Dunyodan
AQSh Venesuela bilan bog’liq beshinchi neft tankerini qo’lga oldi, deya xabar qilmoqda rasmiylar
Tramp maʼmuriyati Venesuela nefti eksportini cheklashda davom etar ekan, AQSh harbiylari Karib dengizida yana bir tankerni qoʻlga oldi.
“Olina” tankeri bir qancha davlatlarning sanktsiyalar ro’yxatiga kiritilgan va so’nggi haftalarda Qo’shma Shtatlar tomonidan qo’lga olingan beshinchi kemadir.
Qo’shma Shtatlar ushbu hibsdan Venesuelaning o’tish davri hukumatiga bosim o’tkazish uchun o’zining soya tankerlari flotini xizmatdan chiqarish uchun foydalanmoqda. Rasmiylarning aytishicha, flot litsenziyalangan va noqonuniy neftni tashuvchi 1000 dan ortiq kemalardan iborat.
“Bugun ertalab bizning idoralararo qo’mondonligimiz yana bir bor aniq xabar yubordi: jinoyatchilar uchun xavfsiz boshpana yo’q”, dedi juma kuni AQSh armiyasi janubiy qo’mondonligi.
Xabar qilinishicha, kema Venesuela suvlaridan yakshanba kuni kechki payt tongda AQSh prezidenti Nikolas Maduroni qo‘lga olganidan keyin chiqib ketgan.
Rasmiylarning aytishicha, juma kungi operatsiya tong otguncha dengiz piyodalari va dengizchilar tomonidan Ichki xavfsizlik vazirligi bilan kelishilgan holda amalga oshirilgan va kema “AQSh kuchlaridan qochish uchun Venesueladan chiqib ketganidan keyin” qo’lga olingan.
Ichki xavfsizlik kotibi Kristi Noem X ga “bu embargo qilingan neftni tashayotganlikda gumon qilinayotgan yana bir “arvoh flot” tanker kemasi”, deb yozdi.
Noem, shuningdek, harbiylar vertolyotdan kemaga tushayotgani aks etgan video bilan bo‘lishdi va operatsiyani “xavfsiz” va “samarali” deb atadi.
Vanguard Tech dengiz tavakkalchilik firmasi kema AQSh dengiz kuchlarining Karib dengizidagi blokadasini yorib o’tishga urinayotganini aytdi. Xalqaro dengiz tashkiloti kema Sharqiy Timorda ro‘yxatga olingan soxta bayroq ostida suzib ketayotganini aytdi.
Vanguard Tech kemaning joylashuvi kuzatuvchisi oxirgi marta Kyurasao shimoli-sharqida 52 kun oldin faol bo’lganini aytdi va “ushbu qo’lga olish mintaqaga sanksiyalangan Venesuela neftini tashish bilan bog’liq tankerni uzoq muddatli ta’qib qilishdan keyin sodir bo’lganini” qo’shimcha qildi.
O’tgan yilning yanvar oyida Qo’shma Shtatlar o’sha paytda Minerva M deb nomlangan Olina kompaniyasiga Rossiya neftini xorij bozorlariga olib chiqish orqali Ukrainadagi urushni moliyalashtirishga yordam bergani uchun sanksiya qo’ygan edi.
Shu hafta boshida Qo’shma Shtatlar Shimoliy Atlantika va Karib dengizidagi “orqama-bosqich” operatsiyalarda Venesuela neft eksportiga aloqador yana ikkita tankerni qo’lga olganini e’lon qildi.
Kemalardan biri Rossiya bayrog’i ostidagi Marinella bo’lib, u qirollik dengiz floti yordamida qo’lga olinib, havo va dengizdan yordam ko’rsatdi.
Marinera AQSh sanksiyalarini buzgan holda Venesuela, Rossiya va Eronga neft tashiydigan soya flotining bir qismi ekanligi taxmin qilinmoqda. AQSh rasmiylarining ta’kidlashicha, Marinella o’tgan oy Gayana bayrog’ini yolg’on ko’rsatib, mamlakatni fuqaroligi yo’q qilib qo’ygan.
AQSh rasmiylari ikkinchi tanker M/T Sofia “noqonuniy harakat” qilganini da’vo qildi.
Mutaxassislarning BBC Verify’ga aytishicha, BMT xalqaro dengiz qonunchiligiga ko‘ra, rasmiylar fuqaroligi bo‘lmagan kemalarga chiqishlari mumkin.
Prezident Donald Tramp dunyodagi eng katta tasdiqlangan neft zaxiralariga ega Venesuela 50 million barrelgacha, taxminan 2,8 milliard dollarlik neftni AQShga “topshirib berishini” aytdi.
Davlat kotibi Marko Rubioning so‘zlariga ko‘ra, neft “bozorda bozor narxlarida” sotiladi va Qo‘shma Shtatlar tushumning “Venesuela xalqiga foyda keltiradigan tarzda” taqsimlanishini nazorat qiladi.
Londondagi “Uembli” stadionida Angliya Liga kubogi finali bo‘lib o‘tdi. Bosh sovrin uchun kechgan bellashuvda “Manchester Siti” va “Arsenal” jamoalari to’qnash kelishdi.
Uchrashuv “Manchester Siti”ning 2:0 hisobidagi g‘alabasi bilan yakunlandi. Ikkinchi bo’limda Niko O’Reyli tomonidan kiritilgan ikkita gol (60 va 64-daqiqalar) uchrashuv taqdirini hal qildi. Bu muvaffaqiyat bilan “Manchester Siti” o’z tarixida to’qqizinchi marta Angliya Liga kubogi sohibiga aylandi. Ular endilikda ushbu musobaqada eng ko’p g’alaba qozonish bo’yicha Liverpul rekordini (10 ta kubok) egallashga yaqin turibdi, ularni faqat bitta kubok ajratib turibdi.
O‘zbekiston milliy terma jamoasi himoyachisi Abduqodir Husanov “Manchester Siti” safida to‘liq 90 daqiqa o‘ynadi. U 32-daqiqada Viktor Diokeresga nisbatan qo‘pollik ishlatgani uchun sariq kartochka oldi.
Husanov ushbu g‘alaba bilan Angliya liga kubogini qo‘lga kiritgan ilk o‘zbekistonlik futbolchi sifatida tarixga kirdi. Bu sovrin himoyachining Angliya terma jamoasi uchun birinchi oltin medalidir.
Pentagon Oq uy orqali Kongressga Eronga qarshi harbiy amaliyotlarni davom ettirish uchun 200 milliard dollardan ortiq mablag‘ ajratish so‘rovini taklif qildi. Bu haqda Washington Post rasmiysi xabar berdi.
Maʼlumotlarga koʻra, bu mablagʻ 28-fevralda boshlangan urushni moliyalashtirish va qurol ishlab chiqarishni koʻpaytirishga sarflanadi.
Biroq, Oq uy rasmiylarining hammasi ham bu harakatni qo’llab-quvvatlamaydi. Ayrim rasmiylarning aytishicha, bunday katta summani Kongress tasdiqlab olish qiyin bo‘lishi mumkin.
Avvalroq Qo‘shma Shtatlar urushning dastlabki olti kunida 11,3 milliard dollar, dastlabki ikki haftada esa 12 milliard dollardan ortiq mablag‘ sarflagani aytilgandi.
Yangi so’rovlar bu xarajatlardan bir necha baravar ko’p bo’ladi. Shunga qaramay, AQSh rasmiylari avvalroq ularning qurol-yarog‘ zaxirasi yetarli va qo‘shimcha mablag‘ kerak emasligini aytgan.
Pentagonning yangi tadqiqoti shuni ko’rsatadiki, urush xarajatlari kutilganidan yuqori, bu esa Qo’shma Shtatlarda siyosiy munozaralarni keltirib chiqarishi mumkin.
Yaqin Sharqdagi keskinlik yangi bosqichga kirmoqda. 19-martga o‘tar kechasi Saudiya Arabistonining Qizil dengiz sohilidagi Yanbu sanoat hududida kuchli portlash sodir bo‘lgani xabar qilingan. Turli manbalarga ko‘ra, hodisa Eron tomonidan amalga oshirilishi mumkin bo‘lgan raketa hujumi bilan bog‘liq.
Eron ommaviy axborot vositalari neft terminallari va neftni qayta ishlash zavodlari shikastlangani haqida xabar berdi. Mahalliy aholi tunda portlashlar va chaqnashlarni ko’rganini xabar qildi. Aytilishicha, Sputnik maʼlumotlari ushbu mintaqadagi issiqlik anomaliyalarini ham qayd etadi.
Ayni paytda Saudiya Arabistoni rasmiylari hujumni to‘liq tan olmagan, biroq buni ham inkor etmagan. Qisqa bayonotda havo hujumidan mudofaa tizimlari faqat ba’zi hududlarda faoliyat ko’rsatgani bildirildi.
Yanbu strategik muhim nuqtadir. Bu Saudiya Arabistoni neft eksporti uchun asosiy zaxira yo‘llardan biri bo‘lib, Hormuz bo‘g‘ozining yopilishi sharoitida yanada muhim ahamiyat kasb etdi. So’nggi haftalarda Sharqiy-G’arbiy Petroline quvuri orqali neft yetkazib berish ko’paydi va bu Yanbuni asosiy eksport markaziga aylantirdi.
Xususan, Bloomberg Yanbu porti orqali neft eksporti fevral oyiga nisbatan uch barobarga oshganini qayd etdi.
Shu sababli, potentsial zarbalar nafaqat Saudiya infratuzilmasi, balki global neft ta’minotiga ham ta’sir ko’rsatadigan omil hisoblanadi. Hodisa shuni ko‘rsatdiki, Hormuzdan tashqaridagi muqobil yo‘llar ham xavf ostida.
Voqealarning ketma-ketligiga qarab, bu hujum avvalgi avj olishning davomi bo’lib ko’rinadi. Avval Isroilning Eronning Janubiy Pars gaz koniga hujumi, keyin esa Qatarning Ras Laffan infratuzilmasiga hujum qilgani haqida xabar berilgan. Yanbu voqeasi esa energetika infratuzilmasi ustidagi mojarolarning kengayishini anglatadi.
Bozor ham bu signalga tezda javob berdi. 19-mart kuni ertalab Brent markali neft narxi 110 dollardan oshdi, bu bir kechada sezilarli o‘sishdir. Tankerlar harakati va Yanbu atrofida to‘plangan ba’zi kemalar harakati to‘xtatilgani haqida xabarlar bor.
Mutaxassislarning aytishicha, hujum strategik muhim signaldir. Agar avvallari asosiy xavf Ormuz bo‘g‘ozi bilan bog‘liq bo‘lsa, endi muqobil neft yo‘llari ham nishonga olingan ko‘rinadi. Bu global energiya bozorlarida noaniqlikni yanada kuchaytirishi mumkin.
Boshqacha aytganda, Yanbu atrofidagi voqealar Yaqin Sharq urushi nafaqat harbiy, balki energetika infratuzilmasini ham qamrab olgan keng ko‘lamli mojaroga aylanib borayotganidan dalolat beradi. Agar bu jarayon davom etsa, bu nafaqat mintaqa iqtisodiyoti, balki butun dunyo uchun jiddiy oqibatlarga olib kelishi mumkin.
Dunyodan
Qamchibek Tashiyevga nisbatan ikkita jinoiy ish bo‘yicha tergov harakatlari olib borilmoqda.
Qirg‘iziston Milliy xavfsizlik qo‘mitasining sobiq rahbari Qamchibek Tasiyev mamlakatga qaytib keldi va hozirda IIV Bosh tergov boshqarmasi tomonidan tergov qilinmoqda.
Manbalarga ko’ra, u 17 fevraldan beri mamlakat tashqarisida bo’lgan.
Dastlabki ma’lumotlarga ko‘ra, Tasiyev ikkita jinoyat ishi bo‘yicha guvoh sifatida so‘roq qilinmoqda.
Hozircha tergov tafsilotlari oshkor etilmagan.
Eslatib o‘tamiz, bu ma’lumot hali rasman tasdiqlanmagan. Huquq-tartibot idoralari hozircha izoh bermagan.
AQSh Senati prezident Donald Trampning Kongress ruxsatisiz Eronga qarshi harbiy harakatlarini cheklashga qaratilgan rezolyutsiyani qo‘llab-quvvatlamadi.
Ovoz berish natijalariga ko‘ra, rezolyutsiyani 47 senator qo‘llab-quvvatlagan, 53 senator esa qarshi chiqqan. Shuning uchun hujjat qabul qilinmadi.
Qarorning muallifi senator Rend Pol bo’lib, u ilgari ham shunga o’xshash harakatni boshlagan va u ham muvaffaqiyatsizlikka uchragan. E’tiborlisi, u bu tashabbusni qo‘llab-quvvatlagan yagona respublikachi senatordir.
Bu esa prezident Trampning Eronga qarshi urush siyosatini uning partiyasi aʼzolari orasida hali ham kuchli qoʻllab-quvvatlayotganini va Eronga nisbatan qatʼiy pozitsiya AQSh siyosatida izchilligicha qolayotganini koʻrsatadi.
U Angliya liga kubogini qo’lga kiritgan birinchi o’zbekistonlik futbolchidir
O‘zbekiston va AQSh mehnat migratsiyasi bo‘yicha yangi kelishuvga erishdi
ETB O‘zbekistonning siyosat foiz stavkasi 2026-yil oxirigacha 13 foizga tushishini kutmoqda
-
Dunyodan5 days ago
Eron Hormuz boʻgʻozi orqali cheklangan oʻtishga ruxsat beradi
-
Iqtisodiyot5 days agopayme Tez QR orqali to‘lovni 3% keshbek bilan ishga tushirmoqda
-
Jamiyat5 days ago
Tadbirkor boshpanasiz bo‘lgan 5 ta oilani uy-joy bilan ta’minladi
-
Siyosat4 days agoSoʻnggi savdo maʼlumotlariga koʻra, Oʻzbekiston temir yoʻllari importi eksportdan 2,5 barobar koʻp
-
Dunyodan5 days ago
Istanbulda yetti yil avval sodir etilgan qotillik ishi fosh etildi. O’zbek ayoli vafot etdi
-
Dunyodan4 days ago
Isroil mintaqaviy tuzilmani qayta tiklamoqchi
-
Iqtisodiyot5 days agoQashqadaryo viloyati ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantiriladi
-
Dunyodan4 days ago
Eron Hindistondan qo’lga olingan tankerni ozod qilishni talab qildi