Siyosat
O‘zbekistonda bolalar va nogironligi bo‘lgan shaxslarni ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash va himoya qilishni kuchaytirmoqda
Prezident Shavkat Mirziyoyev aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlarini qo‘llab-quvvatlash, ijtimoiy xizmatlar ko‘rsatishni kengaytirish va yaxshilash bo‘yicha takliflarni ko‘rib chiqdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Takliflarda asosiy e’tibor ruhiy nogironligi bo‘lgan shaxslarga ijtimoiy xizmat ko‘rsatish tizimini takomillashtirish, ularning jamiyat hayotida to‘liq ishtirokini ta’minlash, oilaviy sharoitlarda kompleks xizmatlar ko‘rsatishni kengaytirish, tarbiyachilarni qo‘llab-quvvatlashga qaratildi.
Rivojlanishda nuqsonlari boʻlgan 0 yoshdan 3 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun yangi “erta aralashuv” xizmati 2026-yil 1-iyunga qadar bosqichma-bosqich ishga tushiriladi va tuzatish, taʼlimni qoʻllab-quvvatlash, nutq va jismoniy terapiya va boshqalarni koʻrsatadi.
Ushbu xizmat nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan elektron registrlar orqali taqdim etiladi. Tug‘ma kasalliklari bo‘lgan bolalarni qo‘shimcha tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish va jarrohlik operatsiyalari bilan bog‘liq xarajatlar davlat tibbiy sug‘urta jamg‘armasi hisobidan qoplanadi.
2026-yilda I va II guruh nogironligi va ruhiy kasalligi bo‘lgan shaxslar uchun yangi ijtimoiy xizmatlar bosqichma-bosqich joriy etilishi rejalashtirilgan. Bunga “Yangi kun” kunduzgi parvarishlash xizmatlari, uyda parvarishlash, “Madad” kichik guruhlari uy dasturlari va “Ijtimoiy dam olish” sxemasi bo‘yicha qisqa muddatli ishga joylashtirish kiradi.
Ushbu xizmat oilalarni parvarish qilish va nazorat qilish orqali qo’llab-quvvatlash, shu bilan birga kundalik turmush ko’nikmalarini rivojlantirish va kasbiy va moliyaviy mustaqillikni yaxshilashga qaratilgan.
Ushbu xizmat davlat-xususiy sheriklik doirasida belgilangan talablarga javob beradigan nodavlat notijorat tashkilotlari tomonidan taqdim etiladi. Dastur 2026-yilgacha 8300 nafar ruhiy kasalni qamrab olishi va 600 tagacha nodavlat notijorat tashkilotlari va yakka tartibdagi tadbirkorlarni qamrab olishi kutilmoqda. Xarajat Davlat ijtimoiy himoya jamg‘armasi granti hisobidan qoplanadi.
2026-yil 1-sentabrdan boshlab 18 yoshga to‘lgan va og‘ir aqliy nuqsonlari bo‘lgan shaxslarga g‘amxo‘rlik qilayotgan qonuniy vakillarga oylik vasiylik nafaqasi joriy etiladi.
“Inson” ijtimoiy xizmat ko‘rsatish markazining vakolat doirasi kengaytirilib, 1 iyundan boshlab tuman va shahar hokimliklari huzuridagi Vasiylik va homiylik qo‘mitasiga xodimlar kiritiladi.
Shuningdek, u vasiyning majburiyatlarini bajarishi, benefitsiarlarning huquqlari va mulkini himoya qilish, suiiste’mollik va zo’ravonlik holatlarini nazorat qiladi.
Taqdimotda, shuningdek, turar joy muassasalarini isloh qilish, jumladan, Mrvvatdagi pansionatlarni bosqichma-bosqich “gamkrulik” markazlariga aylantirish rejasiga alohida e’tibor qaratildi.
Muassasa tibbiy-ijtimoiy modeldan integratsiyaga qaratilgan ijtimoiy yo’naltirilgan yondashuvga o’tadi, jumladan, sport va ijodiy faoliyat, mehnat terapiyasi va oilaga o’xshash kichik uylarda nazorat ostida mustaqil yashash.
Taqdimotda, shuningdek, ijtimoiy himoyaning huquqiy asoslarini mustahkamlash, jumladan, nogironlik asosida kamsitish uchun javobgarlikni kuchaytirish, nogironligi bo‘lgan shaxslarning sud qarorlaridan foydalanish imkoniyatlarini yaxshilash, Yagona ijtimoiy reyestr orqali manzilli qo‘llab-quvvatlashni kengaytirish bo‘yicha yangi chora-tadbirlar belgilandi.
Shuningdek, 3 yoshdan 18 yoshgacha bo‘lgan nogiron bolalarning ota-onalarini oyiga 3 million so‘mgacha bo‘lgan daromad solig‘i to‘lashdan ozod etish ko‘zda tutilgan holda, kunduzgi bolalar bog‘chasi xizmatlarini rivojlantirish ham ustuvor vazifa sifatida belgilandi.
Davlat-xususiy sheriklik asosida bunday xizmatlar ko‘rsatayotgan tadbirkorlar ham 2030-yilgacha soliqdan ozod qilinadi.Hozirgi kunda 396 nafar tadbirkor ushbu xizmatlarni ko‘rsatib, 4400 nafardan ortiq imkoniyati cheklangan bolani qamrab olgan.
Taqdimotda, shuningdek, shahar jamoat transportida bepul sayohat qilish huquqini kengaytirish, shu jumladan, I guruh nogironlari va bitta hamrohga “1941-1945 yillardagi nogironlar faxriylariga tenglashtirilgan” imtiyozlarni kengaytirish taklifi ko’rib chiqildi.
Taqdimotda kaltaklangan xotin-qizlarning iqtisodiy mustaqilligini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha yangi chora-tadbirlar, jumladan, alohida ariza yozmasdan “Inson” markazining yo‘llanmalari asosida ish izlovchi sifatida ro‘yxatdan o‘tish, shuningdek, bandlikni qo‘llab-quvvatlash va natijalar haqida ma’lumot almashish bo‘yicha yangi chora-tadbirlar haqida so‘z bordi.
“Bolalar huquqlarini himoya qilish va voyaga yetmaganlarga nisbatan zo‘ravonlikning ayrim shakllariga qarshi kurashish sohasidagi qonunchilikni kuchaytirish chora-tadbirlari ham ko‘rib chiqildi. Xususan, voyaga yetmaganlar tasviri aks ettirilgan pornografik materiallarni tarqatish maqsadida egallab olganlik uchun alohida ma’muriy javobgarlik belgilash, takror sodir etilgan jinoyatlar uchun jinoiy javobgarlikni qo‘llash, shuningdek, internet tarmog‘i va yoshga to‘lmagan shaxslarga nisbatan jazoni kuchaytirish ko‘zda tutilgan16. tarmoqlar”, deyiladi xabarda.
Taklif shuningdek, bolalar jinsiy zo’ravonlik materiallarini olib kirish, ishlab chiqarish, reklama qilish va tarqatish va voyaga etmaganlarni bunday harakatlarga jalb qilish uchun qamoq jazosini o’z ichiga oladi.
Voyaga etmagan jabrlanuvchilar va guvohlarni himoya qilishni kuchaytirish chora-tadbirlari, jumladan, huquqiy vakillikni joriy etish va so‘roq qilishning aniq muddatlari belgilab olindi.
Taqdimotda, shuningdek, “Islohotchilar” shtabining Jizax viloyatidagi qo‘shni viloyatlarning qiyosiy afzalliklaridan kelib chiqqan holda ishlab chiqilgan loyihalari ham ko‘rib chiqildi.
Prezident mazkur chorani ma’qulladi va tegishli qonun hujjatlarini imzoladi.
Bugun, 25-sentyabr kuni O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Xitoy Xalqaro madaniy kommunikatsiya markazi raisi Long Yuysyan va Gonkongning «JDB Group» kompaniyasi asoschisi Chan Xuntoni qabul qildi. Bu haqda Prezident matbuot xizmati xabar berdi.
Qayd etilishicha, O‘zbekiston bilan Xitoy o‘rtasidagi barcha sharoitlarda har tomonlama strategik sheriklik munosabatlarini yanada chuqurlashtirish va madaniy-gumanitar aloqalarni mustahkamlash masalalari ko‘rib chiqildi.
Markaz O‘zbekistonning Xitoy bilan ko‘p qirrali hamkorligini mustahkamlashga katta hissa qo‘shib kelayotgani qayd etildi. Birgalikda infratuzilmani rivojlantirish, investitsiyalar va «yashil» sanoat sohalarida qator loyihalar amalga oshirildi.
«JDB Group» kompaniyasining O‘zbekistondagi faoliyatining ustuvor yo‘nalishlari sifatida zamonaviy shahar, transport va sanoat infratuzilmasini rivojlantirish hamda geologiya sohasi belgilandi.
Uchrashuv yakunida mazkur kompaniya ishtirokida amalga oshirilayotgan va yangi loyihalarni jadallashtirish yuzasidan kelishuvga erishildi.
Siyosat
Saida Mirziyoyeva Diyene Keyta bilan demografik barqarorlik va inson kapitali bo‘yicha hamkorlikni muhokama qildi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi o‘rinbosari, BMT Aholishunoslik jamg‘armasi (UNFPA) ijrochi direktori Diyene Keyta bilan uchrashdi.
Muloqotda demografik barqarorlik, inson kapitali va aholi farovonligini ta’minlash bo‘yicha hamkorlikni yanada rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Saida Mirziyoyeva O‘zbekistonning asosiy kapitali yosh avlod ekanini ta’kidladi. U demografik salohiyatni kelgusida dividend manbaiga aylantirish uchun inson, ayniqsa, ayollar va bolalarning salomatligi, ta’limi hamda xavfsizligiga investitsiya kiritish zarurligini bildirdi.
Saida Mirziyoyeva o‘zining Telegram kanalida demografik prognozlash tizimini yo‘lga qo‘yilayotganini ma’lum qildi. Shuningdek, «Demografik dividend — 2050» strategiyasini ishlab chiqish rejalashtirilayotganini aytdi.
Tomonlar demografik barqarorlikni faqat aholi soni bilan bog‘liq masala sifatida emas, balki ta’lim, sog‘liqni saqlash, bandlik, ijtimoiy himoya va oilalarni qo‘llab-quvvatlashni qamrab oladigan uzoq muddatli taraqqiyot masalasi sifatida ko‘rish zarurligini ta’kidladi.
Shuningdek, demografik ma’lumotlar va tahliliy prognozlar asosida qarorlar qabul qilish hamda inson kapitali va ijtimoiy xizmatlarga investitsiyalarni kuchaytirish bo‘yicha xalqaro hamkorlikni rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Muloqotda aholining farovonligini oshirish va demografik jarayonlarni samarali boshqarishda ma’lumotlar hamda prognozlarning ahamiyatiga e’tibor qaratildi.
Prezident administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva Nyu-Yorkda «BlackRock» rahbariyati bilan uchrashdi.
Unda kompaniya prezidenti Robert Kapito, vitse-rais Tomas Donilon, «Global Infrastructure Partners» raisi va bosh ijrochi direktori Adebayo Ogunlesi, Moliyaviy va strategik investorlar guruhi global rahbari hamda kompaniyaning Yaqin Sharq mintaqasi bo‘yicha rahbari Charlz Hatami qatnashdi.
Muloqot davomida 2027-yilda Toshkent xalqaro moliya markazi faoliyatini yo‘lga qo‘yish masalasini muhokama qilindi. «BlackRock» ushbu Markaz konsepsiyasi va tuzilmasini ishlab chiqishda ko‘maklashmoqda.
AQSh ishbilarmon doiralari vakillari ishtirokidagi qo‘shma davra suhbatida O‘zbekiston hamda mintaqamizning yaqin o‘n yilliklarga mo‘ljallangan rivojlanish istiqbollari yuzasidan fikr almashildi.
O‘zbekiston yirik, samarali, sifatli sarmoyalar uchun yangi imkoniyatlar maydoniga aylanmoqda, dedi Saida Mirziyoyeva.
Mudofaa vaziriga ikki o‘rinbosar tayinlandi. Bu haqda vazirlik matbuot xizmati xabar berdi.
Jumladan, Prezidentning tegishli qaroriga muvofiq, polkovnik Zoidov Qahramonjon Obidjonovich O‘zbekiston mudofaa vazirining qurollanish va qurollantirish bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Adliya polkovnigi Muratov Jahongir Dilshatovich vazirning komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev Andijon viloyatiga tashrif buyuradi.
Ikki kunlik safar dasturidan hududning sanoat va investitsiya salohiyati, energetika, qishloq xo‘jaligi, transport, turizm va boshqa sohalardagi loyihalar bilan tanishish o‘rin olgan. Davlatimiz rahbari mahallalardagi bunyodkorlik ishlarini ham ko‘zdan kechiradi. Qator yangi quvvatlarni ishga tushirish va istiqbolli loyihalar qurilishini boshlash ko‘zda tutilgan.
Shuningdek, Andijon viloyatini yanada rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlari muhokamasiga bag‘ishlangan yig‘ilish bo‘lib o‘tadi.
