soliq majburiyatlari va qo‘shimcha kirimlardagi o‘zgarishlarni ham inobatga olish kerak, shunda real moliyaviy manzarani ko‘rish mumkin bo‘ladi.
Keyingi bosqich — qarz majburiyatlarini aniq belgilash. Ya’ni mahsulotlar va boshqa zaruriy xarajatlar uchun oylik to‘lovlar, qarzni yopish muddati va foiz stavkalarini hisoblash shart. Bu jarima va kechikishlardan saqlanishga, daromadning qanchasi qarzlarni qoplashga ketayotganini ko‘rib chiqishga va kerak bo‘lsa, muddatidan oldin to‘lash haqida qaror qabul qilishga yordam beradi. Agar barcha hisob-kitoblardan keyin qo‘lingizda oz miqdorda erkin mablag‘ qolsa yoki moliyaviy maqsadlaringizga erisha olmayotgan bo‘lsangiz, qo‘shimcha daromad manbalarini topish haqida o‘ylash lozim. Bu qo‘shimcha ish yoki — ayniqsa, bugun dolzarb bo‘lgan yo‘nalish — ishonchli va shaffof kompaniyalarga investitsiya kiritish bo‘lishi mumkin.
Yechim bormi?
Bugungi kunda O‘zbekistonda yangi formatdagi investitsiya kompaniyalari shakllanmoqda. O‘z o‘rnida ular oddiy, tushunarli va axloqiy mezonlarga mos investitsiya takliflarini taqdim etmoqda. Shunday kompaniyalardan biri — Way II bo‘lib, u tashkil topgan kundan boshlab kapitalni nafaqat ko‘paytirishni, balki buni Islom moliyasi tamoyillariga muvofiq amalga oshirishni istagan investorlar uchun ishonchli hamkor sifatida tanildi.
Way II sodda va tushunarli mexanizmni taklif etadi. U orqali siz sarmoya kiritish, belgilangan muddat, kutilgan daromadni olish va oldindan ma’lum to‘lov jadvaliga ega bo‘lasiz. Way II mahsulotlari Islamic Finance Consulting Board tomonidan sertifikatlangan va Islomiy normalarga mos keladi. Ya’ni, ta’qiqlangan iqtisodiy sohalar, qimor o‘yinlari, alkogol va boshqa noqonuniy yo‘nalishlarga investitsiya kiritilmaydi.
«Malika» bozori yaqinidagi vaziyat muammo faqat bitta bekat joylashuvi bilan cheklanmasligini ko‘rsatmoqda. Ushbu hududda yuqori intensivlikdagi transport oqimi, jamoat transporti harakati, piyodalar qatnovi, to‘xtash joylari va bozorga kirish yo‘llari bir nuqtada kesishmoqda.
Foto: Yo‘l harakatini tashkil etish markazi
Shu munosabat bilan, harakatlanish sxemasini to‘liq qayta ko‘rib chiqmasdan amalga oshiriladigan har qanday qisman yechim, jumladan faqat bekatni ko‘chirish, kutilgan samarani bermasligi, aksincha vaziyatni yanada murakkablashtirishi mumkinligi ta’kidlanmoqda.
Ma’lum qilinishicha, Yo‘l harakatini tashkil etish markazi mutaxassislari mazkur hududda harakatni tashkil etishning bir nechta variantlari ustida ish olib bormoqda. Xususan, chorraha geometriyasi va yo‘laklarning o‘tkazuvchanlik qobiliyati tahlil qilinmoqda, svetofor boshqaruvi tizimi samaradorligi baholanmoqda, yo‘l qismidan amaldagi foydalanish holati, jumladan, to‘xtash joylari hisobga olinmoqda. Shuningdek, turli yechimlarning transport va piyodalar oqimiga ta’siri ham modellashtirilmoqda.
Kompleks yondashuv doirasida bekatlar joylashuvini o‘zgartirish ehtimoli, harakatlanish sxemasini tuzatish, svetoforlar ishini optimallashtirish hamda to‘xtash joylarini tartibga solish kabi choralar ko‘rib chiqilyapti.
Qayd etilishicha, asosiy maqsad haydovchilar, yo‘lovchilar va piyodalar uchun yangi ziddiyatlar keltirib chiqarmasdan harakatni yaxshilashdan iborat.
Ayni paytda mazkur hudud uchun chuqur tahlillarga asoslangan yechim variantlaridan biri tayyorlangan bo‘lib, u transport tugunidagi yuklamani kamaytirishga qaratilgan yondashuvni namoyon etadi. Shu bilan birga, qaror qabul qilishda aholi fikri muhim omil sifatida qaralayotgani, fuqarolardan konstruktiv taklif va mulohazalar kutilayotgani bildirildi.
Hukumatning joriy yil 18-martdagi 19-son qarori bilan respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyatida ish jarayonlarini raqamlashtirish doirasida qog‘ozdan foydalanishni tartibga solish chora-tadbirlari to‘g‘risidagi qarori qabul qilindi.
Qarorga ko‘ra, 2026-yil 1-iyunga qadar:
ishlatilgan qog‘ozlarni yig‘ish uchun maxsus chiqindi quti (konteyner)lari tashkil etiladi va ularni qayta ishlash korxonalariga yetkazish tizimi yo‘lga qo‘yiladi;
har bir tarkibiy bo‘linmadagi xodimlar soni, ish hajmi va haqiqiy ehtiyojdan kelib chiqqan holda, qog‘oz sarfi uchun cheklov joriy qilinadi.
2026-yil 1-maydan respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlarida:
kelgusi 5 yilda xarajatlar smetasini tuzish jarayonida qog‘oz, siyoh, printer va nusxa ko‘chirish uskunalarini xarid qilish xarajatlari miqdori har yili 15 foizga kamaytirilgan holda rejalashtiriladi;
printerlardan markazlashgan holda umumiy foydalanish tizimi joriy qilinadi. Bunda umumiy foydalanishdagi ochiq ofisda faoliyat yurituvchi har 20 nafar xodim uchun 1 dona printer ajratiladi;
har oyda 1 marotaba «Qog‘ozsiz bir kun» ekoaksiyasi o‘tkaziladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 19-mart kuni Ozarbayjon Respublikasi Prezidenti Ilhom Aliyev bilan telefon orqali muloqot qildi.
Davlat rahbarlari yaqinlashib kelayotgan Ramazon hayiti va Navro‘z bayrami munosabati bilan bir-birlarini samimiy qutlab, birodar xalqlarimizga tinchlik-osoyishtalik, farovonlik va ravnaq tiladilar.
Suhbatda Oliy davlatlararo kengashning ikkinchi yig‘ilishida erishilgan kelishuvlarni amalga oshirish doirasida O‘zbekiston – Ozarbayjon strategik sheriklik va ittifoqchilik munosabatlarini yanada kengaytirish masalalariga alohida e’tibor qaratildi.
Tovar ayirboshlash barqaror ortib borayotgani, savdo-iqtisodiy, investitsiyaviy, transport, madaniy-gumanitar va boshqa ustuvor sohalarda qo‘shma kooperatsiya loyihalari ilgari surilayotgani mamnuniyat bilan qayd etildi.
Tomonlar, shuningdek, Yaqin Sharqdagi vaziyatni muhokama qildilar. Uning yanada keskinlashishi keng mintaqa uchun oldindan aytib bo‘lmaydigan oqibatlarga, jahon iqtisodiyoti retsessiyasiga olib kelishi mumkinligi, vaziyatni faqat siyosiy-diplomatik vositalar bilangina tez fursatda yumshatish zarurligi qayd etildi.
Bo‘lajak ikki va ko‘p tomonlama tadbirlar rejasi ham ko‘rib chiqildi.
Toshkent shahar hokimligi ayni kunlardagi ob-havo sharoitini inobatga olgan holda poytaxtda isitish mavsumini bosqichma-bosqich yakunlash to‘g‘risidagi qarorni qabul qildi.
Shu bilan birga, aholi qulayligi uchun kelayotgan bayram kunlari issiqlik ta’minoti saqlab qolinishi, isitish davri rejali yakunlanishi ma’lum qilingan.
Shunga ko‘ra, isitish mavsumini yakunlash 24 martdan boshlanishi rejalashtirilgan. U bosqichma-bosqich amalga oshiriladi.
Ta’kidlanishicha, mavsumni yakunlashga o‘tish, shuningdek, kommunal infratuzilmaga tushadigan yuklamani kamaytirishga va resurslardan oqilona foydalanishga xizmat qiladi.
Ramazon hayiti hamda Navro‘z umumxalq bayrami davrida yo‘lovchilarni o‘z manzillariga xavfsiz yetib borishlarini ta’minlash maqsadida qo‘shimcha poyezd qatnovlari tashkil etilmoqda.
Jumladan, 19 – 25 mart kunlari aholi talabini qondirish uchun jami 25 000 ta qo‘shimcha yo‘lovchi o‘rni yaratiladi.
Qo‘shimcha «Afrosiyob» reyslari:
19 – 21 mart kunlari (6 ta reys)
Toshkent — Samarqand — Toshkent yo‘nalishida;
19, 20, 21, 22, 23 va 25 mart kunlari
Toshkent — Buxoro — Toshkent yo‘nalishida qo‘shimcha qatnovlar yo‘lga qo‘yildi.
Shuningdek, 19 – 25 – mart kunlari quyidagi yo‘lovchi poyezdlarga 4 tadan qo‘shimcha vagonlar ulanadi:
Toshkent – Xiva – Toshkent
Toshkent – Shovot – Toshkent
Toshkent – Qo‘ng‘irot – Toshkent
Toshkent – Termiz – Toshkent
Toshkent – Buxoro – Toshkent (Sharq)
Chiptalarni «O‘zbekiston temir yo‘llari» AJ rasmiy sayti, mobil ilovasi hamda temir yo‘l kassalaridan xarid qilish mumkin.
Shu bilan birga, «Toshkent» avtovokzalidan amaldagi reyslardan tashqari har kuni shaharlararo yo‘nalishlarda 70 dan ortiq qo‘shimcha avtobus qatnovlari ham tashkil etilmoqda.
Qatnovlar «Toshkent» avtovokzalidan Zomin, Samarqand, Jarqo‘rg‘on, Buxoro, Qorako‘l, Mirbozor, Navoiy, Jo‘sh, Nurota, Zarmitan, Zarafshon, Xatirchi, Qiziltepa, Konimex, Uchquduq, Kadan, Payariq, Shahrisabz, Qarshi, G‘uzor, Sherobod, Termiz, Denov, Uzun, Urganch, Xiva, Gurlan, To‘rtko‘l va Nukus shaharlariga amalga oshirilyapti.
Qatnov jadvali va chipta narxlari bilan avtovokzalning ijtimoiy tarmoqlardagi rasmiy sahifalarida tanishish mumkin. Chiptalarni esa «Toshkent» avtovokzali chiptaxonalaridan hamda «UzBus» mobil ilovasi orqali onlayn tarzda sotib olish mumkin.
«Malika» bozori yaqinida harakatni qayta tashkil etish rejalashtirilmoqda
Toshkent va Ashxobod o‘rtasida iqtisodiy hamkorlik kuchaytiriladi
Hormuzdan tashqaridagi yirik neft yo‘llari ham xavf ostida.
-
Dunyodan4 days ago
Eron Hormuz boʻgʻozi orqali cheklangan oʻtishga ruxsat beradi
-
Iqtisodiyot4 days agopayme Tez QR orqali to‘lovni 3% keshbek bilan ishga tushirmoqda
-
Jamiyat4 days ago
Tadbirkor boshpanasiz bo‘lgan 5 ta oilani uy-joy bilan ta’minladi
-
Siyosat4 days agoSoʻnggi savdo maʼlumotlariga koʻra, Oʻzbekiston temir yoʻllari importi eksportdan 2,5 barobar koʻp
-
Dunyodan4 days ago
Istanbulda yetti yil avval sodir etilgan qotillik ishi fosh etildi. O’zbek ayoli vafot etdi
-
Dunyodan4 days ago
Isroil mintaqaviy tuzilmani qayta tiklamoqchi
-
Iqtisodiyot5 days agoQashqadaryo viloyati ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantiriladi
-
Siyosat5 days agoOnlayn suiiste’mollik va zararli kontentga qaratilgan qonun loyihasi Senatga kiritiladi