Iqtisodiyot
O‘zmilliybank xalqaro kapital bozorida obligatsiyalarni muvaffaqiyatli joylashtirdi
2025 yil 8 iyul kuni «O‘zbekiston Respublikasi Tashqi iqtisodiy faoliyat milliy banki» aksiyadorlik jamiyati (O‘zmilliybank) xalqaro kapital bozorida AQSh dollari hamda milliy valyutada ikki transhdan iborat xalqaro obligatsiyalarni muvaffaqiyatli joylashtirdi. Jumladan:
1) 300 mln. AQSh dollarilik obligatsiyalar 5 yil muddatga 7,2% kupon stavkasida;
2) 1,5 trln. so‘mlik obligatsiyalar 3 yil muddatga 17,95% kupon stavkasida joylashtirdi.
Xalqaro obligatsiyalarni joylashtirish va unga tayyorgarlik ko‘rish jarayoniga yetakchi xalqaro moliya institutlari va yuridik kompaniyalar jalb qilindi:
Anderrayterlar: J.P. Morgan, Citi, Societe Generale, Natixis, Standard Chartered, Mashreqbank, Abu Dhabi Commercial Bank, Oman Investment Bank, Commerzbank.
Yuridik maslahatchi: Dentons.
Auditor: Deloitte & Touche.
Ushbu obligatsiyalar chiqarilishi 140dan ziyod xalqaro institutsional investorlar tomonidan katta qiziqish bilan kutib olindi – arizalarning umumiy hajmi 1,3 mlrd. dollardan oshgan bo‘lib, shu jumladan AQSh dollarida – 1,04 mlrd., so‘mda esa –3,1 trln. tashkil etdi.
Qulay bozor sharoitlari hamda obligatsiyalarga oshib borayotgan talab tufayli O‘zmilliybank o‘tgan yilgi emissiyaga nisbatan kupon stavkalarini pasaytirishga erishdi:
-AQSh dollaridagi emissiya uchun 130 bazis punktiga (8,50% dan 7,20% gacha),
– so‘mdagi emissiya uchun 192,5 bazis punktiga (19,875% dan 17,95% gacha).
O‘tkazilgan «Road-Show» doirasida xalqaro investorlar bilan bo‘lib o‘tgan uchrashuvlar natijasida obligatsiyalarni joylashtirish (ya’ni bozorga chiqarish) shartlari ancha yaxshilandi: O‘zbekiston Respublikasining suveren obligatsiyalariga nisbatan foiz stavkasining ustamasi (spredi) ilk marotaba AQSh dollarida 50 bazis punktga va o‘zbek so‘mida 105 bazis punktga kamaytirildi.
O‘zmilliybank obligatsiyalarining kupon stavkasining pasayishi xalqaro investitsiya jamoatchiligi tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev rahbarligida olib borilayotgan islohotlar samaradorligiga bo‘lgan ishonchining ortib borayotganini aks ettiradi.
Shubhasiz, ushbu jarayonning ijobiy kutilmalarining qo‘shimcha tasdig‘i hamda global investorlarning yuqori darajadagi talablarini rag‘batlantirgan muhim omillardan biri – nufuzli xalqaro reyting agentliklari tomonidan O‘zmilliybankka berilgan yuqori baholari hisoblanadi:
⦁ S&P va Moody’s agentliklari – bankning kredit reytingi prognozini «barqaror»dan «ijobiy»ga o‘zgartirdi;
⦁ Fitch Ratings agentligi – bankning uzoq muddatli reytingini «BB-»dan «BB»ga oshirdi va «barqaror» prognozini tasdiqladi.
Reyting ko‘rsatkichlarining oshirilishiga ta’sir qilgan asosiy ichki omillardan quyidagilari bo‘ldi:
⦁ bankning transformatsiyasida erishilgan izchil natijalar,
⦁ aktivlar sifatining yaxshilanishi,
⦁ sof foydaning barqaror oshib borishi,
⦁ kapitallashuv darajasi yuqoriligi,
⦁ mijozlar bazasining kengligi.
2025 yilning birinchi yarim yillik natijalariga ko‘ra, O‘zmilliybank quyidagi moliyaviy ko‘rsatkichlarga erishdi:
⦁ Jami aktivlar –141 827,06 mlrd so‘m (11,2 mlrd. dollar atrofida);
⦁ Kredit portfeli –109 302,63 mlrd so‘m (8,6 mlrd. dollar atrofida);
⦁ Kapitali – 19 324,69 mlrd so‘m (1,6 mlrd. dollar atrofida);
⦁ Sof foydasi– 1 005,29 mlrd so‘m atrofida (80 mln. dollar atrofida).
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining topshirig‘iga muvofiq, 2025 yilda O‘zmilliybank oldiga xalqaro moliya institutlaridan jami 1,2 mlrd. AQSh dollari miqdorida kredit liniyalarini jalb etish vazifasi qo‘yilgan.
Jalb qilingan mablag‘lar turizm, transport, uy-joy qurilishi, energetika, sog‘liqni saqlash, aeroport infratuzilmasini rivojlantirish hamda kichik va o‘rta biznesni qo‘llab-quvvatlash kabi ustuvor investitsiya va infratuzilma loyihalarini moliyalashtirishga yo‘naltiriladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan 2024 yil 16 dekabrdagi topshiriqlariga muvofiq, mahallalarni barqaror rivojlantirishni ko‘zda tutuvchi loyihalarga, aholi bandligi va daromadlarini oshirishga qaratilgan tashabbuslarga alohida e’tibor qaratiladi.
Shuni alohida ta’kidlash joizki, O‘zmilliybank 2025 yilda xalqaro bozorda milliy valyutada (so‘mda) obligatsiyalarni «ommaviy» joylashtirishga muvaffaq bo‘lgan O‘zbekistonning birinchi tijorat banki bo‘ldi. So‘mda jalb qilingan mablag‘lar hududlarda ustuvor loyihalarni amalga oshirish, jumladan, uy-joy qurilishi, xizmatlar sohasi, yoshlarni qo‘llab-quvvatlash va aholi bandligini ta’minlashga yo‘naltiriladi.
Geosiyosiy beqarorlik davom etayotgan davrda O‘zmilliybank xalqaro obligatsiyalarning muvaffaqiyatli joylashtirilishi – xalqaro investorlarning kuchli ishonchini yaqqol tasdiqladi xamda O‘zbekiston Respublikasida amalga oshirilayotgan iqtisodiy islohotlarga berilayotgan yuqori bahoning yana bir dalili bo‘ldi.
Ushbu bitim O‘zbekistonning suveren reytingi yaxshilangandan keyin amalga oshirilgan birinchi tranzaksiya bo‘lib, mamlakatdagi boshqa tijorat banklarining xalqaro kapital bozorlariga chiqishi uchun muhim qiyosiy mezon (benchmark) vazifasini bajaradi.
O‘zbekiston elchisi Sardor Rustamboyev Hindiston savdo-sanoat palatalari federatsiyasi (FICCI) bosh direktori Jyoti Vij bilan uchrashuv o‘tkazdi.
“Dunyo” AA xabar qilishicha, muzokaralar davomida aprel oyida Toshkentda bo‘lib o‘tadigan O‘zbekiston va Hindiston o‘rtasidagi Savdo-iqtisodiy va ilmiy-texnikaviy hamkorlik bo‘yicha Hukumatlararo qo‘shma komissiya yig‘ilishiga tayyorgarlik masalalari muhokama qilindi.
Elchi mazkur yig‘ilish doirasida Toshkent va Samarqand shaharlarida biznes-forumlar tashkil etishni taklif qildi. Ushbu tadbirlarda ikki mamlakatning yetakchi tadbirkorlari ishtirokini ta’minlash muhimligi ta’kidlandi.
Jyoti Vij FICCI tomonidan nufuzli hind biznes-delegatsiyasining O‘zbekistonga tashrifini tashkil etishda ko‘maklashishga tayyorligini bildirdi.
Shuningdek, aprel oyining birinchi yarmida hind kompaniyalari hamda O‘zbekistonning manfaatdor vazirlik va tarmoq tashkilotlari ishtirokida onlayn uchrashuv o‘tkazish bo‘yicha kelishuvga erishildi.
Ma’lumot uchun, FICCI Hindistonning eng yirik biznes-assotsiatsiyalaridan biri bo‘lib, 250 mingdan ortiq kompaniyani birlashtiradi hamda mamlakat hukumati bilan iqtisodiy siyosat va investitsiya masalalarida yaqin hamkorlik qiladi.
O‘zbekiston elchisi Ravshan Usmonov British Petroleum transmilliy kompaniyasining xalqaro rivojlanish departamenti rahbari Maykl Denison bilan uchrashuv o‘tkazdi.
“Dunyo” AA xabar berishicha, muloqot davomida Britaniya kompaniyasi vakili joriy yilning 26 fevral kuni O‘zbekiston tashqi ishlar vaziri Baxtiyor Saidov boshchiligidagi delegatsiya hamda BP rahbariyati o‘rtasida bo‘lib o‘tgan muzokaralar natijalarini yuqori baholadi.
Qayd etilishicha, mazkur uchrashuv o‘zaro hamkorlikni yo‘lga qo‘yish, shuningdek, keng ko‘lamli investitsiya va sanoat loyihalarini amalga oshirish uchun mustahkam zamin yaratgan.
Britaniya tomoni energetika sohasida, xususan, uglevodorod resurslarini qidirish va qazib olish, zamonaviy texnologiyalarni joriy etish hamda infratuzilmani rivojlantirish yo‘nalishlarida O‘zbekiston bilan tizimli va uzoq muddatli sheriklikni yo‘lga qo‘yishdan manfaatdor ekanini bildirdi.
Shu bilan birga, bunday hamkorlik O‘zbekistonning investitsiya muhitini yanada yaxshilash va mamlakat energetika salohiyatini oshirishga xizmat qilishi ta’kidlandi.
Uchrashuv yakunida BP delegatsiyasining V Toshkent xalqaro investitsiya forumida yuqori darajada ishtirok etishga tayyorligi ma’lum qilindi. Tomonlar ushbu maydon ikki tomonlama aloqalarni yanada faollashtirish va yangi investitsiya kelishuvlarini ilgari surish uchun muhim ahamiyat kasb etishini qayd etdi.
Germaniyaning Deutsche Allgemeine Zeitung nashrida O‘zbekistondagi Olmaliq kon-metallurgiya kombinatining 3-mis boyitish fabrikasi ochilishiga bag‘ishlangan maqola chop etildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
“Dunyo” AA xabar berishicha, maqolada prezident Shavkat Mirziyoyev tomonidan ramziy tugmani bosish orqali ishga tushirilgan mazkur loyiha mamlakat iqtisodiyoti uchun strategik ahamiyatga ega ekani ta’kidlangan.
Qiymati 2,7 milliard dollar bo‘lgan, 196 gektar maydonda barpo etilgan zavod yiliga 60 million tonna rudani qayta ishlash quvvatiga ega. Bu ko‘rsatkich bilan u nafaqat Markaziy Osiyoda, balki dunyodagi eng yirik korxonalar qatoridan joy olgani qayd etilgan.
Nashrda misning energetika, elektrotexnika, raqamlashtirish, sun’iy intellekt va “yashil” iqtisodiyotdagi ahamiyati alohida urg‘u bilan yoritilgan. Shuningdek, O‘zbekistonda xomashyoni eksport qilishdan ko‘ra, uni chuqur qayta ishlashga o‘tish maqsad qilingani ta’kidlangan.
Ma’lum qilinishicha, joriy yilda misni qayta ishlash quvvatini 240 ming tonnaga yetkazish rejalashtirilgan.
Loyihaning texnologik ustunligi sifatida ishlab chiqarish jarayonlarining raqamli nazorat ostida ekani va sun’iy intellekt yordamida boshqarilishi qayd etilgan. Bu esa energiya sarfini 10 foizga, ishlab chiqarish xarajatlarini esa 15 foizga kamaytirish imkonini beradi.
Shuningdek, “Yoshlik-1” va “Qalmoqir” konlarida qariyb 45 million tonna mis va 5000 tonnadan ortiq oltin zaxiralari mavjud ekani, bu resurslar kamida 100 yilga yetishi ta’kidlangan. Molibden, selen, tellur va reniy kabi nodir metallar esa kelgusidagi innovatsion loyihalar uchun muhim asos bo‘lib xizmat qiladi.
Deutsche Allgemeine Zeitung ta’kidlashicha, mazkur loyiha O‘zbekiston uchun nafaqat sanoat yutug‘i, balki texnologik modernizatsiya va barqaror iqtisodiy o‘sish sari yo‘naltirilgan muhim qadam hisoblanadi.
O‘zbekiston elchisi Ravshan Alimov Ashxobod shahri hokimi Rahim Gandimov bilan uchrashdi.
“Dunyo” AA xabar qilishicha, suhbat chog‘ida o‘zbek-turkman munosabatlari so‘nggi yillarda barcha sohalarda izchil rivojlanib borayotgani, ayniqsa Toshkent va Ashxobod shaharlari o‘rtasidagi hamkorlik tobora mustahkamlanayotgani alohida ta’kidlandi.
Muzokaralar davomida tomonlar shaharlar o‘rtasidagi birodarlik munosabatlari to‘g‘risidagi bitimni amalga oshirish, savdo-iqtisodiy aloqalarni kengaytirish hamda delegatsiyalar almashinuvini faollashtirish masalalarini muhokama qildi.
Shuningdek, qo‘shma investitsiya loyihalarini amalga oshirish va madaniy-gumanitar tadbirlarni ko‘paytirishga alohida e’tibor qaratildi.
Uchrashuvda Ashxoboddagi “Toshkent” va Toshkentdagi “Ashxobod” istirohat bog‘lari ikki xalq o‘rtasidagi do‘stlikning yorqin ramzi ekani qayd etildi. Joriy yilda ikki davlatning muhim sanalariga bag‘ishlangan madaniy-ma’rifiy tadbirlarni tashkil etish bo‘yicha takliflar ham ko‘rib chiqildi.
Tomonlar xalqaro tadbirlarda o‘zaro ishtirokni yanada faollashtirishdan manfaatdor ekanini bildirdi.
Iqtisodiyot
Xitoy kompaniyasi O‘zbekistonda texnik uglerod ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yishi mumkin
Investitsiyalar, sanoat va savdo vaziri o‘rinbosari Ilzat Kasimov Xitoyning «China CAMC Engineering» kompaniyasining O‘zbekistondagi vakolatxonasi bosh direktori Go Szisze va «Fushun Zhenxing Chemical Engineering» kompaniyasi bosh direktori Pyao Syan bilan uchrashuv o‘tkazdi.
Foto: Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi
Muzokaralar davomida O‘zbekistonda eskirgan shinalarni utilizatsiya qilish va texnik uglerod ishlab chiqarish bo‘yicha istiqbolli investitsiya loyihalari muhokama qilindi.
Xususan, tomonlar zamonaviy piroliz texnologiyalarini joriy etish, ekologik xavfsiz ishlab chiqarishni tashkil etish hamda sanoat chiqindilarini kamaytirish uchun ilg‘or muhandislik yechimlarini qo‘llash bo‘yicha fikr almashdilar.
Uchrashuv yakunlari bo‘yicha tomonlar ushbu loyiha doirasida amaliy hamkorlikni yo‘lga qo‘yish va uning amalga oshirilishini izchil rag‘batlantirishga kelishib oldilar.
«Fushun Zhenxing Chemical Engineering» kompaniyasi kimyoviy injiniring, neft-kimyo va ekologik yechimlar sohasida faoliyat yuritadi. Kompaniya texnik uglerod yo‘nalishida 80 dan ortiq loyihalarni amalga oshirgan.
ETB O‘zbekistonning siyosat foiz stavkasi 2026-yil oxirigacha 13 foizga tushishini kutmoqda
Prezident qo‘shaloq bayram munosabati bilan 392 nafar mahkumni afv etdi
Islom bank ishi anʼanaviy foizlarga asoslangan modellardan nimasi bilan farq qiladi?
-
Dunyodan5 days ago
Eron Hormuz boʻgʻozi orqali cheklangan oʻtishga ruxsat beradi
-
Siyosat4 days agoSoʻnggi savdo maʼlumotlariga koʻra, Oʻzbekiston temir yoʻllari importi eksportdan 2,5 barobar koʻp
-
Iqtisodiyot5 days agopayme Tez QR orqali to‘lovni 3% keshbek bilan ishga tushirmoqda
-
Jamiyat5 days ago
Tadbirkor boshpanasiz bo‘lgan 5 ta oilani uy-joy bilan ta’minladi
-
Dunyodan5 days ago
Istanbulda yetti yil avval sodir etilgan qotillik ishi fosh etildi. O’zbek ayoli vafot etdi
-
Dunyodan4 days ago
Isroil mintaqaviy tuzilmani qayta tiklamoqchi
-
Iqtisodiyot5 days agoQashqadaryo viloyati ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantiriladi
-
Dunyodan4 days ago
Eron Hindistondan qo’lga olingan tankerni ozod qilishni talab qildi