Jamiyat
Kichik hikoyalar: Ko‘cha, yomg‘irda qolgan kelin-kuyov
Sinov
Ular bir-birlarini juda uzoq kutishdi. Bir-birlarini bilmagan, tanimagan holda baxt onlarini kutishdi. Har ikki tomonda necha bor to‘y harakatlari boshlandi, ammo visol oqshomi hadeganda tutqich beravermadi. Umid uchqunlari so‘na boshlaganida ikki yosh avtobus bekatida uchrashib qolishdi. Qisqa tanishuv qat’iy ahdga aylandi. To‘y…
To‘y kuyovning hovlisida, ochiq osmon ostida bo‘ldi. Havo ochiq, ammo yozga xos bo‘lmagan dilgirroq shabada esib turar, kelinning ko‘ylagiga tegajog‘lik qilayotganday edi.
Birdan ko‘k gumburladi, chaqmoq to‘yxonani ko‘zni olgudek darajada yoritdi. Yomg‘ir sharros quya boshladi. Hamma o‘zini ayvonga urdi.
Kelin-kuyov joylarida qolishdi, o‘rinlaridan turishsa, ayvonga qochishsa, baxt qushlari uchib ketadiganday, visol taxtini kimdir egallab oladiganday jim o‘tirishdi. Kiyim-boshlari shalabbo bo‘ldi, yomg‘ir ich-ichlariga o‘tdi. Buni hatto sezishmadi ham. Uzoq davom etgan kutish zahmatlari yuvildi. Bekatda tug‘ilgan ahdlari shu kuniyoq sinovdan o‘tdi. Yomg‘ir chekinishga majbur bo‘ldi. Ko‘kda yana quyosh charaqladi.
Ko‘cha
Keksayish bolalik xotiralarini eslashdan boshlanadi shekilli…
Ming yillik tarixga ega qishlog‘imizda sunnat to‘ylari qish-qirovli kunlari o‘tar, so‘qim so‘yilib, dosh qozonlarda osh damlanar, yurt oldiga dasturxon yozilardi. Yozda bo‘lsa hashar avjiga chiqar, kattalarga qo‘shilib, biz bolalar ham bu marosimda qatnashar edik.
Ota-ona uylangan o‘g‘liga uy qurmoqchi bo‘lsa, qarindosh-urug‘, do‘st-qadrdonlarini hasharga chorlar, ular ustalarga qo‘shilib, bir-ikki kun ichida ikki-uch xonali uyning devorini ko‘tarib, ustini yopvorishardi. Ayollarning hashari – ustalarga yo‘qlov oshi jo‘natishdan iborat edi, tanish-bilishi, qarindoshlari ko‘plarnikidagi hashar quyuq ziyofatga aylanib ketar, hasharchilar bir-birlariga ma’noli qarab, «Oh-oh, hashar emas, oshar bo‘ldi-ku», deyishardi.
Bir gal dadam bilan qo‘shni qishloqdagi qarindoshimiznikiga hasharga bordik. Ustalar quriladigan uyning to‘rt burchagiga qoziq qoqib, ish boshlashayotgan ekan. Dadam o‘zlaricha bir nimalarni chamalab ko‘rdilar-da, quyuq qoshlari bir oz chimirilib, qarindoshimizni oldilariga chaqirdilar, «Jiyanim, uyning tashqi devori ko‘chaga chiqib ketibdi, yarim quloch ichkariga olish kerak», dedilar. Bu gap jiyanlariga ham, ustalarga ham yoqmadi. Devorning tagiga tosh terish boshlanib ketdi.
Biz tushlikni kutmay, uyga qaytdik. Xafa bo‘lganlarini sezib turibman, ammo sababini bilmayman. Dadam bo‘lsa o‘zlariga o‘zlari: «Eh, jiyan, jiyan, qabristonning yerini qo‘shib ol – mayli, masjidning yerini qo‘shib ol – mayli, ammo ko‘chaning haqiga tegma», degan gapni eshitmagan ekansan-da, Parvardigor, o‘zing kechir», derdilar, xolos.
Uy kuzga qolmay bitdi. Ammo… bahorda kuchli sel kelib, tashqi devorini yuvib ketdi.
Silkinish
Avtobus o‘ydim-chuqur yo‘lda borayotib bir silkingan edi, tik turgan ikki kishi bir-biriga durustgina turtilib ketdi. Birining qo‘lidagi tugun yerga sochildi, ikkinchisining ko‘zoynagi uchib ketdi. Ikkovi ham nordon, kesatiq gaplarga usta ekan, bir-birlarini rosa «siylashdi», keyin dag‘allik qilishga o‘tishdi. Yoshrog‘i po‘pisani qoyillatdi. Kattarog‘i: «Zo‘r bo‘lsang, qani tush, avtobusdan, kuchingni ko‘rsat», dedi.
Manzilga yetguncha avtobus yana bir-ikki silkindi. Odam siyraklashdi. Oxiri ma’lum bo‘ldiki, har ikkala urishqoq olis safardan omon-eson qaytib kelgan do‘stlarini ko‘rgani bitta xonadonga kelishayotgan ekan…
Ahmadjon Meliboyev
Murojaatlarni ko‘rib chiqishda mas’uliyatsizlikka yo‘l qo‘ygan 151 amaldor ishdan olindi.
2026-yilning yanvar-avgust oylarida Prezident Xalq qabulxonalari tomonidan murojaatlar bilan ishlashda yo‘l qo‘ygan kamchiliklari yuzasidan davlat organlari va tashkilotlariga ta’sir choralari ko‘rish bo‘yicha jami 5 486 ta hujjat kiritildi.
2026-yilning yanvar-avgust oylari davomida fuqarolar va yuridik shaxslarning murojaatlari bilan ishlashda ijro intizomini ta’minlash hamda qonunbuzilish holatlarining oldini olish borasida tizimli tadbirlar amalga oshirildi.
Hisobot davrida soha bo‘yicha jami 1 386 ta taqdimnoma, 642 ta talabnoma, 495 ta axborot hamda 2 963 ta ko‘rsatma kiritildi.
O‘tkazilgan tahlillarga ko‘ra, kiritilgan hujjatlarning asosiy qismi quyidagi vazirlik va idoralar hissasiga to‘g‘ri keladi:
Eng ko‘p taqdimnomalar:
Kambag‘allikni qisqartirish va bandlik vazirligi (233 ta), Mahallalar uyushmasi (218 ta) hamda Majburiy ijro byurosi (158 ta) tizimlariga kiritilgan.
Eng ko‘p ko‘rsatmalar: Mahallalar uyushmasi (246 ta), Kambag‘allikni qisqartirish va bandlik vazirligi (212 ta) va Sog‘liqni saqlash vazirligi (210 ta) tizimlariga berilgan.
Eng ko‘p talabnomalar: Mahalliy hokimliklar (62 ta), Sog‘liqni saqlash vazirligi (59 ta) hamda Ijtimoiy himoya milliy agentligi (47 ta) tizimlariga yuborilgan.
Murojaatlarni ko‘rib chiqishda mas’uliyatsizlikka yo‘l qo‘ygan va qonunbuzilish holatlarini sodir etgan mansabdor shaxslarga nisbatan qat’iy ta’sir choralari ko‘rildi:
Rasman ogohlantirish: 1 335 ta
Hayfsan: 833 ta
Lavozimidan ozod etish: 151 ta
Ma’muriy javobgarlik: 150 ta
Jarima: 89 ta
Lavozimi pasaytirilishi: 8 ta
Ma’naviy ziyon uchun kompensatsiya: 3 ta
Moddiy zarar qoplanishi: 1 ta
Murojaatlar bilan ishlash sohasida ijro intizomini mustahkamlash va fuqarolar huquqlarini ishonchli himoya qilish borasidagi nazorat tadbirlari davom ettirilmoqda.
Sud hokimiyati organlari faoliyatini moliyalashtirish sohasidagi munosabatlar tartibga solindi.
«Sud hokimiyati organlari faoliyatini moliyalashtirish to‘g‘risida»gi Qonun (O‘RQ–1177-son, 11.09.2026-y.) qabul qilindi.
Ushbu Qonunning maqsadi sud hokimiyati organlari faoliyatini moliyalashtirish sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.
Qonunga ko‘ra, sudlar faoliyatini moliyalashtirish faqat O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjetidan amalga oshiriladi.
Navbatdagi yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risidagi O‘zbekiston Respublikasi Qonunida quyidagilarning faoliyatini moliyalashtirish uchun mablag‘lar nazarda tutiladi:
– O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudining;
– O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudining;
– O‘zbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashining.
Sudlar faoliyatini moliyalashtirish odil sudlovni to‘liq va mustaqil amalga oshirish imkoniyatini ta’minlashi kerak.
Sudlar faoliyatini moliyalashtirish uchun ajratilgan mablag‘larni taqsimlash:
– O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi uchun – O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyaviy sudi tomonidan;
– O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi uchun – O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi tomonidan;
– O‘zbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi uchun – O‘zbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi tomonidan;
– harbiy sudlar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi sudi, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari, Qoraqalpog‘iston Respublikasi ma’muriy sudi, viloyatlar va Toshkent shahar ma’muriy sudlari, fuqarolik ishlari bo‘yicha tumanlararo, tuman, shahar sudlari, jinoyat ishlari bo‘yicha tuman, shahar sudlari, tumanlararo iqtisodiy sudlar, tumanlararo ma’muriy sudlar uchun – O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi huzuridagi Sudlar faoliyatini ta’minlash departamenti tomonidan amalga oshiriladi.
Ushbu Qonun rasmiy e’lon qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.
Joriy yilning 28 sentyabridan boshlab Toshkent–Haydarobod–Toshkent yo‘nalishi bo‘yicha haftasiga ikki marta muntazam aviaqatnovlar yo‘lga qo‘yiladi.
Hindistonning Haydarobod shahrida O‘zbekiston elchixonasi, aviakompaniya vakillari hamda ikki mamlakatning turizm va ishbilarmon doiralaridan iborat vakil ishtirokida yangi yo‘nalish taqdimoti bo‘lib o‘tdi.
Tadbir davomida O‘zbekiston–Hindiston munosabatlari jadal rivojlanib, keng qamrovli strategik sheriklik darajasiga ko‘tarilgani ta’kidlandi.
O‘zbekiston elchisi Sardor Rustamboyev Toshkent–Haydarobod aviaqatnovining yo‘lga qo‘yilishi Hindiston Bosh vazirining 29–30 avgust kunlari Toshkentga tashrifi chog‘ida erishilgan kelishuvlar ijrosi ekanini qayd etdi.
Parvozlar haftasiga ikki marta Airbus A320neo samolyotlarida amalga oshirilishi aytib o‘tildi.
Taqdimotda O‘zbekistonning turizm salohiyati, mehmonxona infratuzilmasi va dam olish maskanlari ham tanishtirildi. So‘nggi besh-olti yil ichida Hindistondan kelayotgan sayyohlar soni bir necha barobarga oshgani qayd etildi.
Ikki mamlakat sayyohlik kompaniyalari o‘rtasida B2B formatidagi uchrashuvlar ham bo‘lib o‘tdi. Ularda hindistonlik vakillar O‘zbekiston tomoni bilan hamkorlikni kengaytirishdan manfaatdor ekanini bildirib, tegishli kelishuvlarga erishdi.
2026-yilning yanvar–avgust oylarida Prezident Xalq qabulxonalari tomonidan aholi murojaatlari bilan ishlashda kamchiliklarga yo‘l qo‘ygan davlat organlari va tashkilotlariga nisbatan ta’sir choralarini ko‘rish bo‘yicha jami 5 ming 486 ta hujjat kiritildi.
Shundan 1 ming 386 tasi taqdimnoma, 642 tasi talabnoma, 495 tasi axborot va 2 ming 963 tasi ko‘rsatmadan iborat.
Ko‘rilgan choralar natijasida 151 nafar xodim lavozimidan ozod etilgan, 833 nafariga hayfsan berilgan, 150 nafar xodim ma’muriy javobgarlikka tortilgan. Shuningdek, 89 nafar xodim jarimaga tortilgan, 8 nafarining lavozimi pasaytirilgan, 3 holatda ma’naviy ziyon uchun kompensatsiya undirilgan, 1 holatda moddiy zarar qoplangan va 1 ming 335 nafar xodim rasman ogohlantirilgan.
Eng ko‘p taqdimnoma Kambag‘allikni qisqartirish va bandlik vazirligi tizimiga — 233 ta, Mahallalar uyushmasi tizimiga — 218 ta hamda Majburiy ijro byurosi tizimiga — 158 ta kiritilgan.
Eng ko‘p ko‘rsatma esa Mahallalar uyushmasi tizimiga — 246 ta, Kambag‘allikni qisqartirish va bandlik vazirligi tizimiga — 212 ta va Sog‘liqni saqlash vazirligi tizimiga — 210 ta berilgan.
Xalq qabulxonalari ma’lumotiga ko‘ra, kamchiliklarni bartaraf etish maqsadida eng ko‘p murojaat tushayotgan 10 ga yaqin tashkilotda amaliy o‘quv seminarlari ham tashkil etilgan. Aholi murojaatlari bilan ishlashda ijro intizomini nazorat qilish davom ettiriladi.
«Ma’rifat karvoni» loyihasi «Birlashib, buyuk tarix yaratamiz» shioriga muvofiq, Prezident Shavkat Mirziyoyevning mustaqillik yilligiga bag‘ishlangan g‘oyalarini jamiyatga yetkazishga qaratilgan. Loyiha 4 sentyabrda 40 nafar targ‘ibotchi uchun o‘tkazilgan mashg‘ulotdan so‘ng 7–9 sentyabr kunlari Qoraqalpog‘iston, Andijon, Samarqand, Navoiy, Farg‘ona, Namangan, Buxoro va Xorazm viloyatlarida davom etdi. Ushbu ilmiy-ma’rifiy uchrashuvlarda 8 hududdan jami 2089 nafar ishtirokchi qatnashdi.
Buyuk o‘zgarishlar avvalo inson tafakkurida boshlanadi. Yangi fikr paydo bo‘ladi, savol tug‘iladi, muloqot yuzaga keladi. Eng muhimi, bu fikr va tashabbuslar harakatga aylanadi. Bugun yurtimizda “Birlashib, buyuk tarix yaratamiz” shiori ostida kechayotgan ilmiy-ma’rifiy tadbirlar ana shu jarayonning amaliy ifodasi bo‘lmoqda.
“Ma’rifat karvoni” bir hududdan ikkinchisiga nafaqat g‘oya, balki muloqot, mushohada va tashabbus ruhini olib bormoqda. Uning asosiy maqsadi – Prezident Shavkat Mirziyoyevning mamlakatimiz mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan tantanali marosimda ilgari surgan g‘oya va tashabbuslarini xalqimizga sodda, aniq va hayotiy misollar orqali yetkazish, ularni amaliy harakatga aylantirishdir.
Yangi fikr. Yangi muloqot. Yangi harakat
Respublika Ma’naviyat va ma’rifat markazi, Oliy Majlis huzuridagi jamoat fondi, “Ma’rifat” targ‘ibotchilar jamiyati, Ijtimoiy-ma’naviy tadqiqotlar instituti va boshqa tashkilotlar bilan hamkorlikda amalga oshirilayotgan mazkur “Ma’rifat karvoni” oddiy targ‘ibot emas. Chunki bu jarayonda inson faqat tinglovchi emas, balki fikr bildiruvchi, savol beruvchi va tashabbus ko‘rsatuvchi ishtirokchiga aylanadi.
Har bir uchrashuvda yangi fikr tug‘iladi. Yangi fikr esa yangi harakat uchun zamin yaratadi. Shu ma’noda, karvonning har bir manzili – o‘ziga xos ma’rifiy maydon. Bu yerda davlat xizmatchisi bilan nuroniy, yoshlar yetakchisi bilan xotin-qizlar faoli, targ‘ibotchi bilan jamoatchilik vakili bir maqsad atrofida muloqot qiladi. Maqsad bitta – yurt taraqqiyotiga daxldorlik hissini kuchaytirish.
40 targ‘ibotchi – minglab uchrashuvlarga yo‘l ochdi
Katta harakat kichik, ammo muhim qadamdan boshlandi.
4 sentyabr kuni Respublika Ma’naviyat va ma’rifat markazida 40 nafar respublika targ‘ibotchisi uchun seminar-trening tashkil etildi. Ularga hududlar, vazirlik va idoralarda ma’rifiy tadbirlarni samarali tashkil etishning zamonaviy usullari bo‘yicha metodik tavsiyalar berildi. Ssenariylar, videomateriallar, taqdimotlar va ma’ruza matnlari taqdim etildi. Endi bu bilim va tajriba hududlarga yetkazilmoqda. Ya’ni 40 nafar targ‘ibotchi – 40 ta manzil emas. Ular ortida minglab uchrashuvlar, minglab muloqotlar va yangi tashabbuslar turibdi. Bir fikrning ko‘payishi – uning kuchga aylanganidir.
Sakkiz hudud – 2089 ta taqdir, 2089 ta fikr
7–9 sentyabr kunlari Qoraqalpog‘iston Respublikasi hamda Andijon, Samarqand, Navoiy, Farg‘ona, Namangan, Buxoro va Xorazm viloyatlarida seminar-treninglar va ilmiy-ma’rifiy uchrashuvlar o‘tkazildi. Tadbirlarda Qoraqalpog‘istondan 440, Samarqanddan 190, Andijondan 100, Navoiydan 150, Farg‘onadan 220, Namangandan 264, Buxorodan 225 va Xorazmdan 500 nafar ishtirokchi qatnashdi. Jami – 2089 nafar. Bir qarashda bu shunchaki raqam. Ammo har bir raqam ortida inson bor. Uning savoli, fikri, hayotiy tajribasi, taklifi va kelajak haqidagi qarashlari bor. Shu bois “Ma’rifat karvoni”ning eng katta natijasini raqamlarda emas, odamlarning fikrida ko‘rish mumkin.
Ma’rifat bor joyda harakat bor
Ma’rifat – faqat bilim berish emas. U insonni o‘ylashga, izlanishga va harakat qilishga undaydi. Shuning uchun seminarlarda davlat xizmatchilari, nuroniylar, xotin-qizlar faollari, yoshlar yetakchilari va ma’rifat targ‘ibotchilarining ishtirok etayotgani bejiz emas. Ularning har biri o‘z jamoasiga, o‘z mahallasiga, o‘z hududiga yangi fikr olib boradi.
Bir insonda uyg‘ongan fikr – bir jamoani harakatga keltirishi mumkin. Bir jamoaning harakati esa butun hududda ijtimoiy muhitni o‘zgartirishi mumkin.
Karvonning manzili – inson qalbi
“Ma’rifat karvoni”ning yo‘li hali uzoq. U bir hududdan ikkinchisiga, bir jamoadan boshqasiga ezgu g‘oyalarni olib boradi. Har bir uchrashuvda savollar tug‘iladi, fikrlar to‘qnashadi, yangi tashabbuslar paydo bo‘ladi. Aslida, karvonning eng muhim manzili – muayyan bino yoki hudud emas. Uning eng muhim manzili – inson qalbi va tafakkuri. Chunki tafakkur o‘zgarsa, munosabat o‘zgaradi. Munosabat o‘zgarsa, harakat paydo bo‘ladi. Harakat esa natija yaratadi.
Yangi fikrdan – buyuk tarix sari
Bugun “Ma’rifat karvoni” atrofida birlashayotgan minglab insonlarning maqsadi mushtarak: islohotlarning mazmun-mohiyatini chuqur anglash, yurt taqdiriga daxldorlikni his etish va taraqqiyotga o‘z hissasini qo‘shish. Zero, buyuk tarixni faqat tarixchilar yozmaydi. Uni o‘z davrida mas’uliyatni his qilgan, bilimga intilgan, ezgu maqsad atrofida birlashgan insonlar yaratadi.
Bugungi yangi fikr – ertangi yangi harakat. Bugungi yangi harakat esa kelajakning buyuk tarixiga aylanadi. Yangi fikr – yangi harakat – yangi natija. Birlashib, buyuk tarix yaratamiz!
Kichik hikoyalar: Ko‘cha, yomg‘irda qolgan kelin-kuyov
Oliy tibbiy hamrohlik ishi ta’lim yo‘nalishi joriy etiladi
O‘zbek mutaxassislarining Koreya laboratoriyalari hamda ilg‘or korxonalarida stajirovka o‘tashi bo‘yicha yagona dastur yo‘lga qo‘yiladi
-
Jamiyat4 days ago
Kelasi yil barcha OTMlarda yangi nazorat tizimi yo‘lga qo‘yiladi
-
Siyosat5 days ago
Shavkat Mirziyoyev Nikol Pashinyan bilan muloqot o‘tkazdi: tafsilotlar
-
Sport5 days ago
Samarqandda 46-Butunjahon shaxmat olimpiadasi boshlanadi
-
Jamiyat4 days ago
Qichqiriq mahallasidagi o‘zgarishlar ko‘zdan kechirildi
-
Iqtisodiyot4 days ago«O‘zmilliybank» AJ O‘zbekiston emitentlari orasida birinchi bo‘lib Xitoy kapital bozoriga 250 mln dollarlik obligatsiyalar chiqarmoqchi
-
Siyosat4 days ago
Shavkat Mirziyoyev rafiqasi hamrohligida Seulga keldi (foto)
-
Jamiyat3 days ago
Prezident O‘zbekiston Milliy muzeyi qurilishini ko‘zdan kechirdi (foto)
-
Iqtisodiyot5 days ago
O‘zbekiston mahsulotlarini eng ko‘p sotib oluvchi mamlakatlar ma’lum bo‘ldi